ضیا سراج: د طالبانو ترمنځ اختلافات د القاعده شبکې له لوري‌ مدیریت کېږي

‏د دغه وزارت ویاند محمد اشرف حق شناس په ایکس پاڼه د یوې خبرپانې په خپرولو سره ویلي، چې د سالنګونو د ساتنې او څارنې ریاست د سالنګونو لویې لارې د دواړو غاړو له زیان‌منونکو سیمو څخه وسایط لېږدوي او هغو کسانو ته سپارښتنه کوي، چې د يادې لویې لارې څخه د تېرېدو په حال کې دي، تر یوه وخته دې په مناسب او خوندي ‏ځایونو کې دمه وکړي.
‏هغه له ټولو خلکو غوښتي چې له اړتیا پرته دې د سالنګونو لویې لارې پر کډون د هېواد په زیان منونکو لارو تګ راتګ نه کوي.
حق شناس زیاته کړې چې د سالنګونو د ساتنې او څارنې ریاست کارکوونکي هڅه کوي چې د هوا په ښه کيدو او د توپان په کميدو سره به یاده لويه لاره د ترافیکو پرمخ پرانیزي.

د سالنګ تونل د افغانستان شمالي او شمال ختیځ ولایتونه له مرکز کابل او سوېلي او ختیځو ولایتونو سره نښلوي، چې له سختو لوړو غرنو تېرېږي.

که څه هم مخکیني حکومت او اوسمهال طالبانو دغه لاره په څو ځلې رغولې ده، خو بیا هم د ژمي په رارسېدو سره ډېر کله دفه لاره د واورو له امله تړل کېږي.

د باختر خبري اژانس چې اوس د طالبانو تر چتر لاندې فعالیت کوي په خبر کې راغلي چې په مالیزیا کې د طالبانو سفیر د دغه هېواد د فدرالي ایالاتونو (کوالالمپور، پوتراجایا او لبوان) له مفتي دوکتور لقمان عبدالله سره په لیدنه کې د افغانستان او مالیزیا ترمنځ د دوه اړخیزو اړیکو او همکاریو پر پياوړتيا، د دواړو هېوادونو پر سیاسي لیدلوري، د محاکمو اړوند او نورو موضوعاتو اړه خبرې کړي.

په راپور کې راغلي چې د فدرالي ایالتونو مفتي، د مالیزیا او افغانستان پر نږديوالي خوښي څرګنده کړې او له افغانستان سره يې د خپلې ادارې د همکارۍ ډاډ ورکړی دی.

یاده دې وي چې د مالیزیا د وزارت خانو پلاوي په تېر ۲۰۲۴ کې افغانستان ته په خپل سفر کې د بهرنیو چارو له وزیر مولوی امیر خان متقي سره په لېدنه کې ویلي وو، مالیزیا هوډ لري چې د افغان ډیپلوماټانو لپاره د لنډ مهاله روزنیزو پروګرامونو د تنظیم، د معلوماتي ټکنالوجۍ په برخه کې د روزنیزو پروګرامونو، د افغان ملکي خدمتونو د کارکوونکو لپاره د محاسبې او پراختیا او د مسلکي پروګرامونو د تنظیم په برخه کې له افغانستان سره همکاري وکړي.

سرچینو افغانستان انټرنشنل ته وویل، پیر محمد هارون بندي دی او نجلۍ خوشې شوې ده.

سرچیني وايي، د سمنګان د ولایتي روغتون اداري مدیر پيرمحمد کاروان د یادې نجلۍ په جنسي ځورونه تورن دی او تردې وړاندې یې هم دې نجلۍ ته له دندې د ګوښه کولو ګواښونه کړي وو.

له سمنګان سرچینو افغانستان انټرنشنل ته ویلي، چې پيرمحمد هارون همدارنګه په روغتون کې د کارکوونکو په ګمارلو کې بډې اخیستې دي.

همدارنګه یوې بلې سرچینې افغانستان انټرنشنل ته ویلي، چې د سمنګان د عامې روغتیا رییس ملا محب الله بهاري هم د دغه روغتون د فیس راټولو کارکوونکې سره په جنسي اړیکو نیولو تورن دی، خو نوموړی د طالبانو د استخباراتو له لوري نه دی نیول شوی.

د سرچینو په خبره، د دغه ولایت د ولایتي روغتون اداري مدیر پیرمحمد هارون او د عامې روغتیا رییس ملا محب الله بهاري د طالبانو د لوړ پوړو چارواکو له ملاتړ برخمن دي او دمګړۍ د استخباراتو له زندان د پيرمحمد هارون د راخوشي کولو هڅې دوام لري.

