تداوم اعتراضات شبانه در شهرهای مختلف ایران

پس از بازداشت نیکلاس مادورو و همسرش از سوی ارتش امریکا، دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده، روز شنبه به شبکه فاکس‌نیوز گفت که ایالات متحده «به‌شدت» در بخش نفت ونزوئلا دخیل خواهد بود.

این در حالی‌ است که آژانس بین‌المللی انرژی می‌گوید که جهان در سال آینده روزانه ۳.۸۴ میلیون بشکه نفت بیشتر از میزان مصرف تولید خواهد کرد.

ذخایر نفت ونزوئلا

هرچند ونزوئلا بزرگترین ذخایر نفت جهان را در اختیار دارد، اما به‌دلیل سوءمدیریت، کمبود سرمایه‌گذاری و تحریم‌ها، تولید نفت خام این کشور بسیار کمتر از ظرفیت کلی آن است.

بیشتر ذخایر نفت ونزوئلا از نوع نفت سنگین است که در منطقه اورینوکو در مرکز این کشور قرار دارد. وزارت انرژی ایالات متحده گفته است که استخراج این نوع نفت هرچند پرهزینه است، اما از نگاه فنی نسبتا ساده به‌شمار می‌رود.

ونزوئلا همراه با ایران، عراق، کویت و عربستان سعودی از اعضای بنیان‌گذار اوپک بوده است.

این کشور در دهه ۱۹۷۰ تا ۳.۵ میلیون بشکه در روز نفت تولید می‌کرد که در آن زمان بیش از ۷ درصد تولید جهانی نفت را تشکیل می‌داد.

به گزارش رویترز، تولید نفت ونزوئلا در دهه ۲۰۱۰ به کمتر از ۲ میلیون بشکه در روز کاهش یافت و این رقم در سال گذشته به‌طور میانگین به حدود ۱.۱ میلیون بشکه در روز کاهش یافت که تنها حدود ۱ درصد از تولید جهانی را شامل می‌شد.

سال کاوونیک، تحلیل‌گر یک موسسه پژوهشی و خدمات مالی در استرالیا، به رویترز گفت در صورت موفقیت تغییر رژیم، لغو تحریم‌ها و بازگشت سرمایه‌گذاری خارجی، صادرات نفت ونزوئلا می‌تواند افزایش یابد.

خورخه لئون، رئیس بخش تحلیل ژئوپولیتیک شرکت ریستاد انرژی مستقر در ناروی، گفت: «تجربه تاریخی نشان می‌دهد که تغییر اجباری رژیم به‌ندرت باعث تثبیت سریع عرضه نفت می‌شود و لیبیا و عراق نمونه‌های روشن و هشداردهنده‌ای در این زمینه هستند.»

سرمایه‌گذاری مشترک ونزوئلا با چین و روسیه

ونزوئلا در دهه ۱۹۷۰ صنعت نفت خود را ملی‌سازی کرد و شرکت «پترولئوس د ونزوئلا اس.ای.» را ایجاد نمود.

این کشور در دهه ۱۹۹۰ اقداماتی برای ورود سرمایه‌گذاری خارجی در بخش نفت خود انجام داد. برای افزایش تولید، سرمایه‌گذاری‌های مشترکی با شرکت‌هایی چون شورون در امریکا، شرکت ملی نفت چین و شرکت روسی روس‌نفت انجام داد

صادرات نفت ونزوئلا به چین

ایالات متحده در گذشته خریدار اصلی نفت ونزوئلا بود، اما پس از اعمال تحریم‌ها، چین در یک دهه اخیر به مقصد اصلی صادرات نفت این کشور تبدیل شده است.

به گزارش رویترز، چین در دوران ریاست‌جمهوری هوگو چاوز، رئیس‌جمهور پیشین ونزوئلا، به بزرگ‌ترین وام‌دهنده ونزوئلا تبدیل شد و این کشور اکنون حدود ۱۰ میلیارد دالر به چین بدهکار است.

