نورالله نوری، وزیر اقوام و قبایل طالبان، برای گفتوگو با مخالفان اعلام آمادکی کرد. او از مخالفان طالبان خواست از مبارزه مسلحانه دست بکشند و به افغانستان بازگردند. نورالله نوری خطاب به مخالفان گفت: «افغانستان خانه همه افغانها است. ما اهل تفاهم هستیم و با شما گفتوگو میکنیم.»
او خطاب مخالفان افزود: «بیایید به کشور خود برگردید و آرام زندگی کنید. اما اگر از راه تفنگ بیایید، شکست خواهید خورد.»
این مقام طالبان روز چهارشنبه با بزرگان کوچی از شش ولایت دیدار کرد. نورالله نوری گفت کسانی که برای ناامنسازی افغانستان تلاش میکنند، با «پیامدهای ناگوار» روبهرو خواهند شد.
وزیر سرحدات طالبان در بخش دیگری از سخنانش، از مخالفان سیاسی و نظامی این گروه از جمله جبهه مقاومت ملی و سایر جریانهای مسلح انتقاد کرد.
او با اشاره به پنج سال حاکمیت طالبان گفت: «شما افغانستان را از دست چه کسی آزاد میکنید؟ شما در کشورهای دیگر حضور دارید و میگویید برای آزادی افغانستان مقاومت میکنید. آزادی را از چه کسی میخواهید بهدست آورید؟»
مخالفان طالبان از جمله جبهه آزادی، جبهه مقاومت و جبهه متحد ملی در ماههای اخیر حملات خود علیه طالبان را افزایش دادهاند.
نورالله نوری گفت که مخالفان طالبان در دوران حضور نیروهای امریکایی و ناتو در افغانستان در کنار «اشغالگران» قرار داشتند اما امروز از مبارزه برای آزادی سخن میگویند.
او مدعی شد که اکنون «حکومت علما، شهدا، مردم و قربانیان» در افغانستان حاکم است و افزود: «این نظام اسلامی، شرعی و افغانی است.»
وزیر طالبان همچنین از مخالفان پرسید که چه نظامی را میخواهند جایگزین حکومت کنونی کنند و گفت مردم افغانستان مسلماناند و جنگ در برابر نظام طالبان «ریشه شرعی ندارد.»
جریانهای مخالف طالبان در طول پنج سال گذشته بارها از طالبان خواسته است که برای حل بحران وارد گفتوگو شود. با این حال، مقامات طالبان میگویند که با تسلط این گروه بحران در کشور پایان یافته است و همه از اداره طالبان پیروی کنند.
مخالف طالبان بارها مشروعیت اداره این گروه را زیر سؤال برده و گفتهاند که طالبان با زور قدرت را تصاحب کرده و حکومت تک قومی و تک جنسیتی تشکیل داده و زنان را از عرصه عمومی حذف و گروههای قومی را به حاشیه رانده است.
وزیر سرحدات، اقوام و قبایل طالبان، همچنین به پاکستان هشدار داد و گفت که اسلامآباد باید از تاریخ افغانستان درس بگیرد.
روابط طالبان و پاکستان به شدت پرتنش است و دو طرف یکدیگر را به حمایت از مخالفان مسلح خود متهم میکنند. طالبان و پاکستان بارها در مرز درگیر شدهاند و هفته گذشته پاکستان در ولایتهای مختلف پایگاههای را بمباران کرد.
وزیر سرحدات طالبان با اشاره به این تنشها گفت: «اردو و استخبارات پاکستان باید مردم افغانستان را از نظر تاریخی، عقیدتی، سیاسی و تجربی بشناسند.»
او افزود که کتابهای زیادی درباره افغانستان نوشته شده و پاکستان باید از سرنوشت قدرتهایی که در این کشور جنگیدهاند، درس بگیرد.
وزیر طالبان مدعی شد که شوروی و ایالات متحده در افغانستان شکست خوردهاند و گفت: «امریکاییها در تاریخ خود خواهند نوشت که در افغانستان شکست خوردند.»
او همچنین خطاب به مقامهای پاکستانی افزود: «تاریخ، افغانها و سیاستشان را مطالعه کنید. تحمل و صبر افغانها را نباید امتحان کنید.»
این کنفرانس با حضور شماری از مخالفان طالبان، نمایندگان پیشین پارلمان افغانستان و هیئتهایی از کشورهای منطقه، از جمله روسیه، چین و تاجیکستان برگزار شده است.
این کنفرانس درباره وضعیت افغانستان و چشمانداز صلح در منطقه برگزار شده است.
امانالله پیمان، معاون پیشین مجلس نمایندگان افغانستان، در این کنفرانس گفت که اداره طالبان حاضر به سازش نیست و انعطافی نشان نمیدهد. او پیشنهاد کرد جامعه جهانی برای تعامل با مردم افغانستان، گزینههای دیگری را نیز در نظر بگیرد.
