د افغانستان یو پخوانی پوځي له ایرانه تر اېستلو وروسته وژل شوی دی

یار احمدي د ایران له دولتي ټلوېزیون سره په خبرو کې ویلي: «ځیني کسان چې افغانستان ته ستانه شوي وو، بېرته ایران ته راغلي دي. د بېلګې په توګه، یو کس ۲۰ځله شړل شوی خو بیا یې ځان ایران ته رسولی او اوس یې دوسیه په محکمه کې روانه ده.»

د نوموړي په وینا، ټول هغه افغان کډوال چې تر راتلونکو لسو ورځو کې د لېږد مرکزونو ته ورنشي، د نیول کېدو له ګواښ سره به مخ شي.

هغه په خپلو څرګندونو کې وویل:«ځیني فکر کوي چې دلته پاتې کېدای شي، خو زه په څرګنده وایم چې دا هېڅکله امکان نه لري.»

یار احمدي همدارنګه زیاته کړه، له هغو شبکو سره هم قانوني چلند شوی چې د غېرقانوني کډوالو لپاره یې د ایران د بانکونو کارټونه او یا د مخابراتي سیمکارټونو اسانتیاوې برابرولې.

په ورته وخت کې، له ایران څخه د افغان کډوالود جبري اېستلو په وروستیو څپو کې ګڼ کسان شکایت کوي، چې نه یوازې یې مزدوري یا د کار مزد ورکړل شوی نه دی، بلکې د کورونو کرایه‌ورکونکو ته د تضمین ورکړل شوې پیسې یې هم نه دي ترلاسه کړي.

یار احمدي د دې شکایتونو په تړاو وویل، چې دغه کسان کولای شي د وړیا وکیل په مرسته چې یا د افغانستان د کونسلي برخو له لارې ورپېژندل کېږي او یا د خپلو خپلوانو له منځه غوره کېږي، د خپلو قضیو تعقیب وکړي.

هغه ټینګار وکړ، چې دا مسایل یوازې د ایران د قضایي قوې په صلاحیت پورې تړلي دي او د کورنیو چارو وزارت یوازې د اداري همغږۍ رول لري.

د نړۍوالو سازمانونو د معلوماتو له مخې، یوازې د روان کال له پیل راهیسې ایران له یو نیم میلیونه زیات افغانان په اجباري ډول له خپلې خاورې شړلي دي.

د دایکندي ولایت لپاره د طالبانو مسوولین وايي، دغه نندارتون نن (دوشنبه د وږي په ۱۰مه) پیل او ۳ ورځې به دوام وکړي.

مسوولین د دغه نندارتون له جوړولو موخه له کورنیو تولیداتو ملاتړ او ورته بازار موندنه بولي.

دا په داسې حال کې ده، چې اړوند مسوولینو لا تر اوسه په دې اړه څه نه دي ویلي، چې په دې نندارتون کې ښځو هم برخه اخیستې وه او که نه، خو یو شمېر ښځينه متشبثینې او همداراز د لاسي صنایعو جوړونکې ښځې د بازار او د ورته ننداتونونو د نه جوړېدو له امله شکایت لري.

دوی وايي، د طالبانو په بیا واکمنېدو سره ځينو فعالو ښځو د لاسي صنایعو په برخو کې پانګونو ته مخه کړې، خو دا چې ورته بازار موندنه نه کېږي او ځانګړي نندارتونونه نه جوړېږي نو کاروبار یې له رکود سره مخ شوی دی.

د یادونې وړ ده، چې د نجونو او ښځو پر مخ د زده کړو او کار د دروازو له تړل کېدو وروسته یو شمېر نجونو زده کوونکو او هغو ښځو چې د خپلو کورنیو سرپرستي ور په غاړه ده، په لاسي صنایعو کې کار کولو ته مخه کړې، خو د دغه صنعت له رکود سره ځيني پر کار بوختې ښځې هم بېکاره او له امله یې له ګڼو اقتصادي ستونزو سره مخ شوې دي.

نړۍوالو بنسټونو هم د طالبانو له لوري له کارونو د ښځو پر منع کېدو له نیوکو سربېره ویلي، طالبانو په دې کار سره افغانستان ته ډېر اقتصادي تاوان رسولی دی.

