وزارت دفاع امریکا اعلام کرد که لوید آستین، وزیر دفاع این کشور، دستور اعزام زیردریایی آبراهام لینکلن به خاور میانه را صادر کرده است. این زیردریایی مجهز به موشکهای هدایتشونده است و در اوج تنشها میان ایران و اسرائيل به منطقه اعزام شده است.
وزارت دفاع امریکا روز یکشنبه، ۲۱ اسد، اعلام کرد که لوید آستین پس از تماس با یوآو گالانت، وزیر دفاع اسرائیل، این دستور را صادر کرد.
در اعلامیه وزارت دفاع امریکا امده است: «لوید آستین بر تعهد امریکا به برداشتن هرگام ممکن برای دفاع از اسرائیل تاکید و به تقویت موقعیت و تواناییهای نظامی امریکا در سراسر خاور میانه با توجه به تشدید تنشهای منطقهای اشاره کرد.»
امریکا در حالی از اعزام یک زیردریایی جدید به خاور میانه خبر داده است که زیردریایی هستهای یواساس جورجیا از ماه جولای در دریایی مدیترانه حضور دارد.
پس از ترور اسماعیل هنیه، رئيس دفتر سیاسی حماس، در تهران و افزایش تهدیدهای حمله ایران و متحدانش به اسرائیل، امریکا اعلام کرد که جنگندهها و ناوهای جنگی بیشتری به منطقه اعزام خواهد کرد.
ارتش اسرائيل به دهها هزار آواره فلسطینی در منطقه خانیونس دستور داد که این منطقه را «فورا» تخلیه کنند و به جاهای دیگر منتقل شوند. این بزرگترین تخلیه در ۱۰ ماه گذشته خوانده شده که پس از حمله مرگبار روز یکشنبه اسرائيل به این شهر صادر شده است.
ارتش اسرائيل یکشنبه شب، ۲۱ اسد، همزمان پیشروی با تانک و حملات راکتی به خانیونس، با ارسال پیامکهای کتبی و صوتی به موبایلهای آوارگان این منطقه، از آنها خواست که این منطقه را ترک کنند.
در این پیامکهای اسرائیل به آوارگان آمده است: «برای امنیت خودتان باید فورا به منطقه بشردوستانه، که تازه ایجاد شده، تخلیه شوید. منطقهای که شما در آن هستید، یک منطقه خطرناک جنگی در نظر گرفته میشود.»
فیلیپ لازارینی، رئیس آژانس سازمان ملل متحد برای آوارگان فلسطینی گفت که آوارگان جایی برای رفتن ندارند. او گفت که این آوارگان از خان یونس به اردوگاههایی در المواصی و دیرالبلاح سرازیر میشوند که لبریز از آوارگان هستند.
سازمان ملل و مقامهای فلسطینی گفتند که اسرائيل از آوارگان خواسته که به سوی اردوگاههایی بروند که قبلا چندین بار هدف حملات هوایی این کشور قرار گرفته است.
اسرائيل اعلام کرده که این دستور تخلیه را برای حمله به شبهنظامیان حماس صادر کرده است.
مقامهای فلسطینی روز یکشنبه، ۲۱ اسد، اعلام کردند که در حمله هوایی ارتش اسرائيل به مکتبی در خان یونس دستکم ۹۰ تن کشته شدند.
به گفته این مقامها، در این مکتب آوارگان زندگی میکردند، اما اسرائیل گفته بر شبهنظامیان حماس و جهاد اسلامی حمله کرده است. حماس و جهاد اسلامی این ادعا را رد کردند.
اخیرا آمار کشتهشدگان فلسطینی در ده ماه جنگ سرائیل و حماس به مرز ۴۰ هزار نفر رسیده است.
محمدجواد ظریف، از حامیان اصلی محمود پزشکیان، رئیسجمهور ایران و معاون راهبردی او، «استعفا» کرد. آقای ظریف ظاهرا به فهرست پیشنهادی اعضای کابینه پزشکیان به مجلس شورای اسلامی اعتراض داشته است، چرا که بیشتر افراد پیشنهادی او در این فهرست نبودهاند.
به دنبال انتخاب آقای پزشکیان به ریاست جمهوری، آقای ظریف به ریاست شورایی به نام «شورای راهبری» تعیین شد تا فهرست اعضای کابینه رئیسجمهور جدید را از میان متقاضیان ترتیب دهد.
