له افغانستان د شوروي ځواکونو د وتلو د ۳۵مې کلیزې په مناسبت د روسیې په اورینبورګ ښار کې د «بريا ته سلام» په نوم نندارتون جوړ شو. روسي رسنیو ویلي، په دې نندارتون کې د پوځیانو شخصي توکي، یونیفورم، وسلې او پوځي تجهیزات نندارې ته وړاندې شوي دي.
د روسي رسنۍ په راپور کې راغلي، چې دا نندارتون به د سلواغې تر ۲۹ پورې د لیدونکو لپاره خلاص وي.
د اورینبورګ ښار شاوخوا شپږ زره اوسیدونکو، چې اوس د دغه نندارتون کوربه دی په افغانستان کې د شوروي په جګړه کې برخه اخیستې وه. ۱۸۲کسان یې د جګړې پر مهال وژل شوي دي.
شوروي ځواکونه د ۱۳۵۸کال د مرغومي په میاشت کې افغانستان ته ننوتل او ۹ کاله وروسته د ۱۳۶۷کال د سلواغې په میاشت کې له افغانستانه ووتل.
په دې جګړه کې په زرګونو شوروي پوځیان او په سلګونو زره افغانانو خپل ژوند له لاسه ورکړ.
روسيه هر کال د فبرورۍ په ۱۵ له افغانستانه د شوروي د وتلو په مناسبت بېلابېل پروګرامونه جوړوي.
تېر کال له افغانستانه د شوروي ځواکونو د وتلو د کلیزې په مناسبت د روسیې ولسمشر ولادیمیر پوتین ویلي و، چې د فبرورۍ ۱۵مه د روسیې د ټولو خلکو او په دې جګړه کې د ګډون کوونکو لپاره یوه ستره او نه هېرېدونکې ورځ ده.
ښاغلي پوتین وویل، چې «د هغو اتلانو او ملگرو یادونه چې کور ته نه دي راستانه شوي د تل لپاره به زموږ په زړونو کې پاتې شي.»
بنسوین یهشواراز د افغانستان انټرنشنل پښتو له خبریال عبدالحق عمري سره مرکه کې ویلي، د افغانستان، بخارا او ایران په یهودیانو باندې د ۵ څیړنیرو کتابونو سره یې تر اوسه یې د رومان، شعر او تحقیق په برخه کې ۱۵ کتابونه لیکلي دي.
د دغه افغان توکمه یهیودي څیړنې ښيي چې په نهمه مخزېږد یا قبل المیلاد پېړۍ کې د بابلیانو پاچا بخت نصر د یهودانو لس قبیلې له خپل هېواد وکوچول او تر اوسني ایران ورسېدل، خو هلته یې هم ژوند تریخ و، ځکه افغانستان ته واوښتل.
د هغه په خبره، افغانستان ته د یهودانو لس ټبرونو اوښتو د پیسو لپاره عسکري کوله او پښتو یې هم زده کړه، خو د وخت په تېرېدو سره بېرته خپل هېواد ته وکوچیدل.
نوموړی وايي، څو سوه کاله پخوا په هرات کې یهودیانو ژوند کاوه چې د کورنیو تعداد یې له درې زرو څخه زیات وو او په هرات، کابل او مزار کې د افغان یهودیانو قبرونه او نور تاریخي ځایونو ترڅنګ یې کورونه اوس هم شته.
بنسوین یهشواراز وايي په افغانستان کې د جنګونو له امله دغه یهودیان یو څه مړه شول او یو څه هم مجبور شول چې ووځي.
د دغه څېړونکي مالومات یې ښيي چې تر شل زرو افغان توکمه یهودان اسراییل ته تللي چې تر ډېره بیت المقدس او تل ببیب کې استوګن دي، خو لا هم ځینې افغان دودونه پالي.
بنسوین یهشواراز وايي، پلار یې په یارلس کلنۍ کې بر ۱۸۹۸ کال له هرات څخه بیت المقدس ته په دوو کلونو کې رسېدلی او بیا یې له یوې اسپانوی سره واده کړی و.
د نوموړي د پلار پارسي زده ده او وايي، ده به ور سره په پارسي ژبه خبرې کولې.
دی وايي، پلاره یې رفایل له هغه وروسته له افغانستان څخه ووت چې د ده سوداګر نیکه ځایي اوسیدونکو وواژه.
دا افغان الاصله یهیودي ته په پارسي خبرې کول یو څه ستونزمن دي، خو پلار یې چې ورته کوم پارسي شعرونه ویلي وو اوس یې هم په یاد او څو یې راته زمرمه کړل.
بنسوین یهشواراز وايي، له افغانستان سره ډېره مینه لري او اوس هم د دوی په کورنیو کې افغاني دودونه ژوندي دي، خوراک او د ودونو راجونه یې افغاني دي.
ښاغلی یهشواراز وايي، له افغانستان سره دومره مینه لري چې یوځل یې د لیدلو لپاره ترکمنستان ته سفر وکړ او هلته له هرات سره په سرحدي پوله کې ودرید او د خپل پلار وطن یې چې له لرې هم ولید ډېر ورته خوشال و.
« ارمان مې دا دی چې افغانستان ته او بیا هرات ته لاړ شم او د خپلو نیکونو قبرونه وګورم.»
دی وايي د افغانستان له روانو حالتو خبر دی خو په دغه وضعیت یې زړه درد کوي او هيله لري چې افغانستان کې امن راشي او دوی د خپلو نیکونو او پلار وطن له نژدې وګوري.