مراسم تشییع و به خاکسپاری پیکر شاپور زدران، ملیپوش پیشین کریکت افغانستان، امروز در کابل برگزار شد. کریکتبورد افغانستان اعلام کرد که در این مراسم، ستارههای تیم ملی، مسئولان ورزشی و هزاران تن از علاقهمندان کریکت حضور داشتند و با یکی از چهرههای ماندگار این رشته وداع کردند.
مراسم تشییع پیکر شاپور زدران در مسجد عیدگاه کابل برگزار شد و سپس پیکر این ملیپوش پیشین که چند روز پیش بر اثر بیماری در یکی از شفاخانههای شهر دهلی نو هند درگذشت، در تپه مرنجان کابل به خاک سپرده شد.
در این مراسم، ملیپوشان پیشین، همبازیان شاپور زدران و ستارههای کنونی تیم ملی کریکت افغانستان حضور داشتند و یاد و خاطره یکی از تأثیرگذارترین بازیکنان تاریخ کریکت کشور را گرامی داشتند.
شاپور زدران که بین سالهای ۲۰۰۹ تا ۲۰۲۰ پیراهن تیم ملی افغانستان را بر تن داشت، به عنوان یکی از برجستهترین توپاندازان سریع کشور شناخته میشد. او در مجموع در ۸۰ مسابقه بینالمللی، شامل ۴۴ دیدار یکروزه و ۳۶ مسابقه بیستآوره، برای افغانستان به میدان رفت و در سه دوره جام جهانی بیستآوره نیز حضور داشت.
زدران از چهرههای نسل نخست تیم ملی کریکت افغانستان بود و نقش مهمی در صعود این تیم از رقابتهای دستههای پایین به سطح اول کریکت جهان و معرفی کریکت افغانستان در عرصه بینالمللی ایفا کرد؛ نقشی که نام او را در تاریخ ورزش افغانستان ماندگار ساخته است.
جام جهانی ۲۰۲۶ در حالی به حساسترین روزهای خود رسیده که آرژانتین مدافع عنوان قهرمانی، بیش از هر تیم دیگری در مرکز بحثها و جنجالها قرار گرفته است. پس از پیروزی آرژانتین مقابل مصر و صعود این تیم، حالا بحث در مورد این که جام جهانی برای یاران لیونل مسی مهندسی شده، به اوج رسیده است.
صعود دشوار آرژانتین به مرحله یکچهارم نهایی، بهویژه پس از بازگشت دراماتیک این تیم مقابل مصر، نه تنها تحسین بسیاری از هواداران فوتبال را برانگیخت، بلکه موج تازهای از اتهامها و نظریههای توطئه درباره جانبداری فیفا از لیونل مسی و یارانش را نیز به راه انداخت.
روزنامه تلگراف در گزارشی مفصل، مهمترین ادعاهای مطرحشده درباره حمایت احتمالی از آرژانتین را مرور کرده است؛ ادعاهایی که از تصمیمهای بحثبرانگیز داوری آغاز میشود و تا نحوه قرعهکشی، انتخاب داوران و حتی اظهارنظرهای رئیس فیفا ادامه پیدا میکند. با این حال، این رسانه در پایان تأکید میکند که تاکنون هیچ مدرک معتبر یا سندی برای اثبات این ادعاها ارائه نشده و همه آنها در حد گمانهزنی و برداشتهای رسانهای باقی ماندهاند.
همه چیز از دیدار مصر و آرژانتین آغاز شد
نقطه اوج این جنجالها، مسابقه مرحله یکهشتم نهایی میان آرژانتین و مصر بود؛ دیداری که مصر تا دقیقه ۷۹ با نتیجه دو بر صفر از مدافع عنوان قهرمانی پیش بود و در آستانه ثبت یکی از بزرگترین شگفتیهای تاریخ جام جهانی قرار داشت.
اما آرژانتین با سه گل پیاپی ورق را برگرداند و با پیروزی ۳ بر ۲ راهی مرحله یکچهارم نهایی شد؛ پیروزیای که بیش از نتیجه، به دلیل تصمیمهای داوری مورد توجه قرار گرفت.
