د پاکستان د بهرنیو چارو وزارت اعلان وکړ، ټول هغه پلاوي او خبریالان چې د ایران او امریکا د مذاکراتو د پوښښ لپاره اسلاماباد ته سفر کوي، کولی شي له ویزې پرته پاکستان ته داخل شي.
پاکستان له هوايي شرکتونو غوښتي، چې یادو کسانو ته له ویزې پرته په الوتکو کې د سفر اجازه ورکړي. اسلاماباد همداراز ویلي، چې ګډونوالو او خبریالانو ته به په پاکستان کې له ښکته کېدو وروسته ویزې ورکړل شي.
د اوکراین ولسمشر ولادیمیر زېلېسنکي ویلي، چې هېواد یې له عمان، کویټ او بحرین سره د امنیتي همکاریو او د ډرون ضد دفاعي ټکنالوژۍ د شریکولو په اړه په خبرو بوخت دی. زېلېنسکي ویلي، چې اوکرایني متخصصینو په منځي ختیځ کې د ایراني ډرونونو په راغورځولو کې خپله وړتیا ثابته کړې ده.
د اوکراین ولسمشر ولادیمیر زېلېنسکي له خبریالانو سره په خبرو کې ویلي، چې اوکراین تېره میاشت منځني ختیځ ته له ۲۰۰ څخه ډېر کارپوهان لېږلي، تر څو د ایراني بېپیلوټه الوتکو د مخنیوي په برخه کې له دغو هېوادونو سره خپله تجربه شریکه کړي.
نوموړي ویلي، چې اوکرایني متخصصینو په بریالیتوب سره د ایران لرې واټن ویشتونکي ډرونونه راغورځولي دي.
زېلېنسکي زیاته کړې:«موږ د ایراني ډرونونو د ویشتلو لپاره له خپلو مدافع وسایلو کار واخیست او ومو ښودله چې د داسې پایلو لاسته راوړل سیستماتیکو حل لارو، په ځانګړې توګه د الکترونیکي جګړې برخې ته اړتیا لري».
د زېلېنسکي په وینا، اوکراین لا دمخه له سعودي عربستان او قطر سره امنیتي تړونونه لاسلیک کړي او له متحده عربي اماراتو سره هم یوې هوکړې ته رسېدلی دی.
نوموړي ویلي، چې په دغو پراخو همکاریو کې اوکراین ته د تېلو او ډیزلو د اکمالاتو موضوع هم شامله ده.
سرچینو افغانستان انټرنشنل ـ پښتو ته ویلي، چې پاکستاني پولیسو د بشري حقونو افغان فعال نقیب الله اخګر له خپلې کورنۍ سره يو ځای نیولی او نوموړی اوس د جبري اېستلو له ګواښ سره مخ دی. سرچینو زیاته کړې، چې اخګر او کورنۍ یې دا مهال د افغان کډوالو د ساتنې په مرکز «حاجي کمپ» کې دي.
هغه ته نږدې کسانو د جمعې په ورځ (د وري ۲۱مه) افغانستان انټرنشنل- پښتو ته ویلي، چې نقیب الله اخګر په جلاوطنۍ کې هم د بشري حقونو په ملاتړ فعالیتونه کول او زیانمنو خلکو لپاره یې د عدالت غږ پورته کاوه.
نوموړی له ۲۰۲۳کال راهيسې په پاکستان کې اوسېده. اخګر تر دې وړاندې په ۲۰۲۱کال کې د ۴۹ ورځو لپاره طالبانو زنداني کړی و. هغه ته نږدې کسان وایي، چې افغانستان ته په ستنېدو به یو ځل بیا هغه او کورنۍ یې د طالبانو لهخوا له جدي ګواښ سره مخ شي.
له بل پلوه په اسلاماباد کې یوشمېر افغان فعالانو له نړۍوالې ټولنې او د بشري حقونو له ملاتړو ادارو غوښتي، چې له ګواښ سره د مخ افغان فعالانو د جبري اېستلو او نیونو مخه ونیسه.
ځینو افغان مدني فعالانو د نوم نه ښودلو په شرط ویلي: «اوس تر بل هر وخت زیاته اړتیا ده چې د نقیبالله اخگر غږ واورېدل شي؛ هغه غږ چې کلونه یې د نورو لپاره پورته کاوه، نن خپله ملاتړ، یووالي او بېړنیو اقداماتو ته اړتیا لري».
د ازبکستان چارواکي وايي، هغه ۱۹۱ کيلوګرامه چرس، چې له افغانستان څخه په يو باروړونکي موټر کې راوړل شوي وو، د ترمذ په سرحدي تېرېدونکي دروازه کې کشف او نیول شوي دي. د دې هېواد پوليسو تر اوسه پورې په دې تړاو يو شکمن کس هم نيولی دی.
ياد نشهيي توکي د افغانستان په جوړو شويو د بخار ديګونو کې پټ شوي وو. د ازبک چارواکو په وينا، د يو هونډا ډوله موټر د پلټنې پر مهال څرګنده شوه چې له ۷۵۰ انتقال شويو ديګونو څخه ۲۱۰ ديګونه دوهګونی تل يا پټ ځایونه لري.
