پناهجویان افغان در بریتانیا می‌گویند توسط گروه‌های راست افراطی هدف قرار گرفته‌اند

از لحاظ قانون اساسی پاکستان، پارلمان به عنوان تجلیگاه اراده مردم بالاترین نهاد این کشور است و نخست‌وزیر بالاترین مقام محسوب می‌شود، اما در عمل این ارتش است که حرف اول و آخر را در این کشور ۲۲۰ میلیونی می‌زند.

سیاست پاکستان در قبال افغانستان نیز خارج از این قاعده کلی نیست و حضور جنرال فیض حمید، رئیس پیشین سازمان استخبارات ارتش پاکستان در ساعاتی پس از تسلط طالبان بر کابل این تصور عمومی را تقویت کرد که طالبان از حمایت پاکستان برخوردار بوده است. اسلام‌آباد در بیانیه‌های رسمی، حمایت نظامی از طالبان را همواره تکذیب کرده است، اما حمایت پاکستان از طالبان بی‌دلیل هم نبوده است.

پاکستان که روابط خصمانه با هند دارد، همواره به حضور دهلی در افغانستان با دید منفی نگریسته است، اما این تنها دلیل حمایت پاکستان از طالبان نبوده است.

بهبود وضعیت امنیتی در پاکستان، به رسمیت شناختن خط دیورند به عنوان مرز رسمی، آتش‌بس با تحریک طالبان پاکستان، گسترش تجارت دو جانبه و بازگشت مهاجران افغان به کشورشان از جمله انتظاراتی بوده که پاکستان از طالبان داشته است.

اما طی یک سال گذشته که از حاکمیت طالبان می‌گذرد، این انتظارات بر آورده نشده است و روابط پاکستان و طالبان نیز آن گرمی سابق را از دست داده است.

علی‌رغم نزدیکی پاکستان و طالبان، اسلام‌آباد حکومت طالبان را در کابل به رسمیت نشناخته است و نیروهای مرزی دو کشور طی یک سال گذشته چند درگیری را پشت سر گذاشته‌اند.

بسیاری از مردم افغانستان و کارشناسان افغان، پاکستان را عامل اصلی بی‌ثباتی در کشور خود می‌دانند اما سعدیه سلمان، استاد دانشگاه قائداعظم اسلام‌آباد که سال‌هاست تحولات افغانستان را موضوع مطالعات خود قرار داده معتقد است که بی‌ثباتی افغانستان را نمی‌توان به یک عامل خاصی نسبت داد.

او می‌گوید که بافت قومی و اختلافات درونی افغانستان این کشور را بیش از همه آسیب‌پذیر ساخته و عوامل خارجی نیز به خاطر این مساله نقش پر رنگی در افغانستان داشته‌ اند. به باور خانم سلمان، افغانستان فاقد یک نظام منسجم بوده، عدم امنیت، نبود حاکمیت قانون و دولت همه شمول که با مشارکت دسته‌جمعی شکل گرفته باشد راه مداخله خارجی را در افغانستان هموار کرده است.

در پاسخ به این پرسش که آیا پاکستان به دنبال استثمار معادن و منابع طبیعی افغانستان است، سعدیه سلمان می‌افزاید که افغانستان نه یک کشور صنعتی است و نه کشاورزی، برای گردشگری هم شرایط مناسبی در افغانستان وجود ندارد، لذا تنها راه کسب درآمد برای همه افغانستان این است که منابع طبیعی افغانستان کشف، استخراج و به خارج از کشور فرستاده شود تا منبع درآمد این کشور شود. به گفته او، اگر منابع طبیعی افغانستان مورد بهره‌برداری قرار بگیرد بیش از افغانستان و مردمش نفع می‌برند.