هرچند ونزوئلا بدهی‌های خود را با ارسال نفت خام بازپرداخت می‌کند، اما ترامپ در ماه دسامبر سال گذشته اعلام کرد همه نفت‌کش‌هایی را که به این کشور وارد یا از آن خارج می‌شوند، محاصره خواهد کرد.

این کشتی‌ها اکنون در انتظار دستور هستند و صادرات ونزوئلا تا حد زیادی متوقف شده است. ترامپ روز شنبه به فاکس‌نیوز گفت که چین نفت را دریافت خواهد کرد، اما توضیح بیشتری نداد.

ترامپ همچنین روز شنبه پس از بازداشت مادورو و همسرش، گفت که شرکت‌های نفتی امریکایی آماده‌اند وارد ونزوئلا شوند و در این کشور امریکای جنوبی سرمایه‌گذاری کنند.

ترامپ گفت: «ما شرکت‌های بسیار بزرگ نفتی ایالات متحده را وارد این کشور می‌کنیم؛ آن‌ها میلیاردها دالر سرمایه‌گذاری خواهند کرد، زیرساخت‌های به‌شدت آسیب‌دیده، به‌ویژه زیرساخت‌های نفتی را ترمیم می‌کنند و دوباره برای کشور درآمدزایی را آغاز خواهند کرد.»

سخنگوی انستیوت نفت امریکا به رویترز گفت: «ما تحولات مربوط به ونزوئلا را از نزدیک دنبال می‌کنیم، از جمله پیامدهای احتمالی آن برای بازارهای جهانی انرژی.»

شرکت شورون، شرکت بزرگ امریکایی در ونزوئلا، که روزانه حدود ۱۵۰ هزار بشکه نفت خام از ونزوئلا به ساحل خلیج امریکا صادر می‌کند، اعلام کرد که تمرکز اصلی آن بر امنیت و رفاه کارکنانش است و به فعالیت خود ادامه می‌دهد.

تحلیل‌گران گفتند برنامه‌های ترامپ برای ورود شرکت‌های بزرگ نفتی امریکا به ونزوئلا و به جریان انداختن دوباره نفت، به دلیل کمبود شدید زیرساخت‌ها با مانع روبه‌رو خواهد شد؛ کمبودی که جبران آن به سال‌های طولانی و سرمایه‌گذاری‌های سنگین نیاز دارد.

پیتر مک‌نالی، رئیس جهانی تحلیل‌گران بخشی در شرکت «ثرد بریج»، گفت: «هنوز پرسش‌های بسیاری درباره وضعیت صنعت نفت ونزوئلا وجود دارد، اما روشن است که برای احیای این صنعت به ده‌ها میلیارد دالر نیاز است.» او افزود که ممکن است دست‌کم یک دهه زمان ببرد تا شرکت‌های بزرگ نفتی غربی به‌طور پایدار به این کشور متعهد شوند.

هم‌زمان، ترامپ گفت تحریم کامل ایالات متحده بر همه نفت ونزوئلا همچنان به‌طور کامل پابرجاست. او به خبرنگاران گفت که نیروهای نظامی امریکا تا زمانی که همه خواسته‌های ایالات متحده به‌طور کامل برآورده نشود، در مواضع خود باقی خواهند ماند.

او گفت: «ناوگان امریکا همچنان در حالت آماده‌باش قرار دارد و ایالات متحده همه گزینه‌های نظامی را حفظ می‌کند تا زمانی که خواسته‌هایش به‌طور کامل برآورده و تأمین شود.»

در این تعهدنامه که روز شنبه، ۱۳ جدی، به دسترس افغانستان اینترنشنال قرار گرفته است، به کارمندان ریاست معارف، معلمان و شاگردان مکاتب ننگرهار دستور داده شده است تا مطابق فرمان ملا هبت‌الله، رهبر طالبان، از «امور اسلامی و سیرت نبوی پیروی کنند.»

