سفارتخانه‌ها در عربستان سعودی از دیپلومات‌های خود خواستند در مکان امن بمانند

در روزهای اخیر شایعاتی درباره احتمال سپردن کاپیتانی به زدران در محافل ورزشی مطرح شده بود؛ اما این موضوع تا امروز به‌صورت رسمی تأیید نشده بود. با اعلام فهرست بازیکنان تیم ملی برای مسابقات بیست‌آوره مقابل سریلانکا، کریکت‌بورد افغانستان این تغییر را رسماً اعلام کرد.

بر اساس این تصمیم، ابراهیم زدران از این پس هدایت تیم ملی کریکت افغانستان را در قالب مسابقات بیست‌آوره بر عهده خواهد داشت.

100%

برخی کشورهای دیگر مانند قبرس و ترکیه هدف حملات مستقیم ایران نبودند اما در جریان جنگ، گزارش‌هایی از نقض حریم هوایی آن‌ها نیز منتشر شده است.

حمله به اسرائیل

جمهوری اسلامی در چند روز گذشته به اهدافی در اسرائیل حمله کرده است. ارتش اسرائیل اعلام کرده که موشک‌هایی از سوی ایران به سمت قلمرو این کشور پرتاب شده و سامانه‌های دفاع هوایی برای رهگیری آن‌ها فعال شده‌اند.

حمله به عربستان سعودی

مقام‌های عربستان سعودی شام پنجشنبه اعلام کردند که دو پهپاد در ریاض، پایتخت عربستان سعودی، به نزدیکی سفارت امریکا در این شهر اصابت کرده‌اند که باعث خسارات جزئی و آتش‌سوزی شده است. همچنین گزارش شده است که ایران پایگاه هوایی شاهزاده سلطان در عربستان سعودی را با موشک و پهپاد هدف قرار داده است.

حملات به قطر

گزارش‌هایی از حمله به تأسیسات گاز در قطر منتشر شده است. وزارت دفاع قطر اعلام کرد یک موشک بالستیک شلیک‌شده از ایران به پایگاه العدید، محل استقرار نیروهای امریکایی در این کشور، اصابت کرده است.

به گفته این وزارت، دو فروند هواپیمای ایرانی، هفت موشک و پنج پهپاد نیز سرنگون شده‌اند. گزارش‌هایی از حملات موشکی به قطر در ششمین روز جنگ نیز منتشر شده است.

حمله به امارات متحده عربی

وزارت دفاع امارات متحده عربی اعلام کرد که جمهوری اسلامی از زمان آغاز حملات در واکنش به حملات امریکا و اسرائیل، ۱۸۹ موشک و ۹۴۱ پهپاد به سوی این کشور شلیک کرده است.

همچنین گزارش شد که یک هتل در دبی هدف حمله قرار گرفته و چهار نفر در رویدادی در میدان هوایی بین‌المللی دبی زخمی شده‌اند.

حمله به کویت

ارتش کویت اعلام کرد چندین پرتابه متخاصم در حریم هوایی این کشور شناسایی و منهدم شده‌اند. همچنین میدان هوایی بین‌المللی کویت هدف حمله هوایی قرار گرفته و گزارش‌هایی از حمله به سفارت امریکا در کویت نیز منتشر شده است.

حمله به بحرین

وزارت داخله بحرین اعلام کرد سه ساختمان در منامه و محرق در نتیجه حملات پهپادی و سقوط بقایای یک راکت رهگیری‌شده آسیب دیده‌اند.

حمله به عمان، سوریه و عراق

خبرگزاری رسمی عمان گزارش داد که این کشور دو پهپاد را در منطقه ظفار رهگیری کرده است. یک پهپاد دیگر نیز در نزدیکی بندر صلاله سقوط کرد و آسیبی گزارش نشد.

همچنین گزارش شده است که سپاه پاسداران انقلاب اسلامی به پایگاه هوایی الحریر در عراق که میزبان نیروهای امریکایی است حمله کرده است.

جمهوری اسلامی گفته به پایگاه‌های امریکا در قطر، کویت، عمان، بحرین و دبی حمله کرده است.

حمله به جمهوری آذربایجان

در ششمین روز جنگ، وزارت خارجه آذربایجان تایید کرد که اهدافی در این کشور از سوی جمهوری اسلامی مورد حمله قرار گرفته است. ایران هدف قرار دادن آذربایجان را تکذیب کرده است.