قبل از قدرت‌گیری مجدد طالبان در افغانستان، حدود دو میلیون و هفتصد هزار پناهجوی افغان در پاکستان در شرایط اسفبار به سر می‌بردند و پاکستان همواره خواهان بر گشت آنها به افغانستان بوده است.پس از تسلط طالبان در اگست سال گذشته، ده‌ها هزار پناهجوی دیگر وارد پاکستان شدند و اکنون در بدترین شرایط به سر می‌برند.

در یک سال گذشته پاکستان با بی‌سابقه‌ترین بحران اقتصای و سیاسی نیز مواجه بوده که با حملات گسترده تروریستی توسط تحریک طالبان پاکستان و شبه نظامیان جدائی‌طلب بلوچ؛ چون ارتش آزادی‌خواه بلوچ این بحران عمیق‌تر شده است.

در یک چنین شرایط، به نظر نمی‌رسد پاکستان علاقه‌ای برای رسیدگی به مشکلات پناهجویان افغانستان داشته باشد و از سوی دیگر، راه رسیدن به صلح و ثبات برای مردم افغانستان و پاکستان دور و طاقت‌فرسا به نظر می‌آید.

زکیه، دختری ۲۴ ساله به نیویورک تایمز می‌گوید در حکومت پیشین پس از پایان دانشگاه در یک وزارت کار می‌کرد، اما حالا همه چی تغییر کرده و این روزها بیشتر در خانه "محبوس" است.

او افزوده «ما قدرت انتخاب آنچه را که می‌خواهیم از دست داده‌ایم.»

در گزارش آمده که زنان و مردان قبلا آخر هر هفته باهم به پارک‌ها می‌رفتند ویا در کافی‌شاپ‌ها با نوشیدن کاپوچینو به گفتگو می‌نشستند.

نیویورک‌ تایمز با اشاره به آزادی زنان و مردان در حکومت پیشین گفته طی دو دهه گذشته، کمک‌کنندگان غربی بسیاری از جنبه‌های زندگی مردم افغانستان را به عنوان دستاوردهای خود معرفی کردند، اما اکنون چشم انداز طالبان بار دیگر در حال تغییر ساختار اجتماعی است.

همچنین هزاران زن که به عنوان وکیل، قاضی، سرباز و افسر پلیس خدمت می‌کردند، دیگر در پست‌های خود نیستند. شغل زنان در حال حاضر به مراقبت‌های بهداشتی و خدمت به زنانی دیگر محدود شده است.

به گزارش خبرگزاری باختر که تحت کنترل طالبان نشرات دارد، نظر گل صیاد گفت که شرکت پیمان‌کار به ازای هر تن زغال‌سنگی که استخراج خواهد کرد ۳ هزار افغانی به طالبان مالیات پرداخت می‌کند.

تاکنون میزان زغال این معدن تخمین زده نشده، اما گفته می‌شود که زغال سنگ آن ازکیفیت خوبی برخوردار است.

رییس معادن وپترولیم گروه طالبان در پکتیکا می‌گوید که به زودی روند استخراج چندین معدن دیگر از جمله زغال سنگ در بخش های دیگری از این ولایت، آغاز خواهد شد.

معادن زغال سنگ به طالبان منبعی برای حیات شده، زیرا این گروه پس از تسلط بر افغانستان به دنبال احیای اقتصاد است که به دلیل انزوا و تحریم‌های بین‌المللی از هم پاشیده شده است.

افزایش جهانی قیمت کالاها در بحبوحه جنگ اوکراین و مسائل مرتبط با ویروس کرونا، تجارت در معادن زغال سنگ افغانستان را رونق داده است.

فایننشیال تایمز پیش از این گزارش داد که بخش اعظم زغال سنگ به پاکستان می‌رود و از آنجا مقداری به چین فرستاده می‌شود.

برای راه اندازی مجدد اقتصاد، طالبان صادرات زغال سنگ را افزایش داده‌اند و نگرانی‌های زیست محیطی و اخلاقی را کنار گذاشته‌اند.