این شورا ظرف چهار هفته با بررسی پیشینه «بیش از هزار» نامزد عضویت در کابینه، فهرستی را در اختیار آقای پزشکیان قرار داد، ولی به گفته آقای ظریف، تنها ۱۰ نفر از ۱۹ نفری که رئیسجمهور جدید برای گرفتن رای اعتماد به مجلس معرفی کرد، از افراد پیشنهادی این شورا بودند.
محمدجواد ظرف در یادداشتی در صفحه کاربری خود در شبکه اجتماعی اکس درباره این افراد نوشت: «از نوزده وزیری که امروز معرفی شدند، سه نامزد نخست، ۶ نفر نامزد دوم یا سوم و یک نفر نامزد پنجم کمیتهها یا شورای راهبری بودند.»
ظریف افزود: «البته از نتیجه کار خود رضایت ندارم و از اینکه نتوانستم به شکل شایستهای نظر کارشناسی کمیتهها و حضور بانوان، جوانان و اقوام را آنگونه که وعده دادهبودم به نتیجه برسانم، شرمندهام.»
معاون راهبردی محمود پزشکیان در یادداشت خود اشارهای مستقیم به «استعفا» نکرده، ولی با اشاره به اینکه این فهرست «در کنار مشکلات دیگر» «ادامه راه» او را در «دانشگاه رقم زد»، نوشت: «در پیشگاه مرم بزرگ ایران برای ناتوانی خود در پیگیری امور در دالانهای سیاست داخلی پوزش میخواهم.»
این یادداشت محمدجواد ظریف در رسانهایرانی به گونه گستردهای به «استعفا»ی او تعبیر شده است.
وزیر خارجه پیشین جمهوری اسلامی از همراهی با رئیسجمهور جدید انصراف داده که بهتازگی به معاونت راهبردی او تعیین شده بود و کابینه جدید، که روز یکشنبه (۲۱ اسد) به مجلس معرفی شد، هنوز از مجلس رای اعتماد نگرفته است.
به نظر ناظران، استعفای یکی از حامیان اصلی پزشکیان، میتواند چالشهای جدیدی را پیش پای او بگذارد. برخی این اسعفا را ناشی از «اختلافهای» داخلی در دولت جدید جمهوری اسلامی دانستهاند.
شبکه سیانان به نقل از منابع اسرائیلی نوشت میانجیهای مصری و قطری به مقامهای اسرائیلی گفتهاند یحیی سنوار، رئیس دفتر سیاسی حماس که جانشین اسماعیل هنیه شده، «خواهان توافق آتشبس است.» یک منبع افزود: «اما هیچکس نمیداند نتانیاهو چه میخواهد.»
دو منبع اسرائیلی به این شبکه گفتند هرچند بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، آماده انجام یک معامله با حماس است، اما با توجه به مخالفت شدید وزرای راست افراطی نسبت به تمایل نتانیاهو برای دستیابی به توافق، تردید وجود دارد.
منبع اسرائیلی گفت که مقامات امریکایی به همتایان اسرائیلی خود تصریح کردهاند که اکنون زمان رسیدن به توافق آتشبس برای جلوگیری از یک جنگ منطقهای گستردهتر است.
شبکه خبری سیانان به نقل از یک منبع آگاه اسرائیلی گزارش داد یحیی سنوار، رییس جدید دفتر سیاسی حماس، از برقراری آتشبس در غزه حمایت میکند.
بر اساس این گزارش، میانجیگران مصری و قطری در روزهای اخیر خبر موافقت سنوار با برقراری آتشبس را به طرفهای اسرائیلی منتقل کردهاند.
سیانان افزود بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل از سوی وزیران راستگرای کابینه ائتلافی خود به شدت تحت فشار قرار دارد و موضع او در قبال مذاکرات آتشبس هنوز مشخص نیست.
پیشتر ایتمار بنگویر و بزالل اسموتریچ، دو وزیر راستگرای کابینه اسرائیل با انتقاد از طرح پیشنهادی آتشبس تهدید کرده بودند در صورت نهایی شدن این توافق، از حکومت ائتلافی خارج خواهند شد.
اسموتریچ، وزیر مالیه اسرائیل، روز جمعه توافق آتشبس پیشنهادی با حماس را «معامله تسلیم» خواند. او گفت: «از نخستوزیر میخواهم که در این دام نیفتد و از خطوط قرمزی که اخیراً تعیین کرده است، فراتر نرود.»
جان کربی، سخنگوی امنیت ملی کاخ سفید، اظهارات وزیر مالیه اسرائیل را نکوهش کرد و گفت: «استدلالهای او کاملاً اشتباه است.»
