مُحسن داوړ: د ترهګرۍ د ځپلو په نامه عملیاتو کې ترهګرۍ ډېره شوې

همدا څو ورځې مخکې په باجوړ ولسوالۍ کې د پاکستان د پوځ له عملیاتو مخکې ځایي خلکو ته ویل شوي وو چې سیمه خالي کړي.

عبدالغفور لېوال زیاتوي، «زرګري جنګ روان دی، پښتانه له خپلو مېنو شړي، چې څلویښت ترهګرې ډلې یې پرځای مېشتې کړي او بیا یې په مټ د نړۍ د لویو ځواکونو نیابتي شخړې په ټېکه واخلي.»

نوموړی په خیبر پښتونخوا کې روان وضعیت د ډالرو جګړه بولي او په وینا یې په دې جګړه کې ځايي پښتانه وژل کېږي او په باور یې دغه سیمه له نړۍ هېره ده.

لېوال وايي، «د ډالرو په دې جګړه کې پښتون تباه دی، خو دا سیمه له نړۍ هېره ده، داسې لکه هېڅ چې نه‌ پېښيږي.»

د عبدالغفور لېوال په باور، د پاکستان پوځ په ډېر مهارت سره هڅې کوي چې بلوڅ او پښتانه سره مخامخ کړي هغه داسې چې بلوچ سرمچارو پر وړاندې خټک، مروت، بېټني او نور پښتانه جګوې ته لېږي.

په ایران کې د افغانستان د جمهوري نظام سفیر زیاتوي، په ټوله خیبرپښتونخوا کې له باجوړه تر جاني خېلو پر عامه پښتنو اور بل دی او په وینا یې، «نه ترهګر وژل کیږي او نه څارګر، خونه د پښتون په کې ورانه ده، ماشومان، ښځې و بوډاګان په تېښته دي. د لارې په تیږو یې د پښو تڼاکې چوي، ډېر خلک د ړندو بمونو او راکټونو خوراک شول.»

د یادونې وړ ده چې د پاکستان پوځ په باجوړ ولسوالۍ کې د وسله والو پر ضد نومي عملیاتو کې ځايي خلکو ته ویلي وو چې سیمه خالي کړي او د جمعې په ورځ یې بیا د خېبر پښتونخوا باجوړ ولسوالۍ ماموند سیمې پورې اړوند ترخو کلی د امنیتي ځواکونو له خوا له وسله والو پاک اعلان کړ او د سیمې اوسېدونکو ته اجازه ورکړل شوې چې خپلو کورونو ته بېرته ستانه شي.

د پوځ د چارواکو په وینا، په نورو سیمو کې به هم د بې ځایه شویو کورنیو د بېرته ستنېدو بهیر هم په تدریجي توګه پیل شي.

د باجوړ ولسوالۍ دولتي مسولینو خبر ورکړی چې، د کلی ژوند عادي حالت ته ګرځېدلی دی او خلک خوشحال دي چې سیمه له وسله‌والو څخه پاکه شوې ده.

چارواکو د اوسېدونکو د خوندي او باعزته ستنېدو ډاډ ورکړی دی.

یاد چاروکي وایي، د بې‌کوره شوو کورنیو د بېرته ستنېدو بهیر به په نورو سیمو کې هم تدریجي پیل شي.

د یادونې وړ ده چې د باجوړ په ولسوالۍ کې د وسله‌والو پر ضد روانو عملیاتو له کبله خلکو ته له وړاندې امر شوی و چې سیمه خالي کړي.

له دې ډلې د بونیر سیمه په وروستیو ورښتونو کې تر ټولو ډېره ځپل شوې ده، چې ۲۳۴ کسان په‌کې مړه او ۱۲۸ نور ټپیان شوي دي. دغه ډول په صوابۍ کې ۴۲ کسان مړه او ۲۰ نور ټپیان دي، په شانګله کې ۳۶، مانسهره کې ۲۵، باجوړ کې ۲۲ او سوات کې ۲۰ کسان مړه شوي دي.

