د امریکا جګړې وزارت له افغانستانه د خپلو ځواکونو د وتلو پرېکړې اړوند ارزونه بیاځلي پیل کړې

دې ادارې د جمعې په ورځ (د غويي ۴مه) په يوه راپور کې ویلي، چې له فرشتې عباسي، چې د دې ادارې څېړونکې ده، د افغانستان يوې رسنۍ غوښتنه کړې وه، چې د هغې پر ځای دې يو نارينه خبرې وکړي. فرشتې عباسي ويلي، چې وروسته څرګنده شوه دا غوښتنه د طالبانو د امر بالمعروف او نهی عن المنکر وزارت د لارښوونې پر بنسټ شوې وه.

د هغې په وينا، دې وزارت رسنيو ته امر کړی، چې افغان ښځې، حتی که له هېواده بهر هم وي، بايد د رسنيزو پروګرامونو پر مهال بشپړ پوښښ ولري او مخونه يې پټ وي. د بشري حقونو د څار ادارې دا څېړونکې وايي، دا چاره ښيي چې طالبان هڅه کوي د افغان ښځو غږ حتی له هېواده بهر هم محدود کړي.

په راپور کې راغلي، چې په افغانستان کې د طالبانو له بیا واکمنېدو له نږدې پنځو کلونو وروسته په دغه هېواد کې د بيان ازادي او په ځانګړي ډول د ښځو لپاره ډېره محدوده شوې ده.

دې ادارې ويلي، چې په ځينو ولايتونو کې ښځينه خبريالانو ته د کار اجازه نه‌ورکول کېږي او په راډيويي او تلويزيوني خپرونو کې د ښځو د غږ خپرول هم بند شوي دي. د دې بنسټ په اند، دا محدوديتونه د دې لامل شوي، چې افغان ښځې له عام ژوند څخه وشړل شي او په ټولنه کې يې ونډه په جدي توګه کمه شي.

د طالبانو د چاپېریال ساتنې ادارې د جمعې په ورځ (د غويي ۴مه) د یوې خبرپاڼې په خپرولو سره ویلي، مطیع‌الحق خالص د قزاقستان د زرغون بهیر له مشر امیرتای سره په لیدنه کې د چاپېریال ساتنې په برخه کې پر شته ننګونو او فرصتونو، په ځانګړي ډول د اقلیمي بدلونونو پر زیاتېدونکو اغېزو خبرې کړې دي.

مطیع‌الحق خالص زیاته کړې، چې افغانستان د اقلیمي بدلونونو له جدي ګواښونو سره مخ دی، چې وچکالي، د اوبو د سرچینو کمښت او د ځنګلونو تخریب یې مهمې بېلګې دي.

په دې کتنه کې د چاپېریال ساتنې په برخه کې د دوه اړخیزو همکاریو پراختیا، د تخنیکي تجربو تبادله او د نویو چاپېریالي ټکنالوژیو کارونې ته هم اشاره شوې ده. دواړو لورو د پاکو انرژیو پراختیا، د هوا د کیفیت د څار سیستمونو پیاوړتیا او د اقلیمي بدلونونو پر وړاندې ګډه مبارزه خپل مهم لومړیتوبونه وبلل.

د قزاقستان د زرغون بهیر مشر امیرتای د ګډو همکاریو هرکلی وکړ او د خپلې ادارې له خوا یې د تخنیکي ملاتړ، د تجربو شریکولو او په افغانستان کې د بنسټیزو ظرفیتونو د پیاوړتیا لپاره چمتووالی څرګند کړ.

مطیع‌الحق خالص د قزاقستان د ایکالوژۍ او طبیعي سرچینو وزارت له مرستیال منصور اوشوربایف سره په جلا کتنه کې د سیمې هېوادونو ترمنځ د چاپېریالي همکاریو پر پیاوړتیا ټینګار وکړ. هغه د اقلیمي بدلونونو له امله د رامنځته شویو ننګونو پر وړاندې ګډه مبارزه یوه بیړنۍ اړتیا وبلله.

دواړو لورو د دوه اړخیزو همکاریو پراختیا، د معلوماتو او تخنیکي تجربو تبادله او د چاپېریالي ننګونو پر وړاندې پر اغېزناکې مبارزې ټینګار وکړ.