چارواکو ويلي چې د دغې محمولې څخه په ټوليزه توګه ۱۹۰ کيلوګرامه او ۸۰۰ ګرامه چرس ترلاسه شوي دي.
د موټر چلوونکی يو ۳۴ کلن د ازبکستان اوسېدونکی و، چې د چارواکو په وينا، د پولې له اوښتو مخکې تر څارنې لاندې و. د ازبکستان رسنيو راپور ورکړی چې دغه محموله په ټرانزيټي ډول د دې هېواد له لارې يو ګاونډي هېواد ته لېږدول کېده، خو د هغه هېواد نوم په راپور کې نه دی ياد شوی.
د طالبانو د کډوالو او راستنېدونکو چارو وزارت وايي، د پاکستان له بندخونو ۸۴ افغان کډوال ازاد او بېرته خپل هېواد ته ستانه کړای شوي دي. د دغه وزارت په وینا، یاد کسان په پاکستان کې د اوسېدو لپاره د قانوني اسنادو د نهلرلو له امله بندیان شوي وو.
د پاکستان او طالبانو تر منځ د شخړو په زیاتېدو سره په پاکستان کې د افغان کډوالو د نیولو بهیر چټک شوی او په دې وروستیو کې د کډوالو لپاره د ټاکل شویو پنډغالو په ډکېدو سره یو شمېر افغانان زندانونو ته لېږدول شوي دي.
د طالبانو د کډوالو او راستنېدونکو چارو وزارت د پنجشنبې په ورځ (د وري ۲۰مه) د یوې خبرپاڼې په خپرولو سره ویلي، دغه کسان په تېره یوه اونۍ کې د پاکستان له بندخونو ازاد او بېرته هېواد ته ستانه کړای شوي دي.
د دغه وزارت په خبرپاڼه کې راغلي: «دغه کسان د قانوني سندونو د نهلرلو له امله بندیان وو».
د خبرپاڼې لهمخې، دغه کسان د کندهار د سپینبولدک له لارې افغانستان ته اړول شوي دي.
په پاکستان کې مېشت یو شمېر افغانان وايي، غواړي په دغه هېواد کې په قانوني توګه شپې او ورځې تېرې کړي، خو پاکستان له څو میاشتو راهیسې د افغانانو د ویزو د تمدیدولو بهیر په ټپه درولی دی.
دوی د پاکستان له حکومته غواړي، چې د ویزو د تمدیدولو بهیر پیل کړي، څو په قانوني توګه دغه هېواد کې واوسېږي.
د یادونې وړ ده، چې د پاکستان حکومت له څو میاشتو راهیسې له کوم دلیل پرته د افغانانو د ویزو د تمدیدولو بهیر درولی او په دې سره په دغه هېواد کې مېشت افغانان له ګڼو ستونزو سره مخ دي.
د روسیې ولسمشر ولادیمیر پوتین د پنجشنبې په ورځ اعلان وکړ چې د ارتودوکس عیسویانو د ایسټر اختر په مناسبت به له اوکراین سره دوه ورځنی اوربند نافذ شي، او مسکو تمه لري چې کېیف هم ورته اقدام ترسره کړي. دا خبره کریملین په یوې رسمي اعلامیه کې کړې ده.
په دې اعلامیه کې راغلي: «د ارتودوکس ایسټر د را رسېدو له امله به اوربند د اپرېل د ۱۱مې نېټې د مازدیګر له څلورو بجو څخه پیل او د اپرېل د ۱۲مې تر پایه به دوام ولري». کریملین همداراز ټینګار کړی: «موږ پر دې بنسټ عمل کوو چې اوکرایني لوری به د روسیې فدراسیون له دې اقدام څخه پیروي وکړي».
د دغې پرېکړې له مخې، د روسیې د دفاع وزیر اندری بیلوسوف، د دې هېواد د وسلهوالو ځواکونو لوی درستیز والري ګراسیموف ته لارښوونه کړې چې «په دې موده کې دې په ټولو محاذونو کې پوځي عملیات ودرول شي».
په اعلامیه کې دا هم ویل شوي چې پوځیان باید چمتو واوسي څو «د دښمن هر ډول احتمالي تحریک او همدارنګه هر ډول یرغلیز اقدام شنډ کړي». تر دې دمه، اوکراین د دې اعلان په اړه کوم سمدستي غبرګون نه دی ښودلی.
دا په داسې حال کې ده چې د اوکراین ولسمشر، ولادیمیر زېلنسکي له یوې اوونۍ څخه زیات وخت کېږي چې د ایسټر په ورځو کې یې د اوربند وړاندیز کړی، خو د اوکرایني ښارونو پر وړاندې د هوايي بریدونو په یادولو سره یې ویلي چې مسکو په ځواب کې یې د بېپیلوټه الوتکو بریدونه دوامدار ساتلي دي.
د ارتودوکس کلیسا د کلیزې له مخې، چې په روسیه او اوکراین دواړو کې ډېر پیروان لري، سږ کال د ایسټر اختر د اپرېل په ۱۲مه نېټه نمانځل کېږي.