جنجالیترین صحنه مسابقه به گل دوم مصر توسط مصطفی زیکو مربوط میشد؛ گلی که پس از بازبینی سیستم کمکداور ویدیویی (VAR) به دلیل خطای یکی از بازیکنان مصر در آغاز حمله مردود اعلام شد. در دقایق پایانی نیز مصریها معتقد بودند حمدی فتحی در محوطه جریمه روی خطای بازیکن آرژانتین سرنگون شده و باید یک ضربه پنالتی اعلام میشد؛ اما داور و اتاق VAR اعتقادی به خطا نداشتند. تنها چند لحظه بعد، آرژانتین ضدحمله زد و انزو فرناندز گل برتری را به ثمر رساند.
همین اتفاقها باعث شد فدراسیون فوتبال مصر، حسام حسن سرمربی تیم، محمد صلاح و شماری از کارشناسان داوری، عملکرد تیم داوری را بهشدت زیر سؤال ببرند.
حسام حسن پس از پایان مسابقه گفت تیمش «مورد ظلم قرار گرفته» و با آن «ناعادلانه برخورد شده است». او حتی پا را فراتر گذاشت و اظهار داشت: «شاید میخواستند قهرمان جهان در مسابقات باقی بماند؛ شاید میخواستند مسی همچنان در کورس رقابت باشد.»
اخراج نشدن مسی؛ نخستین جرقه انتقادها
تلگراف یادآوری میکند که این نخستین بار نیست که تصمیمهای داوری به سود آرژانتین مورد بحث قرار میگیرد.
در نخستین دیدار این تیم مقابل الجزایر، لیونل مسی در یکی از صحنهها با استوک خود روی ساق پای عیسی ماندی رفت؛ اما شیمون مارسینیاک، داور پولندی مسابقه، نه تنها خطایی اعلام نکرد، بلکه VAR نیز این برخورد را مستحق کارت سرخ ندانست.
این تصمیم با واکنش شماری از کارشناسان همراه شد. ندوم اونوها، مدافع سابق منچسترسیتی، در شبکه ESPN گفت: «از نظر من این صحنه صددرصد کارت سرخ داشت. مسی هم میدانست که ممکن است اخراج شود.»
آلخاندرو مورنو، مهاجم پیشین تیم ملی ونزوئلا نیز اظهار داشت: «این صحنه صددرصد کارت سرخ بود.»
این موضوع زمانی حساستر شد که فولارین بالوگون، مهاجم امریکا، به دلیل خطایی که برخی آن را مشابه میدانستند، کارت سرخ مستقیم دریافت کرد؛ هرچند محرومیت او بعداً توسط کمیته انضباطی فیفا لغو شد؛ تصمیمی که خود به جنجالی بزرگ تبدیل شد.
چرا آرژانتین اینقدر کم کارت گرفته است؟
یکی دیگر از محورهای انتقاد، آمار انضباطی آرژانتین در این جام است.
آرژانتین در دیدار مقابل الجزایر با وجود انجام ۱۳ خطا، حتی یک کارت زرد هم دریافت نکرد. در مسابقه برابر اردن نیز همین اتفاق تکرار شد؛ در حالی که بازیکنان اردن با وجود خطاهای کمتر، سه کارت زرد گرفتند.
تا پایان مرحله یکهشتم نهایی نیز آرژانتین تنها سه کارت زرد دریافت کرده است؛ دومین آمار پایین میان تیمهای حاضر در مرحله یکچهارم نهایی، در حالی که از نظر تعداد خطاها در میان تیمهای پرخطا قرار دارد.
بر اساس این آمار، آرژانتین بهطور میانگین به ازای هر ۱۹.۷ خطا تنها یک کارت دریافت کرده است؛ آماری که به اعتقاد منتقدان، با استانداردهای معمول داوری در این سطح از رقابتها همخوانی ندارد.