آقای پیمان همچنین از وضعیت حقوق زنان در افغانستان ابراز نگرانی کرد و از نمایندگان کشورهای حاضر در این کنفرانس خواست در زمینه حمایت از حقوق زنان نقش فعال ایفا کنند.
طاهر زهیر، وزیر پیشین اطلاعات و فرهنگ افغانستان نیز در این نشست حضور دارد. آقای زهیر اخیراً جریان نظامی-سیاسی مستقلی را در مخالفت با طالبان راهاندازی کرده است.
در این نشست، برخی چهرههای مطرح سیاسی پاکستان از جمله وزیران کابینه، نمایندگان مجلس، کارشناسان سیاسی و نظامی نیز شرکت کردهاند.
طاهر خان، خبرنگار افغانستان اینترنشنال میگوید که نمایندگان روسیه، چین و تاجیکستان در این نشست حضور دارند و سفیر روسیه در پاکستان در این نشست شرکت کرده است.
شماری از نمایندگان اتحادیه اروپا نیز در میان شرکتکنندگان دیده شدهاند، اما تاکنون از سوی آنان سخنرانی گزارش نشده است.
در دومین روز کنفرانس وضعیت سیاسی و امنیتی افغانستان، وضعیت حقوق بشر، حقوق زنان و حقوق اقوام و اقلیتهای مذهبی و چالشهای موجود در این زمینه مورد بحث و تبادل نظر قرار میگیرد.
این نشست در حالی در اسلامآباد برگزار میشود که روابط طالبان و پاکستان در ماههای اخیر بهشدت پرتنش شده است. طالبان بارها پاکستان را به حمایت از مخالفان این گروه و دخالت در امور افغانستان متهم کرده است.
وزارت خارجه طالبان نیز در پی حملات اخیر در نورستان، کاردار پاکستان در کابل را احضار و اعتراض شدید خود را نسبت به این حملات ابراز کرد. طالبان در بیانیهای مدعی شد که «عناصر شر و فساد» و داعش با هدایت و همکاری مستقیم نظامیان پاکستان دست به اقدامات تخریبی در افغانستان زدهاند.
پاکستان این اتهامها را رد کرده و در مقابل، طالبان را به ناتوانی در جلوگیری از فعالیت گروههای مسلح مخالف پاکستان از خاک افغانستان متهم کرده است.
عطاءالله تارر، وزیر اطلاعات پاکستان، روز گذشته در این کنفرانس از طالبان افغان خواست از «ذهنیت جنگجویانه» فاصله بگیرد و رویکرد یک حکومت مسئول را در پیش بگیرد. او گفت که تفکر و رویکرد طالبان عامل بسیاری از مشکلات کنونی میان پاکستان و افغانستان شده است.
شورای پزشکی و دندانپزشکی پاکستان در اول سپتامبر به دانشگاههای طبی این کشور دستور داد دانشجویان افغان در رشتههای پزشکی و دندانپزشکی به افغانستان بازگردانده شوند.
دادگاه عالی ایالت سند پیشتر نیز اجرای این دستور را برای دانشجویان شاکی بهطور موقت متوقف کرده بود.
شورای پزشکی و دندانپزشکی پاکستان همچنین پذیرش تازه شهروندان افغانستان و انتقال آنان به نهادهای آموزشی پزشکی را در سال تحصیلی جاری ممنوع کرده است.
در پی این دستور دانشجویان رشته پزشکی در اعتراض به دستور شورای پزشکی و دندانپزشکی پاکستان درباره بازگشت دانشجویان افغان به کشورشان به دادگاه شکایت کردند.
وکلای دانشجویان در جلسه روز سهشنبه گفتند که دانشگاه طبی جناح سند، با وجود دستور قبلی دادگاه، مانع حضور دانشجویان افغان در صنفها شده، دسترسی بیومتریک آنان را غیرفعال کرده و برای اخراج آنان از خوابگاهها اقدام کرده است.
دادگاه پس از بررسی این موضوع دستور داد دسترسی دانشجویان به دانشگاه دوباره برقرار شود و تحصیل آنان تا زمان رسیدگی بعدی به پرونده مختل نشود.
افتخار شاه یکی از وکیلان دانشجویان گفت حمایت قضایی فعلی شامل ۲۹ دانشجو در یک پرونده و سه دانشجو در پروندهای دیگر میشود.
او افزود تعداد نهایی شاکیان باید بر اساس حکم کتبی دادگاه مشخص شود.
به گفته شاه، وکیل شورای پزشکی و دندانپزشکی پاکستان در جلسه دادگاه اعلام کرده بود که این نهاد نسخهای از دادخواستهای دانشجویان را دریافت نکرده است.
دادگاه دستور داده نسخه دادخواستها در اختیار این شورا قرار گیرد و رسیدگی به پرونده را تا دریافت پاسخ آن به تعویق انداخته هر چند هنوز تاریخ جلسه بعدی مشخص نشده است.