این آشفتگی ذهنی به مرزهای خاصی محدود نمانده و همه کسانی را که شرایط آن منطقه برای‌شان مهم است درگیر کرده است، چه در درون این کوره پرالتهاب قرار دارند و چه در دورترین نقاط جهان.

بخشی از بگومگوهای تند در این زمینه،‌ قوت گرفتن نگرش‌های آخرالزمانی است که جنگ ویرانگر کنونی را به ابعاد اعتقادی-متافیزیکی گره می‌زند و با این کار جنگ را شعله‌ورتر می‌کند. بر اساس این نگرش، تقابل حق و باطل از ازل آغاز شده و تا ابد ادامه خواهد داشت، و هیچ راهی برای پایان این درگیری و نبرد نیست، و این تقابل در عصر و شرایط کنونی در جنگ‌های خاور میانه جلوه‌گر شده است. از این دیدگاه، در یک طرف اردوگاه شر/اهریمن قرار دارد و در سوی دیگر اردوگاه خیر/اهورامزدا و بنا به سرشت ناهمگون این دو ، هیچ‌گونه راهی برای آشتی و کنار آمدن میان آن‌ها نیست. با چنین تصوری، انسان‌ها دو انتخاب بیش‌تر ندارند: در کنار اردوگاه حق ابدی و خیر مطلق قرار گیرند، یا به‌گونه اجتناب‌ناپذیر در کنار باطل ابدی و شر مطلق قرار خواهند داشت.

• 

  تبدیل تقابل دوجانبه به بحرانی چندجانبه؛ موشک‌پراکنی ایران دایره دشمنانش را بزرگتر می‌کند؟

این صورت ساده‌سازی‌شده از یک نبرد چند لایه برای بسیاری، به ویژه کسانی که توان و حوصله درک پیچیدگی‌ها را ندارند، خوشایند است، زیرا آنان را از تحلیل و تجزیه بیش‌تر آسوده خاطر می‌کند و همزمان با تصور این‌که خودشان در جبهه حق و خیر قرار دارند به آنان احساسی خوشایند می‌دهد. این مطلق‌انگاری و سیاه و سفیداندیشی مخصوص یک طرف نیست، هم در این طرف است و هم در آن طرف، چه کسی که آن را جنگ مقدس صلیبی می‌انگارد و با این روحیه به این میدان قدم می‌گذارد و چه کسی که آن را نبرد مقدس با صلیبی‌ها می‌شمارد و با این احساس به مصاف آن می‌رود. هر دو طرف این ماجرا در یک میدان بازی می‌کنند، میدان باورهای آخرالزمانی و مطلق‌انگاری‌های ایدئولوژیک باورمند به حق و باطل جاودانی، میدان جنگ‌های مقدس، اما گریزان از این پرسش منطقی که مگر جنگ، به عنوان نامقدس‌ترین پدیده زندگی بشر، می‌تواند مقدس باشد؟

این‌که چگونه طرفداران این نگرش حق را از باطل بازمی‌شناسند و با چه معیاری به سراغ مرزکشی میان خیر و شر ابدی می‌روند، شاید لطیفه طنزآمیز منسوب به ملا نصر الدین تمثیلی روشن‌کننده باشد که از او پرسیدند مرکز زمین کجاست، او میخ خرش را در نقطه‌ای به زمین کوبید و گفت این‌جا! از او پرسیدند که از کجا می‌دانی؟ گفت اگر قبول ندارید طناب را بردارید و زمین را گز کنید! معیار بسیاری از باورمندان عقاید آخرالزمانی در تعیین حق و باطل نقطه‌ای است که در آن میخ اعتقادات‌‌شان را کوبیده‌اند، یا از سوی روایات خرافی‌شان کوبیده شده است، و از دیگران می‌خواهند که اگر قبول ندارند گز کنند.

