نیروهای ارتش سوریه در روزهای شنبه و یکشنبه کنترول بخشهای وسیعی از شمال این کشور را بهدست گرفتند و نیروهای دموکراتیک سوریه به رهبری کُردها ناچار به عقبنشینی شدند. این پیشروی در حالی صورت گرفت که ایالات متحده امریکا خواستار توقف عملیات نظامی شده بود.
پیشروی ارتش سوریه پس از آن آغاز شد که توافق ماه مارچ ۲۰۲۵ برای ادغام نیروهای کُرد در ساختار دولت به بنبست رسید. هفته گذشته، نیروهای دولتی، کُردها را از دو محله حلب بیرون کردند و کنترول بخشهایی در شرق این شهر را بهدست گرفتند.
در همین حال، ارتش سوریه در غرب رود فرات مستقر شد و از نیروهای دموکراتیک سوریه به رهبری کُردها خواست به شرق رودخانه عقبنشینی کنند. دو طرف بر سر پایگاهها و میدانهای نفتی در امتداد فرات درگیر شدند.
مظلوم عبدی، فرمانده نیروهای کُرد، اعلام کرد نیروهایش برای کاهش تنش به شرق فرات منتقل میشوند و این رودخانه بهعنوان خط تماس دو طرف باقی میماند. تا ظهر شنبه، ارتش سوریه شهر دیرحافر و روستاهای اطراف آن را تصرف کرد و برخی ساکنان محلی از ورود نیروهای دولتی استقبال کردند.
درگیریها ادامه یافت و دو طرف یکدیگر را به نقض توافق متهم کردند. رسانههای دولتی سوریه گفتند نیروهای کُرد دو پل مهم روی رود فرات در منطقه رقه را تخریب کردهاند.
همچنین اعلام شد که میدانهای نفتی رصافه و صوفیان به کنترول دولت سوریه درآمده و دوباره قابل استفاده هستند. ارتش سوریه گفت قصد دارد شهر طبقه را نیز تصرف کند، اما نیروهای کُرد با این اقدام مخالفت کرده و تهدید به مقاومت کردند.
برای کاهش تنش، نماینده امریکا روز شنبه به اربیل رفت و با رهبران کُرد دیدار کرد. اختلاف میان دولت سوریه و کُردها بر سر کنترول مناطق، خودمختاری، حمایت خارجی و مسائل امنیتی است. کُردها خواهان حفظ مناطق و نقش سیاسی بیشتر هستند، در حالی که دولت سوریه بر بازگشت کنترول کامل و حفظ وحدت کشور تأکید دارد.
فرماندهی مرکزی ایالات متحده (سنتکام) اعلام کرد که طی عملیاتی در شمال غرب سوریه یک فرمانده ارشد القاعده را کشتند. سنتکام در بیانیهای گفت او بلال حسن جاسم نام داشت و حملات را طراحی میکرد. طبق بیانیه، او با یک عضو داعش که ماه گذشته چند امریکایی را در پالمیرا کشت، ارتباط داشت.
در بیانیه که بامداد یکشنبه ۲۸ جدی منتشر شده، آمده است که ۱۳ دسامبر ۲۰۲۵ دو نظامی امریکایی و یک مترجم امریکایی در شهر پالمیرا کشته شدند.
دریادار برد کوپر، فرمانده ستاد فرماندهی مرکزی امریکا گفته کشته شدن یک عامل تروریستی مرتبط با مرگ سه امریکایی، عزم ما را در تعقیب تروریستهایی که به نیروهای ما حمله میکنند، نشان میدهد.
او تاکید کرد: «هیچ مکان امنی برای کسانی که حملاتی را علیه شهروندان امریکایی و جنگجویان ما انجام میدهند، طراحی میکنند یا الهام میبخشند، وجود ندارد. ما شما را پیدا خواهیم کرد.»
سنتکام گفت در پاسخ به حمله ۱۳ دسامبر، حملات گستردهای را در سوریه آغاز کرد. این عملیات که «حمله هاوکآی» نام گرفت، منجر به حمله نیروهای امریکایی و متحدانش به بیش از ۱۰۰ هدف زیرساختی و تسلیحاتی داعش شد.
فرماندهی مرکزی ایالات متحده گفته است که نیروهای امریکایی و متحدانش در طول سال گذشته بیش از ۳۰۰ عامل داعش را بازداشت کردهاند، بیش از ۲۰ نفر را در سوریه کشتهاند و تروریستهایی را که تهدید مستقیمی برای ایالات متحده و امنیت منطقهای بودند، از بین بردهاند.