این تصمیم شورای پزشکی و دندانپزشکی پاکستان با انتقاد نهادهای حقوق بشری نیز روبهرو شده است.
عفو بینالملل گفته است این سیاست میتواند بهویژه برای زنان افغان پیامدهای جدی داشته باشد، زیرا زنان و دختران در افغانستان از آموزش عالی محروماند.
در همین حال، وزارت خارجه پاکستان گفته است دانشجویان افغان دارای ویزای معتبر که در دورههای آموزشی بهرسمیتشناختهشده ثبتنام هستند، میتوانند تحصیلات خود را تکمیل کنند.
این در حالی است که دادگاه عالی بلوچستان پاکستان دو هفته پیش درخواست دانشجویان افغان برای ادامه تحصیل در رشتههای پزشکی و دندانپزشکی را رد کرد و گفت شهروندان خارجی حق دایمی برای ماندن در پاکستان یا ادامه تحصیل برخلاف تصمیم حکومت این کشور را ندارند.
پروندههای مشابهی نیز در بخشهای دیگر پاکستان مطرح شده است به طوری که دادگاههای پنجاب و خیبرپختونخوا در برخی پروندهها به دانشجویان و پزشکان افغان حمایت موقت دادهاند.
یک دادگاه در اسلامآباد نیز بهطور جداگانه از یک پزشک افغان که در دوره آموزش تخصصی تحصیل میکند، حمایت کرده است.
برخی از دانشجویان پرونده سند با استفاده از بورسیه دولت پاکستان برای شهروندان افغانستان تحصیل میکنند.
دو دانشجوی دختر که انتظار میرود در سال ۲۰۲۷ از یک کالج پزشکی در کراچی فارغالتحصیل شوند، گفتهاند بازگشت آنان پیش از تکمیل دوره تحصیلی باعث نیمهتمام ماندن تحصیلاتشان خواهد شد.
در این نامه از دولت امریکا خواسته شده پروندههای اسکان مجدد و پیوستن این افراد در اولویت قرار گیرد.
اسکات پیترز، نماینده دموکرات کالیفرنیا، به همراه ۱۹ عضو دیگر مجلس نمایندگان و سنا، روز ۲۹ سپتامبر/ ۷ میزان نامهای به مارکو روبیو، وزیر خارجه امریکا و مارکوین مولین، وزیر امنیت داخلی این کشور ارسال کردند.
در این نامه از دولت خواسته شده خانوادههای نظامیان و کهنهسربازان امریکایی را که هنوز در خارج از کشور گیر افتادهاند، به امریکا بیاورد و همچنین افغانهایی را که اعضای درجه یک خانوادهشان بهصورت قانونی در ایالات متحده حضور دارند، به آنها ملحق کند.
نمایندگان در نامه خود تاکید کردهاند که نزدیک به ۳ هزار نفر از اعضای خانواده نظامیان و کهنهسربازان امریکایی، از جمله همسران، فرزندان و والدین کسانی که یونیفرم امریکا را پوشیدهاند، همچنان در خارج از کشور بلاتکلیف هستند. حدود ۱۵۰ نفر از این افراد در کمپ السیلیه قطر بهسر میبرند و بیش از هزار متحد افغان و اعضای خانوادهشان نیز که توسط دولت امریکا بررسی و با هواپیمای دولتی به قطر منتقل شدهاند، در این کمپ حضور دارند.
امضاکنندگان نامه نوشتهاند: «هیچ نظامی نباید مجبور شود میان خدمت به کشورش و پیوستن به خانوادهاش یکی را انتخاب کند.»
آنها از وزارتخانههای مربوطه خواستهاند پروندههای پیوستن خانواده نظامیان و کهنهسربازان را در اولویت قرار دهند و از کمپ السیلیه آغاز کنند. همچنین خواستار آن شدهاند که دولت این افراد را بهعنوان پناهجو به رسمیت بشناسد تا دیگر نیازی به مجوزهای موردی و استثنایی نباشد.
در بخشی از نامه آمده است: «خانوادههای مردان و زنانی که به این کشور خدمت کردهاند و افغانهایی که در کنار آنها ایستادهاند، سزاوار همین تصمیم هستند.»
این نامه را علاوه بر اسکات پیترز، نمایندگانی از جمله آندره کارسون، کریس دلوزیو، جولیه جانسون، مایک لوین، بتی مککالوم و چندین سناتور از جمله ریچارد بلومنتال، کریس کوونز، تیم کین و جین شاهین نیز امضا کردهاند.
پیشتر، خبرگزاری اسوشیتدپرس به نقل از مقامهای امریکایی گزارش داد که واشنگتن فعالیت اردوگاه السیلیه در قطر را برای ۹ ماه دیگر تمدید میکند. قرار بود این مرکز روز چهارشنبه، هشتم میزان بسته شود.