اظهارنظر اینفانتینو و آغاز موج تازه انتقادها
پس از پیروزی دشوار آرژانتین مقابل کیپورد، جیانی اینفانتینو، رئیس فیفا، در گفتوگو با تلویزیون آرژانتین جملهای بر زبان آورد که بازتاب گستردهای پیدا کرد.
او گفت: «همراه آرژانتین رنج کشیدم.»
هرچند اینفانتینو بلافاصله توضیح داد که منظورش «همه تماشاگران بیطرف» بوده که از هر دو تیم حمایت میکردند؛ اما همین جمله برای بسیاری از منتقدان به نشانهای از جانبداری تعبیر شد و به سوخت تازهای برای نظریههای توطئه تبدیل شد.
داوران آرژانتینی برای بازی فرانسه
یکی دیگر از موضوعاتی که واکنشهای فراوانی برانگیخت، انتخاب یک تیم کامل داوری آرژانتینی برای قضاوت دیدار فرانسه و مراکش در مرحله یکچهارم نهایی بود.
از آنجا که فرانسه یکی از جدیترین رقیبان احتمالی آرژانتین در مسیر قهرمانی محسوب میشود، این تصمیم با واکنش گسترده کاربران شبکههای اجتماعی روبهرو شد و میلیونها بار دیده شد.
هرچند فیفا توضیحی درباره این انتصاب ارائه نکرد؛ اما منتقدان آن را نمونه دیگری از تصمیمهای بحثبرانگیز این جام دانستند.
آیا مسیر آرژانتین آسانتر طراحی شده بود؟
بحثها تنها به داوری محدود نمیشود.
از زمان قرعهکشی جام جهانی نیز برخی تحلیلگران معتقد بودند آرژانتین نسبت به سایر مدعیان مسیر سادهتری برای رسیدن به مراحل پایانی در اختیار دارد.
آرژانتین پس از صدرنشینی در گروه خود، در مراحل حذفی ابتدا با کیپورد، سپس با مصر و اکنون با سوئیس روبهرو شده است؛ مسیری که بسیاری آن را نسبت به برنامه سایر مدعیان آسانتر ارزیابی میکنند.
این نخستین بار نیست
ادعاهای مشابه درباره آرژانتین سابقهای طولانی دارد.
پس از قهرمانی این تیم در جام جهانی ۲۰۲۲ قطر نیز لوئیس فنخال، سرمربی وقت هالند، مدعی شد شرایط برای قهرمانی لیونل مسی از پیش مهیا شده بود.
او در سال ۲۰۲۳ گفت: «وقتی دیدم آرژانتین چگونه گل زد، چگونه برخی بازیکنانش بدون مجازات ماندند، احساس کردم همه چیز از قبل طراحی شده بود.»
وقتی از او پرسیده شد آیا منظورش این است که «مسی باید قهرمان جهان میشد؟» پاسخ داد: «بله، دقیقاً همینطور فکر میکنم.»
با این حال، هیچ سند یا مدرکی برای اثبات این ادعاها ارائه نشد.
از جام جهانی ۱۹۷۸ تا ماجرای بطری آب در ۱۹۹۰
تلگراف یادآوری میکند که اتهامهای مشابه درباره آرژانتین تنها به سالهای اخیر محدود نیست.
در جام جهانی ۱۹۷۸، زمانی که آرژانتین میزبان مسابقات بود، پیروزی ۶ بر صفر این تیم برابر پرو که باعث صعودش به فینال شد، سالها با اتهام تبانی همراه بود؛ هرچند این ادعاها هرگز اثبات نشد.
در جام جهانی ۱۹۹۰ نیز برازیلیها مدعی شدند برانکو، مدافع این تیم، پس از نوشیدن آب از بطری کادر پزشکی آرژانتین دچار سرگیجه شد. سالها بعد کارلوس بیلاردو، سرمربی وقت آرژانتین، در واکنش به این ماجرا گفت: «نمیگویم چنین اتفاقی نیفتاده است.»
با وجود درخواست فدراسیون فوتبال برازیل برای بررسی این پرونده، هیچ اقدام رسمی یا انضباطی از سوی فیفا ثبت نشد.
