شماری از سیاستمداران مخالف طالبان برای گفتگو در مورد افغانستان روز پنجشنبه ۲۴ سنبله در وین، پایتخت اتریش گردهم آمدند. احمد مسعود، رنگین دادفر سپنتا، رحمتالله نبیل، شکریه بارکزی، زلمی رسول، حسین یاسا و فوزیه کوفی از جمله کسانی هستند که در این نشست حضور دارند.
این نشست از سوی مؤسسه امور بینالملل اتریش برگزار شده و قرار است سیاستمداران مخالف طالبان در مورد افغانستان گفتگو کنند.
این کنفرانس پشت درهای بسته زیر عنوان انسجام و هماهنگی برای آینده افغانستان برگزار میشود.
پس از تسلط طالبان بر افغانستان، این اولینبار است که یک کشور اروپایی میزبان کنفرانس سیاستمداران و مخالفان طالبان است.
احمد مسعود، رهبر جبهه مقاومت ملی که جنگ مسلحانه علیه طالبان را رهبری میکند در این نشست حضور دارد. اعضای این نشست از جمله منتقدان و مخالفان طالبان هستند که با سقوط جمهوریت افغانستان را ترک کردند.
سفارت روسیه در افغانستان در توییتی نوشت که ولادیمیر پوتین، رئیس جمهور روسیه به دو دیپلومات کشته شده این کشور در کابل مدال شجاعت داد. در اعلامیه سفارت روسیه آمده است که میخایل شاه سکرتر دوم و آدیگژی کوژوگت، کارشناس سفارت، روز دوشنبه ۱۴سنبله در نتیجه حمله انتحاری کشته شدند.
مسئولیت این حمله را داعش بر عهده گرفت.
در این حمله شماری از شهروندان افغانستان نیز کشته شدند.
سفارت روسیه پس از این حمله، خدمات کنسولی خود را به تعلیق درآورد. مشخص نیست از چه زمانی خدمات کنسولی از سرگرفته میشود.
سرگی لاوروف، وزیر خارجه روسیه گفته تدابیر امنیتی سفارت این کشور در کابل افزایش یافته است.
برنامه جهانی غذا میگوید افرادی در افغانستان با سوءاستفاده از نام این سازمان از مردم پول میگیرند. این نهاد به مردم گفته فریب نخورند. گفته میشود برخی از طریق شبکههای اجتماعی فرمهای جعلی را به مردم میفرستند و به آنها میگویند با پرداخت ۵۰ افغانی کمک دریافت کنید.
برنامه جهانی غذا میگوید سازمانهای بشری هرگز درخواست پول نمیکنند و هیچکس نباید پول خود را هدر دهد.
این سازمان خطاب به مردم افغانستان تاکید کرده «همه این صفحات و فرمهای ثبت نام جعلی هستند.»
وحیدالله امانی، سخنگوی برنامه جهانی غذا نیز با انتشار ویدیویی به مردم هشدار داده که فریب افراد سودجو را نخورند.
آقای امانی میگوید برنامه جهانی غذا از طریق ارزیابیهای رسمی که انجام میگیرد افراد نیازمند را شناسایی و کمک میکند. او گفته هیچکس نباید برای دریافت کمک، پول پرداخت کند و اگر مردم با افراد سودجو برخوردند و سوالی داشتند میتوانند با شماره مستقیم برنامه جهانی غذا در تماس شوند.
سوءاستفاده از نام برنامه جهانی غذا و اخاذی از مردم در حالی صورت میگیرد که طبق برآوردهای سازمان ملل، بیش از نیمی از جمعیت افغانستان گرسنه هستند.
سفارت روسیه در واشنگتن میگوید که تصمیم امریکا مبنی بر انتقال ۳.۵ میلیارد دالر ذخایر بانک مرکزی افغانستان به «صندوق افغان» در تناقض با موازین قوانین بینالملل است. در بیانیه این سفارت آمده که مردم افغانستان، بدون کنترول خارجی، باید داراییهای متعلق به خود را مستقلانه اداره کنند.
وزارت خارجه امریکا روز چهارشنبه ۲۳ سنبله، با نشر اعلامیهای مطبوعاتی از ایجاد صندوق افغان در جینوای سوئیس خبر داد.
