سیدحسن مرتضوی، معاون سفارت ایران در کابل اعلام کرد که جمهوری اسلامی از هیچ جریان سیاسی و نظامی مخالف طالبان برای مقابله با این گروه حمایت نمیکند. او گفت که جمهوری اسلامی جنگ مسلحانه علیه اداره طالبان را «مقاومت» نمیداند.
سیدحسن مرتضوی افزود در افغانستان «حکومت اسلامی» مستقر شده و همه طرفها برای حل بحران گفتوگو کنند.
او در نشستی گفت که جمهوری اسلامی در هیچ سطحی و هیچ یکی از مقامات این کشور به جریانهای مخالف طالبان مبنی بر اینکه علیه طالبان مقاومت کند، دستوری نداده است.
اخیرا منابع آگاه به افغانستان اینترنشنال گفتند که جمهوری اسلامی ایران برای جلوگیری از حملات جبهه مقاومت ملی علیه طالبان، اعضای این جبهه در ایران را تحت فشار قرار داده است.
دو عضو ارشد جبهه مقاومت با حفظ هویت خود به افغانستان اینترنشنال گفتند که مقامهای ایرانی این جبهه را از جنگ با طالبان منع کردهاند.
ظاهراً، مقامهای ایرانی به اعضای جبهه مقاومت هشدار دادهاند که «شلیک به طالبان به معنای شلیک به ما است.»
سیدحسن مرتضوی گفت: «اصلا ما این را مقاومت نمیدانیم. مقاومت غزه عزیز است. مقاومت لبنان عزیز است. مقاومت جنگ ما علیه امریکاییها است.»
او گفت که بیوه شدن یک زن افغان یا یتیم شدن کودک افغان به دلیل جنگ «مقاومت» نیست.
این دیپلومات جمهوری اسلامی، بدون اسم بردن از رهبران مخالف طالبان، گفت که «دوستانی میایند و از آنها دعوت میشود اما این صحبتها پیرامون وحدت است.»
سیدحسن مرتضوی تاکید کرد که مقامات جمهوری اسلامی در همه نشستها به جریانهای سیاسی مخالف طالبان توصیه کردهاند که مشکل افغانستان را از طریق گفتوگو حل کنند.
او گفت که در افغانستان «دولت اسلامی» حاکم شده و همه جریانها کنار بیایند و مشکلات افغانستان را باهم حل کنند.
شماری از رهبران مخالف طالبان در ایران زندگی میکنند و برخی دیگر از سیاسیون افغانستان سفرهای به این کشور داشتهاند.
احمد مسعود، رهبر جبهه مقاومت ملی و محمدمحقق، رهبر حزب وحدت اسلامی مردم افغانستان اخیرا به دعوت جمهوری اسلامی در مراسم تشییع جنازه علی خامنهای در تهران شرکت کردند. معاون اقتصادی طالبان و وزیر خارجه این گروه نیز به دعوت جمهوری اسلامی در این مراسم شرکت کردند.
پس از تسلط طالبان بر افغانستان، جمهوری اسلامی میزبان گفتوگوی وزیر خارجه طالبان با رهبران جبهه مقاومت ملی بود. اسماعیل خان میگوید او و احمد مسعود، چند نشست با امیرخان متقی در تهران داشتهاند.
این جنبشهای اعتراضی زنان پنجشنبه، هشتم اسد در یک بیانیه مشترک نوشتند که ایستادگی و مقاومت «در برابر استبداد» خواست طبیعی و مشروع مردمی است که تمامی راههای مسالمتآمیز دادخواهی به روی آنها بسته شده است.
جنبشهای اعتراضی زنان از اقدامات اخیر جبهه آزادی، سپاهیان میهن و جبهه مقاومت ملی به ویژه در ولایت بدخشان قدردانی کردهاند. در اعلامیه این نهادها آمده است که «جوانان آزادیخواه» این جریانها در کوهستانهای بدخشان «برای آزادی، کرامت انسانی، عدالت و رهایی» مردم افغانستان از سلطه طالبان ایستادگی کردند.
این اعلامیه بهطور مشترک از سوی نهاد زنان آزادیخواه، جنبش تحول تاریخ زنان افغانستان، شبکه مشارکت سیاسی زنان، جنبش زنان عدالتخواه، مکتب انتقادی کابل، جنبش نیروهای مترقی افغانستان، جنبش زنان برای صلح و آزادی، اتحاد و همبستگی زنان افغانستان، جنبش شنبههای ارغوانی، همیاری زنان افغانستان و سازمان زن و آزادی صادر شده است.
به باور این جنبشهای زنان، آزادی افغانستان از مسیرهای گوناگون، از جمله مبارزات مدنی، سیاسی و «مقاومت مشروع مردم» قابل دستیابی است. جنبشهای اعتراضی زنان تاکید کردند تمام جریانهایی که برای پایان دادن به استبداد طالبان در چارچوب ارزشهای ملی، حقوق بشر و مطالبات آزادیخواهانه مردم فعالیت میکنند، ریشه در اراده مردم افغانستان دارند.
در همین حال، اعضای جنبش متحد زنان افغانستان برای آزادی نیز با ارسال تصاویری اعلام کردند که نامههایی را در میان باشندگان ولایتهای تخار و هرات در حمایت از مبارزه مخالفان طالبان در بدخشان پخش کردهاند.
