هغه وویل چې په افغانستان او شاوخوا سیمو کې بېثباتي د اندېښنې وړ ده او دا وضعیت پر ټولې سیمې اغېز لري.
لاوروف څرګنده کړه چې په افغانستان کې د ترهګرۍ او نشه یي توکو پر ضد مبارزه روانه ده او دا چاره دا ایجابوي چې روسیه او د سیمې هېوادونه ورته لا زیات پام وکړي.
نوموړي ټینګار وکړ چې باید له ګاونډیو او ملګرو هېوادونو، په ځانګړي ډول د ناپېیلو هېوادونو ټولنې او شانګهای همکارۍ سازمان له غړو سره همکاري زیاته شي.
د هغه په وینا، د شانګهای د همکاریو سازمان پراخ پروګرام لري چې موخه یې د ثبات او امنیت ټینګښت دی. لاوروف وویل، د ډله ییز امنیت تړن سازمان، ناپېیلو هېودونو سازمان او شانګهای د همکاریو سازمان عمومي منشیانو په دې وروستیو کې یوه نقشه تصویب کړې ده.
د روسیې د بهرنیو چارو وزیر وویل، سیمه ییز امنیت د ټولو ګډ مسوولیت دی او دا اړتیا شته چې د سیمې هېوادونه او سازمانونه په ګډه د ترهګرۍ، نشه یي توکو قاچاق او بېثباتۍ پر ضد همغږي اقدامات وکړي.
دا څرګندونې داسې مهال کیږي چې په افغانستان کې د طالبانو له واک ته رسېدو وروسته، د سیمې هېوادونه د امنیتي ګواښونو له اړخه اندېښمن دي خو طالبانو په افغانستان کې د وسله والو ډلو حضور رد کړی دی.
طالبانو له واک ته رسېدو وروسته یو پراخ کمپاین پیل کړی چې د افغانستان ځوانان د طالباني تفکر پر لور جذب کړي، خو دې هڅو سره له دې چې د هېواد ستونزې نه دي اوارې کړي بلکې وضعیت یې لا نور ترینګلی کړی دی.
په تېرو دریو کلونو کې د دیني مدرسو شمېر د تېرو شلو کلونو پرتله پنځه برابره زیات شوی، چې اوس یې شمېر نږدې ۷۰۰۰ ته رسېدلی او لا هم زیاتېږي. افغانان اړ دي چې خپل اولادونه ښوونځي ته ولېږي، آن که دا ښوونځی مدرسه هم وي.
د طالبانو د پوهنې وزارت د مدرسو او دارالحفاظونو مشر عبدالرزاق صدیق رسنیو ته ویلي و: «افغانستان یوه مذهبي ټولنه ده او هر کس باید لومړنۍ او د لوړې کچې دیني زدهکړې ولري. له همدې امله موږ د دیني مدرسو وده ضروري بولو».
خو دا فکر آن د طالبانو دننه هم پراخ ملاتړ نه لري. ځینې طالب چارواکي وایي چې افغانستان یوازې طالب او ملا ته اړتیا نه لري بلکې انجینرانو او ډاکټرانو ته هم اړتیا ده. دا وضعیت نړۍ ته یو انزوا طلبه او افراطي افغانستان معرفي کوي چې نه یوازې کولتوري ستونزې لري، بلکې سیمه او نړۍ ته قوي امنیتي ګواښ هم پېښولی شي.
که څه هم افراطي فکرونه پراخېږي، خو ټکنالوژي دا وړتیا لري چې له افراطیت سره مبارزه وکړي. انټرنټ او رسنۍ هغه څه دي چې په اوسني عصر کې ورسره ځوانان په بېلابېلو ډولونو نښلول شوي دي. د شمېرو له مخې، د افغانستان ۶۷ سلنه وګړي لږ تر لږه میاشت کې یو ځل ټلوېزیون ګوري، چې دا ۱۲ میلیونه ماشومان او ۱۴ میلیونه ځوانان رانغاړي.
نجیب پیکان زیاتوي، چې تر ټولو مهمه مسئله له دې ځوانانو سره د اړیکو جوړول دي: «افغان ځوانان په دوو برخو وېشل کېدای شي. لومړی، تحصیلکرده او ناراضه ځوانان دي چې په میدان یوازې پرېښودل شوي او د بدلون ځواک یې له لاسه ورکړی. دا هغه ځوانان دي، چې که څه هم ناهیلې دي، خو د ځان ژغورلو یوازینۍ لاره د آزادې نړۍ سره همکاري ګڼي.دویم، هغه ځوانان دي چې د طالبانو په اداره کې دي؛ هغوی افراطي شوي. هر کال نیم میلیون طالبان له مدرسو فارغېږي او د افراطیت پر لور ګام اخلي.»
د حالاتو د بدلون لپاره باید له دواړو ډلو سره کار وشي. تر ټولو مهمه لاره دا ده چې د رسنیو، خبرو اترو، کنفرانسونو او مشورو له لارې د ځوانانو ترمنځ پل جوړ شي، ترڅو هغوی انتقادي فکر ته وهڅول شي او خپل بحثونه له دین او آخرت څخه ور هاخوا هم وغځوي.
دا ځوانان کار غواړي، او د کار موندلو لپاره اړیکو ته اړتیا لري. له هغو هېوادونو درس اخیستل کېدای شي، چې د ځوانانو کچه پکې لوړه ده، او دغه ځوانان د سمې لارې پر لور هڅول کېدای شي.