امریکا میگوید که این صندوق ۳.۵ میلیارد دالر ذخایر بانک مرکزی افغانستان را محافظت میکند و در عین حال کمک خواهد کرد تا چالشهای اقتصادی پیش روی افغانستان کاهش یابد.
در اعلامیه مشترک وزارت امور خارجه و وزارت خزانهداری امریکا آمده است که حفظ ذخایر بانک مرکزی افغانستان از طریق صندوق افغان سبب خواهد شد تا این پول به نفع مردم افغانستان مصرف شده و در عین حال از دست طالبان و سایر گروههای تندرو در افغانستان دور نگه داشته شود.
رویترز به نقل از چند مقام امریکایی گزارش داده که این صندوق از سوی هیئتی متشکل از نمایندگان امریکا، سوئیس و دو مقام پیشین حکومت افغانستان نظارت خواهد شد.
رویترز از انوارالحق احدی، رئیس بانک مرکزی و وزیر مالیۀ اسبق افغانستان و شاه محمد محرابی، عضو شورای عالی بانک مرکزی افغانستان و استاد کالج مونتگومری در ایالت مریلند امریکا به عنوان دو ناظر افغان این صندوق یاد کرده است.
سفارت روسیه در واشنگتن اما این تصمیم امریکا را محکوم کرده و گفته است که چنین اقداماتی «تنها رنج مردم افغانستان» را تشدید میکند.
سفارت روسیه در اعلامیهای میگوید: «ما از بیانیه وزارت امور خارجه و خزانهداری ایالات متحده در مورد ایجاد «صندوق افغان» که قرار است ۳.۵ میلیارد دالر از ذخایر بانک مرکزی افغانستان به آن واریز شود، اطلاع یافتیم.»
خبرگزاری روسی تاس به نقل از اعلامیه سفارت روسیه گزارش داد: «این اقدام برخلاف درخواستهای متعدد مردمی، سازمانهای بشردوستانه امریکا و جهان و همچنین اقتصاددانان برجسته انجام شده است.»
در بیانیه این سفارت آمده است: «مردم افغانستان حق دارند مستقلاً داراییهای متعلق به خود را بدون کنترول خارجی اداره کنند. سفارت فدراسیون روسیه قویاً معتقد است که این گونه اقدامات ایالات متحده، صرف نظر از این که از کدام شعار بشردوستانه به عنوان پرده استفاده میکند، تنها رنج مردم افغانستان را تشدید میکند.»
سفارت روسیه یکبار دیگر خواستار بازگرداندن داراییهای افغانستان به بانک مرکزی این کشور شده است.
فرشته عباسی، پژوهشگر افغانستان در دیدهبان حقوق بشر میگوید که این سازمان اطلاعات نگرانکنندهای از اعدام افراد بازداشت شده در پنجشیر دریافت کرده است. خانم عباسی میافزاید که دیدهبان حقوق بشر اعدام صحرایی اسیران از سوی افراد طالبان در پنجشیر را جنایت جنگی میداند.
طبق گزارشهای منتشر شده، طالبان اخیراً فرمانده محمدیار، از فرماندهان جبهه مقاومت ملی و ۶ نفر از نیروهایش را پس از یک درگیری طولانی، در منطقه شابه ولایت پنجشیر به اسارت گرفته و آنان تیرباران کردند.
ذبیحالله مجاهد، سخنگوی طالبان اخیراً گفت که در عملیات پاکسازی این گروه در پنجشیر، دستکم ۴۰ تن از نیروهای جبهه مقاومت کشته و بیش از ۱۰۰ تن آنان اسیر شدهاند.
گروه طالبان ویدیوی تیرباران کردن اسیران جبهه مقاومت را نیز همگانی کرده است.
فرشته عباسی، پژوهشگر افغانستان در دیدهبان حقوق بشر نگرانی این سازمان درباراه تیرباران کردن اسیران را در صفحه توییترش نشر کرده است. او نوشت: «ما اطلاعات نگران کنندهای مبنی بر اعدام افراد بازداشت شده توسط نیروهای طالبان در جریان نبرد با نیروهای مخالف در پنجشیر دریافت کرده ایم.»
