امریکا، فرانسه، برېتانیا او جرمني: ایران باید د اټومي موادو په تړاو مسایل روښانه کړي

یادې محکمې دغه پولیس افسران په بغداد کې د سوېډن د سفارت د سوځولو په مخنیوي کې د پاتې راتلو له امله مجرم ګڼلي وه.

دوه میاشتې وړاندې په سوېډن کې د قران کریم د نسخو د سوځولو په اعتراض کې یوې ډلې په بغداد کې د دغه هېواد پر سفارت برید وکړ او هغه یې وسوځاوه.

د رویټرز خبري اژانس د راپور له مخې؛ د بغداد محکمې دغه ۱۸ پولیس د سفارت د ساتنې له وظیفې څخه د سرغړونې په تور په بند محکوم کړي دي.

د جولای په میاشت کې د سلوان مومیکا په نوم یو کس چې ویل کیږي؛ په سوېډن کې یو عراقي کډوال دی، د قران کریم یوه نسخه یې وسوځوله. چې دغه عمل د نړۍ په بېلابېلو هېوادونو کې د مسلمانانو له پراخ غبرګون سره مخ شو او ډېرو اسلامي هېوادونو يې غندنه وکړه.

د تایوان د دفاع وزارت د نقشې له مخې، لږترلږه څلور الوتکې هم د دې ټاپو شمال لویدیځ ته د تایوان تنګي له منځنۍ کرښې تیرې شوې دي.

د تایوان دفاع وزارت پرون هم ویلي و چې د چین ۲۸ الوتکې د دغه هېواد هوايي دفاع سیمې ته ننوتلې، ځینې یې له باشي کانال تېرې شوې او په ارام سمندر کې یې د چین د شاندونګ الوتک وړونکې بېړۍ په مانورو کې یې ګډون وکړ.

دغه وزارت ویلي چې تایواني ځواکونو له حالت ترویتولو سره د خپل هوايي ځواک الوتکې پورته کړې او دافع هوا سیستم یې چالو یا فعال کړ.

تایوان خپلې هوايي دفاع سیمې ته د چینايي الوتکو ننوتل د بېجینګ له خوا د تایپه د ځورولو برخه بولي.

چین تایوان خپله خاوره بولي او په تېرو دریو کلونو کې یې د دې ټاپو شاوخوا سیمه کې پوځي مانورې ډېرې کړې دي.

مارک میلي له اې بي سي نیوز سره په مرکه کې زیاته کړه، چې امریکا په افغانستان کې «په جګړې کې ماتې وخوړه».

جنرال مارک میلي په افغانستان کې د امریکا د شل کلنې جګړې پای د خواشینۍ وړ وباله او ویې ویل: «هغسې چې ما غوښتل پای ته ونه رسېده، هغسې چې ټولو غوښتل پای ته ونه رسېده».

هغه زیاته کړه: «کله چې دښمن ستاسو پلازمینه ونیسي، دا یوه ستراتیژیکه ناکامي ده، او دا هغه څه دي چې مایې د خلکو منځ کې په ښکاره ویلي وو. هېڅ لاره نه شته چې تاسو یې د ستراتیژیک بریالیتوب په توګه وستایئ».

دغه جګپوړي امریکايي چارواکي ټینګار وکړ، چې دغه هېواد له طالبانو او د هغوی له متحدینو سره څه باندې شل کاله جګړه وکړه او طالبانو په هغه پلازمېنه (کابل) کې د ډېرو دلایلو له مخې بریا ترلاسه کړه.

هغه زیاته کړه، چې د سپټمبر د یوولسمې نېټې راهیسې یو شمېر ډېر امریکايي چارواکي د پښېمانۍ افسوسونه کړي دي.

دغه جګپوړي امريکايي چارواکي په داسې حال کې د امريکا ستراتيژيکې ناکامۍ ته اشاره کوي، چې تر دې مخکې د امريکا ولسمشر جو بایډن له افغانستانه د خپلو ځواکونو د ايستلو پرېکړه سمه ارزولې وه او ويلي يې و، چې په دې پرېکړه پښېماني نه کوي.

خو د بایډن د حکومت منتقدینو له افغانستانه د امریکا وتل یوه ناکامي او یو ناورین بللی.

د امریکا د استازو د مجلس د بهرنیو اړیکو د کمېټې مشر مایکل مکال په ځلونو له افغانستان څخه د امریکايي ځواکونو په ناوړه رایستلو نیوکه کړې او ویلي یې دي چې دا ناورین د ولسمشر بایډن او د هغه د حکومت د ناوړه پرېکړو پایله وه.

د مکال په وینا؛ د بایډن ادارې د لوړ پوړو پوځي چارواکو مشورې او په افغانستان کې د امریکايي ډېپلوماتانو سخت خبرداری له پامه غورځولی دی.

بایډن له افغانستان څخه د امریکايي ځواکونو پر وتلو او د وتلو پر عملیاتو دواړو له نیوکو سره - سره، دا عملیات بریالي بللي دي.