اگر از چارچوب بسته این پارادایم ایدئولوژیک پا بیرون بگذاریم و با تکیه بر دانش‌هایی مانند اقتصاد، علوم سیاسی، تاریخ، جامعه شناسی، روان‌شناسی اجتماعی، انتروپولوژی و سایر مطالعات روشمند به این جنگ‌ها بنگریم، خواهیم دید که همه جنگ‌ها و درگیری‌هایی که در تاریخ چند هزار ساله دولتداری بشر روی داده، در اساس جنگ‌هایی بر سر منافع مادی بوده، و در قالب منطق تنازع بقا قابل توضیح است. بدون شک موضوع تنازع بقا در سطح انسانی بسیار پیچیده‌تر از سطح غریزی رایج میان سایر جانداران است، و در لفافه فرهنگ و اعتقادات پیچانده می‌شود. تاریخ به ما می‌گوید که همه دستگاه‌های قدرت، شامل قدرت سیاسی، قدرت اقتصادی و قدرت دینی، با نهادهای مختلفی که ساخته و به کار گرفته‌اند، در پی توسعه ساحه نفوذ خویش و دست یافتن به منافع بیش‌ترند و در این راستا روایت‌هایی ایدئولوژیک خلق می‌کنند تا به جنگ‌ها و توسعه‌طلبی‌های‌شان مشروعیت ببخشد. از این طریق هم انگیزه برای سربازان‌شان ایجاد می‌شود و هم افکار عمومی را به‌گونه‌ای با خود همراه می‌کنند و هزینه‌هایی را که معمولا با جان فرزندان طبقات فقیر پرداخته می‌شود و تلفاتی را که بر مردمان عادی و بی‌طرف تحمیل می‌شود، قابل تحمل می‌نماید.

100%

جنگ کنونی در خاور میانه نیز از این قاعده مستثنا نیست؛ چه ریشه‌های دورتر آن در دوران استعمار قرن نزدهم را مبنای تحلیل قرار دهیم و چه ریشه‌های نزدیک‌تر آن در نیم قرن اخیر را. عامل اساسی این تنش‌ها و کشمکش‌ها همواره در منطقه میل و اراده به توسعه نفوذ سیاسی و دست یافتن به منابع و منافع بیش‌تر بوده است؛ چه از طرف گردانندگان انقلاب ایران که دین و ایدئولوژی مذهبی را از همان روز نخست ابزار نفوذ خود در منطقه کردند و چه از طرف ایالات متحده و هم‌پیمانانش از دوران جنگ سرد به این سو. این تقابل که اکنون به جنگی ویران‌گر کشیده شده است بیش از آن‌که تقابل خیر و شر و یا نبرد آخرالزمانی حق و باطل باشد، کشمکش بر سر نفوذ سیاسی و اقتصادی و سیطره بیش‌تر بر منابع و منافع است.

آن دسته از سیاستمداران که از این طرف یا آن طرف، دین را وارد این کشمکش سیاسی می‌کنند و انگیزه‌های اعتقادی برای آن می‌تراشند این عمل را آگاهانه انجام می‌دهند، زیرا به کارآیی دین در این نبرد به خوبی وقوف دارند. اما کسانی که هر روز با مراجعه به روایت‌های دینی ساخته شده در تاریخ یا با استناد به جنگ‌های صلیبی و حوادث قرون گذشته رنگ اعتقادی به آن می‌دهند، آتش بیاران معرکه‌ای می‌شوند که پیوسته از مردم بی‌گناه و بی‌دفاع قربانی می‌گیرد.

راه برون‌رفت از این چرخه باطل این نیست که با دستاویز کردن استفاده ابزاری یک طرف از مذهب، در طرف دیگر نیز آتش عقده‌های مذهبی را شعله‌ورتر کنیم. این راه بارها پیموده شده و همیشه یک نتیجه داشته که باز‌آفرینی جنگ و خشونت، با قربانیان بی‌پایان همراه با خانه‌های ویران و زندگی‌های نابسامان است. راه معقول رهایی از چرخه نفرین‌شده جنگ، بر اساس مطالعات حل منازعه، راهی عقلانی است، راه خروج از چرخه توهمات اعتقادی آخرالزمانی و کمک به خلق گفتمان ضد جنگ. باید کانون توجه کسانی که خواهان جهانی آرام‌تر و زندگی مسالمت‌آمیزتر برای انسان‌ها هستند ایستادن در برابر هرگونه جنگ‌افروزی و به نقد گرفتن همه ایدئولوژی‌های نفرت‌پراکن و جنگ به پا کن باشد. باید حفظ جان انسان‌های بی‌گناه و تلاش برای آرامش و آسایش انسان‌ها در حد ممکن، در صدر اولویت‌ها قرار گیرد و سیاستمدارانی که خلاف این مسیر می‌روند زیر فشار قرار گیرند تا دست از جنگ‌افروزی بیش‌تر بردارند. باید نقطه عزیمت نه روایت‌های مذهبی، نه عقده‌های تاریخی و نه فرافکنی‌های ایدئولوژیک بلکه وضعیت انسان، بما هو انسان، فارغ از دین، رنگ، نژاد، زبان و هویت، و ساختن جهانی بهتر برای او باشد.