نخستوزیر اسرائیل در یک انتقاد کمسابقه از امریکا، به معرفی رهبرانی که قرار است در روند نظارت بر گامهای بعدی در غزه نقش داشته باشند، اعتراض کرده است. بنیامین نتانیاهو در بیانیهای گفت که کمیته اجرایی صلح غزه «با اسرائیل هماهنگ نشده و برخلاف سیاست این کشور است.»
در این بیانیه که به روز شنبه منتشر شد، آمده که نتانیاهو به وزیر خارجه دستور داده است تا با مارکو روبیو، وزیر خارجه امریکا، تماس بگیرد.
وزیر امنیت داخلی اسرائیل نیز در بیانیهای از نتانیاهو حمایت کرد و از او خواست تا به ارتش دستور دهد که برای بازگشت به جنگ آماده شود.
کاخ سفید روز شنبه نام شماری از رهبرانی را که در کمیته اجرایی صلح غزه نقش خواهند داشت، منتشر کرده است. در این فهرست نام هیچ مقام رسمی اسرائیلی دیده نمیشود، اما نام یک تاجر اسرائیلی شامل آن است.
سایر اعضایی که تاکنون معرفی شدهاند عبارتاند از: مارکو روبیو، وزیر خارجه امریکا، جرد کوشنر داماد ترامپ، استیو ویتکاف، نماینده ویژه امریکا، تونی بلر نخستوزیر پیشین بریتانیا، علی شعث مهندس و مقام پیشین تشکیلات خودگردان فلسطین از غزه، مارک رووان مدیرعامل شرکت اپولو گلوبل منجمنت، آجی بانگا رئیس بانک جهانی و رابرت گابریل معاون مشاور امنیت ملی دونالد ترامپ است.
کاخ سفید گفته است که این کمیته اجرایی دستورالعمل «هیئت صلح» به رهبری ترامپ را عملی خواهد کرد؛ هیئتی که اعضای آن هنوز معرفی نشدهاند.
همچنان کاخ سفید از ایجاد یک کمیته جدید فلسطینی برای اداره امور روزمره غزه خبر داده است که زیر نظارت کمیته اجرایی فعالیت خواهد کرد.
یک مقام ارشد کانادایی به خبرگزاری فرانسه گفت که مارک کارنی، نخستوزیر کانادا، از سوی دونالد ترامپ برای پیوستن به این هیئت دعوت شده و او قصد دارد این پیشنهاد را بپذیرد.
در همین حال گفته میشود که مصر و ترکیه در حال بررسی دعوتنامههای ترامپ برای پیوستن به این گروه هستند.
وزیر خارجه مصر در یک نشست خبری گفت که عبدالفتاح سیسی، رئیسجمهور این کشور، برای پیوستن به این هیئت دعوت شده است.
ریاستجمهوری ترکیه نیز اعلام کرد که رجب طیب اردوغان، رئیسجمهور این کشور، نامهای از رئیسجمهور امریکا دریافت کرده است.
جنبش جهاد اسلامی فلسطین، دومین گروه بزرگ مسلح در غزه پس از حماس، نیز در بیانیهای نارضایتی خود را از ترکیب این کمیته اجرایی ابراز کرده و ادعا کرده است که این ترکیب بازتابدهنده «مشخصات مورد نظر اسرائیل» است.
اوایل این هفته، استیو ویتکاف، نمایده ویژه ترامپ اعلام کرد که ایالات متحده وارد مرحلهای شده است که کاخ سفید آن را مرحله دوم طرح صلح غزه مینامد. این مرحله شامل ایجاد کمیته جدید فلسطینی در غزه، استقرار یک نیروی امنیتی بینالمللی، خلع سلاح حماس و بازسازی این سرزمین جنگزده خواهد بود.
ویتکاف در پیامی در شبکه اکس نوشت که این مرحله همچنان شامل بازگرداندن بقایای آخرین گروگان جانباختهای است که هنوز در غزه باقی مانده است.
او هشدار داد: «ناکامی در انجام این کار پیامدهای جدی در پی خواهد داشت.»
آتشبس بین اسرائیل و حماس در ۱۰ اکتبر سال گذشته نافذ شد و مرحله نخست آن بر بازگشت تمامی گروگانهای باقیمانده در بدل رهایی صدها زندانی فلسطینی، افزایش کمکهای بشردوستانه و عقبنشینی نسبی نیروهای اسرائیلی از غزه تمرکز داشت.
رهبر جمهوری اسلامی اعتراضات در ایران را «فتنه امریکایی» خواند و گفت امریکاییها این اعتراضات را برنامهریزی کردند و هدف آنها «بلعیدن ایران است.» علی خامنهای رئیسجمهور امریکا را به دلیل حمایت از معترضان «مجرم» خواند. ترامپ در واکنشی، خواهان پایان دادن به حکومت علی خامنهای شد.
