کرملین روز پنجشنبه اعلام کرد که روسیه دسترسی به واتساپ، پیامرسان متعلق به شرکت امریکایی متا را به طور کامل بسته است. مسکو دلیل این اقدام را «خودداری واتساپ از رعایت قوانین» روسیه عنوان کرد و از شهروندان خواست به یک پیامرسان دولتی کوچ کنند.
دیمیتری پسکوف، سخنگوی ریاستجمهوری روسیه، اعلام کرد که نهادهای مسئول پیشتر در این مورد اطلاعرسانی کرده بودند و اکنون تصمیم بستن واتساپ به اجرا درآمده است.
شرکت متا، مالک واتساپ، این اقدام را تلاشی برای وادار کردن کاربران به مهاجرت به یک اپلیکیشن تحت کنترول دولت روسیه دانسته است.
واتساپ اعلام کرده محروم کردن بیش از ۱۰۰ میلیون کاربر از ارتباط خصوصی و رمزگذاریشده، میتواند امنیت دیجیتال شهروندان روسیه را کاهش دهد.
روسیه پیش از این نیز با وضع محدودیتهایی گفته بود که پیامرسان تلگرام برای جلوگیری از استفاده «تروریستی» از این پلتفرم، به گونه کافی اقدام نکرده است.
پاول دورف، بنیانگذار تلگرام نیز این اقدام را محکوم کرده و گفته محدود کردن آزادی شهروندان راهحل درستی نیست. او افزود دولت روسیه میخواهد مردم را مجبور کند یک اپلیکیشن دولتی که برای نظارت و سانسور سیاسی طراحی شده، را جایگزین کنند.
از ماه جنوری بخشی از خدمات دو اپلیکیشن تلگرام و واتساپ بهویژه تماس تصویری، عملا مختل و ایجاد حساب جدید نیز بسیار دشوار شده است.
مقامهای روسیه کاربران را به استفاده از پیامرسان دولتی «Max» تشویق میکنند.
این اپلیکیشن از سال ۲۰۲۵ توسط شرکت خدمات شبکههای اجتماعی روسی VK ارائه شده است.
برخلاف واتساپ که همه مکالمات را رمزگذاری میکند، این اپلیکیشن محرمانه بودن پیامها را تضمین نمیکند.
ارتش آزادیبخش بلوچ پیشتر تصاویری از زنان انتحاری خود را منتشر کرد.
حوا بلوچ، آصفه منگل و هتم ناز سه عضو «ارتش آزادیبخش بلوچ» بودند که ۱۱ دلو به یک مرکز نظامی پاکستان حمله انتحاری کردند.
این گروه زندگینامه مهاجمان خود را نیز منتشر کرد.
تحلیلگران این اقدام را بخشی از یک راهبرد تبلیغاتی هدفمند میدانند.
جنگجویان ارتش آزادیبخش بلوچستان، بامداد شنبه ۱۱ دلو، با سلاح و مواد انفجاری در بیش از ۱۰ منطقه ایالت بلوچستان حملات هماهنگ انجام دادند.
اهداف این حملات تاسیسات نظامی پاکستان بود.
ارتش پاکستان اعلام کرد که در پاسخ به این حملات، ۹۲ عضو «ارتش آزادیبخش بلوچ» را کشته است. ارتش همچنین کشته شدن دستکم ۱۵ نیروی امنیتی و ۱۸ غیرنظامی را تایید کرد.
حمزه شفاعت، یک مقام امنیتی پاکستان به رویترز گفت در این حملات سه زن بمبگذار انتحاری در میان شش زنی بودند که در مجموع ۵۸ نفر را کشتند و تقریباً کل ایالت را فلج کردند.
به گفته تحلیلگران، شورشیان امیدوارند با برجستهسازی نقش زنان، دامنه تأثیرگذاری خود را افزایش دهند.
عبدالباسط، پژوهشگر ارشد در دانشگاه نانیانگ سنگاپور میگوید: «آنها [شورشیان] زنان را بهطور استراتژیک در حملات برای دیدهشدن بیشتر به کار میگیرند.»