واقعیت چیست؟
در کنار همه این ادعاها، تلگراف بر یک نکته اساسی تأکید میکند؛ تاکنون هیچ مدرک مستند، قابل استناد و مستقلی که نشان دهد فیفا نتایج جام جهانی ۲۰۲۶ را به سود آرژانتین مهندسی کرده یا در تصمیمهای داوری به نفع این تیم دخالت داشته، ارائه نشده است.
با این حال، مجموعهای از تصمیمهای بحثبرانگیز، نحوه قضاوت برخی مسابقات، آمارهای انضباطی، اظهارنظرهای جنجالی و فضای ملتهب رقابتها باعث شده است که بار دیگر موضوع جانبداری از آرژانتین به یکی از داغترین بحثهای جام جهانی تبدیل شود؛ بحثی که احتمالاً تا پایان این مسابقات نیز ادامه خواهد داشت.
به گزارش «آسوشیتد پرس»، شماری از نمایندگان پارلمان اروپا خواستار آغاز تحقیق درباره نقش جیانی اینفانتینو، رئیس فیفا، در تصمیم جنجالی برای لغو محرومیت فلورین بالوگون، مهاجم تیم ملی فوتبال امریکا، در جام جهانی فوتبال ٢٠٢٦ شدند.
بالوگون در دیدار برابر بوسنیاوهرزگوینا با کارت سرخ داور از زمین اخراج شده بود و طبق قوانین باید بازی بعدی تیمش مقابل بلجیم را از دست میداد؛ اما پس از مداخله دونالد ترامپ، رئیسجمهور امریکا، فیفا محرومیت یکجلسهای او را تعلیق کرد.
«بری اندروز»، «لارا وولترز» و «نیلز فوگلسانگ» در بیانیهای مشترک این اقدام را «تغییر قوانین در میانه جام جهانی» و «نقض عدالت ورزشی» توصیف کردند و از کمیته اخلاق فیفا خواستند بررسی کند که آیا فشار سیاسی دولت امریکا در این تصمیم نقش داشته است یا خیر.
این نمایندگان همچنین به موضوعاتی مانند اعطای «جایزه صلح فیفا» به ترامپ اشاره کرده و خواستار بررسی احتمال نقض اصل بیطرفی سیاسی از سوی رئیس فیفا شدهاند. تاکنون ۳۵ نماینده پارلمان اروپا از این درخواست حمایت کردهاند.
فیفا اما اعلام کرده است که لغو محرومیت بالوگون توسط کمیته انضباطی این نهاد و بر اساس روندهای داخلی اتخاذ شده است.
زلاتکو دالیچ، موفقترین سرمربی تاریخ تیم ملی فوتبال کرواسیا، روز چهارشنبه پس از ۹ سال حضور روی نیمکت این تیم از سمت خود استعفا داد. این تصمیم کمتر از یک هفته پس از حذف کرواسیا از جام جهانی ۲۰۲۶ و شکست برابر پرتگال در مرحله یکشانزدهم نهایی گرفته شد.
دالیچ که از سال ۲۰۱۷ هدایت کرواسیا را بر عهده داشت، این تیم را به نایبقهرمانی جام جهانی ۲۰۱۸ و مقام سومی جام جهانی ۲۰۲۲ رساند و همچنین با کرواسیا به نایبقهرمانی لیگ ملتهای اروپا در فصل ۲۳-۲۰۲۲ دست یافت. او در مجموع ۱۱۱ مسابقه سرمربی کرواسیا بود و ۶۲ پیروزی به دست آورد.
سرمربی ۵۹ ساله در پیام خداحافظی خود گفت هرگز تصور نمیکرد تیمش در این سالها به چنین موفقیتهایی دست یابد و از سه مدال جهانی و شبهای تاریخی فوتبال کرواسیا ابراز افتخار کرد.
فدراسیون فوتبال کرواسیا نیز با قدردانی از دالیچ، از نقش او در موفقیتها، اتحاد و پیشرفت تیم ملی طی نزدیک به یک دهه گذشته تمجید کرد.