اعتراضات در ایران و «چندین هزار» کشته
علی خامنهای روز شنبه در سخنانی، معترضان ایرانی را به «جنایتهای بزرگ» متهم کرد و گفت که این معترضان «۲۵۰ مسجد، بیش از ۲۵۰ مرکز آموزشی را خراب، به صنعت برق و بانکها و مراکز درمانی و فروشگاهها ضربه زدند و به مردم آسیب زدند و چند هزار نفر را به قتل رساندند.»
با شدت گرفتن اعتراضات در ایران، جمهوری اسلامی اینترنت را به طور کامل قطع کرد و نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی در شهرهای مختلف معترضان را سرکوب کردند.
نهادهای حقوق بشری از کشته شدن هزاران معترض به دست نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی خبر داده و شبکه ایران اینترنشنال به نقل از منابع متعدد و معتبر شمار قربانیان را ۱۲ هزار نفر گزارش داد.
به دلیل قطع کامل اینترنت تاهنوز آمار دقیقی از شمار معترضانی که توسط جمهوری اسلامی کشته شدند منتشر نشده است.
علی خامنهایبدون اشاره به سرکوب معترضان و شلیک به مردم، گفت که معترضان «برخیها را با شدت غیرانسانی یعنی کاملا وحشیانه به قتل رساندند.»
پیش از این دیگر مقامات جمهوری اسلامی معترضان را «تروریست» خوانده بودند.
تصاویری منتشر شده از شهرهای مختلف به ویژه تهران نشان میدهد که نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی به طور مستقیم به معترضان شلیک میکنند.
علی خامنهای مردم معترض را به دو دسته تقسیم کرد و امریکا و اسرائیل را متهم کرد که معترضان را آموزش دادهاند و گروه دوم شامل جوانانی است که به گفته او تحت تاثیر قرار گرفتند. او گفت که سردستههای گروه اول بازداشت شدهاند.
رهبر جمهوری اسلامی همچنین مدعی شد که معترضان با سلاح واردشده از خارج تجهیز شده بودند تا درگیریها را تشدید کنند. او گفت: «اسلحه گرم و سرد داشتند. اسلحه از خارج آمده بود تا بین عناصر فتنهانگیز توزیع شود.»
رئیسجمهور امریکا در روزهای اخیر پیوسته از معترضان در ایران اعلام حمایت کرد و از آنها خواست نهادهای دولتی را تصرف کنند. دونالد ترامپ به معترضان وعده داد «کمک در راه است.»
«مسئول نابودی ایران»
دونالد ترامپ در واکنشی به سخنان تازه خامنهای، در گفتوگو با پولیتیکو اعلام کرد: «وقت آن رسیده که بهدنبال رهبری جدید در ایران باشیم.» رئیسجمهور امریکا همچنین علی خامنهای، را مسئول «نابودی کامل» ایران دانست.
با وجود سرکوب شدید معترضان، رئیسجمهور امریکا در روزهای اخیر برخلاف مواضع پیشین خود، از جمهوری اسلامی به خاطر توقف «اعدام ۸۰۰» نفر قدردانی کرد.
رهبر جمهوری اسلامی روز شنبه گفت که امریکا میخواهد ایران را تحت سلطه سیاسی، نظامی، اقتصادی خود قرار دهد. او تاکید کرد که این هدف تنها مربوط به رئیسجمهور فعلی امریکا نیست بلکه ناشی از سیاست ایالات متحده است.
خامنهای گفت که پیش از این مطبوعات و سیاستمداران درجه دوم امریکا درباره اعتراضات در ایران حرف میزدند اما در اعتراضات جاری شخص دونالد ترامپ، رئیسجمهور امریکا وارد شد.
او با اشاره به حمایت ترامپ از معتراضان گفت که رئیسجمهور امریکا جمهوری اسلامی را تهدید به حمله نظامی کرد و شخصا دخالت کرد.
رهبر جمهوری اسلامی: ترامپ مجرم است
خامنهای گفت که رئیسجمهور امریکا به دلیل حمایت از معترضان و اینکه معترضان را «مردم ایران» معرفی کرده «مجرم» است. او افزود «ما رئیسجمهور امریکا را مجرم میدانیم هم به خاطر تلفات، هم به خاطر خسارات و هم به خاطر تهمتی که به ملت ایران زد.»
رهبر جمهوری اسلامی گفت: «ما فتنه را خاموش کردیم اما این کافی نیست. امریکا باید پاسخگو باشد.»
