ټام ویسټ: د ازبکستان له دوو چارواکو سره مې د افغانستان په ګډو ګټو خبرې وکړې

ښاغلي عزیزي هند، چین او پاکستان د افغانستان د سترو سوداګریزو شریکانو په توګه یاد کړل.

د طالبانو تر کنټرول لاندي د افغانستان ملي راډيو ټلویزيون د یکشنبې په ورځ (د غبرګولي ۲۰مه) د طالبانو د صنعت او سوداګرۍ د وزیر له قوله لیکلي، چې د دغې ډلې په هڅو سره له دغو هېوادونو سره د افغانستان سوداګریزې اړیکې پراخېږي.

په دغه راپور کې ویل شوي، چې امنیت، له سوداګرو ملاتړ او په افغانستان کې د پانګونې زمینه برابرول د سوداګرۍ د پراختیا او د نړۍ له هېوادونو سره د سوداګریزو اړیکو د پراخېدو اصلي لاملونه دي.

نورالدین عزیزي په داسې حال کې له ۸۰ هېوادونو سره د سوداګریزو اړیکو د پراخېدو خبره کوي، چې د طالبانو د سوداګرۍ وزارت د ۱۴۰۳ کال د وري میاشتي په لومړیو کې اعلان وکړ، چې په ۱۴۰۲ کال کې د افغانستان صادرات د تېر کال په پرتله شپږ سلنه کم شوي دي.

د روغتیا نړۍوال سازمان ویلي، چې د جدي ګواښونو سره د مبارزې لپاره اضافي ۳۵۲ میلیون ډالرو ته اړتیا لري.

دغه بنسټ له ۲۰۲۴ څخه تر ۲۰۲۵ کاله پوري بايد ټوله ۴۲۳ ميليونه ډالره بوديجه بشپړه کړي.

د روغتیا نړۍوال سازمان د راپور له مخې؛ په ۲۰۲۳ کال کې په افغانستان کې ۴۲۸ ثابت او ګرځنده روغتیايي مرکزونه د بودیجې د سخت کمښت له امله تړل شوي دي.

د دغه سازمان په وینا؛ د روغتیایي مرکزونو تړل کیدل د څه باندې درې میلیونو خلکو روغتیایي پاملرنې ته د لاسرسي په برخه کې ویجاړونکي اغیزې لري، چې په دې کې له پنځو کلونو څخه د کم عمر له ۶۰۰ زره څخه ډېر ماشومان او څه باندې ۲۴۰ زره مېندواره او شیدې ورکونکي مېرمنې شاملې دي.

دا مهال په ټول افغانستان کې ۳۱۰روغتیايي مرکزونه د بودیجې د نشتوالي له امله له ستونزو سره مخ دي.

افغان وګړي د ساري ناروغیو، وچکالۍ او وروستیو سېلابونو له امله د خوړو له کمښت او خوارځواکۍ سره مخ دي.

له دې جملې يې ښځې او ماشومان ډېرو زیان منونکو دي.

د روغتیا نړۍوال سازمان همدا ډول خبرداری ورکړی، چې په ښوونځیو او پوهنتونونو کې د نجونو پر زده کړو بندیز به په افغانستان کې د ښځو وضعیت لا پسې خراب کړي.

د خوړو نړۍوال پروګرام د نغدي مرستې د اندازې په تړاو څه نه دي ویلي.

د ملګرو ملتونو اړوند دغه سازمان د تېرې دوشنبې په ورځ اعلان وکړ، چې په راتلونکو اوو میاشتو کې د افغانستان په سېلاب ځپلو سیمو کې له کورنیو سره د مرستې لپاره ۱۴.۵ میلیونه ډالرو ته اړتیا لري.

ملګري ملتونه وايي، چې تر اوسه یې په زلزله ځپلو سیمو کې له ۶۵ زره ډېرو خلکو سره مرسته کړې ده.

د رسمي شمېرو له مخې؛ په بغلان، بدخشان او تخار ولایتونو کې د سېلابونو له امله څه باندې ۶۰ زره کسان اغېزمن شوي، نږدې ۸ زره کورونه ویجاړ شوي او تر ۵ زره ډېرې کورنۍ بې ځایه شوي دي.

سېلابونو او طبیعي پېښو په ټول هېواد کې خوراکي او نغدي مرستو ته د افغانانو اړتیا زیاته کړې ده.

دغه سيالۍ د ایران په پلازمینه تهران کې د «محمد علي سنتکاران» جام تر لانامه لاندي تر سره شوې.

د افغانستان د تجربه لرونکو کراټې لوبغاړو پایلې:

د سرو زرو مډالونه:

عزيزالله راضي، علي احمد رضايي، سيد محمد يعقوب موسوي او فولاد اسماعيلي

د سپين زرو مډالونه:

حيدر محمدي، کاظم علي خاني، غلام نبي جعفري او سيد علي رضایي

د برونزو مډالونه:

غلام سخي خاوري، خداداد مبارز، عبدالمحبور سروري، علی ابراهیمي او انظر گل یوسفي

د یادوني وړ ده، چې د افغانستان ۱۱ لوبغاړو نن د سویلي اسيا د ۱۴م پړاو سيالیو کې د فزيک او بدن جوړونې په برخو کې درې د سرو زرو، پنځه د سپينو زرو او درې د برنزو مډالونو په ترلاسه کولو درېيم مقام ګټلی و.

د سنټ پیټرزبورګ ۲۷م اقتصادي فورم د جون له پنځمې نېټې څخه تر اتمې نېټې پورې ترسره شو، چې د روسیې د رسنیو په وینا؛ د ۱۳۶ هېوادونو استازو پکې ګډون کړی و.

روسي رسنۍ لايف رو راپور ورکړی، چې په دې ناسته کې د طالبانو پلاوي د ډېرو پام ځان ته اړولی دی.

د اصلي بحثونو په څنډه کې ليوسيا چيبوتینا د روسيې «شاټ» رسنۍ ته ويلي؛ دا چمتو ده، چې افغان پلاوي ته کنسرټ ورکړي.

د طالبانو د بنسټ اېښودونکي ملا عمر ورور او د دې ډلې د کار او ټولنیزو چارو وزیر عبدالمنان عمري د چهارشنبې په ورځ (د غبرګولي ۱۶مه) د یوه پلاوي په مشرۍ د روسیې په سنټ پیټرزبورګ کې په ۲۷ اقتصادي فورم کې د ګډون په موخه روسیې ته ولاړ.

د طالبانو د امربالمعروف وزارت په ټول افغانستان کې د موسیقۍ پر تولید، نشر او اورېدلو رسمي بندیز لګولی دی.

په افغانستان کې د طالبانو د نېږدې درې کلنې واکمنۍ په موده کې ډېر هنرمندان نیول شوي، شکنجه شوي، وزګار شوي او تبعید شوي دي.

طالبانو په رسمي توګه په راډیوګانو او ټلویزیونونو کې د موسیقۍ خپرول او نشرات بند کړي او د کابل پوهنتون د ښکلو هنرونو له پوهنځي څخه یې د افغانستان د موسیقۍ انستیتوت او د موسیقۍ څانګه منحل کړې ده.