در این سند آمده است هر معلم یا شاگردی که از فرمان و حکم ملا هبت‌الله سرپیچی کند، در حاضری به‌عنوان غیرحاضر درج می‌شود تا زمانی‌که فرمان را عملی کند.

برخی آموزگاران به افغانستان اینترنشنال گفته‌اند که روند امضای اجباری تعهدنامه برای گذاشتن ریش در لیسه عبدالوکیل علی در شهر جلال‌آباد، مرکز ولایت ننگرهار، آغاز شده است.

به گفته آنان، وزارت معارف طالبان به‌منظور تطبیق این دستور، کمیته ویژه‌ای تشکیل داده و به معلمان هشدار داده است که در صورت پابند نبودن به «سنت» و گذاشتن ریش، از وظیفه برکنار خواهند شد و حق شکایت را ندارند.

وزارت امر به‌ معروف طالبان در ماه ثور سال جاری، تراشیدن ریش را گناه دانسته و از مردم خواسته بود تا ریش خود را نتراشند.

سیف‌الاسلام خیبر، سخنگوی وزارت امر به‌ معروف، نیز گذاشتن ریش را یکی از تفاوت‌های عمده میان زن و مرد توصیف کرده بود.

پیش از این، محتسبان امر به معروف طالبان به آرایشگران هشدار داده بودند که از تراشیدن و اصلاح ریش‌ و موی به سبک‌های نوین و آرایش مردان خودداری کنند.

محتسبان در کابل، ننگرهار، خوست و شماری دیگر از ولایت‌ها، بارها آرایشگران را به اتهام تراشیدن و یا اصلاح ریش و موی مردان به سبک‌های نوین بازداشت کرده‌اند.

پیشتر شماری از کارمندان پیشین ادارات دولتی در ولایت خوست به افغانستان اینترنشنال گفتند که محتسبان امر به‌ معروف آنان را به‌دلیل شکل ریش، برای ۲۴ ساعت بازداشت کرده و سپس به این بهانه که ریش‌شان «مطابق سنت» نیست، از وظیفه برکنار کرده است.

ترامپ روز شنبه به خبرنگاران، گفت که قصد دارد زیرساخت‌های نفتی ونزوئلا را «اصلاح» کند و «مقادیر بزرگ» نفت این کشور را به کشورهای دیگر بفروشد.

ترامپ هم‌چنین گفته است که امریکا میلیاردها دالر در ذخایر نفت ونزوئلا سرمایه‌گذاری خواهد کرد.

ونزوئلا با ۱۷ درصد سهم، بزرگترین ذخایر نفت جهان را در اختیار دارد.

به گزارش خبرگزاری آسوشیتدپرس، دلسی رودریگز در یک سخنرانی تلویزیونی خطاب به مردم ونزوئلا که کمتر از ۱۵ دقیقه طول کشید، در عین حال که تلاش کرد هواداران حزب حاکم این کشور را آرام کند، در را برای گفت‌وگو با ایالات متحده باز گذاشت.

او با اشاره به دولت دونالد ترامپ گفت: «اینجا، ما دولتی شفاف داریم و من بارها و بارها تکرار می‌کنم... ما مایل به داشتن روابط محترمانه هستیم. این تنها چیزی است که ما پس از حمله به (ونزوئلا) برای نوعی رابطه خواهیم پذیرفت.»

رئیس‌جمهور ایالات متحده گفته بود که تماس مارکو روبیو برای آن انجام شد تا ونزوئلا به عظمت گذشته خود بازگردد.

پیشتر، ماریا کورینا ماچادو، رهبر مخالفان ونزوئلا خواهان جایگزینی گونزالس به‌جای مادورو شد.

