دونالد ترامپ، رئیسجمهور امریکا، روز جمعه در آخرین دور گفتوگوهایش با شی جینپینگ، رئیسجمهور چین، از دستاوردهای اقتصادی سخن گفت که واکنش مثبتی در بازارها ایجاد نکرد. در عین حال بیجینگ درباره نحوه برخورد واشنگتن با تایوان هشدار داد و گفت «جنگ ایران» هرگز نباید آغاز میشد.
ترامپ نخستین رئیسجمهور امریکاست که از زمان سفر قبلی خود در سال ۲۰۱۷ به چین، بار دیگر به این کشور سفر میکند. کشوری که مهمترین رقیب راهبردی و اقتصادی واشنگتن به شمار میرود.
خبرگزاری رویترز جمعه ۲۵ ثور نوشت که ترامپ در آستانه انتخابات حساس میاندورهای امریکا تلاش کرده با کسب نتایج ملموس، «محبوبیت آسیبدیده» خود را ترمیم کند.
رئیسجمهور امریکا که در کنار شی روی صندلیهای سرخ تزئینی در مجموعه مجلل «ژونگنانهای» (Zhongnanhai) - باغ سلطنتی سابق و محل استقرار رهبران چین - نشسته بود، گفت: «چند توافق تجاری فوقالعاده انجام دادهایم. توافقهایی عالی برای هر دو کشور.»
پیش از آن، دو رهبر در فضای باز قدم زده و گفتوگو کرده بودند. جایی که ترامپ از زیبایی گلهای رز تعریف کرد و شی وعده داد بذر این گلها را برای او بفرستد. سپس دو طرف در ضیافت شام شرکت کردند.
هشدار چین درباره جنگ ایران
همزمان با آماده شدن ترامپ برای آخرین دیدار خود، وزارت خارجه چین بیانیهای صریح منتشر کرد و نارضایتی بیجینگ از جنگ ایران را نشان داد.
در این بیانیه آمده است: «این درگیری که اساسا نباید رخ میداد، هیچ دلیلی برای ادامه یافتن ندارد.»
وزارت خارجه چین افزود بیجینگ از تلاشها برای رسیدن به توافق صلح در جنگی حمایت میکند که بهشدت بر عرضه انرژی و اقتصاد جهانی تاثیر گذاشته است.
ترامپ در ژونگنانهای گفت دو رهبر درباره ایران گفتوگو کردهاند و دیدگاههایشان «بسیار نزدیک» بوده است؛ هرچند شی در این باره اظهار نظر نکرد.
رویترز نوشت: «انتظار میرفت ترامپ از چین بخواهد ایران را برای توافق با واشنگتن و پایان دادن به جنگی که باعث افزایش قیمتها و آسیب سیاسی به او در داخل امریکا شده، تحت فشار قرار دهد.»
اما تحلیلگران بعید میدانند شی حاضر باشد فشار جدی بر تهران وارد کند یا حمایت از ساختار نظامی جمهوری اسلامی را متوقف سازد؛ زیرا ایران برای چین نقش وزنهای راهبردی در برابر امریکا را دارد.
تنگه هرمز و خرید نفت امریکا
خلاصه کوتاه منتشرشده از سوی واشنگتن درباره گفتوگوهای ۲۴ ثور ترامپ و شی بر تمایل مشترک دو کشور برای بازگشایی تنگه هرمز - که در پی جنگ ایران عملا بسته شده - و همچنین علاقه چین به خرید نفت امریکا به منظور کاهش وابستگی به انرژی خاورمیانه تمرکز داشت.
در شرایط عادی، یکپنجم نفت و گاز طبیعی مایع جهان از تنگه هرمز عبور میکند.
مقامهای امریکایی گفتند دو کشور درباره فروش محصولات کشاورزی، گوشت گاو و انرژی به چین نیز توافق کردند و در زمینه ایجاد سازوکارهایی برای مدیریت تجارت آینده پیشرفت داشتند.
دو طرف همچنین انتظار دارند حدود ۳۰ میلیارد دالر کالای غیرحساس را برای تجارت شناسایی کنند.
با این حال، جزییات این توافقها محدود بود و نشانهای از پیشرفت درباره فروش تراشههای پیشرفته هوش مصنوعی «اچ۲۰۰» (H200) شرکت «انویدیا» (Nvidia) به چین دیده نشد. موضوعی که با حضور دقیقه آخری جنسن هوانگ، مدیرعامل انویدیا، در این سفر اهمیت بیشتری پیدا کرده بود.
ترامپ به شبکه فاکسنیوز گفت چین با خرید ۲۰۰ هواپیمای بوئینگ موافقت کرده است؛ نخستین خرید هواپیماهای تجاری امریکایی از سوی چین در نزدیک به یک دهه گذشته.
اما این رقم بسیار کمتر از حدود ۵۰۰ فروندی بود که بازارها انتظار داشتند و همین مساله باعث شد سهام بوئینگ بیش از چهار درصد سقوط کند.
چیم لی، تحلیلگر ارشد چین در «اکونومیست اینتلیجنس یونیت» گفت: «این نشست شاید از نظر راهبردی برای بازارها اطمینانبخش باشد، اما از نظر محتوایی ناامیدکننده بود.»
به گفته او، مهمترین دستاورد نشست شاید حفظ آتشبس شکننده تجاری باشد که دو رهبر در دیدار سال ۱۴۰۴ بر سر آن توافق کردند. توافقی که طی آن ترامپ تعرفههای سه رقمی علیه کالاهای چینی را متوقف کرد و شی نیز از محدود کردن صادرات مواد معدنی کمیاب عقب نشست.
جیمیسون گریر، نماینده تجاری امریکا که ترامپ را در این سفر همراهی میکند، ۲۵ ثور به بلومبرگ گفت هنوز درباره تمدید این آتشبس پس از پایان مهلت آن در اواخر امسال، تصمیمی گرفته نشده است.
