دهها دانشجوی پاکستانی گیرمانده در افغانستان به کشور خود بازگشتند
طالبان به دانشجویان پاکستانی که در افغانستان گیرمانده بودند، اجازه داده از طریق گذرگاه تورخم به کشور خود بازگردند.
یک نماینده این دانشجویان گفت طالبان جمعهشب به ۶۸ دانشجو اجازه دادند از طریق مرز تورخم وارد پاکستان شوند.
محمد نعمان، نماینده دانشجویان پاکستانی در ننگرهار شنبه، ۲۰ سرطان به افغانستان اینترنشنال گفت بیش از هزار دانشجوی پاکستانی که بیشتر آنان باشندگان خیبرپختونخوا و مناطق مرزیاند، در مراکز تحصیلی جلالآباد مشغول فراگیری آموزش هستند.
او افزود که بهدلیل بسته بودن گذرگاه تورخم، این دانشجویان در افغانستان گیرماندهاند، اما بهتازگی به گروهی از آنها اجازه داده شده از طریق گذرگاه تورخم وارد کشور خود شوند.
بربنیاد اطلاعات، اسحاق دار، وزیر خارجه پاکستان برای خروج این دانشجویان از افغانستان، همکاری کرده است. این همکاری پس از آن انجام شد که قنسولگری پاکستان در جلالآباد درخواست دانشجویان را به وزارت امور خارجه پاکستان ارسال کرد.
قنسولگری پاکستان شام جمعه فهرست ۶۸ نفر را به طالبان سپرد و این دانشجویان از طریق تورخم به کشورشان بازگشتند.
نماینده دانشجویان پاکستانی میگوید پس از پایان امتحانات در کابل و ننگرهار، هنوز شمار زیادی از دانشجویان پاکستانی در افغانستان حضور دارند. او افزود که این دانشجویان میخواهند برای سپری کردن تعطیلات به کشور خود بازگردند.
این در حالی است که با افزایش تنشها میان طالبان و پاکستان در مناطق مرزی، از ماه میزان سال گذشته تاکنون گذرگاهها میان افغانستان و پاکستان به روی رفتوآمد بسته است. پاکستان در ماههای پسین گذرگاه تورخم واسپینبولدک را صرفاً برای اخراج مهاجران افغان باز کرده است.
محمد اسماعیل غزنوی، والی طالبان در بدخشان، با کماهمیت جلوه دادن نقش جمعهخان فاتح، فرمانده معترض محلی این گروه، اعلام کرد که تنشهای اخیر درونگروهی در این ولایت یک مسئله «بسیار عادی» بوده و اکنون به طور کامل حل شده است.
والی طالبان روز شنبه، ۲۰ سرطان ۱۴۰۵، در واکنش به نافرمانی برخی فرماندهان محلی به رادیو حریت گفت: «هویت و حیثیت جمعهخان فاتح در حدی نیست که تهدیدی علیه نظام به حساب بیاید.»
آقای غزنوی، فاتح را یک «فرد عادی» و «ولسوال سابق» خواند و تأکید کرد که طالبان در بدخشان بیش از ۲۸ ولسوال دیگر مانند او داشته است. وی افزود: «نه ما در برابر فاتح اراده (سوء) داشتیم و نه فاتح تهدیدی برای نظام بود. او تنها یکی از ۲۸ ولسوال ولسوالیهای بدخشان بوده است.»
سفر هیئت بلندپایه نظامی از کابل به بدخشان
هرچند مقامهای محلی طالبان تلاش دارند این تنش را یک سوءتفاهم اداری و کماهمیت عادی جلوه دهند، اما منابع محلی میگویند ابعاد اختلاف به اندازهای بوده که پای ارشدترین مقامات نظامی طالبان را از کابل به بدخشان کشانده است.
چهرههایی چون ملا محمد یعقوب مجاهد، وزارت دفاع طالبان، قاری فصیحالدین فطرت، رئیس ستاد ارتش طالبان و قاری امانالدین منصور، والی هلمند برای حل این نزاع و جلوگیری از رویارویی مسلحانه به بدخشان سفر کردهاند.