او گفت که اعدام صحرایی جنگجویان اسیر و غیرنظامیان جنایات جنگی است.
این پژوهشگر دیدهبان حقوق بشر میافزاید: «ما از همه طرفهای درگیر میخواهیم که به حقوق بینالملل بشردوستانه احترام بگذارند.»
به دنبال کشته شدن شماری از اسیران توسط طالبان در پنجشیر، یوناما نیز در مورد نقض جدی حقوق بشر در این ولایت و مناطق دیگر افغانستان شدیداً ابراز نگرانی کرد.
یوناما گفت که وضعیت را زیر نظر دارد و خواهان به عدالت کشیدن عاملان هر جنایتی است.
دفتر نمایندگی سیاسی سازمان ملل در افغانستان روز چهارشنبه در خبرنامهای گفت که طرفهای منازعه علاوه بر احترام به حقوق زندانیان، تعهدات بینالمللی روشنی نیز دارند.
صدای سراجالدین حقانی، وزیر داخله طالبان که در شبکههای اجتماعی درز کرده، حاوی اعترافات او از کشتن افراد در ایستهای بازرسی طالبان است. او میگوید که هر چه داد میزند که عفو عمومی اعلام شده و نباید کسی را اذیت کرد اما «باز هم یکی برمیخیزد و فردی را در یک چکپاینت میکشد».
طالبان دو روز پس از به قدرت رسیدن در افغانستان، عفو عمومی اعلام کردند. بر اساس این عفو، هیچ طالبی حق ندارد کارمند حکومت پیشین به شمول نیروهای مسلح حکومت پیشین را بازداشت، اذیت و شکنجه کند.
اما افراد زیادی تاکنون به گونه هدفمند به قتل رسیده اند که بیشترشان نظامیان حکومت پیشین بوده اند.
طالبان همواره اتهام قتل نظامیان حکومت پیشین را پس از به قدرت رسیدن در افغانستان رد کرده اند اما صدای وزیر داخله این گروه که به رسانههای اجتماعی درز کرده، حاوی اعترافات او از رعایت نکردن فرمان عفو عمومی و کشتن افراد در ایستهای بارزسی طالبان است. زمان و مکان این سخنرانی مشخص نیست.
حقانی که ظاهراً در یک گردهمایی با برخی از فرماندهان طالبان صحبت میکند، میگوید: «ما هم خود را اصلاح میکنیم، شما هم وعده کنید که خود را اصلاح میکنید.یکدیگر را نمیشرمانیم و ملت مسلمان را بیجا اذیت نمیکنید.»
او میافزاید: «من فریاد میزنم که امن است و عفو است، اما باز هم یکی برمیخیزد و در یک چکپاینت فردی را میکشد؛ کل حرفهایم [درباره عفو عمومی] دروغ [ثابت] میشود.»
حقانی درباره تقاضای اعاشه از سوی فرماندهان طالبان میگوید: «ما در روزهای سخت صدا میکردیم که برای ننگرها، کندز و مزار به تشکیل ضرورت داریم؛ چند نفر پیدا میشد؟ نمیشد. اما امروز میآیند که برای ما اعاشه دو هزار نفر را بدهید؛ اعاشه هزار نفر را بدهید.»
او سپس میافزاید: «از برای خدا من از بنگلادیش، هند، پاکستان و ایران گندم و غله میآورم که بخورید، شما نیز کمی انسانیت داشته باشید.»
وزیر داخله طالبان در حالی از رفتار افراد طالبان در باره رعایت نکردن فرمان عفو عمومی گلایه میکند که یوناما نیز در نخستین گزارش خود از وضعیت حقوق بشر، تاکید کرد که گروه طالبان فرمان عفو عمومی را عملی نکرده است.
یوناما در گزارش خود که در ماه سرطان امسال نشر کرد، گفت که حداقل ۱۶۰ قتل فراقانونی مقامات دولتی و امنیتی سابق را توسط افراد طالبان بین ۱۵ اگست ۲۰۲۱ تا ۱۵ جون ۲۰۲۲ ثبت کرده است.