واشنګټن کې د ملي ګارد پر دوو سرتېرو د ډزو تر پېښې وروسته، په دغه هېواد کې مېشت افغانان اندېښمن شوي او ویره لري چې د یو افغان بده کړنه به لسګونه زره هغه افغانان زیانمن کړي چې په امریکا کې مېشت دي او یا دغه هېواد ته تلونکي دي.
د تېرې چهار شنبې ورځ په دغه پېښه کې د یو افغان له لوري د ملي ګارډ په دوه عسکرو برید شوی چې یوه سرتېرې پهکې وژل شوې او بل سخت ټپي دی. له پېښې وروسته ډېری افغانان وېره لري چې د یو کس عمل به د ټولې ټولنې پر وړاندې «جمعي سزا» راوپاروي.
یو افغان اصله امریکایي «ده نشنل» ته ویلي:«دا ډول تاوتریخوالی په هېڅ ډول د منلو وړ نه دی، هر وخت چې داسې پېښه کېږي، زما لومړی فکر دا وي چې هیله ده برید کوونکی مسلمان نه وي دویم فکر مې دا وي چې هېله ده افغان نه وي. ځکه متأسفانه بیا د هماغه قوم، مذهب او نسل ټول خلک سزا ویني».
د امریکا کورني امنیت وزارت د شکمن بریدګر نوم رحمنالله لکڼوال یاد کړی؛ هغه کس چې له خپلې کورنۍ سره د واشنګټن ایالت کې اوسېدو او د افغانستان جګړې پر مهال یې له امریکایي ځواکونو سره د همکار په توګه کار کړی و.
بریدګر د پولیسو په متقابل برید کې ټپي او وروسته نیول شوی دی. فدرالي چارواکو د ترهګرۍ پلټنې پیل کړي او پر لکنوال د لومړۍ درجې قتل تور لګېدلی دی. افغان تبعه صدري چې د برید په سیمه کې ورځينۍ چارې ترسره کوي وایي دا پېښه ورته تر ډېره شخصي ښکاري.
نوموړی وایي: «خلک رښتیا هم وېرېدلي دي چې څه به پېښېږي، زرګونه کسان شته چې دلته نه دي، خو حق لري چې راشي، خو بیا د چهارشنبې د ورځې په څېر یوه پېښه د هغوی د راتګ ټول چانسونه له منځه وړي».
ده زیاته کړه چې بریدګر د ټولې ټولنې درد څو برابره زیات کړی دی:«ټوله پېښه دردونکې ده، خو زما لپاره چې یو افغان ـ امریکایي او یو مسلمان یم، دا درد څو چنده دی».
صدري امریکا ته خپل اوږد سفر یادوي په ډېره سختۍ امریکا ته د نړیوال محصل په توګه راغلي اوس احساس کوي چې افغانستان ورته د ژوند له پاره مناسب ندی.
ده وویل: «دې هېواد ما ته ډېر څه راکړي، کله چې کومه پېښه له افغانانو سره وتړي، ټکان یې زموږ ټولې ټولنې ته ورسېږي.»
له دغه پېښې وروسته ولسمشر ډونالډ ټرمپ د پنجشنبې په ورځ وویل چې د «درېیمې نړۍ هېوادونو» کډوالي به په دایمي توګه کنګل کړي.
سپینې ماڼۍ روښانه کړې چې دا پرېکړه به هغو هېوادونو باندې هم تطبیق شي چې سږکال یې نومونه د سفر په بندیز کې اعلان شوي وو. افغانستان په دې نوملړ کې شامل دی.
د د امریکا کورني امنیت وزارت وړاندې لا ویلي وو:«په افغانستان کې شرایط نور دموقتي بیا مېشتېدنېقانوني معیارونه نه پوره کوي». موقتي بیا مېشېدنې افغانانو ته د امریکا په خاوره کې د کار اجازه او له ایستنې څخه خونديتوب ورکاوه.
۴۳ کلن افغان کډوال عصمت ګلستاني چې په ارلینګټن، ویرجینیا کې اوسي او د کډوالو د بیا مېشتېدو په پروګرامونو کې مرسته کوي، وویل چې برید او د حکومت غبرګون په ټولې ټولنه کې خپګان او وېره زیاته کړې ده. نوموی وایي: «دې پېښه د وېرې لویه څپه رامنځته کړې».
ګلستاني په ۲۰۱۶ کال کې د ځانګړې کډوالۍ ویزې له لارې امریکا ته تللی، نوموړی وایي دا پېښه د غندنې وړ ده او د افغانانو ټولنې پورې تړاو نلري. دی زیاتوي: «دا هغه وخت دی چې باید خپل ارزښتونه وساتو، د یو بل قوي ملاتړ وکړو او دا تاوتریخوالی په کلکه وغندو».
نوموړی خبرداری ورکوي چې د ویزو پروسس درول او د ۲۰۲۱ وروسته راغلو افغانانو د دوسیو بیاکتنه د زرګونو کورنیو وېره لا زیاته کړې.
هغه وویل:«زموږ ټول ملګري او خپلوان د ویزو په تمه دي، زما خپله کورنۍ په کابل کېمور، پلار او وروڼههم د امریکا لپاره غوښتنلیکونه لري، خو له هغه وخته چې د ۲۰۲۵ کال په پيل کې د ټرمپ اداره راغلې، د هغوی دوسیې بندې پاتې دي، دا پېښه وضعیت لا خرابولای شي».
نوموړي د امریکا چارواکو ته وویل:«هیله لرم چارواکي داسې فیصلې ونه کړي چې د زرګونو افغانانو ژوند اغېزمن کړي، هغه افغانان چې امریکا یې خپل کور بللی او دلته په سوله او ثبات ژوند کول غواړي».
