آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل بار دیگر با اشاره به ممنوعیت آموزشی زنان و دختران در افغانستان گفت که آنان بهطور نظاممند از زندگی عمومی حذف شدهاند. آقای گوترش هشدار داد که عقبگردها در برابری جنسیتی در حال افزایش است.
دبیرکل سازمان ملل روز سهشنبه در صفحه اکس خود با انتشار تصویری از ملاله یوسفزی، فعال حقوقبشر و برنده جایزه نوبل، فعالیتهایش را ستود.
آقای گوترش گفت که قدردان تلاشهای بیوقفه خانم یوسفزی برای دفاع از حقوق زنان و دختران در سراسر جهان بهویژه افغانستان است.
طالبان از زمان قدرتگیری تاکنون آموزش، اشتغال و کنشگری زنان و دختران در عرصههای سیاسی، اجتماعی و اقتصادی را ممنوع و محدود کرده است؛ ممنوعیتهایی که بهگفته سازمانهای حقوقبشری مصداق «آپارتاید جنسیتی» است.
بهرغم واکنشها و فشارهای جامعه جهانی بر طالبان مبنی بر لغو این ممنوعیتها، این گروه تاکنون از موضع خود عقبنشینی نکرده است.
معاون نماینده دایمی پاکستان در سازمان ملل هشدار داده که افغانستان با چالشهای متعددی از جمله تروریسم، نگرانیهای حقوق بشری، موادمخدر و کاهش کمکهای بشردوستانه مواجه است. عثمان جدون گفت پاکستان «اصلیترین» چالش در افغانستان را وخامت اوضاع امنیتی و افزایش تروریسم فرامرزی میداند.
او در نشست تصویب قطعنامه تمدید ماموریت یوناما در افغانستان، گفت که عناصری در درون رژیم طالبان «بهطور فعال همکاری دارند» یا محیطی مساعد برای گروههایی از جمله تحریک طالبان پاکستان، ارتش آزادیبخش بلوچستان، داعش خراسان، القاعده و جنبش اسلامی ترکستان شرقی فراهم میکنند.
به گفته او، این گروهها با مصونیت کامل فعالیت میکنند و مسئول حملات فرامرزی علیه غیرنظامیان پاکستانی، نیروهای مجری قانون و زیرساختهای حیاتی هستند.
جدون خاطرنشان کرد که شورای امنیت نگرانی خود را درباره گروههای تروریستی که «همچنان تهدیدی برای صلح و امنیت بینالمللی محسوب میشوند» ابراز کرده و از طالبان خواسته است تا «اقدامات فعال، فوری، قابل مشاهده و عملی» علیه تروریسم اتخاذ کند.
او افزود که قطعنامه همچنین بر ضرورت مدیریت امن و مصون سلاحها و مهمات برای جلوگیری از انتقال آنها به چنین گروههایی تأکید میکند.
این مقام پاکستانی همچنین نسبت به «اطلاعات نادرست» منتشر شده توسط مقامات محلی طالبان هشدار داد و گفت که این اقدامات مانع دسترسی یوناما به اطلاعات درست در سراسر کشور میشود.
یافتههای افغانستان اینترنشنال نشان میدهد محل حمله دوشنبهشب پاکستان در شرق کابل، یک پایگاه سابق ناتو بوده که در آن حدود ۱۰ سال قبل یک مرکز بازپروری معتادان مواد مخدر ساخته شده بود. شواهد نشان میدهد که طالبان از حدود سه سال قبل در تاسیسات این مرکز پهپادهای انتحاری میساخت.
دوشنبهشب در ساعات اولیه حمله هوایی پاکستان به کابل، یک شهروند از شرق کابل به افغانستان اینترنشنال خبر داد که «در پهلوی کمپ درمان معتادان، کارخانه ساخت طیارههای بیسرنشین طالبان هدف حمله هوایی قرار گرفته است.»
شماری از باشندگان محل نیز به افغانستاناینترنشنال گفتند که «ریاست اطلاعات وزارت دفاع طالبان» هدف اصلی حمله بوده است.
حمدالله فطرت، معاون سخنگوی طالبان اعلام کرد که پاکستان به کمپ امید، مرکز درمان معتادان حمله کرد که در آن ۴۰۰ نفر کشته و ۲۵۰ نفر دیگر زخمی شدند.
عطاءالله تارر، وزیر اطلاعات پاکستان این رویداد را یک «عملیات دقیق» خواند و گفت تاسیسات و زیرساختهای پشتیبانی تروریستی هدف قرار گرفته است.