رهبر مخالفان ونزوئلا گفت «ما ادموندو گونزالس اوروتیا را به‌عنوان رئیس‌جمهور قانونی ونزوئلا برگزیدیم؛ کسی که باید فوراً مسئولیت قانونی خود را بر عهده بگیرد.»

رهبران کشورهای اروپایی به حمله امریکا به ونزوئلا و بازداشت رئیس‌جمهور این کشور واکنش‌های متفاوتی نشان دادند. برخی از آنها این حمله را «مشروع» در حالی‌که برخی دیگر گفتند این اقدام را به رسمیت نمی‌شناسند.

شماری از آن‌ها نیز در قبال این رویداد موضعی محتاطانه اتخاذ کردند.

رئیس‌جمهور فرانسه نوشت: «گذار پیش رو باید مسالمت‌آمیز، دموکراتیک و مبتنی بر احترام به اراده مردم ونزوئلا باشد. ما آرزو می‌کنیم رئیس‌جمهور ادموندو گونزالس اوروتیا که در سال ۲۰۲۴ انتخاب شد، بتواند هرچه سریع‌تر این گذار را تضمین کند.»

او همچنین تاکید کرد که با شرکای خود در منطقه در حال رایزنی است.

جورجیا ملونی، نخست‌وزیر ایتالیا نیز در یادداشتی در شبکه اجتماعی اکس از اقدام امریکا علیه نیکلاس مادورو، رئیس‌جمهور ونزوئلا حمایت کرد.

او نوشت: «اقدام نظامی خارجی راه پایان دادن به رژیم‌های تمامیت‌خواه نیست، اما مداخله دفاعی در برابر حملات ترکیبی علیه امنیت خود مانند اقدام نهادهای دولتی که قاچاق مواد مخدر را دامن می‌زنند و تسهیل می‌کنند می‌تواند مشروع باشد.»

او گفت کشورش هرگز پیروزی انتخاباتی نیکولاس مادورو را به رسمیت نشناخته و اقدامات او را محکوم کرده است.

فریدریش مرتس، صدراعظم آلمان نیز تاکید کرد که نیکولاس مادورو کشورش را به ویرانی کشانده است.

او مداخله امریکا در ونزوئلا را «پیچیده» خواند و تاکید کرد که چنین مداخلاتی نیازمند بررسی دقیق است. او افزود که باید از بی‌ثباتی سیاسی در ونزوئلا پرهیز شود.

پدرو سانچز، نخست‌وزیر اسپانیا نیز تاکید کرد که کشورش رژیم مادورو را به رسمیت نمی‌شناسد اما مداخله‌ای که قوانین بین‌المللی را نقض کند نیز به رسمیت نخواهد شناخت. او از همه طرف‌ها خواست جمعیت غیرنظامی را در نظر بگیرند و به منشور سازمان ملل احترام بگذارند.

کی‌یر استارمر، نخست‌وزیر بریتانیا در واکنش به این حمله گفت کشورش در مورد تحولات جاری با مقام‌های امریکایی در روزهای آینده گفت‌و‌گو خواهد کرد. او در یادداشتی در اکس نوشت که لندن به دنبال انتقال مسالمت‌آمیز یک حکومت مشروع است.

آقای استارمر نوشت: «بریتانیا مدت‌هاست که از انتقال قدرت در ونزوئلا حمایت می‌کند. ما مادورو را یک رئیس‌جمهور نامشروع می‌دانستیم و برای پایان رژیم او هیچ اشکی نریختیم.»

انالنا بربوک، رئیس مجمع عمومی سازمان ملل متحد می‌گوید منشور سازمان ملل چارچوبی الزام‌آور است و اقدام نظامی امریکا در ونزوئلا با اصول منع توسل به زور و حقوق بین‌الملل در تضاد قرار دارد.

او تاکید کرد که تنها با احترام به حاکمیت قانون و حقوق بشر از جمله حقوق مردم ونزوئلا می‌توان به صلحی پایدار دست یافت.