طالبان وايي په بلخ کې یې د شمال زون لپاره د «یوې وسلوالې ډلې مسوول وواژه»

په خیبر پښتونخوا کې ځايي کمېشنر نصیر خان نن رویټرز ته ویلي، چې تر یو لک څلور زرو ډېر افغانان د تورخم له لارې خپل هېواد ته ستانه شوي دي.

د هغه په خبره، په دوی کې ځینې له ۳۰ کلونو راهیسې بې سنده پاکستان کې اوسېدل.

د نوموړي په خبره، نامالوم شمېر افغانان هم د چمن له لارې خپل هېواد ته ستانه شوي دي.

پاکستاني چارواکي وايي، په دغه هېواد کې تر یو میلیون او اوو لکو بې قانونه کډوال اوسېږي.

دغو کډوالو ته د ټاکلې نېټې تر پوره کېدو وروسته نن د پاکستان په سترو ښارونو، کراچۍ، اسلام اباد او پېښور کې د بې قانونه مهاجرو د نیولو او افغانستان ته د لېږدولو لپاره عملیات پیل شوي دی.

د افغان کډوالو د ستنولو په چارو کې پاکستاني چارواکي غني خان رسنیو ته ویلي، چې د ټولو ستنېدونکو کډوالو نوم لیکنه به په همدغه مرکز کې ترسره کېږي، د بایومټریک کولو تر څنګ پر هغوی خوراکي توکي هم وېشل کېږي.
نوموړي ویلي، د دې کار موخه د کډوالو په ستنولو کې د اسانتیاوو برابرول دي.

هغه وايي، دوی سر له ننه ټول جوپړیز دفترونه لنډي کوتل ته لېږدولي دي.
غني خان وايي:« په لومړي سر کې ټول کډوال له موټرو همدلته ښکته کېږي. د دوی د بایومټریک چارو تر څنګ د پلټنو چارې یې هم همدلته ترسره کېږي. د هرې کورنۍ د غړو شمېر هم معلومېږي بیا وروسته دوی په ځانګړو شویو موټرو کې تورخم ته استول کېږي.»
هغه د کډوالو د کډو او کاڼو کودیو په اړه وویل، چې ټول کډوال به په ځانګړو موټرو کې تر تورخمه رسول کېږي او د هغوی کډې به یوازې په هغو لاریو کې تورخم ته رسول کېږي، چې د پاکستان د بېلابېلو برخو څخه بار شوي او یوازې به د دوی د کډو سره موټر چلوونکی وي او دوی به په ځانګړو موټرو کې رسول کېږي.

که څه هم چې نوموړي په دې برخه کې زیات معلومات نه دي ورکړي؛ خو لامل یې د کډوالو په ستنولو کې د اسانتیاوو برابرول یاد کړي.
غني خان دا رنګه وویل، چې د کډوالو لپاره د اوبو بسکټو او تشنابونو اسانتیاوې برابرې شوې او د ناروغانو لپاره د ډاکټرانو یوه ډله هم په سیمه کې فعاله ده.
له دغو څرګندونو داسې ښکاري، چې پاکستاني چارواکي پرته له دې چې د نړۍوالو بنسټونو غوښتنې په پام کې ونیسي بشپړ هوډمن دي، چې افغان کډوال په دوامداره توګه له پاکستانه وباسي او په دې برخه کې یې پریکړه وروستۍ ده.

د دغه وزارت له‌خوا په استول شوي برېښنا لیکونو کې راغلي، چې د پاسپورټ سره یوځای دغه سند په پاکستان کې د دوی ستونزې یو څه هوارولی شي او پولیس به له دوی سره کار و نه لري.

په برېښنا لیک کې دا هم راغلي، چې د امریکا د بهرنیو چارو وزارت په دې اړه له پاکستاني چارواکو سره خبرې هم کړې دي او دغه سندونه د پاکستان حکومت په غوښتنې دغه افغانانو ته استول شوي دي.

دمګړۍ په پاکستان کې افغانان امریکا او نورو بهرنیو هېوادونو ته د ویزو د ترلاسه کولو لپاره په تمه پاتې دي.

دغه سند په پاکستان کې مېشتو هغو افغانانو ته چې ویزې یې ختمې شوې دي، د هیلیو یو شین څراغ دی.