د پاکستان د هوا پېژندنې ادارې په ډېرو ولسوالیو کې د سختو بارانونو او تالندې برېښنا وړاندوینه کړې ده. د دغې ادارې د وړاندوینې له مخې؛ په دغه سیمو کې چترال، دېر، سوات، شانګله، کوهستان، ملاکنډ، بونیر، مانسهره، بټګرام، تورغر، اېبټ اباد، هریپور، صوابۍ، مردان، نوشهره، پېښور، باجوړ، مومند، خیبر، اورکزی، کورمه، کوهاټ، هنګو، کرک، بنو، لکي مروت، ټانک، شمالي او سوېلي وزیرستان شامل دی.

د وړاندوینې له مخې؛ په ځينو سیمو کې د ځمکې ښویېدو ګواښ هم شته؛ لکه اېبټ اباد، بټګرام، بونیر، چترال، دېر، کوهستان، ملاکنډ، مومند، اورکزی، شانګله، سوات، تورغر او شمالي وزیرستان.

د بلوچستان ایالت د ژوب په سمبازه سیمه کې د پاکستاني طالبانو د ۳۳ تنو جنګیالیو له وژل کېدو او په سیمه کې د هغوی د مړو له پاتې کېدو وروسته، ټي ټي پي خپلو جنګیالیو ته امر کړی، چې د وژل کېدونکو پاکستاني سرتېرو مړي تر دویم امر پورې ونه سپاري او په خوندي ځای کې یې ښخ کړي.

د ټي ټي پي ویاند محمد خراساني د پنجشنبې په ورځ رسنیو ته په استولې خبرپاڼه کې ویلي، چې « د پاکستان امنیتي ادارې د دغې ډلې د وژل شویو جنګیالیو مړو ته سپکاوی کوي او په سړه او ګرمه هوا کې یې له ښخولو پرته تر شنه اسمان لاندې پریږدي».

دې ډلې ویلي، چې د پاکستان امنیتي ادارې د ټي ټي پي وژل شوي کسان د هغوی د کورنیو غړو او قومي مشرانو ته په اسانۍ نه سپاري.

یادې ډلې پر خپلو جنګیالو غږ کړی، چې د پاکستان د امنیتي ادارو د وژل شویو کسانو جسدونو ته له سپکاوي ډډه وکړي او په یوه خوندي ځای کې یې ښخ کړي، خو تر بلې خبرتیا دې د پاکستاني ادارو د وژل شویو کسانو جسدونه حکومت ته نه سپارل کیږي.

دغه اعلامیه داسې مهال خپریږي، چې ویل کیږي د اګست پر اتمه د بلوچستان په ژوب کې د پاکستاني طالبانو د ۳۳ وژل شویو جنګیالیو مړي تراوسه هم په سیمه کې پراته دي او ځینې هغه کسان د افغان طالبانو استخباراتو نیولي، چې ددغو مړو د انتقال لپاره یې هڅې کولې.

په نیول شویو کسانو کې یو تن د حقاني شبکې پخوانی قوماندان غلچکی تنګیوال دی، چې ویل کیږي د طالبانو استخباراتو د پکتیکا په وازه خوا ولسوالۍ کې نیولی او د څرخي پله زندان ته یې لېږدولی دی.

په اسلام اباد کې د طالبانو سفارت په ایکس لیکلي چې په دې لیدنه کې دواړو لوریو د افغانستان او پاکستان ترمنځ پر دوه اړخیزو اړیکو تفصیلي خبرې وکړې، چې په ځانګړي ډول په خیبر پښتونخوا کې د مېشتو افغان کډوالو وضعیت، د خلکو ترمنځ تګ راتګ، او د سرحدي بندرونو، په ځانګړې توګه د تورخم دروازې، پر ستونزو او د حل لارو پکې تمرکز شوی دی.

په لیدنه کې په افغانستان کې د سرطان روغتون جوړولو باندې هم بحث شوی، چې دواړو خواوو یې پر ممکنه عملي کېدو خبرې کړې دي.

د خېبر پښتونخوا حکومت په تازه پرېکړه کې افغان کډوالو ته سپارښتنه کړې چې په خپله خوښه افغانستان ته ستانه شي.