د ازبکسان د بهرنیو چارو وزارت وايي، په دغه لیدنه کې د افغانستان په چارو کې د ازبکستان د ولسمشر ځانګړي استازي عصمت الله ارګاشف او په ازبکستان کې د پاکستان سفیر احمد فاروق ګډون درلود.

دوی دواړو په افغانستان کې پر پروژو سربېره له ازبکستان او پاکستان سره د طالبانو د حکومت د اړیکو پر اوسني وضیعت او سیمه ییز امنیت هم خبرې وکړې.

افغان ټرانس پټلۍ د ازبکستان له ترمز ښار پیلیږي او د مزارشریف او کابل ښارونو تر تېریدو وروسته د کورمې له لارې د پښتونخوا تر پېښور رسیږي.

د افغانستان، پاکستان او ازبکستان ترمنځ د ټرانس افغان ریل پټلۍ د جوړولو پلان په ۲۰۱۸ کال کې وړاندې شو ترڅو یوه اقتصادي لویه لاره جوړه شي چې منځنۍ اسیا د پاکستان له سمندري بندرونو سره وصل کړي.

دغه پټلۍ چې ۵۷۳ کیلومتره اوږدوالی لري د جوړولو لګښت یې له څلورنیم میلیارد ډالرو څخه زیات اټکل شوی دی.

یوه زدکوونکي افغانستان انټرنشنل ته وویل، چې د طالبانو د لوړو زدکړو وزارت چارواکي «غیري اسلامي» هیوادونو ته د زدکوونکو د سفر مخالف دي.

د هغه په ​​وینا طالبان په دې باور دي، چې دوی د زدکړې لپاره دې هیوادونو ته سفر سره خپلي «مذهبي عقیدې» له لاسه ورکوي.

یو شمېر زدکوونکو د جمعې په ورځ (د مرغومې ۲۸مه) افغانستان انټرنشنل ته وویل، چې دوی د ۲۰۲۳ کال لپاره د روسیې د حکومت د بورسونو لپاره غوښتنه کړې وه او د ۲۰۲۴ کال په نیمایي کې په کابل کې د روسیې د علم او ​​فرهنګ کور د دوی ۵۰۰ کسان د دې بورسونو لپاره وړ وګڼل.

تېر کال هم طالبانو د ۵۰۰ نارینه زدکوونکو پاسپورټونه ضبط کړل او د زدکړو لپاره یې روسیې ته د هغوی د سفر مخه ونیوله.

هغو زدکوونکو چې دغه بورسونه یې یې ترلاسه کړي افغانستان انټرنشنل ته وویل، چې په کابل کې دروسيې د علم او فرهنګ کور د طالبانو د لوړو زدکړو وزارت له چارواکو سره له خبرو وروسته د پنجشنبې په ورځ (د مرغومې ۲۷مه) د زدکوونکو استازو ته خبر ورکړ، چې طالبان د دوی د تحصیلي سفر مخالف دي.

یو زدکوونکي وویل، چې هر محصل د تعلیمي اسنادو په ژباړلو او طبي معایناتو کې له ۱۰۰ تر ۲۰۰ ډالرو مصرف کړی دی.

هغه زیاته کړه، چې نوماندانو د دې بورسونو لپاره ټول اداري پروسیجرونه او اسناد بشپړ کړي دي.

زدکوونکي وايي، چې د روسیې د علم او فرهنګ کور په دې موده کې څو ځله د دوی له ۱۵ استازو سره لیدلي او خبرې یې کړې دي.

د دغو زدکوونکو په وینا، د روسیې د علم او فرهنګ کور د طالبانو د لوړو زدکړو وزارت د موافقې ترلاسه کولو ډېره هڅه وکړه.

د طالبانو د لوړو زدکړو وزارت په رسمي ډول په دې اړه څه نه دي ویلي.

د زدکونکو په وینا، د ۲۰۲۲ کال د روسیې د بورسونو لپاره یو شمیر نوماندان د ۲۰۲۳ کال په نیمایي کې د روسیې د علم او ​​فرهنګ کور په مرسته د ایران له لارې هغه هیواد ته سفر وکړ.

خو دا زده کوونکي دا مني، چې د روسیې د علم او ​فرهنګ کور د دې دورې زدکوونکو لپاره د ویزې اسانتیاوې او د ایران له لارې د زدکړې سفرونه چمتو کولو ته لیواله نه ده.

یوه زدکوونکي وویل، چې د روسیې د علم او ​​فرهنګ کور نه غواړي، چې د زده کوونکو په خاطر له طالبانو سره خپلې اړیکې خرابې کړي.