در این نامهها، زنان معترض نوشتهاند که طالبان در پنج سال حاکمیت خود مردم را از حقوق اساسی و انسانیشان محروم کرده و دختران و زنان را از حق آموزش، کار و حضور در جامعه بازداشتهاند.
این زنان همچنین با اشاره به درگیریهای اخیر میان طالبان و نیروهای مخالف این گروه در بدخشان، از مردم خواستهاند با این تحرکات همبستگی نشان دهند.
جنبشهای اعتراضی از سازمان ملل و نهادهای بینالمللی حقوق بشری خواستند موارد نقض حقوق بشر، سرکوب مردم، بازداشتهای خودسرانه، کوچ اجباری، تبعیض قومی و مذهبی و سایر خشونتهای طالبان، به ویژه در بدخشان را بهطور مستقل بررسی و مستندسازی کنند. آنها همچنین از جامعه جهانی خواستند «مبارزات مشروع» مردم افغانستان و جبهات مخالف طالبان را بهرسمیت بشناسد.
این سازمانهای زنان در حالی از اقدامات مخالفان علیه طالبان حمایت کردهاند که اخیرا شماری از جریانهای سیاسی و نظامی به ویژه در بدخشان حملات کمپیشینه انجام دادند. نیروهای جبهه تازه تاسیس سپاهیان میهمن حدود دو هفته قبل در یک حمله غافیلگیرکننده ساختمان ولسوالی یفتل پایین را تصرف کردند و مقداری سلاح و مهمات طالبان را با خود بردند.
جبهه آزادی افغانستان نیز در روزهای گذشته حملاتی را عیله طالبان در ولسوالی زیباک انجام دادند. این جبهه همچین دو پهپاد این گروه را نیز سرنگون کرد.
عفو بینالملل این نامه را روز چهارشنبه، هفتم اسد منتشر کرد. این سازمان پیش از این نیز از اتحادیه اروپا خواسته بود اخراج اجباری افغانها را متوقف کرده و از هرگونه همکاری با طالبان در زمینه بازگرداندن آنان خودداری کند.
در نامه تازه، عفو بینالملل بار دیگر تاکید کرده است که افغانستان همچنان کشور ناامن برای اخراج پناهجویان است و برنامهریزی برای بازگرداندن، جان آنان را در معرض خطر قرار میدهد.
این سازمان با اشاره به وضعیت حقوق بشر در افغانستان، نوشته است که طالبان پس از بازگشت به قدرت، چارچوبهای قانونی حمایت از حقوق شهروندان را تضعیف کرده و آزادی بیان، آزادی اندیشه، دادرسی عادلانه و برابری در برابر قانون را بهشدت محدود کردهاند.
در این نامه آمده است که طالبان با اجرای قوانین و سیاستهای تبعیضآمیز، زنان، دختران و اقلیتهای قومی و مذهبی را هدف قرار داده و در برابر نافرمانی از این محدودیتها از مجازاتهایی مانند شلاق، بازداشت خودسرانه، حبس غیرقانونی، ناپدیدسازی اجباری و شکنجه استفاده میکنند.
عفو بینالملل همچنین به بحران انسانی در افغانستان از جمله خشکسالیهای طولانیمدت، بلایای طبیعی، کاهش کمکهای بشردوستانه و دشواری دسترسی بازگشتکنندگان به سرپناه و دیگر خدمات اشاره کرده و این عوامل را از موانع بازگشت امن دانسته است.
این سازمان همچنین استدلال کرده است که تلاش اتحادیه اروپا برای همکاری با طالبان در بازگرداندن پناهجویان، تلاشی برای دور زدن تعهدات حقوقی این اتحادیه، بهویژه اصل «عدم بازگرداندن اجباری» و کوچک جلوه دادن دامنه و پیامدهای اخراج افراد به افغانستان است.
این سازمان اتحادیه اروپا را به اتخاذ رویکردی دوگانه متهم کرده و نوشته است که این اتحادیه از یک سو نقض گسترده حقوق بشر توسط طالبان را محکوم میکند اما از سوی دیگر، به دنبال همکاری با طالبان برای اخراج شهروندان افغانستان است.
منابع محلی به افغانستان اینترنشنال گفتند این رویداد چهارشنبهشب، هفتم اسد در دوراهی ارگو در مقابل دانشگاه بدخشان در فیضآباد رخ داده است.
این در حالی است که اخیرا حملات جریانهای سیاسی-نظامی مخالف طالبان در بدخشان به شدت افزایش یافته است.
طی روزها و هفتههای اخیر مخالفان طالبان در ولسوالیهای، یفتل، درایم، زیباک، کشم و شماری از دیگر نقاط این ولایت حملاتی را علیه طالبان انجام دادند.
منابع آگاه روز چهارشنبه به افغانستان اینترنشنال گفتند در پی افزایش حملات جبهات مخالف طالبان در بدخشان، این گروه برای یک عملیات گسترده آماده میشود. به گفته منابع، طالبان نیروهای بیشتری را به بدخشان اعزام کرده و فرماندهان ارشد این گروه نیز در این ولایت حضور دارند.