جنرال میلي هم د بایډن سره موافق دی او د ځواکونو د راویستلو عملیات «یو حیرانونکې لوژیستیکي بریا» بولي.

ښاغلي میلي په دې ټيلویزیوني مرکه کې وویل، «زه له هر هغه چا څخه غواړم چې هلته [افغانستان] کې یې یونیفورم اغوستی و، خپل سر دې لوړ وساتي ځکه چې دوی هغه څه وکړل چې د دوی ملت ترې غوښتي وو».

د وږي په نهمه د برازیلي تبعه ډانلو کاوالکانټه له تېښتې وروسته پولیسو د هغه د لټولو لپاره د سلګونو پولیسو د پلټنې وسایلو او سپيو په موجودیت کې ځمکني او هوایي عملیات پیل کړل.

د پېنسلوانیا پولیسو وویل، چې د الوتکې له لارې د کشف ټیکنالوژۍ کارول د دې لامل شو، چې نوموړی د فلاډلفیا ښار په لویدیځه څنډه کې ومومي او بالاخره یې د چهارشنبې په ورځ (د وږي ۲۲مه) ونیوه.

امریکايي رسنیو ویلي، چې د تودوخې د کشف کوونکي وسیلې په مرسته د دغه قاتل ځای وموندل شو، چې د نیولو وخت کې یې د تښتېدلو هڅه وکړه، خو د پولیسو د یوه سپي لخوا ونیول شو او تېښتې ته یې پرې نه ښود.

د دغه زنداني له تېښتې وروسته د فلاډلفیا په ښار کې د خطر زنګونه وغږول شول او د ښار په لویدیځې برخې کې وېره خپره شوه.

د چهار شنبې په ورځ د ډانلو کاوالکانټه د نیول کېدو خبر په پنسلوانیا او برازیل هېوادونو کې د ډېرو رسنیو لومړی خبر شو.

دا خبر د هغه له یوه عکس سره خپور شوی، چې ښيي هغه د پولیسو لاس ته لوېدلی او پر مخ یې وینه ښکاري.

ډانلو کاوالکانټه په ۱۴۰۰ کال کې د خپلې ملګرې د قتل په تور په عمري بند محکوم شو. هغه په برازیل کې هم د یوه بل قتل په تور تورن دی.

هغه وروسته له هغه استعفاء وکړه چې د سرطان په میاشت کې د یوې ویډیو په خپرولو سره له طالبانو سره د برېتانیا د اړیکو د نورمال کولو په اړه له سختو نیوکو سره مخ او حتا له دندې څخه د ګوښه کېدو له ګواښ سره مخ شو.

د برېتانیا د محافظه کار ګوند دغه جګپوړي غړي د سرطان په ۲۶مه افغانستان ته د خپل سفر یوه ویډیو خپره کړه، چې په هغه کې یې په افغانستان کې د "پراخه امنیت د برابرولو، د فساد د کمولو او د تریاکو د تجارت د ختمولو" په خاطر د طالبانو ستاینه کړې وه.

نوموړي په کابل کې د برېتانیې د سفارت د بیا پرانستلو او له طالبانو سره د همکارۍ غوښتنه هم وکړه او ویې ویل چې د افغان ښځو حقونه له لېرې په چیغو وهلو نه خوندي کېږي.

ښاغلي الووډ په خپل استعفاء لیک کې لیکلي، چې له طالبانو سره د خبرو په اړه د ده ملاتړ غلط بیان شوی او د پارلمان پر دفاعي کمېټې یې منفي اغېز کړی دی.

نوموړي تر دې مخکې د عامه افکارو تر فشار وروسته د خپلو څرګندونو له امله بښنه غوښتې وه.

د دفاعي کمېټې څلورو غړو د نوموړي د لرې کولو وړاندیز کړی و او ټاکل شوې وه، چې نن رایه اچونه وشي.

یوې سرچینې سکای نیوز ته وویل، چې هغه د کمېټې د باور رایې د مخه استعفاء ورکړه.

ښاغلي الووډ ویلي دي چې هغه د "کمېټي د اکثریت غړو ملاتړ" سره - سره استعفاء کوي.

د طالبانو په اړه د هغه څرګندونو د ولسي جرګې د محافظه کارو استازو سختې نیوکې هم راپارولې وې او امکان یې دا و، چې دوی به هم د هغه د لرې کولو له پلان سره موافقه وکړي.

هغه مهال طالبانو د ښاغلي الووډ د څرګندونو هرکلی وکړ. خو دې کار د برېتانیې د پارلمان د دفاعي کمېټې غړی کوين جونز دې ته اړ کړ، چې ووايي:” د ښاغلي الووډ ویډیو "د طالبانو لپاره ساده او پراخه پروپاګند" دی. د هغه څرګندونې زما او شاید د دې کمیټې د نورو غړو نظر نه منعکسوي.”