په بلوچستان کې جګړه پر څه ده ؟

د یاد اژانس په راپور کې ویل شوي، چې د جنګي او امنیتي کابینې د اجنډا په سر کې به د ایران د وروستۍ حملې احتمالي ځواب، له حماس سره د یرغمل شویو کسانو د خلاصون لپاره خبرې اترې او د لبنان له حزب الله سره د جګړې مسالې موجودې وي.

د شنبې په ماښام د ایران د توغندیو او ډرون برید وروسته، د اسراییل جنګي کابینې د زغم لپاره د نړۍوالو فشارونو سربېره پر ایران د ځوابي برید لپاره څو غونډې وکړې؛ خو بې نتیجې پای ته ورسېدې.

د امریکا په ګډون د اسراییل ټولو متحدینو له اسراییل څخه غوښتي، چې له زغم څخه کار واخلي او ځوابي برید په سیمه کې کړکیچ پراخولی شي.

بل خوا بیا د ایران چارواکو ویلي، چې که اسراییل برید وکړي، دوی به یې څو برابره ځواب ورکړي او پرې به یې نه ږدي چې اسراییل خپلو موخو ته ورسیږي.

په ورته وخت کې د امریکا ولسمشر جو بایډن په وال سټریټ ژورنال کې یوه مقاله خپره کړې او پکې یې ویلي، چې ایران د اسراییل د له منځه وړلو په لټه کې دی.

هغه خبرداری ورکړ چې "که ایران پر اسراییل بریدونه زیات کړي، امریکا به هم په دې کړکېچ کې ښکېله شي".

بایډن د شنبې په شپه پر اسراییل د ایران برید بې ساری وباله او زیاته یې کړه، چې د حماس او حزب الله په ګډون د خپلو نیابتي ډلو له کلونو ملاتړ وروسته، د ایران حکومت په مستقیمه توګه اسراییل په نښه کړل.

ايسکا خبری اژانس د چهارشنبې په ورځ د (وري ۲۹مه) د ایران د ولسمشر د مرستیال له قوله خبر ورکړ، چې د طالبانو له چارواکو سره په خبرو اترو کې دغې ډلې د ایران په وړاندې مناسب چلند درلود او سږ کال د هلمند د سیند د اوبو د خلاصون لړۍ په ټاکلي وخت ترسره شوه.

هغه هیله څرګنده کړه، چې طالبان به د ایران د اوبو د حقابې ورکولو د تامین بهیر ته دوام ورکړي.

د ايسکا د خبر له مخې، چې ښاغلي سلاجقه د چهار محل او بختيار ښارونو ته د خپل سفر پر مهال د چاپېريال ساتنې ادارې د سترو پاليسو په اړه وويل: « موږ له تيرو کلنو راهيسې د اوبو د سرچينو مديريت ته ډېره پاملرنه نه ده کړې.»

هغه زیاته کړه، له افغانستان څخه د راغلو اوبو اندازه د ایران څخه د وتلو اوبو په اندازه ده، ځکه هر کال شاوخوا ۱۰ مليارډه متره مکعب اوبه له ایران څخه وځي، چې د منځنۍ اندارې ورته مقدار دی.

د دغه راپور له مخې ښاغلي سلاجقه وویل: «موږ هڅه وکړه، چې د نړیوالو قوانینو پر بنسټ د اوبو د مسلې په برخه کې له ګاونډیو هېوادونو سره موافقتنامې، اړيکې او خبرې اترې وکړو.»

هغه وویل ځینې هیوادونه، چې نه غواړی دګاونډیو هیوادونو ترمنځ اړیکې ښې شی، د اوبو مسله د هیوادونو ترمنځ د اختلافاتو د رامنځته کولو وسیله ګرځوی؛ خو ایران له خپلو قانوني صلاحیتونو څخه په استفادې سره هڅه کوي، چې دغه مسایل تعدیل او خپل د اوبو حقوق تر لاسه کړي.

د ایسکا نیوز د راپور له مخې، ښاغلی سلاجقه د ایران د اوبو د حق په اړه وویل، د افغانستان له واکمنو چارواکو سره مفصلې ناستې او ګڼې خبرې اترې شوې، د اوبو حقابه او چاپېریال مسایل له نورو ژمنو جلا شوي دي.

د ایران د ولسمشر مرستیال زیاته کړهبحث پر دې و، چې د افغانستان په بندونو کې د اوبو اندازه دې کچې ته رسېدلې چې باید خوشې شي او طالبانو هم دغه اوبه خوشې کړي.

ښاغلي سلاجقه دا هم وویل، چې د طالبانو یو پلاوی ایران ته په سفر راځي او په راتلونکو غونډو کې به دا مسایل تعقیب او د شته تړونونو پر بنسټ د حقونو د تامین په اړه خبرې وشي.

هغه خبرداری ورکړ چې "که ایران پر اسراییل بریدونه زیات کړي، امریکا به هم په دې کړکېچ کې ښکېله شي".

بایډن د شنبې په شپه پر اسراییل د ایران برید بې ساری وباله او زیاته یې کړه، چې د حماس او حزب الله په ګډون د خپلو نیابتي ډلو له کلونو ملاتړ وروسته، د ایران حکومت په مستقیمه توګه اسراییل په نښه کړل.