او اعتراضات مردمی در ایران را «مقدمهای از دخالتهای بزرگتر امریکا در ایران» خواند و گفت این تلاشها شکست خورده است. علی خامنهای تاکید کرد که دستگاههای مختلف حکومتی باید این موضوع را پیگیری کنند.
ترامپ: خامنهای رهبر بیمار است
ساعاتی پس از سخنرانی علی خامنهای، ترامپ، گفت که حاکمان تهران برای حفظ قدرت به سرکوب و خشونت متکی هستند. او تاکید کرد آنچه خامنهای بهعنوان رهبر یک کشور انجام داده، «استفاده از خشونت در سطوحی بیسابقه» و ویران کردن ایران بوده است.
ترامپ در مصاحبه با پولیتیکو، با لحنی تند، گفت که رهبران جمهوری اسلامی باید بهجای کشتار مردم برای حفظ کنترول، کشورشان را اداره کنند. او افزود: «رهبری یعنی احترام، نه ترس و مرگ.»
رئیسجمهور امریکا همچنین خامنهای را «رهبری بیمار» توصیف کرد و گفت ایران بهدلیل رهبری ضعیف، به یکی از بدترین مکانها برای زندگی تبدیل شده است.
خامنهای: وضع اقتصادی خوب نیست
اعتراضات در ایران به دلیل وضعیت معیشتی و قیمت بیسابقه ارز خارجی در مقابل تومان و وضعیت اقتصادی شکل گرفت. معترضان در هفتههای اخیر شعارهای ضدحکومتی سردادند و رهبر جمهوری اسلامی را «دیکتاتور» خواندند.
علی خامنهای درباره وضعیت اقتصادی مردم ایران گفت: «وضع اقتصادی خوب نیست و معیشت مردم واقعا با مشکل مواجه است.»
شماری از کشورهای اروپایی و بریتانیا به تهدیدهای تازه ترامپ مبنی بر وضع تعرفه ۱۰ درصدی بر کشورهای حامی حاکمیت ارضی گرینلند واکنش نشان دادند. شورای اروپا و کمیسیون اروپا هشدار دادند که تعرفههای پیشنهادی ترامپ «روابط را تضعیف میکند.»
دونالد ترامپ، رئیسجمهور امریکا، روز شنبه هشدار داد که سر از ماه فبروری سال جاری تعرفههای ۱۰ درصدی بر دنمارک، ناروی، فرانسه، آلمان، سویدن، بریتانیا، هالند و فنلند وضع خواهد کرد.
ترامپ این تصمیم را در پی اعزام نیروهای نظامی کشورهای فوق بر جزیره گرینلند اعلام کرده است. رئیسجمهور امریکا همچنین هشدار داد که این تعرفهها از اول ماه جون به ۲۵ درصد افزایش خواهد یافت.
امانوئل مکرون، رئیسجمهور فرانسه، در صفحه اکس خود نوشته است که «هرگونه تهدید و یا ارعاب بر ما تأثیر نخواهد گذاشت.»
مکرون تهدید ترامپ به وضع تعرفهها را غیرقابل قبول خواند و گفت در صورت اجراییشدن این روند، اروپا بهطور متحد و هماهنگ پاسخ خواهد داد.
رئیسجمهور فرانسه گفت در اینباره با شرکای اروپاییاش وارد گفتوگو خواهد کرد.
رهبران شورای اروپا و کمیسیون اروپا با اشاره به اعزام نیروهای نظامی و کشتیهای اروپایی به گرینلند گفتهاند که این اقدام «برای تقویت امنیت در قطب شمال است و هیچ تهدیدی برای کسی بهشمار نمیرود.»
دیوید فان ویل، وزیر خارجه هالند، در پیامی در شبکههای اجتماعی گفته است که این کشور در مورد پاسخ احتمالی «در تماس نزدیک» با دیگر کشورهای عضو اتحادیه اروپا قرار دارد.
کییر استارمر، نخستوزیر بریتانیا، نیز تهدید ترامپ به وضع تعرفه بر متحدان ایالات متحده را «کاملا نادرست» توصیف کرده است.
او در یک بیانیه گفته است: «موضع ما در قبال گرینلند بسیار روشن است؛ این منطقه بخشی از پادشاهی دنمارک است و آینده آن به مردم گرینلند و دنمارک مربوط میشود.»
استارمر تأکید کرده است: «وضع تعرفه بر متحدان بهدلیل پیگیری امنیت جمعی متحدان ناتو کاملا نادرست است. ما البته این موضوع را بهطور مستقیم با اداره ایالات متحده مطرح خواهیم کرد.»