دفتر سازمان ملل متحد در کابل (یوناما) تایید کرد که شفاخانه از انفجار متاثر شده و در آن دهها نفر کشته و زخمی شدهاند.
یافتههای افغانستان اینترنشنال نشان میدهد که در محوطه حمله همزمان یک مرکز بازپروری معتادان و تاسیسات وزارت امور داخله موقعیت داشته است. این رویداد نشان میدهد که ممکن است طالبان از درمان معتادان بهعنوان سپر انسانی تاسیسات نظامی استفاده کرده باشد؛ تصمیمی که به جانباختن دهها نفر در حمله هوایی پاکستان به کارخانه ساخت پهپاد منجر شد.
پاکستان متهم است که اصل تناسب و توازن را در حمله خود در نظر نگرفته است. قوانین بشردوستانه بینالمللی طرفین جنگ را مکلف میسازد تا اصل تناسب و توازن را در حملات خود در نظر بگیرند.
دوشنبهشب در کابل و ننگرهار چه اتفاق افتاد؟
منابع افغانستان اینترنشنال گفتند که دوشنبهشب نیروهای هوایی پاکستان در مجموع ۹ هدف را در کابل و ننگرهار بمباران کردند. پنج هدف در سرک نو، چمن حضوری، دارالامان، شاهشهید و کارته نو و چهار هدف دیگر در ولسوالیهای اچین، نازیان، گوشته و غنیخیل ننگرهار هدف قرار گرفتند.
به گفته منابع، در سرک نو یک دفتر فنی مربوط به استخبارات طالبان، در چمن حضوری نیز یک دفتر استخبارات، در دارالامان کابل یک انبار مهمات، در شاهشهید یک پایگاه سابق ناتو که یک مرکز درمانی در آن موقعیت دارد و در کارته نو یک واحد حفاظت ارتش هدف قرار گرفتند.
در ولسوالی گوشته یک واحد مرزی، در نازیان انبار تسلیحات، در ولسوالی اچین یک واحد نظامی و انبار تسلیحات و در غنیخیل بخشی از ارتش هدف قرار گرفتند.
از این جمله، طالبان به خبرنگاران محلی اجازه دادند یکی از این رویدادها را در شاه شهید کابل به گونه وسیع پوشش دهند و به محل بمباران دسترسی داشته باشند.
یافتههای افغانستان اینترنشنال نشان میدهد که «کمپ فینیکس» هدف اصلی این حمله هوایی بوده است.
کمپ فینیکس یک پایگاه نظامی بزرگ ایالات متحده و ناتو در شرق کابل در نزدیکی پل چرخی و شاهراه کابل-جلالآباد بود که پس از خروج نیروهای خارجی در سال ۱۳۹۴ (۲۰۱۴-۲۰۱۵) به دولت افغانستان تحویل داده شد و بعد از اسد ۱۴۰۰ به دست طالبان افتاد.
جمهوری اسلامی افغانستان در سال ۱۳۹۵ کمپ فینیکس را به درمانگاه ترک اعتیاد تبدیل کرد و آنرا مرکز «احیای امید» نام گذاشت.
گزارشهایی وجود دارد که نشان میدهد بعد از آنکه طالبان به قدرت رسیدند، از تاسیسات کمپ فینیکس، در پهلوی مرکز درمان معتادان، بهعنوان مرکز نظامی استفاده کرده است.
روزنامه بریتانیایی دیلیمیل در هفتم جون ۲۰۲۵ گزارش داد که طالبان در کمپ فینیکس، کارخانه ساختوساز پهپادهای انتحاری ساخته است. این روزنامه نوشت ساختوساز پهپاد در این مرکز دستکم از سال ۲۰۲۳ آغاز شد.
در گزارش دیلیمیل آمده است که این پایگاه به محل یک خط تولید مخفی پهپادهای جنگی بدون سرنشین تبدیل شده است.
درباره این اردوگاه بیشتر بدانید:
طالبان در این مرکز از چندین مدل پهپاد الگوبرداری میکرد. از جمله MQ-9 Reaper امریکایی و پهپاد شاهد-۱۳۶ ایرانی.
مهندسان طالبان در کمپ فینیکس — که برخی از آنها در دانشکده مهندسی دانشگاه کابل تحصیل کردهاند — در تلاش بودند برد پروازی و میزان مواد انفجاری (سرجنگی) این پهپادها را افزایش دهند.
پاکستان و کشورهای غربی از ساخت پهپاد در این مرکز خبر داشتند.
این پروژه باعث نگرانی نهادهای اطلاعاتی غربی شده، زیرا طالبان در تلاش است پهپادهای پیشرفتهای بسازد که بتوانند اهدافی را خارج از مرزهای افغانستان مورد حمله قرار دهند.