فدراسیون فوتبال مصر پس از شکست جنجالی ۳-۲ مقابل آرژانتین در مرحله یکهشتم نهایی جام جهانی ۲۰۲۶، با انتشار بیانیهای از عملکرد داور و سیستم کمکداور ویدئویی (VAR) به شدت انتقاد کرد و اعلام کرد در برابر آنچه «استفاده نادرست از VAR» خواند، سکوت نخواهد کرد.
مصر که تا دقیقه ۷۹ با نتیجه ۲ بر صفر از مدافع عنوان قهرمانی پیش بود، در دقایق پایانی سه گل دریافت کرد و از رقابتها کنار رفت. فدراسیون فوتبال این کشور اعلام کرد چندین تصمیم داوری تأثیر مستقیمی بر نتیجه مسابقه داشته و کارشناسان داخلی و بینالمللی نیز نسبت به این تصمیمها انتقاد کردهاند.
بخش عمده اعتراضها به مردود شدن گل دوم مصطفی زیکو پس از بازبینی VAR و همچنین رد شدن درخواست پنالتی مصر در دقایق پایانی مربوط میشود؛ صحنهای که بلافاصله پس از آن، آرژانتین گل پیروزی را به ثمر رساند.
رسانهها گزارش دادهاند که هانی ابوریده، رئیس فدراسیون فوتبال مصر، شکایت رسمی خود را علیه فرانسوا لتکسیه، داور فرانسوی مسابقه و تیم داوری او، به فیفا ارائه کرده است. فیفا تاکنون به این اعتراض واکنشی نشان نداده است.
پیکر شاپور زدران، ستاره پیشین کریکت افغانستان، امروز از هند به کابل منتقل شد و با حضور ستارههای کریکت، مسئولان ورزشی و صدها تن از هواداران، مورد استقبال قرار گرفت. پیکر این چهره ماندگار کریکت، بر دوش همبازیان و نسلهای مختلف ستارههای تیم ملی از میدان هوایی کابل بدرقه شد.
در این مراسم اندوهبار، راشد خان، محمد نبی، رحمنالله گربز، حشمتالله شهیدی، گلبدین نایب، ابراهیم زدران، نوروز منگل، کریم صادق، رئیس احمدزی، اصغر استانکزی و شماری از چهرههای سرشناس کریکت افغانستان حضور داشتند و با بدرقه همبازی دیرین خود، به او ادای احترام کردند.
کریکتبورد افغانستان اعلام کرده است که مراسم رسمی تشییع و خاکسپاری شاپور زدران روز پنجشنبه در کابل برگزار خواهد شد. این ملیپوش پیشین پس از یک دوره بیماری در یکی از بیمارستانهای دهلی نو هند درگذشت.
نکته تلخ و تأثیرگذار اینکه شاپور زدران درست در روزی که پیکرش به افغانستان بازگردانده شد، وارد ۳۹ سالگی میشد. او از چهرههای نسل نخست تیم ملی کریکت افغانستان بود و نقش مهمی در صعود این تیم از رقابتهای دستههای پایین به سطح اول کریکت جهان و معرفی افغانستان در عرصه بینالمللی ایفا کرد.
شاپور زدران از سال ۲۰۰۹ تا ۲۰۲۰ برای تیم ملی افغانستان بازی کرد و در مجموع در ۸۰ مسابقه بینالمللی، شامل ۴۴ دیدار یکروزه و ۳۶ مسابقه بیستآوره، به میدان رفت. او همچنین در سه دوره جام جهانی بیستآوره حضور داشت و با پیراهن شماره ۲۰ یکی از شناختهشدهترین چهرههای کریکت افغانستان بود.
درگذشت شاپور زدران، پایان زندگی یکی از تأثیرگذارترین چهرههای تاریخ کریکت افغانستان است؛ ورزشکاری که سهم بزرگی در شکلگیری، رشد و موفقیتهای این رشته داشت و نامش برای همیشه در تاریخ ورزش افغانستان ماندگار خواهد ماند.