د عبدالله عبدالله پخوانی ویاند: پاکستان له خپلو اوسنیو پولو سره په رسمیت پېژنو
د عبدالله عبدالله پخواني ویاند مجیبالرحمان رحیمي ویلي چې پاکستان د خپلو اوسنیو پولو سره په رسمیت پېژني او ټینګار یې کړی چې له اسلام اباد سره باید هېڅ ډول سرحدي شخړه موجوده نه وي.
رحیمي پر خپل ایکس له افغانستان سره د پاکستان د اوسنیو ځینو سیمو د یوځای کېدو پر غوښتنې نیوکه کړې او ویلي یې دي چې دا موضوع دده په وینا، «ملي غوښتنه» نه ده، بلکې یوازې د یوې محدودې ډلې له خوا تعقیبېږي.
هغه زیاته کړې چې د «پښتونستان» موضوع د افغانستان د ځینو پښتنو له لوري مطرح کېږي، خو دا د ده په وینا، د « تاجکانو، هزاره وو، ازبکانو او نورو قومونو غوښتنه نه ده».
د نوموړي په وینا، ځینې کسان هڅه کوي دا موضوع پر نورو وتپي، خو د سیمې د نفوس او سیاسي واقعیتونو له مخې دا ډول ادعاوې له واقعیت سره سمې نه دي.
رحیمي ویلي: «موږ پاکستان له خپلو اوسنیو پولو سره په رسمیت پېژنو او له هېڅ هېواد سره سرحدي او ځمکنۍ شخړه نه لرو، بلکې د هېوادونو ترمنځ د ستونزو حل په خبرو اترو او همکارۍ کې وینو، نه په وېش او نیابتي جګړو کې.»
طالبانو له واک ته رسېدو وروسته یو پراخ کمپاین پیل کړی چې د افغانستان ځوانان د طالباني تفکر پر لور جذب کړي، خو دې هڅو سره له دې چې د هېواد ستونزې نه دي اوارې کړي بلکې وضعیت یې لا نور ترینګلی کړی دی.
په تېرو دریو کلونو کې د دیني مدرسو شمېر د تېرو شلو کلونو پرتله پنځه برابره زیات شوی، چې اوس یې شمېر نږدې ۷۰۰۰ ته رسېدلی او لا هم زیاتېږي. افغانان اړ دي چې خپل اولادونه ښوونځي ته ولېږي، آن که دا ښوونځی مدرسه هم وي.
د طالبانو د پوهنې وزارت د مدرسو او دارالحفاظونو مشر عبدالرزاق صدیق رسنیو ته ویلي و: «افغانستان یوه مذهبي ټولنه ده او هر کس باید لومړنۍ او د لوړې کچې دیني زدهکړې ولري. له همدې امله موږ د دیني مدرسو وده ضروري بولو».
خو دا فکر آن د طالبانو دننه هم پراخ ملاتړ نه لري. ځینې طالب چارواکي وایي چې افغانستان یوازې طالب او ملا ته اړتیا نه لري بلکې انجینرانو او ډاکټرانو ته هم اړتیا ده. دا وضعیت نړۍ ته یو انزوا طلبه او افراطي افغانستان معرفي کوي چې نه یوازې کولتوري ستونزې لري، بلکې سیمه او نړۍ ته قوي امنیتي ګواښ هم پېښولی شي.
که څه هم افراطي فکرونه پراخېږي، خو ټکنالوژي دا وړتیا لري چې له افراطیت سره مبارزه وکړي. انټرنټ او رسنۍ هغه څه دي چې په اوسني عصر کې ورسره ځوانان په بېلابېلو ډولونو نښلول شوي دي. د شمېرو له مخې، د افغانستان ۶۷ سلنه وګړي لږ تر لږه میاشت کې یو ځل ټلوېزیون ګوري، چې دا ۱۲ میلیونه ماشومان او ۱۴ میلیونه ځوانان رانغاړي.
نجیب پیکان زیاتوي، چې تر ټولو مهمه مسئله له دې ځوانانو سره د اړیکو جوړول دي: «افغان ځوانان په دوو برخو وېشل کېدای شي. لومړی، تحصیلکرده او ناراضه ځوانان دي چې په میدان یوازې پرېښودل شوي او د بدلون ځواک یې له لاسه ورکړی. دا هغه ځوانان دي، چې که څه هم ناهیلې دي، خو د ځان ژغورلو یوازینۍ لاره د آزادې نړۍ سره همکاري ګڼي.دویم، هغه ځوانان دي چې د طالبانو په اداره کې دي؛ هغوی افراطي شوي. هر کال نیم میلیون طالبان له مدرسو فارغېږي او د افراطیت پر لور ګام اخلي.»
د حالاتو د بدلون لپاره باید له دواړو ډلو سره کار وشي. تر ټولو مهمه لاره دا ده چې د رسنیو، خبرو اترو، کنفرانسونو او مشورو له لارې د ځوانانو ترمنځ پل جوړ شي، ترڅو هغوی انتقادي فکر ته وهڅول شي او خپل بحثونه له دین او آخرت څخه ور هاخوا هم وغځوي.
دا ځوانان کار غواړي، او د کار موندلو لپاره اړیکو ته اړتیا لري. له هغو هېوادونو درس اخیستل کېدای شي، چې د ځوانانو کچه پکې لوړه ده، او دغه ځوانان د سمې لارې پر لور هڅول کېدای شي.