به باور کارشناسان، انتشار عکسهای مهاجمان پس از عملیات، بخشی از تلاش تبلیغاتی این گروه در بلوچستان است تا جذابیت جنبش خود را افزایش دهد.
حملات شورشیان بلوچ در بزرگترین اما فقیرترین ایالت پاکستان طی سال گذشته بیپیشینه بوده و نگرانیهایی را درباره سرمایهگذاریهای بزرگ برنامهریزیشده در این منطقه از جمله منافع چین و امریکا ایجاد کرده است.
طلال چودری، معین وزارت داخله پاکستان میگوید افزایش شمار زنان در صفوف شورشیان به جذب نیرو کمک میکند و آنان را در نبرد چند دههای برای کسب خودمختاری و سهم بیشتر از منابع منطقهای و معادن حیاتی، یاری میرساند.
او به رویترز گفت: «این موضوع به آنها محبوبیت و نفوذ میدهد و به جامعهشان نشان میدهد که نبرد وارد خانههایشان شده است.»
چودری همچنین افزود که پاکستان بارها مسئله جذب نیرو توسط شورشیان در فضای آنلاین را مطرح کرده است.
اداره مبارزه با تروریسم پاکستان در ماه دسامبر در گزارشی نوشت که زنان جذبشده در صفوف شورشیان بلوچ، از اقشار مختلف هستند و برخی از آنان تحصیلات دانشگاهی دارند.
در این گزارش آمده است: «این تغییر، نشاندهنده تحول خطرناکی در تاکتیکهای تروریستی است.»
مقامهای پاکستان میگویند آمار دقیقی از شمار زنان در صفوف ارتش آزادیبخش بلوچ در دست نیست و تنها از حضور تعداد محدودی خبر دارند.
با این حال، تحلیلگران این روند را نشانه افزایش جذابیت این گروه در میان ساکنان بلوچ میدانند.
پرل پاندیا، تحلیلگر ارشد منازعات جنوب آسیا میگوید: «جذابیت این گروه اکنون فراتر از روسای قبیلهای و ساختارهای غالبا مردسالار است و بخش گستردهتری از جامعه را دربر گرفته است.»
خطرناکترین گروه شورشی
به گفته مقامهای پاکستان، مشارکت زنان جنبشی را تقویت کرده که با دسترسی به انبوهی از تسلیحات امریکایی باقیمانده در افغانستان، توان تهاجمی خود را افزایش داده است.
پژوهشگر ارشد در دانشگاه نانیانگ سنگاپور گفت: «امروز در جنوب آسیا، ارتش آزادیبخش بلوچ سازمانیافتهترین و مرگبارترین گروه شورشی است.»
ارتش پاکستان میگوید تا ماه جون ۲۰۲۵،- ۲۷۲ قبضه سلاح ساخت امریکا و ۳۳ دستگاه دید در شب را از نزد شورشیان کشف کرده است.
شریف چودری، سخنگوی نیروهای مسلح پاکستان به رویترز گفت: «ما همچنان این سلاحها را در دست تروریستهایی که در داخل پاکستان فعالیت میکنند، مشاهده میکنیم.»
آنا کلی، یکی از سخنگویان کاخ سفید گفت: «همانطور که رئیسجمهور ترامپ گفته خروج ناسنجیده جو بایدن از افغانستان شرمآورترین روز تاریخ کشور ما بود که بهطور غمانگیزی منجر به کشته شدن ۱۳ عضو نیروهای امریکایی و افتادن تجهیزات به دست طالبان شد.»
اسلامآباد بارها طالبان را متهم کرده که به گروههایی مثل جداییطلبان بلوچ و تحریک طالبان پاکستان پناهگاه امن داده است.
پس از گروگانگیری حدود ۴۰۰ نفر در یک قطار مسافربری و کشتهشدن تعدادی از نیروهای امنیتی پاکستان، سخنگوی ارتش این کشور رسما طالبان افغانستان را به حمایت از شبهنظامیان بلوچ متهم کرد و گفت که به آنها پناهگاه امن داده میشود. طالبان اما اعلام کرد که هیچ عضو جداییطلبان بلوچ در افغانستان حضور ندارد.
پاکستان هند را هم به حمایت از ارتش آزادیبخش بلوچ متهم کرده است.