له دې سره به تر یوه بریده د خلکو ستونزې هوارې شي او په پاکستان کې مېشتو افغانانو د امریکا له دغه ګامه هرکلی کړی دی.

له دې سره د امریکا د بهرنیو چارو وزارت افغان کډوالو سره یوه شمېره هم شریکه کړې، چې ستونزې سره د مخېدو پرمهال به له هغې شمېرې سره اړیکه نیسي.

د طالبانو تر واک لاندې ارګ پر خپلې اېکس(ټولنیزې شبکې)لیکلي، چې عبدالسلام حنفي د تورخم ښارګوټي او لعلپورې ولسوالۍ ته څېرمه د دوو موقتي کمپونو د جوړولو امر کړی دی.

له پاکستان څخه د افغان بې اسنادو کډوالو د وتلو وروستۍ هم پوره شوه، د پاکستان د کورنیو چارو وزارت وزیر د سې شنبې په ورځ وویل، چې د پنجشنبې په ورځ (د لړم په ۱۱مه) به د افغان کډوالو جبري ویستل پیل شي.

اسوشیټیډ پریس راپور ورکړی، چې د پاکستان د حکومت د وروستۍ نېټې له پاې ته رسېدو سره زیات شمېر افغان کډوال د سې شنبې په ورځ (د لړم ۹مه) له لاریو او بسونو سره پولې غاړې ته راغلي دي.

د ملګرو ملتونو د شمېرو له مخې؛ په پاکستان کې شاوخوا دوه میلیونه بې اسناده افغان کډوال ژوند کوي او ویل کېږي، چې په تېره یوه میاشت کې له ۱۰۰ زرو ډېر افغان کډوال بېرته افغانستان ته ستانه شوي دي.

د طالبانو د رییس الوزرا مرستیال له پاکستان څخه د افغان مهاجرینو په اجباري شړلو د نیوکې په ترڅ کې وویل، چې دغه هېواد د «ښه ګاونډیتوب او انساني عاطفې خلاف» کډوال په زوره شړي.

څه موده وړاندې د طالبانو د کډوالو چارو وزارت ویلي وو، چې په ننګرهار ولایت کې به د هغو افغان کډوالو لپاره چې له پاکستانه ویستل کیږي یو موقتي کمپ جوړ کړي.

نوموړي په یوه بیان کې زیاته کړه چې د اخراج پروسه به "اوږده او تدریجي وي."

د روانې میاشتې په پیل کې اسلام اباد د غیر قانوني کډوالو د ویستلو پرېکړه اعلان کړه او ادعا یې وکړه، چې افغان اتباع په پاکستان کې په تاوتریخوالي، قاچاق او جرمونو کې لاس لري.

په کابل کې طالبانو دغه تورونه رد کړي.

د بشري حقونو مدافع ډلو له اسلام اباده غوښتي، چې پر خپلې پرېکړې له سره غور وکړي.

د پاکستان د کورنیو چارو وزارت وايي؛ په دغه هېواد کې څه باندې څلور میلیونه افغان کډوال ژوند کوي، چې له دې ډلې یې ۱،۷ میلیونه د اوسېدو اسناد نه لري.

ښاغلي بګټي وویل؛ هغه کسان چې په خپله خوښه وتلي په موقتي مرکزونو کې به مرستې ترلاسه کوي.

هغه زیاته کړه: "موږ به هڅه وکړو چې دوی ته له دوو تر درېیو ورځو خوراکي او روغتیايي اسانتیاوې برابرې کړو."

اسوشیټیډ پریس د سې شنبې په ورځ راپور ورکړ، چې له پاکستان څخه د غیرقانوني مهاجرینو د ویستلو لپاره د ضرب الاجل وروسته په لوی شمېر کې افغانان په لاریو او بسونو کې د پولې پورې غاړې ته رسېدلي.

پاکستاني چارواکو ویلي، چې په پاکستان کې د کډوالو پر وړاندې د زور زیاتي له امله شاوخوا دوه سوه زره افغانان خپل هېواد ته ستانه شوي دي.

د کډوالو سازمانونو ویلي، له هغه وخت راهیسې چې د دې میاشتې په پیل کې ضرب الاجل ټاکل شوی و، هره ورځ شاوخوا ۴۰۰۰ کسان له پولې اوړي.