وزارت شهرسازی و مسکن طالبان اعلام کرد که در منطقه کوتهسنگی کابل، مسجدی بزرگ با ظرفیت ۱۸ تا ۲۰ هزار نمازگزار ساخته میشود. به گفته این وزارت، مساحت تعیینشده برای این مسجد بیش از ۵۵ هزار متر مربع است.
وزارت شهرسازی و مسکن طالبان روز یکشنبه، ۳۱ جوزا، با نشر خبرنامهای اعلام کرد که بررسیهای فنی این پروژه تکمیل شده است.
این وزارت تاکنون هزینه احتمالی ساخت مسجد و جزئیات مربوط به منابع مالی و بودجه آن را منتشر نکرده است.
این مسجد قرار است در یکی از مناطق پرجمعیت پایتخت ساخته شود.
طالبان در نزدیک به پنج سال حاکمیت خود صدها مسجد را در ولایتهای مختلف افغانستان ساخته است.
این در حالی است که افغانستان همچنان با یکی از عمیقترین بحرانهای انسانی و اقتصادی جهان روبهرو است و میلیونها نفر برای تأمین نیازهای اولیه زندگی به کمکهای بشردوستانه وابستهاند.
همزمان، بسیاری از شهرهای کشور با کمبود زیرساختهای معیاری، خدمات شهری و امکانات عمومی دستوپنجه نرم میکنند.
با وجود چالشهایی چون فقر گسترده، بیکاری، مهاجرت، ناامنی غذایی و انتقادهای بینالمللی از وضعیت حقوق بشر، طالبان توسعه و ساخت مساجد را در شمار اولویتهای اصلی خود قرار دادهاند.
سازمانهای بینالمللی بارها هشدار دادهاند که فقر و ناامنی غذایی در افغانستان همچنان رو به افزایش است. برنامه توسعه سازمان ملل متحد در گزارشی که اواخر ماه گذشته منتشر شد، اعلام کرد که با تشدید فقر در سال ۲۰۲۵، از هر چهار نفر در افغانستان سه نفر توانایی تأمین نیازهای اساسی خود، از جمله غذای کافی، را ندارند.
همچنین برآوردهای بانک جهانی نشان میدهد که در اواخر سال ۲۰۲۵ حدود ۱۴ میلیون نفر در افغانستان با ناامنی غذایی حاد مواجه بودهاند و این رقم ممکن است در زمستان آینده به ۱۷.۴ میلیون نفر، معادل نزدیک به ۴۰ درصد جمعیت کشور، افزایش یابد.
بر اساس اطلاعات رسیده، شورای رهبری دانشگاه کابل تصمیم گرفته است که از دوشنبه، ۳۱ جوزا، آوردن و استفاده از موبایلهای هوشمند را برای استادان، کارمندان و دانشجویان این دانشگاه رسما ممنوع کند.
یک منبع در دانشگاه کابل گفت این تصمیم در نشست شورای علمی مطرح شده، اما به اعضای شورا اجازه پرسش داده نشد. به گفته منبع، در این نشست به اعضای شورای علمی گفته شده است که کسی اجازه پرسش ندارد و دستور باید «بدون قید و شرط» اجرا شود.
طالبان دستور مشابهی در برخی از دانشگاههای دیگر افغانستان نیز صادر کرده است.
در پیامی که به دانشجویان دیپارتمنت زبان و ادبیات عربی دانشکده ادبیات و زبانهای خارجی دانشگاه کابل نیز فرستاده شده، آمده است که از شنبه، ۳۰ جوزا، آوردن موبایل هوشمند به دانشگاه برای دانشجویان «جدا ممنوع» است.
در این پیام هشدار داده شده است که در صورت تخلف و دیدهشدن موبایل هوشمند در دست دانشجویان، مسئولیت آن به دوش خود دانشجو خواهد بود.