مهندس القاعده به طالبان در ساخت پهپاد کمک میکند
دیلی میل نوشت حضور یک مهندس شبکه القاعده در کارخانه ساخت پهپاد طالبان نگرانیها را بیشتر کرده است.
گفته میشود این مهندس در بریتانیا تحصیل کرده و پس از بازگشت طالبان به قدرت در سال ۲۰۲۱، اردوگاههای آموزشی القاعده و دیگر گروههای تروریستی دوباره در افغانستان فعال شدهاند.
مهندسان در این پروژه برای طالبان بسیار ارزشمند هستند و محافظان شخصی دارند.
«پهپاد بهجای نان»
مجله دیپلومات نیز در پنجم مارچ ۲۰۲۶ نوشت که طالبان بهطور فعال در حال توسعه پهپادهای بومی است. گفته میشود مونتاژ در کمپ فینیکس در نزدیکی کابل انجام میشود و آزمایشها در ولایت لوگر صورت گرفته است. این برنامه از تجربیات ترکیه، چین، روسیه و ایران استفاده میکند و از قطعات غیرنظامی مانند جیپیاس، موتور و حسگرها که از بازار سیاه تهیه میشوند، بهره میبرد.
طالبان برخی شرایط لازم برای توسعه صنعت پهپاد را دارد. زیرساختهای باقیمانده از پایگاههای ناتو و تجربه فنی ناشی از دههها جنگ، ظرفیتهایی ایجاد کردهاند. مهندسان نظامی طالبان قادرند بدون کمک خارجی پهپادها را مونتاژ و اصلاح کنند. مقامات افغان نیز بر ضرورت آموزش متخصصان داخلی تأکید کردهاند.
حملات پهپادی طالبان به پاکستان
طالبان در ماههای گذشته در جنگ با پاکستان برای نخستین بار از پهپادهای انتحاری و کوادکوپترها علیه اهدافی در شهرهای مختلف این کشور استفاده کرده است. این حملات در پاسخ به بمبارانهای پاکستانی بود و تا اسلامآباد نیز پیش رفته است.
طالبان در ماه مارچ، حملات پهپادی به شهرهای پاکستان را شدت بخشید. بهشمول حملاتی در نزدیکی اسلامآباد. منطقه فیضآباد و اطراف میدان هوایی پایتخت، در نزدیکی مقر ارتش پاکستان در راولپندی، کویته، کوهات و دیگر نقاط در خیبرپختونخوا.
وزارت دفاع طالبان تایید کرده است که تأسیسات نظامی پاکستان را هدف قرار داده و به پاکستانیها خسارات وارد کردهاند.
ارتش پاکستان نیز اعلام کرد که طالبان با پهپادهای «ابتدایی» به خاک این کشور حمله کرده اما گفت که این پهپادها با سامانههای دفاعی رهگیری و منهدم شدند و به هدف نرسیدند.
طالبان تنها گروهی نیست که به شهرهای پاکستان حمله پهپادی میکند. تیتیپی نیز در حملات خود علیه نیروهای امنیتی پاکستان از پهپاد کار گرفته است.
منابع معتبر به افغانستان اینترنشنال خبر دادند که پاکستان دوشنبهشب ۹ هدف را در کابل و ننگرهار بمباران کرده است. پنج هدف نظامی در سرک نو، چمن حضوری، دارالامان، شاهشهید و کارته نو و چهار هدف دیگر در ولسوالیهای اچین، نازیان، گوشته و غنیخیل ننگرهار هدف قرار گرفتند.
به گفته منابع، در سرک نو یک دفتر فنی مربوط به استخبارات طالبان، در چمن حضوری نیز یک دفتر استخبارات، در دارالامان کابل یک انبار مهمات، در شاهشهید یک بخش نظامی که یک مرکز درمانی در نزدیکی آن موقعیت دارد و در کارته نو یک واحد حفاظت ارتش هدف قرار گرفتند.
در ولسوالی گوشته یک واحد مرزی، در نازیان انبار تسلیحات، در ولسوالی اچین یک واحد نظامی و انبار تسلیحات و در غنیخیل بخشی از ارتش هدف قرار گرفتند.
طالبان میگوید یکی از این حملات یک مرکز درمان معتادان را هدف قرار داده که در آن دستکم «۴۰۰ نفر کشته و ۲۵۰ نفر دیگر زخمی» شدند. پاکستان اما میگوید حملات دقیق بوده و تاسیسات نظامی را هدف قرار داده است.
تاکنون دفتر ملل متحد در کابل (یوناما) آمار و اطلاعات مستقلانهای منتشر نکرده است.