حضور این چهرهها نشاندهنده نگرانی رهبری طالبان از احتمال گسترش اختلافات میان فرماندهان بومی و مقامات اعزامی از مرکز است.
انتقال فاتح به فیضآباد با تضمینهای امنیتی
والی بدخشان انتقال جمعهخان فاتح به شهر فیضآباد را یک روال اداری عادی دانست و گفت: «او فردی از همین نظام است؛ حکم کردیم، آمد و اکنون هیچ مسئله دیگری وجود ندارد.»
با این حال، منابع آگاه گزارش میدهند که انتقال فاتح به مرکز ولایت پس از پادرمیانی هیئت کابل و ارائه تضمینهای امنیتی به وی انجام شده است. او با ارایه تضمینهایی بار دیگر به دروازها برگشته است.
بدخشان با ۲۸ ولسوالی، از نظر دموگرافیک و جغرافیایی یکی از پیچیدهترین ولایات تحت کنترول طالبان به شمار میرود. تنشهای اخیر بار دیگر چالشهای داخلی این گروه در شمال افغانستان را برجسته کرده است.
وزیر امر به معروف طالبان میگوید در شهرهای سمرقند، بخارا و ترمذ اوزبیکستان که زادگاه محدثان برجسته مثل بخاری و ترمذی بودهاند، اسلام امروز «تنها بر سر زبانها» باقی مانده است.
خالد حنفی، مدعی شد که دلیل این وضعیت، واگذاری اجرای احکام دینی به حکومت از سوی روحانیون اوزبیکستان است.
این اظهارات در حالی مطرح میشود که اوزبیکستان کشوری با اکثریت مسلمان است. برآوردها نشان میدهد حدود ۹۰ تا ۹۵ درصد جمعیت این کشور را مسلمانان تشکیل میدهند. اقلیتهای مذهبی این کشور نیز شامل مسیحیان ارتدوکس، کاتولیکها، پروتستانها، یهودیان، بهاییان و پیروان چند دین دیگر هستند.
اوزبیکستان که روابط نزدیکی با طالبان دارد، تاکنون به اظهارات وزیر این گروه واکنش نشان نداده است.
وزارت امر به معروف و نهی از منکر طالبان روز شنبه، ۲۰ سرطان، بخشهای جداگانهای از سخنرانی خالد حنفی، وزیر این وزارت، را منتشر کرد. حنفی که در سفر به ولایت پکتیا سخن میگفت، ادعا کرد که به باور او «سستی در اجرای احکام دینی» «عذاب الهی» را در پی خواهد داشت. او همچنین تأکید کرد که طالبان از طریق اجرای امر به معروف و نهی از منکر، «احکام دین» را در جامعه تطبیق خواهند کرد.
آقای حنفی همچنین گفت محتسبان این وزارت در سراسر افغانستان حضور دارند و از مردم خواست در صورت مشاهده آنچه «منکر» میخواند، ابتدا خود اقدام کنند و اگر نتوانستند، موضوع را به محتسبان گزارش دهند.
وزیر امر به معروف طالبان در بخش دیگری از سخنانش، در واکنش به انتقادها از وضعیت حقوق زنان در افغانستان، گفت کسانی که از حقوق زنان سخن میگویند، باید به ادعای او، زندانی شدن زنان در زندان بگرام در دوران حکومت پیشین و حضور نیروهای خارجی را نیز به یاد داشته باشند.
او همچنین مدعی شد که در دو دهه گذشته تلاشهای سازمانیافتهای برای تضعیف ارزشهای دینی در افغانستان صورت گرفته است.
وزارت امر به معروف و نهی از منکر طالبان بر اساس فرمان هبتالله آخندزاده، رهبر این گروه، اختیارات گستردهای در نظارت بر زندگی شهروندان دارد؛ از نظارت بر پوشش و رفتار مردم و بازداشت زنان در اماکن عمومی گرفته تا بازرسی مواد خوراکی، داروها و فعالیت نهادها.
