بلوچستان، بزرگترین ایالت پاکستان، در همسایگی افغانستان و ایران به دلیل موقعیت جغرافیاییاش، سالهاست یکی از مسیرهای اصلی قاچاق انسان به شمار میرود.
منابع محلی میگویند که از مسیرهای کوهستانی و بیابانی بلوچستان برای انتقال غیرقانونی شهروندان افغانستان به ایران استفاده میشود.
عصمتالله، از ساکنان کویته و فعال در حوزه تجارت مرزی به افغانستان اینترنشنال گفت قاچاقچیان شهروندان افغانستان را از ولایت نیمروز طی دو روز به منطقه نوکندی در چاغی منتقل میکنند و در آنجا گرد هم میآورند.
او گفت یک شبکه سازمانیافته قاچاق انسان در این مسیر فعالیت میکند و با همکاری برخی افراد محلی در ایران و پاکستان تلاش میکند مسیرهای قاچاق را امن نگه دارد تا مهاجران توسط نیروهای مرزی بازداشت نشوند.
عصمتالله افزود مهاجران پس از نوکندی به منطقه ماشکیل در واشک منتقل میشوند و از آنجا وارد ایران میشوند. به گفته این منبع، قاچاقچیان آنان را در صندوق عقب موترهای ایرانی جابهجا میکنند.
او افزود که برای انتقال هر شهروند افغانستان از نوکندی به ایران حدود ۴۰ هزار روپیه پاکستان دریافت میشود. بیشتر مهاجران ابتدا وارد ایران میشوند اما برخی از آنان سفر خود را به ترکیه و اروپا ادامه میدهند.
به گفته منبع، مهاجران از مناطق مرزی از طریق نوشکی وارد پاکستان میشوند و سپس به خضدار و کچ میروند. از کچ به منطقه مند بالا میرسند و از آنجا به مناطق کوهستانی پیشین، جکگر، نوبندیان، نصیرآباد و چابهار در ایران منتقل میشوند.
این منبع گفت مسیر دیگری از منطقه ساحلی کنتانی در جیوانی گوادر میگذرد. به گفته عصمتالله، قاچاقچیان شهروندان افغانستان را با موتورسایکل به کنتانی میرسانند. سپس آنان را سوار قایقهای کوچکی میکنند که بهطور غیرقانونی سوخت را از ایران به پاکستان منتقل میکنند.
به گفته این منبع، صاحبان این قایقها برای انتقال هر شهروند افغانستان به ایران حدود ۱۵ هزار روپیه پاکستان دریافت میکنند. این سفر دریایی حدود ۱۵ دقیقه طول میکشد. او افزود در ماههای اخیر، به دلیل تشدید تدابیر امنیتی، استفاده از این مسیر کاهش یافته است.
برخی از ساکنان چمن که نخواستند نامشان فاش شود، به افغانستان اینترنشنال گفتند با وجود بسته بودن گذرگاه، قاچاق انسان همچنان ادامه دارد. به گفته آنان، پیش از این برای انتقال هر شهروند افغانستان تا کویته بین ۷۰ هزار تا ۱۰۰ هزار روپیه پاکستان دریافت میشد اما اکنون این مبلغ به حدود ۲۵ هزار روپیه کاهش یافته است.
بر اساس اطلاعات افغانستان اینترنشنال، از ماه می سال جاری تاکنون، نزدیک به ۵۸۰ شهروند افغانستان هنگام تلاش برای سفر غیرقانونی به ایران و اروپا در بلوچستان بازداشت شدهاند.
در جریان این سفرها، دستکم ۱۱ شهروند افغانستان در دو حادثه جداگانه جان باختهاند.
سازمان ملل اعلام کرده است که بحرانهای مداوم در افغانستان، بازگرداندن گسترده اجباری مهاجران از کشورهای همسایه، تضعیف اقتصاد روستایی وابسته به کشت خشخاش، کاهش شدید کمکهای بشردوستانه، مردم را بیش از پیش در معرض خطر قاچاق انسان قرار داده است.
دفتر مقابله با مواد مخدر و جرم سازمان ملل و سازمان بینالمللی مهاجرت در بیانیهای مشترک همزمان با روز جهانی مبارزه با قاچاق انسان، نسبت به افزایش بیسابقه آسیبپذیری شهروندان افغان در برابر قاچاق، بهرهکشی و کار اجباری هشدار دادند.
طالبان میگوید با قاچاق انسان مبارزه میکند
وزارت داخله طالبان اعلام کرده است که نیروهای این گروه برای مقابله با قاچاق انسان در ولایتهای مختلف فعالیت میکنند.
عبدالمتین قانع، سخنگوی این وزارت، گفته است که طالبان بهطور مستمر در بخشهای مختلف کشور برای جلوگیری از قاچاق انسان اقدام میکنند.
او همچنین تاکید کرده است که طالبان اجازه نخواهد داد حقوق مهاجران نقض شود. به گفته این مقام طالبان، نگرانیهایی درباره وضعیت حقوق پناهجویان افغان در کشورهای همسایه وجود دارد اما طالبان برای رسیدگی به این موضوع و حمایت از مهاجران تلاش میکند.
این اظهارات همزمان با روز جهانی مبارزه با قاچاق انسان مطرح میشود. در شرایطی که سیاستهای مهاجرتی کشورهای منطقه و همچنین کشورهای اروپایی در قبال پناهجویان افغان بیش از گذشته سختگیرانه شده است.
ایران ساخت دیوارهای مرزی را ادامه داده و پاکستان نیز تدابیر امنیتی خود را در مرزها تشدید کرده است.