بهگزارش سیانان، آینده سیاسی نتانیاهو تا حد زیادی به شرکای ائتلافی او بستگی دارد. منابع اسرائیلی اشاره کردند که نتانیاهو ممکن است در صورت دستیابی به توافق آتشبس خواستار برگزاری انتخابات شود.
وبسایت خبری آکسیوس به نقل از دو منبع آگاه گزارش داد ارزیابی بهروز جامعه اطلاعاتی اسرائیل این است که جمهوری اسلامی آماده حمله مستقیم به اسرائیل است و احتمالا ظرف چند روز آینده این کار را انجام خواهد داد.
علی خامنهای و دیگر مقامهای نظامی و سیاسی جمهوری اسلامی پس از کشته شدن اسماعیل هنیه در تهران تاکید کرده بودند که دست به حمله تلافیجویانه بزرگی علیه اسرائیل خواهند زد.
آکسیوس به نقل از منابع خود نوشت که ارزیابی اطلاعاتی جدید نشان میدهد که حمله ممکن است قبل از مذاکرات توافق آتشبس و گروگان غزه که برای پنجشنبه برنامهریزی شده است انجام شود، هرچند حماس اعلام کرده است که در این مذاکرات شرکت نخواههد کرد.
یکی از منابع آکسیوس که از ارزیابی اخیر جامعه اطلاعاتی اسرائیل مطلع است، به این وبسایت گفت که وضعیت همچنان متغیر است اما ارزیابیهای ۲۴ ساعت گذشته نشاندهنده یک تغییر است.
به گفته او بحثهای داخلی در جمهوری اسلامی ادامه دارد و ممکن است حکومت ایران تصمیم خود را تغییر دهد.
علاوه بر اسرائیل، امریکا نیز به جمهوری اسلامی هشدار داده است که هر حملهای به اسرائیل میتواند پیامدهای بسیار قابل توجهی برای ایران داشته باشد.
به نوشته آکسیوس، در هفته گذشته جامعه اطلاعاتی اسرائیل به این نتیجه رسیده بود که جمهوری اسلامی هنوز درباره زمان و ماهیت واکنش خود تصمیم نگرفته است و فشار بینالمللی و بحثهای داخلی میتواند علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی را به سمت تعویق، مهار یا به حداقل رساندن انتقامجویی علیه اسرائیل سوق دهد.
نمایندگی جمهوری اسلامی در سازمان ملل روز جمعه، و پس از آنکه اعلام شد مذاکرات برای برقراری آتشبس در غزه و آزادی گروگانها از روز پنجشنبه از سر گرفته خواهد شد، با انتشار بیانیهای اعلام کرد: «امیدواریم پاسخ ما به به گونهای باشد که به آتشبس احتمالی لطمه نزند.»
در این بیانیه گفته شده بود که جمهوری اسلامی از هر تصمیمی که حماس بگیرد، حمایت خواهد کرد.
با این حال، به نوشته آکسیوس، یوآو گالانت وزیر دفاع اسرائیل، روز یکشنبه در گفتگو با لوید آستین وزیر دفاع ایالات متحده گفت که آمادگیهای نظامی جمهوری اسلامی حکایت از آن دارد که حکومت ایران برای یک حمله بزرگ آماده میشود.
پس از کشته شدن اسماعیل هنیه در تهران و فواد شکر، مشاور ارشد حسن نصرالله دبیرکل حزبالله لبنان در بیروت، حکومت امریکا تلاش دیپلوماتیک گستردهای انجام داد تا ضمن جلوگیری از حمله تلافیجویانه جمهوری اسلامی و گروههای نیابتیاش، اسرائیل و حماس را به مذاکرات بازگرداند.
با این همه، روز یکشنبه زمانی که حماس اعلام کرد دعوت ایالات متحده، قطر و مصر برای حضور در دور نهایی مذاکرات برای آزادی گروگانها و برقراری آتشبس در غزه را که برای روز پنجشنبه برنامه ریزی شده بود رد کرده است، تلاشهای کاخ سفید با شکست قابل توجهی روبرو شد.
آکسیوس به نقل از منابع خود نوشت جامعه اطلاعاتی اسرائیل همچنین بر این باور است که ابتدا حزبالله لبنان دست به حمله علیه اسرائیل خواهد زد و پس از آن جمهوری اسلامی بهطور مستقیم به اسرائیل حمله خواهد کرد.