محتسبان وزارت امر به معروف و نهی از منکر طالبان با همکاری استخبارات این گروه، از اواسط ماه جوزا موجی از بازداشت زنان را در شهر هرات آغاز کردند. این روند در هفتهها و روزهای اخیر نیز ادامه یافته و دهها زن در شماری از ولایتها، بهویژه هرات، بازداشت شدهاند.
در تازهترین مورد، روز جمعه، ۱۹ سرطان، منابع به افغانستان اینترنشنال گفتند که دستکم دو موتر گشت وزارت امر به معروف طالبان در جاده ۶۴ متری شهر هرات مستقر بودند و شماری از زنان را بازداشت کردند. به گفته این منابع، موترهای این وزارت مملو از زنان بازداشتشده بود، اما شمار دقیق آنان تاکنون مشخص نیست.
حریت، رسانه وابسته به طالبان روز شنبه، ۲۰سرطان، گزارش داد که جمعهخان فاتح، پس از «سپردن تعهد و اعلام وفاداری» به نظام طالبان از فیضآباد به درواز بازگشت.
این فرمانده ناراضی محلی طالبان با تضمین فصیحالدین فطرت برای گفتوگو به فیضآباد منتقل شده بود.
تاکنون جزئیاتی از گفتوگوها و توافقهای احتمالی میان دو طرف منتشر نشده است. با این حال، رادیو حریت به نقل از محمداسماعیل غزنوی، والی طالبان در بدخشان جمعهخان فاتح را فردی «متعهد و وفادار» به نظام طالبان توصیف کرده و گفته است که او در کنار این گروه باقی خواهد ماند.
در ویدیویی که رسانه حریت منتشر کرده، جمعهخان فاتح دیده میشود که سوار بر یک چرخبال، با افراد مسلح طالبان خداحافظی میکند. این در حالی است که رادیو حریت روز جمعه گزارشها درباره انتقال او به مرکز ولایت بدخشان را «شایعه» و «بیاساس» خوانده بود.
جمعهخان فاتح اخیراً با تضمین فصیحالدین فطرت، رئیس ستاد ارتش طالبان، به فیضآباد رفت تا درباره اختلافهایش با رهبری طالبان گفتوگو کند. منابع میگویند اختلافهای او با رهبری این گروه عمدتاً بر سر انتصاب مقامهای محلی، خلع سلاح نیروهای وفادار به او و نحوه استخراج معادن طلای بدخشان است.
فرمان طالبان برای جلوگیری از استخراج غیرقانونی طلا، بهطور مستقیم منافع اقتصادی جمعهخان فاتح را هدف قرار داده است. طالبان همچنین در تلاش است نیروهای مسلح وفادار به او را که در ساختار رسمی این گروه سمتی ندارند، خلع سلاح کند.
هبتالله آخندزاده، رهبر طالبان، پیشتر جمعهخان فاتح را از سمت معاون والی زابل برکنار کرده بود و قصد داشت او را به یکی از سمتهای دولتی خارج از بدخشان منصوب کند.
اما بر اساس اطلاعاتی که به افغانستان اینترنشنال رسیده، فاتح این پیشنهادها را نپذیرفته و حاضر نشده است مسئولیتی خارج از بدخشان بر عهده بگیرد.
به گفته منابع، یکی از پیشنهادهای مطرحشده برای او، ریاست یکی از ادارههای استخبارات طالبان در کابل بود؛ اما جمعهخان فاتح این سمت را نیز رد کرده است.
نهاد «افغانستان عاری از پولیو» اعلام کرد که کارزار واکسین فلج کودکان (پولیو) سر از روز شنبه در ولایت کنر و پنج ولسوالی ولایت نورستان آغاز میشود.
