ولسمشر جو بایډن نوې لایحه لاسلیک کړه؛ د امریکا د فیډرالي حکومت د بندېدو مخه ونیول شوه

د اذربایجان او ارمینیایانو تر منځ په قره باغ سیمه کې د کړکېچ له پېلیدا را وروسته په لومړي ځل د ملګرو ملتونو دغه پلاوی د قره باغ سیمې ته تللی او دغه پلاوی به په یاده سیمه کې بشري اړتیاوې وڅېړي.

درې کاله وړاندې د اذربایجان او ارمنستان هېوادونه له شاوخوا درې لسیزو وروسته یو ځل بیا د قره ‌باغ د حاکمیت پر سر شخړه وکړه او له څو اونیو وروسته د مسکو په مشرۍ اوربند لاس‌لیک شو. په یاده سیمه کې وروستی کړکېچ وروسته له هغې رامنځته شو، چې اذبایجان په دغې سیمې کې د چاڼیزو عملیاتو اعلان وکړ.

د نړۍوالو قوانینو له مخې؛ قره‌باغ د اذربایجان جمهوریت د یوې برخې په توګه پېژندل شوی؛ خو د دې سیمې اکثریت نفوس ۱۲۰ زره ارمنیایان دي.

دغه سیمه د ۱۹۹۰ لسیزې په لومړیو کې د دواړو هېوادونو ترمنځ د جګړې پر مهال د اذربایجان جمهوریت له کنټروله واېستل شوه.

د اذبایجان له خوا په دغه سیمه کې د تېرې میاشتې د عملیاتو له پیل راهیسې له دغې سیمې څخه نېږدې ۱۲۰ زره وګړي ارمنستان ته کډوال شوي دي.

یو شمېر نړۍوالو سازمانونو له دغو کډوالو سره د مرستې غوښتنه کړې او ویلي یې دي، چې کډوال په ډېر بد ټولنیز حالت کې ژوند کوي.

د یادونې وړ ده، چې په تېرو ۳۵ کلونو کې لومړی ځل دی، چې د ملګرو ملتونو یو پلاوی دغې سیمې ته سفر کوي او د خلکو بشري اړتیاوې ارزوي.

هغه زیاته کړه: “ د بهرنیانو غوښتنه دا ده، که چېرې نارینه بهر په مجلس یا کار کې وي، نو ښځه هم باید هملته ورسره وي، ښځه دې هم په دفتر کې وي او نر هم، ښځه هم باید پارک کې وي او نر هم”.

نوموړي دغه خبرې بغلان ولایت ته په خپل وروستي سفر کې د دغه ولایت د استادانو او یو شمېر مشرانو سره په ناسته کې کړي او زیاته کړې یې ده، چې د نړۍوالو دا ډول غوښتنې دوی ته د منلو وړ نه دي.

نوموړی زیاتوي: "هغه حقوق چې د نر لپاره دي باید د ښځې لپاره هم وي، لکه بې حجابي، شرابخوري".

هغه دا ونه ویل، چې د کوم سازمان او یا بهرني هېواد له اړخه ورڅخه دا ډول غوښتنه شوې ده، خو زیاته کړې یې ده چې د بهرنیو غوښتنې د اسلام سره په ټکر کې دي.

ندیم وايي، چې په تېرو شلو کلونو کې بهرنيان ټول هغه څه چې د شريعت له نظره حرام او منع دي؛ د شل کلنې لاسته راوړنې په توګه بولي او د دغو لاسته راوړنو په ضایع کېدو پسې اندېښمن دي.

د طالبانو د لوړو زده کړو وزیر تېره اونۍ په کندز کې د افغان نجونو د زده کړو د دوام لپاره د نړۍوالې ټولنې غوښتنه د لویدیځو هېوادونو له خوا یوه تبلیغاتي جګړه بللې وه.

د کندز په غونډه کې ندا محمد ندیم وویل: «موږ غواړو چې اسلامي شخصیتونه وروزل شي، چې د اسلامي ارزښتونو لپاره هر ډول قربانۍ ته چمتو وي».

د ښوونځيو او پوهنتونونو د پرانیستلو لپاره د نړۍ له پرله پسې غوښتنو سره - سره طالبان د ښځو پر زده کړو د بندیز له دریځه نه دي وتلي.