کمیته روابط خارجی دموکراتها در مجلس نمایندگان امریکا به مرگ نذیر پکتیاوال، سرباز پیشین افغان، پس از بازداشت توسط اداره مهاجرت واکنش نشان داد و از حکومت ترامپ انتقاد کرد.
این کمیته با انتشار گزارش مرگ وی با لحن کنایی نوشت: «او در کنار سربازان امریکایی در افغانستان جنگید و توسط امریکا به ایالات متحده آورده شد، اما در نهایت در بازداشتگاه اداره مهاجرت در تگزاس جان سپرد.»
اداره مهاجرت امریکا روز یکشنبه و به دنبال انتشار خبر مرگ وی تایید کرد یک پناهجوی افغان که در بازداشت بود، پس از انتقال به شفاخانه جان باخت.
این اداره در بیانیهای به افغانستان اینترنشنال توضیح داد پکتیاوال وقتی از تنگی نفس و درد قفسه سینه شکایت کرد، بلافاصله به شفاخانه منتقل شد و تحت درمان تنفسی قرار گرفت.
خبرگزاری رویترز نوشته است که پکتیاوال دوازدهمین پناهجویی است که در سال جاری میلادی در بازداشت اداره مهاجرت و گمرک امریکا جان میدهد. سال گذشته ۳۱ نفر پس از بازداشت توسط اداره مهاجرت و گمرک امریکا جان خود را از دست دادند که بالاترین میزان در دو دهه اخیر است.
اداره مهاجرت امریکا نقش محوری را در اجرای سیاست اخراج گسترده مهاجران در امریکا به عهده دارد.
محمدنذیر پکتیاوال، سرباز سابق نیروهای ویژه افغانستان بود که از سال ۲۰۰۵ در کنار نیروهای ویژه ارتش ایالات متحده کار میکرد. او، در سال ۲۰۲۱ پس از به قدرت رسیدن طالبان در افغانستان، همراه خانواده خود به امریکا انتقال یافت.
پکتیاوال در یک نانوایی افغانی کار میکرد و دوسیه پناهندگیاش در جریان بود.
شورای امنیت سازمان ملل روز دوشنبه ماموریت یوناما برای افغانستان را با تصویب یک قطعنامه تا ۲۷ جوزای سال ۱۴۰۵ تمدید کرد. تمدید ماموریت یوناما این بار برای سه ماه انجام شده است، در حالی که این ماموریت در سالهای گذشته معمولا برای یک سال انجام میشد.
این تمدید کوتاه پس از آن انجام شد که امریکا خواستار بررسی نحوه کمکرسانی و تعامل با افغانستان زیر اداره طالبان شده بود. در حالی که بیشتر اعضای شورای امنیت از تمدید یکساله ماموریت یوناما پشتیبانی میکردند، امریکا با تمدید فنی سهماهه موافقت کرد.
چین که پیشنویس قطعنامه مربوط به افغانستان را در شورای امنیت پیشکش کرد، گفته است این تمدید کوتاه با در نظر گرفتن درخواست برخی اعضای شورا برای ایجاد تعدیلات احتمالی در ماموریت یوناما انجام شده است تا برای گفتوگوهای بیشتر و تصمیمگیری در مورد آینده این ماموریت زمان فراهم شود.
بریتانیا، عضو شورای امنیت از ماموریت یوناما حمایت کرده است. ریچارد لنزی، نماینده بریتانیا در امور افغانستان با استقبال از تمدید ماموریت این نمایندگی سیاسی سازمان ملل گفت که «نقش یوناما در محافظت از حقوق، حمایت از روند انتقال کمکها و پیشبرد یک آینده صلحآمیز حیاتی است. بریتانیا در حمایت از فعالیتهای یوناما در افغانستان استوار باقی میماند.»
ماموریت یوناما در سال ۲۰۰۲ برای هماهنگی کمکهای بینالمللی و حمایت از روندهای سیاسی و بشردوستانه در افغانستان ایجاد شد و از آن زمان هر سال تمدید شده است.
همزمان مقامهای سازمان ملل میگویند افغانستان همچنان با بحران شدید بشردوستانه روبهرو است. بر اساس ارزیابی نهادهای امدادرسان، در سال ۲۰۲۶ حدود ۱۷.۵ میلیون نفر در افغانستان به کمکهای بشردوستانه نیاز دارند.
سازمانهای امدادرسان برای رسیدگی به این وضعیت در سال جاری ۱.۷۱ میلیارد دالر درخواست کمک کردهاند، اما گفته میشود تاکنون تنها حدود ده درصد این مبلغ تامین شده است.