یاد خوځښت د جمعې په ورځ (د غويي ۴مه) د یوې اعلامیې په خپرولو سره ویلي، په پاکستان کې مېشت افغان کډوال له ډېرو ستونزو لکه، شړلو، توقیف او د ژوندانه له سختو شرایطو سره مخ دي. د شورا رهبرۍ ټینګار کړی، چې ملګري ملتونه او نور د بشري حقونو نړۍوال سازمانونه باید د افغان کډوالو وضعیت ته جدي پاملرنه وکړي او د هغوې د ځورونې مخه ونیسي.

شورا زیاته کړې، چې دا موضوع یوازې د افغانانو لپاره نه، بلکې د سولې او ثبات لپاره یو نړیوال مسوولیت ګڼل کېږي او باید د هر انسان د حقونو دفاع په منصفانه ډول وشي. د شورا په باور، افغان کډوال باید د نړۍ په کچه د بشري حقونو تر چوکاټ لاندې وپېژندل شي او د ژوند په ټولو برخو کې د برابرۍ فرصتونه ولري.

په اعلامیه کې همداراز ویل شوي، چې د افغان کډوالو ستونزې یوازې پاکستان یا افغانستان پورې محدودې نه‌دي، بلکې دا یوه نړیواله مساله ده، چې باید د نړیوالو ټولنو له خوا په ګډه حل شي. شورا له ټولو نړیوالو سازمانونو غوښتي، چې د افغان کډوالو د بشرپالنې په برخه کې خپلې هڅې زیاتې کړي او د یوه پایداره حل لارې په لټه کې شي.

په اعلامیه کې ټینګار شوی، چې افغان کډوال باید وکولای شي په درناوي سره خپل ژوند پرمخ یوسي او نړیواله ټولنه دې د هغوی د حقونو د خوندي کولو لپاره عملي اقدامات وکړي. دا غوښتنې په داسې حال کې مطرح کېږي چې په پاکستان کې مېشت افغان کډوال له سختو شرایطو، شړلو او ناقانونه نیونو سره مخ دي او د بشري حقونو فعالان هم ورته اندېښمن دي.

د افغانستان د سوداګرۍ او پانګونې خونې د جمعې په ورځ (د غويي ۴مه) د یوې خبرپاڼې په خپرولو سره ویلي، دغه لس کسیز پلاوی به له چینايي سوداګرو سره د دوه اړخیزو سوداګریزو اړیکو د پراختیا په تړاو خبرې وکړي.

په خبرپاڼه کې راغلي، دغه پلاوی به همداراز له چینايي چارواکو سره د افغان سوداګرو لپاره د اسانتیاوو د برابرولو او د ګډو پانګونو د جلب په تړاو هم خبرې وکړي.

د خبرپاڼې له‌مخې، یاد پلاوی به له چینایي سوداګرو سره هم بېلابېلې غونډې ولري.

د یادونې وړ ده، چې افغان سوداګر له پاکستان سره د هر ډول سوداګرۍ له بندېدو وروسته د چین، ایران او منځنۍ اسیا د هېوادونو په ګډون د سوداګریزو چارو لپاره د بدیلو لارو د موندلو او پراخولو په هڅه کې دي.

د قزاقستان په پلازمېنه استانه کې یو شمېر افغان زده‌کړیالانو د جمعې په ورځ (د غويي ۴مه) په قزاقستان کې د «استانه سیمه‌ییزې ایکولوژیکي» غونډې په څنډه کې د طالبانو د چاپېریال ساتنې له رييس مطیع‌الحق خالص سره په کتنه کې په دغه هېواد کې د اقامت او روزنیزو سرچینو ته د لاسرسي په تړاو خپلې ستونزې مطرح او د حل غوښتنه یې وکړه.

هغوی همداراز له فراغت وروسته په هېواد کې د کاري زمینې د برابرېدو غوښتنه هم وکړه.

د طالبانو د چاپېریال ساتنې ادارې د جمعې په ورځ (د غويي ۴مه) د یوې خبرپاڼې په خپرولو سره ویلي، مطیع‌الحق خالص په دې کتنه کې د افغان زده‌کړیالانو له لوري د ملي هویت په ساتنې سره هغوی وهڅول چې له رامنځته شویو ښوونیزو فرصتونو په اغېزناکه توګه استفاده وکړي.

خو په خبرپاڼه کې د یاده زده‌کړیالانو د ستونزو د حل په تړاو هېڅ هم نه‌دي ویل شوي.

د یادونې وړ ده، چې د تېر نظام له رانسکورېدو او د طالبانو له بیا واکمنېدو وروسته په بهر کې پر لوړو زده‌کړو بوخت افغان محصلین د ویزو په ګډون له ګڼو ستونزو سره مخ دي.