نخستوزیر سویدن نیز تهدیدهای تعرفهای ترامپ را رد کرده است. او گفته است: «ما اجازه نخواهیم داد که از ما باجگیری شود» و افزوده است که «تنها دنمارک و گرینلند در مورد مسایل مربوط به دنمارک و گرینلند تصمیم میگیرند.»
او گفته است: «من همواره از کشور خود و از همسایگان متحد ما دفاع خواهم کرد. این یک مسأله اتحادیه اروپاست که کشورهای بسیار بیشتری را نسبت به آنهایی که اکنون بهطور مشخص هدف قرار گرفتهاند، در بر میگیرد.»
وی افزوده است که سویدن اکنون گفتوگوهای فشردهای را با دیگر کشورهای اتحادیه اروپا، ناروی و بریتانیا برای یک پاسخ جمعی آغاز کرده است.
رهبر حزب دموکراتهای دنمارک گفته است که این کشور نباید در برابر «روشهای زورگویانه ترامپ» تسلیم شود.
قربانوف باخودیر، رئیس سرویس امنیت ملی اوزبیکستان میگوید که گسترش افراطگرایی دینی، تروریسم و قاچاق مواد مخدر و اسلحه از جمله تهدیدات جدی امنیتی برای اوزبیکستان و کشورهای منطقهاند. او از افزایش دو برابر ضبط مواد مخدر و پیگرد صدها مقام دولتی به اتهام فساد نیز خبر داد.
رئیس سرویس امنیت ملی اوزبیکستان در نشست شورای امنیت ملی این کشور در ۱۳ جنوری سال گفت: «فضای مجازی، بهویژه شبکههای اجتماعی، به کانال اصلی برای گسترش افکار مخرب و افراطی در میان مردم تبدیل شده است که تأثیر منفی بر فضای دینی میگذارد.»
دادههای «مرکز تابآوری در برابر اطلاعات»، در سالهای اخیر، تبیلغات شاخه خراسان داعش برای مخاطبان خارج از افغانستان، از نظر حجم و تنوع زبانی افزایش یافته است.
شاخه خراسان داعش از طریق رسانههای خود و به زبانهای مختلف، مخاطبان اصلی خود را در آسیای میانه و جنوب آسیا بهویژه تاجیکستان و اوزبیکستان هدف قرار میدهد.
قربانوف باخودیر همچنین نسبت به گسترش دامنه تهدیدهای فرامرزی از جمله قاچاق مواد مخدر، انتقال غیرقانونی سلاح و قاچاق کالا نیز هشدار داده است.
در چارچوب تلاشها برای تقویت امنیت مرزهای دولتی، اوزبیکستان در سال ۲۰۲۵ مرزهای مشترک خود با تاجیکستان و ترکمنستان را به طول هزار و ۴۸۲ کیلومتر تعیین و مشخص کرد و ۷۹۰ نشانه مرزی نصب کرد.
این کشور همچنان ۴۵۳ کیلومتر حصار محافظتی و ۲۸۷ کیلومتر جادههای مرزی را ساخت و ۴۴ سیستم هشداردهنده الکترونیکی نیز نصب کرد.
این مقام امنیتی اوزبیکستان افزود: «این اقدامات باعث کاهش ۱.۵ برابری نقض مرزها و افزایش ۲۰ درصدی حجم کالاهای ضبطی شده است.»
قربانوف باخودیر، بر ضرورت گسترش و نوسازی ۹ گذرگاه مرزی تأکید کرد و گفت که بهدلیل رشد اقتصادی، تجارت خارجی و گردشگری، شمار افراد و وسایط نقلیهای که سالانه از مرز عبور میکنند، بهطور متوسط ۱۵ درصد افزایش مییابد.
او همچنین از افزایش چشمگیر قاچاق مواد مخدر خبر داد و افزود که تنها در سال ۲۰۲۵ بیش از ۳.۶ تُن مواد مخدر کشف و ضبط شده و در پیوند به این قضیه بیش از ۴ هزار نفر نیز بازداشت شدهاند.
رئیس سرویس امنیت ملی اوزبیکستان بهطور ویژه گسترش مواد مخدر مصنوعی در میان جوانان را نگرانکننده خواند.
در بخش مبارزه با فساد، باخودیر قربانوف اظهار داشت که موارد سوءاستفاده از صلاحیت، رشوهگیری، باجخواهی و دیگر اعمال فاسد همچنان در نهادهای نظارتی، نیروهای مجری قانون و سایر ادارات دولتی وجود دارد.
در سال ۲۰۲۵، بیش از هزار مقام دولتی بهدلیل فساد و جرایم دیگر از وظایفشان برکنار شدند.