به گفته این منابع، حملات حزبالله و جمهوری اسلامی احتمالا بزرگتر از حملات پهپادی و موشکی سپاه در ۲۵ حمل خواهد بود و ممکن مراکز جمعیتی غیرنظامی نیز هدف قرار گیرند.
وزیر دفاع اسرائیل، روز یکشنبه در بازدید از یکی از واحدهای نیروهای دفاعی اسرائیل به این موضوع اشاره کرد و گفت:« جمهوری اسلامی و حزبالله تهدید میکنند که بهگونهای متفاوت با گذشته به ما آسیب خواهند زد.»
گالانت گفت: «امیدوارم آنها تجدیدنظر کنند و باعث شروع جنگ در جبهههای جدید نشوند. ما خواهان چنین امری نیستیم اما باید آماده باشیم.»
حماس اعلام کرد نمایندگان این گروه در مذاکرات آتشبس که قرار است روز پنجشنبه ۲۵ اسد در دوحه یا قاهره برگزار شود، شرکت نخواهند کرد. حماس با حمایت از طرح صلح بایدن، از میانجیگران خواست که از گفتوگو برای پیشنهادهای جدید خودداری کنند.
حماس گفت که بحث روی طرح جدید پوششی برای «ادامه تجاوز» اسرائیل به غزه است.
حماس شامگاه یکشنبه ۲۱ اسد در بیانیهای از میانجیگران خواست طرح مورد تایید این گروه را که سرطان در چارچوب پیشنهادات جو بایدن، رئیس جمهوری امریکا و قطعنامه شورای امنیت سازمان ملل متحد تهیه شده است، مجددا در مذاکرات آتی مطرح کنند.
بایدن روز ۱۱ جوزا از طرحی سه مرحلهای برای توقف درگیریها در غزه خبر داد و گفت این توافق میتواند زمینه را برای آزادی گروگانهای در بند حماس و پایان جنگ فراهم آورد.
از آن زمان تاکنون، مذاکرات میان حماس و اسرائیل با میانجیگری امریکا، مصر و قطر در جریان بوده تا زمینه برای خاتمه خشونتها در منطقه فراهم شود.
حماس در ادامه بیانیه خود نوشت آغاز هر دور جدیدی از مذاکرات برای بررسی پیشنهادات آتشبس، «پوششی» برای اسرائیل فراهم خواهد کرد تا در سایه آن به «تجاوز» و «نسلکشی» علیه فلسطینیان ادامه دهد.
وبسایت خبری تایمز اسرائیل به نقل از یک مقام ارشد این کشور نوشت بیانیه حماس مبنی بر شرکت نکردن در مذاکرات آتی آتشبس، یک «تاکتیک چانهزنی» است.
او افزود: «اگر حماس نمیخواهد پای میز مذاکره بیاید، ما به نابود کردن نیروهای آن در غزه ادامه خواهیم داد.»
بیانیه حماس ساعاتی پس از آن منتشر شد که شبکه خبری سیانان به نقل از یک منبع آگاه اسرائیلی گزارش داد یحیی سنوار، رئیس جدید دفتر سیاسی حماس، از برقراری آتشبس در غزه حمایت میکند.
بر اساس این گزارش، میانجیگران مصری و قطری در روزهای اخیر خبر موافقت سنوار با برقراری آتشبس را به طرفهای اسرائیلی منتقل کردهاند.
سیانان افزود بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل از سوی وزیران راستگرای کابینه ائتلافی خود به شدت تحت فشار قرار دارد و موضع او در قبال مذاکرات آتشبس هنوز مشخص نیست.
پیشتر ایتمار بنگویر و بزالل اسموتریچ، دو وزیر راستگرای کابینه اسرائیل با انتقاد از طرح پیشنهادی آتشبس تهدید کرده بودند در صورت نهایی شدن این توافق، از حکومت ائتلافی خارج خواهند شد.
در سوی مقابل، ایالات متحده با توجه به تشدید تنشها در منطقه، بر لزوم برقراری آتشبس در غزه و آزادی گروگانهای در بند حماس تاکید دارد و نتانیاهو را برای پذیرش توافق آتشبس تحت فشار قرار داده است.
در روزهای اخیر و پس از کشته شدن اسماعیل هنیه، رهبر پیشین حماس، در تهران، آتش تنشها در خاورمیانه شعلهورتر شده و بیم آن میرود حمله احتمالی جمهوری اسلامی و گروههای نیابتی آن به اسرائیل، جبهههای جدیدی از درگیری را در منطقه به وجود آورد.