تر دې مخکې د سپینې ماڼۍ د ملي امنیت شورا ویاند افغانستان انټرنشنل ته ویلي وو، چې طالبان د نړۍ د غوښتنو پر خلاف په حرکت کې دي او له نړۍوال مشروعیت څخه لرې دي.

نړۍوالې ټولنې او بېلابېلو هېوادونو له طالبانو په بار – بار غوښتي چې په افغانستان کې دې د نجونو او مېرمنو پر زده کړو او کار بندیز لرې کړي او یو ټولګډونه حکومت دې رامنځته کړي، دا هغه غوښتنې دي چې طالبان یې د دوی داخلی چارې ګڼي.

وړمه ورځ د بلوچستان په مستونګ کې د میلادالنبي پر مراسمو په ځانمرګي برید کې ۵۹ کسان ووژل او تر شپېتو ټپیان شول.

د پاکستان طالبانو ډلې دا برید غندلی او بلې وسلوالې ډلې یې مسوولیت نه دی منلی.

د پاکستان د کورنیو چارو سرپرست وزیر سرفراز بګټي پرون په کوټه کې وویل، چې هند د بلوچستان بریدونو کې لاس لري.

خو المرصاد وايي، باوري شواهد ښيي چې پاکستان په افغانستان او سیمه کې د یوه نیابتي سازمان په توګه د داعش د راپورته کولو او تقویه کولو پروژه پرمخ بیايي.

المرصاد چې په څو ژبو د داعش پرضد نشرات کوي، تېره ورځ د پاکستان بلوچستان وروستیو خونړیو بریدونو په اړه د « پاکستان خپل ولس د داعش پر لاس وژني» ترسرلیک لاندې یو راپور خپور کړ.

په دغه راپور کې ادعا شوې چې،له ډېر وخت راهیسې په قبایلي سیمو کې د پاکستان د حکومت په مستقیم ملاتړ د داعش لپاره د جلب او جذب لړۍ روانه ده.

دوی په خپل راپور کې زیاتوي چې بلوچستان په دغه هیواد کې د داعش لپاره یوه لویه او بې قانونه سیمه شمېرل کیږي.

تر دې مخکې هم داعش په بلوچستان کې د ځینې بریدونو مسوولیت منلی چې وروستی یې تېره میاشت د جمعیت علمای اسلام پر صوابي مشر حافظ احمد و.

داعش د مستونګ برید په هکله لا څه نه دي ویلي.

د پاکستان طالبانو ډلې دا برید غندلی او لا هم کومې بلې ډلې یې مسوولیت نه دی منلی.

د بلوچستان صوبايي حکومت درې ورځې ملي ماتم اعلان کړی دی.

د پاکستان سرپرست کورنیو چارو وزیر پرون وویل، د دغه هېواد په بلوچستان صوبه کې «په ترهګریزو بریدونو کې هند لاس لري.»

سرفراز بګټي د صوبايي ښار کوټې په روغتون کې د دې ټپیانو تر لیدلو وروسته خبري غونډې ته وویل: «بلوچستان کې د ترهګرۍ پېښو کې د هند استخباراتي اداره را لاس لري، چې د ترهګرۍ د پلانوونکو، اسانچارو او ترهګرو مور ده.»

ښاغلي بګټي زیاته کړه چې حکومت یې د وسلوالو پرضد پراخ عملیات په پلان کې لري.

په تېر کال کې برېتانیا شاوخوا ۲۰ زره اوکرایني پوځیانو ته پنځه اوونۍ روزنیز کورسونه برابر کړي و.

د برېتانیې د دفاع وزیر گرانټ شاپس د سنډې ټیلیګراف ورځپاڼې سره په مرکه کې وویل چې د برېتانیې د پوځ له قوماندانانو سره تر خبرو وروسته دا ممکنه ده چې د اوکراین په خاوره کې پوځي روزنه ورکړل شي.

ښاغلي شاپس زیاته کړه چې د کییف د ځواکونو لپاره د روزنې زمینه برابره ده، په تېره بیا د اوکراین په لویدیځ کې.

هغه دا هم وویل چې هغه هیله لري چې د برېتانیې دفاعي شرکتونه به په اوکراین کې د وسلو د فابریکو د جوړولو پلانونه مخته بوځي.

د اوکراین ولسمشر ولادیمیر زیلینسکي مخکې ویلي وو چې هغه پلان لري چې د خپل هېواد دفاعي صنعت د لوېدیځو وسلو له جوړونکو سره په همکارۍ په یوه "لوی پوځي ځواک" بدل کړي.