این نهاد گفته است که کودکان واجد شرایط همزمان واکسین تزریقی و قطره خوراکی پولیو را دریافت خواهند کرد.
نهاد «افغانستان عاری از پولیو» از خانوادهها خواستهاست با همکاری با تیمهای صحی، زمینه واکسیناسیون کودکان خود را فراهم کنند.
پیش از این، وزارت صحت عامه طالبان در اواخر ماه حمل سال جاری اعلام کرد که کارزار سراسری واکسیناسیون فلج اطفال در همکاری با نهادهای بینالمللی آغاز شده و حدود ۱۲ میلیون کودک زیر پنج سال در سراسر کشور این واکسین را دریافت خواهند کرد.
افغانستان و پاکستان همچنان تنها دو کشور جهان هستند که ویروس پولیو در آنها بهگونه کامل ریشهکن نشده است.
براساس آمارهای رسمی، سال گذشته ۹ مورد فلج کودکان در افغانستان و ۳۰ مورد در پاکستان ثبت شده بود. همچنین در سال ۲۰۲۶ تاکنون سه مورد مثبت پولیو در ولایتهای جنوبی قندهار و هلمند شناسایی شده است.
وزارت دادگستری ایالات متحده روز جمعه اعلام کرد که عبدالظاهر قدیر، معاون پارلمان پیشین افغانستان، به اتهام قاچاق مواد مخدر و نگهداری اسلحه از کنیا به امریکا مسترد شده و به دادگاه حاضر شده است.
در صورت محکومیت، او با حداقل ۱۰ سال و حداکثر حبس ابد روبهرو خواهد شد.
مقامهای امریکایی روز جمعه، ۱۹ سرطان، اعلام کردند که این جنرال ۵۲ ساله سابق افغان در دادگاه منهتن حاضر شد و به دستور دادگاه در بازداشت خواهد ماند.
آقای قدیر در ۲۵ حمل ۱۴۰۴ در یک هوتل در نایروبی، پایتخت کنیا، بازداشت و دادگاه عالی کنیا در ماه ثور امسال حکم استرداد این مقام سابق افغان را تایید کرد.
او از سوی دادگاهی در نیویارک به قاچاق مواد مخدر و نگهداری اسلحه متهم شده است.
آقای قدیر پیش از این گفته بود که برای امور تجاری به کنیا سفر کرده است.
جی کلیتون، دادستان ایالات متحده، عبدالظاهر قدیر را به عنوان یک «قاچاقچی بینالمللی مواد مخدر و سلاحهای نظامی» توصیف کرده است.
او گفت: «عبدالظاهر قادر متهم است که در تلاش برای قاچاق مقادیر عظیم مواد مخدر و جنگافزار، از جمله مسلسلهای سنگین و راکتاندازهای آرپیجی، یک محموله آزمایشی دو کیلوگرمی را به خریداری فروخته که در آفریقای جنوبی تحویل داده شده است.»
دادستان گفته است که خریدار در حقیقت با اداره مبارزه با مواد مخدر ایالات متحده همکاری میکرده است.
تاد بلانش، سرپرست دادستان کل امریکا، نیز در بیانیهای گفت که عبدالظاهر قادر در حالی که خود را یک «رهبر سیاسی افغانستان» معرفی میکرد، رهبری یک شبکه جرمی را بر عهده داشت که در زمینه قاچاق مواد مخدر خطرناک و اعتیادآور فعالیت میکرد.
با اینحال، آقای قدیر پیش از این همه اتهامات مطروحه را رد کرده و گفته بود که هیچ سابقه کیفری ندارد، شهروندی قانونمدار است و در حال حاضر سازمانهای مدنی، دانشگاهی و سیاسی متعددی را در افغانستان رهبری میکند.
طالبان نیز پیشتر اعلام کرده بود که پرونده این مقام پیشین دولت افغانستان را بهگونه جدی بررسی خواهد کرد و در صورت لزوم، اقدامات لازم را در این زمینه روی دست خواهد گرفت.