100%

این امر تنها یک سفارش اخلاقی نیست، بلکه نیاز حیاتی برای زندگی مردمان این جغرافیای پرالتهاب است. چنین آرزویی بدون شک به آسانی به دست نمی‌آید، اما مسیری روشن برای رسیدن به آن وجود دارد و یکی از گام‌های ضروری در این راه کوتاه کردن دست سیاستمداران از کشیدن پای دین به این ماجرا و مقدس جلوه دادن نامقدس‌ترین عمل ممکن در زندگی بشر یعنی است.

البته این تنها دین نیست که در این جنگ‌ها به ابزار تبدیل می‌شود، بلکه از مقوله های گران‌سنگ دیگری مانند دموکراسی و حقوق بشر نیز چنین سوء استفاده‌هایی می‌شود. اما تفکیک حوزه دین از حوزه سیاست و پایان دادن به مطلق‌انگاری‌های عقیدتی در این راه کمک‌کننده است. در این جنگ‌ها هیچ طرفی حق مطلق و باطل مطلق نیست، زیرا زندگی بشر میدان حق و باطل مطلق نیست، زیرا بشر موجودی سراپا اهورایی یا اهریمنی نیست، و زیرا تاریخ بشر جلوه‌گاه امور خالص قدسی نیست. همچنان‌که انسان موجودی چند لایه است، اجتماع انسانی و تاریخ آن نیز چیز فراتر از مجموع این امور چند لایه و ناخالص نیست. به گفته مولانا:

این حقیقت دان: نه حق‌اند این همه
نه به کلی گمرهانند این رمه
...
آنکه گوید جمله حق‌اند، احمقی‌ست
وانکه گوید جمله باطل او شقی‌ست

ریچارد بنت، گزارشگری ویژه حقوق بشر ملل برای افغانستان نسبت به وضعیت مهاجران افغان در ایران عمیقا ابراز نگرانی کرد.

او گفت که میلیون‌ها مهاجر افغان در ایران به حاشیه رانده شده و فاقد وضعیت قانونی و حمایت اجتماعی‌اند.

ریچارد بنت در یادداشتی در اکس نوشت که در پی حملات امریکا و اسرائیل به ایران و افزایش تنش‌ها در این کشور، مهاجران افغان به ویژه زنان در شرایط دشواری قرار دارند.

او تاکید کرد که کاهش تنش و پاسخگویی به وضعیت مهاجران افغان ضروری است. به باور او ادامه جنگ و افزایش تنش‌ها وضعیت مهاجران افغان در ایران را بدتر کرده است.

صدیق‌الله نصرت، معاون سخنگوی وزارت دفاع طالبان اعلام کرد که نیروهای این گروه بامداد روز پنجشنبه به مقر فرماندهی عمومی نیروهای «اف‌سی»، پولیس فدرال پاکستان در منطقه کچلاغ ایالت بلوچستان حمله هوایی انجام داده است.

پیشتر، منابع به افغانستان اینترنشنال گزارش دادند که شام چهارشنبه جنگنده‌های پاکستانی به قول‌اردوی طالبان در قندهار حمله کردند. به گفته منابع، در این حمله مقر قطعه خاص قول‌اردوی ۲۰۵ البدر مورد هدف قرار گرفته است.

صدیق‌الله نصرت روز پنجشنبه چهاردهم حوت، در پیام ویدیویی، گفت که نیروهای طالبان در ۲۴ ساعت گذشته، ۱۲ پاسگاه و قرارگاه نظامیان پاکستانی را هدف قرار دادند.

او مدعی شد که در این حملات ۴۱ تن نیروی پاکستان کشته و ۵۳ نفر دیگر زخمی شده‌اند.

نصرت همچنین مدعی شد که در حملات هوایی پاکستان در خوست، «خانه‌های ملکی و غیرنظامیان نیز هدف قرار گرفته و شماری از مردم کشته و زخمی شده‌اند.»

عطاءالله تارر، وزیر اطلاعات و نشرات پاکستان، روز چهارشنبه گفت که در حملات اخیر پاکستان دست‎‌کم ۴۸۱ نیروی طالبان کشته و حدود ۷۰۰ نفر زخمی شده‌اند.

منابع به افغانستان اینترنشنال گزارش دادند که شام چهارشنبه جنگنده‌های پاکستانی به قول اردوی طالبان در قندهار حمله کردند.