په کابل کې د امید د روږدو درملنې پر مرکز د پاکستان په هوايي برید کې د وژل شویو افغانانو په منځ کې د سمیرا محمدي زوی عارف خان هم ووژل شو. سمیرا محمدي هیله لري چې ددغه برید په اړه نړیواله پلټنه وشي او ددوی له درد کمولو سره مرسته وشي.
د پاکستاني الوتکو د مارچ د ۱۶مې برید د کابل په ختیځ کې د « امید» درملنې مرکز په نښه کړ او د طالب چارواکو په وینا، ۴۱۱ کسان پکې ووژل شول.
د ملګرو ملتونو یوې سرچينې له نومښودنې پرته فرانس پرېس اژانس ته ویلي، چې په دغه برید کې لږ تر لږه ۲۵۰ کسان وژل شوي او ګڼ شمېر لا هم ورک دي.
سمیرا محمدي په خپل کور کې وویل: «څومره میندو خپل زامن له لاسه ورکړي، ښځو مېړونه له لاسه ورکړي، خوېندو وروڼه له لاسه ورکړي. باید تحقیقات وشي».
هغې د خپل زوی انځورونه وښودل او ویې ویل چې له برید یوازې څو ساعته مخکې یې د خپل زوی لپاره خواړه او توکي راوړي وو.
عارف خان ۲۰ کلن و، چې په ایران کې د قصابۍ په کار کې د کاري تجربې پر مهال په میتامفیتامین روږدی شوی و.
کورنۍ یې څو میاشتې مخکې کابل ته راستنه شوې وه او هڅه یې کوله چې عادي ژوند پیل کړي.
عارف د ورځني مزدور په توګه کار کاوه او مور یې د کور صفایۍ کار کاوه.
طالبانو هغه د درملنې لپاره د امید درملنې مرکز کې داخل کړ. محمدي یادوي: «زه ورسره کښیناستم، ویډیو مې جوړوله، هغه خوراک کاوه، خو پاکستاني ځواکونو ولې روغتون په نښه کړ؟».
له برید وروسته، د بشري حقونو ۱۷ نړیوالو غیر دولتي ادارو دغه برید غندلی او ویلي یې دي چې روغتونونه باید هېڅکله په نښه نه شي.
د بښنې نړیوال سازمان، د بشري حقونو نړیوال سازمان او د ملګرو ملتونو د بشري حقونو لوړ کمشنر د خپلواکې پلټنې غوښتنه کړې او ویلي یې دي چې د برید مسوولین باید د نړیوالو معیارونو مطابق محاکمه شي.
د طالبانو حکومت ویلي چې رسنیو، دیپلوماتانو او غیر دولتي سازمانونو ته یې د برید ځای ته لاسرسی ورکړی او شواهد یې شریک کړي.
د ملګرو ملتونو ځانګړي راپور ورکوونکي ریچارډ بېنېټ ویلي چې د بشري حقونو د سرغړونو په تور لومړنی مسوولیت پاکستان ته راجع کېږي.
د امریکا د پرنسټن پوهنتون پروفیسور کینیت روټ ویلي: «هیله ده پاکستان وغواړي پوه شي چې څه غلط شوي، ځکه ډېری بېګناه خلک وژل شوي».
هغه یادونه وکړه چې نړیوال بنسټونه د پلټنو په ترسره کولو کې د کورنیو هیوادونو په پرتله زیات باور وړ دي.
په افغانستان کې د ملګرو ملتونو ماموریت د عادي خلکو پر ژوند د جګړې اغېز څاري او د برید د پلټنې مسوولیت هم لري.
دا پروسه وخت نیسي او د شواهدو لپاره شاهدان، ډاکټران او د اغېزمنو ځایونو معاینات په کار دي. که دا برید په قصدي یا بې پروايي شوی وي، ښایي د نړیوالو جنایي تورونو لامل شي.
سمیرا محمدي په کابل کې د عدالت ترلاسه کولو لپاره په خپل هوډ کې ټینګه ده: «که موږ اوس د دې پېښې په اړه پوښتنې ونه کړو، ښایي بیا هم ورته ناوړه پېښې تکرار شي».
د طالبانو د بهرنیو چارو وزارت د دوشنبې په ورځ، د وري پر ۱۷مه وویل،په دې کتنو کې چې د افغانستان او منځنۍ اسیا د مشورتي خبرو اترو د لومړۍ ناستې په څنډه کې وشوه، د ازبکستان او قرغیزستان له پلاویو سره د دوه اړخیزو اړیکو د لا پیاوړتیا پر لارو چارو، شته فرصتونو او د سیمې پر وضعیت خبرې وشوې.
د طالبانو د بهرنیو چارو وزیر امیرخان متقي د ازبکستان او قرغیزستان له پلاويو څخه په دې ناسته کې د ګډون له امله مننه کړې او ټینګار یې کړی چې د یادو مشورتي خبرو اترو په ترڅ کې مطرح شوي نظریات او وړاندیزونه باید د راتلونکو عملي ګامونو او لارنقشې لپاره په ګډه تعقیب شي.
د طالبانو د بهرنیو چارو وزارت په وینا، متقي د افغانستان او ازبکستان ترمنځ د اړیکو وروستی پرمختګ مثبت وباله او د لا زیاتې همغږۍ او همکاریو پر پیاوړتیا یې ټینګار وکړ.
طالبانو د بابر عثمانوف له قوله ویلي، چې نوموړي د دغه سیمهییز ابتکار ملاتړ وکړ او د کابل او تاشکند ترمنځ د اړیکو د وروستیو پرمختګونو په اړه یې معلومات وړاندې کړل.
د طالبانو د بهرنیو چارو وزارت د قرغیزستان د بهرنیو چارو وزارت مرستیال له قوله ویلي، چې نوموړي هم د دوی په وینا، ددغه سیمه ییز ابتکار د رامنځته کیدو ملاتړ وکړ او ویې ویل چې د دواړو هېوادونو د ولسونو ترمنځ دوستي تلپاتې ده.
د افغانستان او منځنۍ اسیا د مشورتي خبرو اترو په ناسته کې د منځنۍ اسیا د هېوادونو او طالبانو استازو ګډون کړی و، خو ددې غونډې د بهرنیو ګډونوالو د نظریاتو په تړاو تراوسه رسنیو ته جزئیات نه دي ورکړل شوې او نه هم رسنیو اجازه درلوده، چې د هغوی خبرو او ویناوو ته پوښښ ور کړي.