شرف‌الدین مسلم افزود سیلاب‌های اخیر صدها مواشی را به هلاکت رسانده و صدها خانه و هزاران جریب زمین زراعتی را از بین برده است.

وزارت امور رسیدگی به حوادث طالبان می‌گوید به هر یک از خانواده‌های قربانی در سیلاب‌های دو روز اخیر صد هزار پول نقد داده شده است.

طالبان از جامعه جهانی نیز خواسته تا به سیلاب‌زدگان افغانستان کمک مالی کند.

این گروه، با فرمان‌های رسمی، بیش از دونیم میلیون دختر را از آموزش محروم و تفکیک جنسیتی را در دانشگاه‌ها عملی کرد.

دادستانی رسیدگی به خشونت علیه زنان فروپاشید و زنان دادستان از کار برکنار شده‌اند. همچنان سفر زنان بدون همراهی یک عضو مرد خانواده (محرم) ممنوع شده و زنان مجبور به پذیرش پوشش اجباری مورد نظر طالبان شدند.

بر بنیاد فرمان‌های طالبان، تصاویر زنان از ویترین‌ آرایشگاه‌ها و فروشگاه‌ها حذف شده و رفت و آمد زنان به پارک‌ها نیز محدود شده است.

از سوی دیگر، صدها زن از اداره‌های تحت حاکمیت طالبان منفک شده‌اند؛ در حالی که استخدام زنان فقط در شفاخانه‌ها و زندان‌های ویژه زنان و صفوف پولیس برای کنترل حجاب زنان دیگر انجام شده است.

زنان در اعتراض به تصمیم‌های طالبان ده‌ها بار به خیابان آمدند. اما آنها لت و کوب و زندانی شده، با آزار جنسی، شکنجه و ناپدیدسازی مواجه شدند. حتی جسد شماری از آنان پیدا شد و تعدادی هم از افغانستان فرار کردند.

شیبا ناصری، کارمند پیشین در یکی از اداره‌ها به افغانستان اینترنشنال گفت که پس از تسلط طالبان، تغییرات گسترده در زندگی او ایجاد شده و اصلا نمی‌تواند به آینده فکر کند.

خدیجه و زرغونه دانش‌آموزان صنف دهم و یازدهم مکتب نیز گفتند که آینده را تاریک می‌بینند و به شدت ناامید اند.

در همین حال، سمیرا حمیدی، پژوهشگر عفو بین‌الملل به افغانستان اینترنشنال گفت که اگر جامعه جهانی بر طالبان فشار وارد نکند و در سیاست‌های طالبان تغییر ایجاد نشود «زنان مانند سال‌های ۱۹۹۶ تا ۲۰۰۱ به گونه کامل از جامعه حذف خواهند شد.»

دیدگاه طالبان به زنان همچنان از بالا به پایین است و این گروه به زنان به عنوان جنس دوم نگاه می‌کنند.

عبدالرحمان منیر، معین وزارت امر به معروف و نهی از منکر طالبان گفت: «ولی مسئولیت زن را به عهده دارد. در برابر خدا و قانون مسئول و پاسخگو است. ولی تصمیم می‌گیرد که زن چگونه زندگی کند.»

حداقل بیشتر از ۱۱۰ زن در ۹ ماه اخیر کشته شده و یا خودکشی کرده‌اند و برعکس از مجازات عاملان گزاشی نشر نشده است.

در جریان یک سال حکومت طالبان، خشونت‌های خانوادگی افزایش یافته و به گفته منابع، فرماندهان و نیروهای طالبان زنان و دختران را با زور مجبور به ازدواج می‌کنند. بربنیاد گزارش نهادهای بین‌الملل عامل اصلی افزایش خشونت‌ها، سیاست‌های تبعیض‌آمیز طالبان بوده ‌است.

با این همه هنوز شماری از زنان اعتراض می‌کنند و به تغییر امیدوار اند.