در اطلاعیه دیگری که با نشان وزارت تحصیلات عالی طالبان منتشر شده، آمده است که شورای رهبری این وزارت استفاده از موبایلهای هوشمند را از تاریخ ۳۱ جوزا در تمام ادارههای مربوطه برای استادان، کارمندان و دانشجویان ممنوع کرده است.
در بخش دیگری از این اطلاعیه، هدف این تصمیم «ایجاد محیط آموزشی سالم و منظم»، «تقویت تمرکز و کیفیت یادگیری» و «رعایت نظم و انضباط در محیط علمی» خوانده شده است.
منابع در ولایت بغلان نیز میگویند که در دانشگاه بغلان، به دانشجویانی که موبایل هوشمند با خود داشتند، اجازه ورود داده نشده است.
منابع در شهر پلخمری گفتند که دستور منع موبایلهای هوشمند در انستیتوتهای خصوصی علوم صحی ابلاغ شده است.
در هرات نیز منابع میگویند که استفاده از گوشی هوشمند در دانشگاه ممنوع شده است. منابع گفتند که طالبان اطلاعیهای را در دروازه دانشگاه هرات نصب کرده و هشدار داده که هیچکس اجازه ورود با گوشی هوشمند به این دانشگاه را ندارد.
یکی از استادان دانشگاه هرات که با افغانستان اینترنشنال صحبت میکرد گفت که ماموران طالبان در دروازه دانشکاه، دانسجویان را حین ورود بازرسی بدنی میکنند.
به گفته این منبع، این ممنوعیت شامل دانشجویانی هم میشود که در خوابگاه زندگی میکنند.
منبع افزود که وایفای خوابگاه نیز قطع شده است.
طالبان استفاده از موبایلهای هوشمند را برای کارمندان دولتی ممنوع کرده و هشدار داده است که در صورت تخلف، دستگاهها شکستانده میشود و متخلفان به دادگاه نظامی معرفی خواهند شد.
اسنادی که به افغانستان اینترنشنال رسیده، نشان میدهد هبتالله آخندزاده، رهبر طالبان، دستور شفاهی تازهای درباره ممنوعیت استفاده از موبایلهای هوشمند برای اعضای این گروه و کارمندان حکومتی صادر کرده است. در این سند، متخلفان «مجرم» خوانده شدهاند و از احتمال معرفی آنان به دادگاه نظامی سخن رفته است.
این ممنوعیت در حالی در نهادهای تحصیلی اعمال میشود که موبایلهای هوشمند و ابزارهای دیجیتال در دانشگاههای امروز بخش جداییناپذیر از روند آموزش، تحقیق، دسترسی به منابع علمی و ارتباط میان استادان و دانشجویان است.
یونسکو، در تعریف آموزش موبایلی، گفته است که این شیوه به استفاده از دستگاههایی مانند تلفن هوشمند و تبلت برای دسترسی و کار با مواد آموزشی اشاره دارد و به دانشآموزان و دانشجویان امکان میدهد در هر زمان و هر مکان درس بخوانند.
یونسکو در رهنمودهای خود درباره آموزش موبایلی نیز گفته است که فناوریهای موبایل میتواند فرصتهای آموزشی را گسترش دهد و دسترسی به منابع آموزشی را آسانتر کند.
سازمان همکاری و توسعه اقتصادی در گزارش چشمانداز آموزش دیجیتال ۲۰۲۶ نوشته است که هوش مصنوعی مولد در حال تغییر فضای آموزش است و پژوهشهای تازه نشان میدهد که این ابزارها، اگر با اصول روشن آموزشی استفاده شوند، میتوانند از روند یادگیری حمایت کنند.
با این حال، طالبان در اطلاعیههای تازه خود گفته است هدف از منع موبایلهای هوشمند، افزایش تمرکز، بهبود کیفیت یادگیری و حفظ نظم در محیط آموزشی است اما منابع دانشگاهی میگویند این تصمیم میتواند دسترسی دانشجویان به کتابهای دیجیتال، یادداشتهای درسی، منابع آنلاین، گروههای درسی و ارتباط علمی با استادان را محدود کند.
