«قاعدگی تابو نیست»؛ کمپین فعالان برای آگاهی‌دهی درباره «رنج خاموش» زنان افغانستان

برگزارکنندگان گفتند آن‌ها در برنامه‌ای بر آگاهی‌دهی درباره بهداشت قاعدگی، دسترسی زنان و دختران به امکانات بهداشتی و حق صحبت آزادانه درباره سلامت قاعدگی تاکید کردند.

فعالان این برنامه گفتند که هدف آن‌ها عادی‌سازی و ترویج گفت‌وگو درباره بهداشت قاعدگی، شکستن سکوت و از بین بردن «شرم‌انگاری» در این زمنیه است.

زهرا موسوی، از شرکت کنندگان این برنامه به افغانستان اینترنشنال گفت که آنان می‌خواهند درباره «رنج خاموش زنان» صحبت کنند. به گفته او، قاعدگی مسئله طبیعی بدن زنان است، اما در افغانستان تبدیل به تابو شده و زنان اجازه ندارند درباره آن صحبت کنند.

او گفت: «قاعدگی در افغانستان برای ما دختران با شرم همراه است. حتا به زنان و دخترانی که قاعدگی را تجربه می‌کنند، برچسب بی‌شرمی زده می‌شود و ما می‌خواهیم این تابو را بشکنانیم.»

زهرا موسوی افزود که دختران در فضای پر از قضاوت زندگی می‌کنند و در افغانستان آگاهی‌دهی و گفت‌وگو در این مورد یک نیاز مبرم است.

آنان خواستار افزایش آگاهی عمومی و پایان دادن به نگاه‌های نادرست نسبت به قاعدگی شدند.

روز جهانی بهداشت قاعدگی

روز جهانی بهداشت قاعدگی هر سال در ۲۸ می برگزار می‌شود. هدف این روز، شکستن تابوها و ایجاد جهانی است که در آن زنان و دختران به آموزش، محصولات بهداشتی، خدمات صحی و امکانات مناسب برای مدیریت قاعدگی دسترسی داشته باشند.

سازمان ملل متحد می‌گوید تابوها و شرم اجتماعی درباره قاعدگی باعث کمبود اطلاعات، رفتارهای ناسالم و نگاه‌های منفی می‌شود. به گفته صندوق جمعیت سازمان ملل، این مشکل در زمان بحران‌ها شدیدتر می‌شود.

یونیسف نیز می‌گوید نابرابری جنسیتی، فقر و تابوهای فرهنگی باعث می‌شود نیازهای صحی زنان و دختران در زمان قاعدگی نادیده گرفته شود. این نهاد تاکید کرده است که بهداشت قاعدگی تنها یک موضوع فردی نیست، بلکه به آموزش، صحت، کرامت انسانی و مشارکت اجتماعی زنان و دختران ارتباط دارد.

یونیسف نوشته است که در افغانستان قاعدگی تابو شمرده می‌شود.به گفته یونیسف، بسیاری از دختران قاعدگی را با چیزی منفی، شرم‌آور یا ناپاک پیوند می‌دهند و برخی خانواده‌ها از صحبت با دختران خود درباره آن خودداری می‌کنند.

به گفته این نهاد، وضعیت در پاکستان، هند، نپال و شماری از کشورهای دیگر هم بهتر از افغانستان نیست. یونیسف می‌گوید در نپال، یکی از نمونه‌های شدید تابوی قاعدگی «چهاوپادی» است. در این رسم، در برخی مناطق غرب نپال، زنان و دختران در زمان قاعدگی ناپاک پنداشته می‌شوند و از خانه یا فعالیت‌های روزمره دور نگه داشته می‌شوند. پژوهش‌ها این رسم را با آسیب‌های صحی، روانی و اجتماعی پیوند داده‌اند.

فعالان حقوق زنان می‌گویند تا زمانی که قاعدگی با شرم و سکوت همراه باشد، زنان و دختران در آموزش، صحت و زندگی اجتماعی با محدودیت روبه‌رو می‌شوند. به گفته آنان، صحبت آشکار درباره قاعدگی، نخستین گام برای پایان دادن به این تبعیض است.