د افغانستان د شل اوریزو ملي بولډلې لوبډلمشر راشد خان په شل اوریزو نړۍوالو سیالیو کې نوی ریکارډ جوړ کړ او د دغو سیالیو په تاریخ کې یې تر ټولو ډېرې ویکټې ترلاسه کړې.

راشد خان تر اوسه په شل اوریزو نړۍوالو سیالیو کې ۱۶۵ ویکټې ترلاسه کړي او پر بنسټ یې د نیوزیلنډ د تکړه توپ‌ اچوونکي «ټېم ساوتي» د ۱۶۴ ویکټو ریکارډ مات کړ او نوی تاریخ یې په خپل نوم ثبت کړ.

د یادونې وړ ده چې راشد خان په ټولو شل اوریزو سیالیو (هغه چې نړۍوالې نه شمېرل کېږي) کې هم د نړۍ په کچه تر ټولو ډېرې ۶۶۴ ویکټې ترلاسه کړې دي.

دغه سیالۍ نن ماښام مهال په متحده عربي اماراتو کې د اماراتو په توپ وهنې سره پیل شوه او افغان اتلانو ته یې د ۱۸۹ منډو هدف ورکړ او افغان اتلانو بیا یاد هدف ترلاسه او ورسره یې لوبه د ۳۸ منډو په توپیر وګټله.

د افغانستان د کرېکټ بورډ په وینا، په دغې سیالۍ کې لوبډلمشر راشد خان او شرف الدین اشرف د سیالې لوبډلې ۳ – ۳ وېکټې ترلاسه کړې او ورسره شرف الدین اشرف د دغې سیالۍ د غوره لوبغاړي لقب هم خپل کړ.

افغانستان د دغې لوبلړۍ لومړۍ لوبه پاکستان ته بایللې وه او افغان اتلان به سبا ماښام په خپله درېیمه سیالۍ کې د پاکستان پر وړاندې بیا ځلي د لوبې ډګر ته ښکته شي.

د نورستان نورګرام ولسوالۍ ځینې اوسېدونکو نن دوشنبه د «وږي ۱۰مه» وویل چې دا جنجال هغه وخت پیل شو، چې طالبانو څو تنه قومي مشران ونیول.

ددې کار په غبرګون کې ځايي اوسېدونکو په لاریون لاس پورې کړ خو طالبانو پر لاریونوالو ډزې کړې او څلور تنه یې ټپیان کړي دي.

یو ځايي اوسېدونکی وايي:« د نورګرام ولسوالۍ د ګندلبوک سیمه کې ګوجرو غوښتل چې د طالبانو په مرسته ځمکې غصب کړي خو خلکو یې مخه نیولې ده.»

افغانستان انټرنشنل ته په رسېدلو ویډیوګانو کې لیدل کیږي، چې یو شمېر ځايي اوسېدونکي د لاریون په ډول راوتلي دي. په ویډيوګانو کې د ډزو غږونه هم اورېدل کېږي.

په سیمه کې د طالبانو بیرغ ترڅنګ د پولیسو یو رینجر هم لیدل کېږي.

د نورګرام ولسوالۍ ځايي اوسېدونکي د طالبانو د نورستان والي قاري زین‌العابدین عابد تورنوي چې د ګوجر قوم ملاتړ کوي او د ځايي اوسېدونکو د ځمکو غصبولو کې یې ملتیا کوي.

تر اوسه پورې د طالبانو د نورستان ولایت مقام او ګوچر قوم ددغه لاریون او موضوع په اړه کوم غبرګون نه ښودلی، خو د نورګرام ولسوالۍ ځايي اوسېدونکي خبرداری ورکوي، چې هېچاته به اجازه ورنه کړي، چې ځمکې یې غصب کړي.

د روان کال د غويي پر ۲۹ مه افغانستان انټرنشنل راپور ترلاسه کړ، چې په نورستان ولایت کې د یوې نوې ولسوالۍ د مرکز د ټاکلو پر سر د طالبانو ولایتي مشران له داخلي اختلاف سره مخ دي او د وایګل ولسوالۍ یو شمېر خلکو په دې وروستیو کې د والي خلاف لاریون کړی.