سازمان ملل متحد در روز جهانی آموزش اعلام کرد که ۲.۲ میلیون دختر نوجوان در افغانستان از آموزش متوسطه محروماند. به گفته این نهاد، ادامه این وضعیت آینده دختران و روند توسعه و ثبات افغانستان را بهطور جدی تضعیف میکند.
صندوق حمایت از کودکان سازمان ملال متحد (یونیسف) و سازمان علمی، فرهنگی و آموزشی ملل متحد (یونسکو) روز شنبه چهارم دلو در یک بیانیه مشترک اعلام کردند که افغانستان تنها کشور جهان است که به گونه «دردناک» آموزش متوسطه و عالی برای زنان و دختران بهطور کامل ممنوع است.
این دو نهاد خواستار اقدام فوری و جمعی و سرمایهگذاری بینالمللی در بخش آموزش شدهاند تا به گفته آنها دسترسی کامل، امن و فراگیر به یادگیری برای همگان تضمین شود.
مجمع عمومیسازمان ملل متحد ۲۴ جنوری را «روز جهانی آموزش» نامکذاری کرده است.
حدود چهار و نیم سال است که دروازههای مکتبهای متوسطه، لیسهها بهروی دختران بسته است. دختران افغان همچنان نمیتوانند به دانشگاه بروند. همزمان، نظام آموزش عالی با تعطیلی دانشگاهها و مهاجرت یا انزوای استادان و دانشجویان، دچار فروپاشی تدریجی شده است.
سوهیون کیم، سرپرست دفتر یونسکو در افغانستان، گفت: «وقتی دسترسی دختران به آموزش سلب میشود، یک ملت بهای آن را میپردازد. تقویت یادگیریهای پایه و حمایت از آموزگاران زن، سرمایهگذاریهای حیاتی برای بهبود و تابآوری افغانستان است.»
تاجالدین اویواله، نماینده یونیسف در افغانستان، گفت: «افغانستان بهشدت به آموزگاران زن، پرستاران، کارمندان و پزشکان زن نیاز دارد. در شرایطی که زنان تنها میتوانند توسط زنان درمان شوند، اگر دختران امروز از آموزش محروم شوند، در آینده چه کسی از دختران و زنان بیمار مراقبت خواهد کرد؟»
آنها خواستار اقدام برای حفاظت از حق آموزش در افغانستان شدند.
براساس سندی که در اختیار افغانستان اینترنشنال قرار گرفته، هبتالله آخندزاده، رهبر طالبان اصولنامهای را که حاوی ۱۱۹ ماده است، توشیح کرده است.
انتشار این اصولنامه واکنشهای زیادی را در میان نهادهای حقوق بشری و شماری از چهرههای سیاسی افغانستان درپی داشته است.
نبیل روز جمعه، ۳ دلو در حساب کاربری خود در اکس نوشت که سیاستزدگی دین و قرائتهای سختگیرانه و ابزاری «هیچ آیندهای برای کشور نمیسازد.»
نبیل تأکید کرده اکنون زمان آن فرارسیده است که افراطگرایی به گذشته سپرده شود و دین از «اسارت تفسیرهای خشن و سیاسیشده» نجات یابد.
نبیل نوشته است که همه جریانهای سیاسی، نخبگان فکری، جوانان، آزاداندیشان، عالمان دینی معتدل، زنان و مردان افغانستان در برابر یک «مسئولیت تاریخی» قرار دارند و آینده کشور در گرو ساختن «یک روایت نو» است. روایتی که به گفته رییس پیشین امنیت ملی افغانستان بر جدایی محترمانه دین از حکومت و ایجاد یک دولت شهروندمحور، قانونمحور و مبتنی بر حقوق انسان استوار باشد.
آقای نبیل از نیروی سیاسی، جامعه مدنی، دانشگاهیان، علما، زنان و جوانان خواسته است برای ساختن «افغانستان شهروندمحور، عادل و انسانی» بسیج شوند و هشدار داده که در غیر این صورت، کشور با تکرار «چرخه تلخ جهل، افراط و خشونت» روبهرو خواهد شد.
نهاد حقوق بشری رواداری گفته که این اصولنامه طالبان با موازین بینالمللی حقوق بشر و اصول محاکمه عادلانه در تعارض است و دربردارنده موارد متعددی از نقض حقوق بنیادی شهروندان است.
افغانستان اینترنشنال به نسخهای از اصولنامه جزایی محاکم طالبان دست یافته است که در آن قتل مخالفان این گروه توجیه شده، بردهداری به رسمیت شناخته شده و رقص به عنوان جرم تعریف شده است.