د امریکا د ولسمشر په مقاله کې زیاته شوې، چې د اسراییل دفاعي سیستمونو د ایران د بې پېلوټه الوتکو او توغندیو د بریدونو په شنډولو سره د بې شمېره خلکو ژوند وژغوره.

هغه د نړۍ له نقشې څخه د اسراییل د ړنګولو لپاره د ایران د حکومت هوډ ته اشاره وکړه او ویې ویل؛ که تهران د اسراییل پرضد خپلو بریدونو ته زور ورکړي، د امریکا پښه به هم په دغه جګړې ته راښکته شي.

بایډن لیکلي: «اسراییل په منځني ختیځ کې زموږ قوي متحد دی. دا د تصور وړ نه ده، چې موږ به د دې هېواد د دفاعي توان د کمزوري کېدا په صورت کې د دفاع اقدام ونه کړو."

تر دې مخکې جوبایډن له اسراییل غوښتي وو، چې د ایران وروستیو بریدونو ته ځواب ور نه کړي او دا چې هېواد یې پر ایران د اسراییل په برید کې د ګډون اراده نه لري.

د اسراییل لومړي وزیر د چهارشنبې په ورځ د برېتانیا د بهرنیو چارو وزیر ته وویل، چې اسراییل به د ایران د بریدونو ځواب ورکړي او د خپلو متحدینو په مشوره به په خپلواکه توګه عمل وکړي.

اسرايیلي سرچینو ویلي دي، چې د اسراییل ځواب به شاید محدود وي او موخه یې له ایران سره د جګړې پراخول نه دي.

دا اندېښنه هم شته، چې د اسراییل نوی ځواب به د ایران د ځوابي بریدونو لامل شي.

ایراني چارواکو ګواښ کړی چې د اسراییل د نوي برید پر وړاندې به پرېکنده او پراخ ځواب ورکړي.
د اسراییل ټولو متحدینو له دغه هېواده غوښتي، چې د ځواب له ورکولو دې ډډه وکړي؛ ځکه په دې سره په سیمه کې د تاوتریخوالي کچه لوړیږي او منځنی ختیځ به په یوې بلې جګړې کې ښکېل شي.

د اسراییل او ایران تر منځ کړکیچ وروسته له هغې زیات شو، چې په دمشق کې د ایران کونسلګري د اسراییل له خوا په نښه او د سپاه پاسداران د یو شمېر غړو په ګډون یې د کونسلګرۍ یو شمېر ډېپلوماټان ووژل.

ایران په ځوابي برید کې پر اسراییل د توغندیو او ډرون الوتکو برید وکړ، چې په نړۍوال کچ یې پراخ غبرګون لاره.

جیو نیوز د چهارشنبې په ورځ ( وري۲۹مه)راپور ورکړی چې ګوادر، پسني، اورماره او جيوني کې د سختو بارانونو له امله ګڼ کورونه ړنګ شوي او استوګن کورونه د اوبو لاندې شوي دي.

د طوفاني بادونو له امله د کورونو سولر تختې هم راپرېوتې، له بارانونو وروسته له غرونو څخه د راوتلو سېلابونو له امله هم زيانونه اوښتي، ځیني سړکونه وران شوي او څو کلیو سره ځمکنۍ اړیکه هم پرې شوې ده.

د قلات او هرنایي په ګډون مرکزي بلوچستان کې بارانونه دوام لري.

شمالي بلوچستان چمن او نورو سیمو کې هم د خلیج څخه د راغلو موسمي نظام له امله د طوفاني بارانونو لړۍ روانه ده.

د پاکستان هوا پیژندنې ادارې ویلي، چي بلوچستان کې د بارانونو لړۍ دوام لري او سبا به هم بارانونه کیږي.

بل خوا د خېبرپښتونخوا په پاړه چنار کې هم د سختو بارانونو له امله په مختلفو سیمو کې د خټو کورونه نړېدلي دي.

په کرم سیند کې د سیلاب له امله د سیند د غاړې کرنیزې ځمکې د اوبو لاندې شوې دي.

د پاکستان د پوځ د عامه اړیکو دفتر په یوه بیان کې لیکلي، چې دغه کسان د پوځ له ځواکونو سره په سخته نښته کې وژل شوي دي.

د دغې اعلاميې له مخې؛ دغه نښته د شمالي وزيرستان د غلام خان په سيمه کې د "سپين کاى" په سيمه کې شوې او د هغوى يوه زياته اندازه وسلې، مهمات او چاودېدونکي توکي د پوځ لاس ته ورغلي دي.

د پاکستان پوځ په خپله اعلاميه کې زياته کړې، چې هېواد يې پرله پسې له طالبانو غوښتي، چې د ډېورنډ کرښه په سمه توګه اداره کړي او پاکستان له طالبانو هيله کوي، چې په دې برخه کې خپل مسووليت ادا کړي او پرې نه ږدي، چې اورپکي د افغانستان خاوره د پاکستان پر ضد وکاروي.

د پاکستان او طالبانو تر منځ د سرحدي تاو تریخوالي د هواري لپاره له تېرو درېیو کلونو راهیسې هڅې لا هم بې نتیجې دي.

پاکستان تل په طالبانو تور لګوي، چې د تحریک طالبان پاکستان په ګډون ترهګرو ډلو ته یې پناه ځایونه ورکړي او پر وړاندې یې پرېکنده اقدام نه کوي.