روزنامه دان چاپ پاکستان در مقالهای، اسلامآباد را به تغییر سیاست در قبال طالبان فراخوانده است. نویسنده مقاله نوشت پاکستان به شدت نیاز دارد که سیاست افغانستان خود را بازنگری کند، زیرا سیاست کنونی نتایج مثبتی به همراه نداشته و اعتبار پاکستان را زیر سوال برده است.
محمد امیر رانا، تحلیلگر امنیتی در مقالهاش نوشت که رژیم طالبان در کابل به فشارهای پاکستان برای جلوگیری از استفاده گروههای تروریستی از خاک افغانستان پاسخ نداده است.
او افزود فشارهای اقتصادی و دیپلوماتیک نیز نتوانسته است طالبان را وادار به تمکین به خواستهای پاکستان کند.
به گفته رانا، طالبان در واکنش به فشارهای پاکستان، برای میانجیگری میان اسلامآباد و تحریک طالبان پاکستانی ابراز آمادگی کردهاند، در حالی که این رویکرد خطرات جدی به امنیت ملی و انسجام ملی پاکستان وارد میکند.
او نوشت: «تلاشهای دیپلوماتیک پاکستان نیز ناکام مانده و فاصله رو به رشد میان انتظارات این کشور و مواضع انعطافناپذیر طالبان در مسائل امنیتی، جیوپولیتیک و اقتصادی را نشان داده است.»
به نوشته این تحلیلگر امنیتی، این امر اعتبار پاکستان را به ویژه در مورد توانایی این کشور برای اعمال نفوذ بر طالبان در مسائلی مانند حق دسترسی زنان افغانستان به آموزش و اشتغال، کاهش داده است.
در این مقاله با انتقاد از سیاست پاکستان گفته شده که این کشور هنوز ابزارهای دیپلوماتیک مفید و دیپلوماتهای ماهری را شناسایی نکرده است که بتوانند فاصله رو به رشد میان دو کشور را پر کنند. این کشور تنها در حال جابهجایی افرادی است که هنوز نتوانستهاند به نتایج دیپلوماتیک مورد نظر این کشور دست یابند.
پاکستان به تازگی صادق خان را بار دیگر به عنوان نماینده خود برای افغانستان تعیین کرده است.
نویسنده از کاهش نفوذ پاکستان بر طالبان سخن گفته و نوشته است که این موضوع، به نوبه خود، موجب افزایش قدرت چانهزنی طالبان در برابر پاکستان، بهویژه در زمینه امنیت شده است.
این تحلیلگر با اشاره به افزایش حملات تروریستی در پاکستان نوشت که بدون همکاری طالبان افغان، مقابله با تروریسم و شورش در بلوچستان و فعالیت تحریک طالبان در خیبرپختونخوا به طور فزایندهای دشوارتر میشود.
او افزود که استفاده شورشیان بلوچ از خاک افغانستان وضعیت امنیتی در بلوچستان را پیچیدهتر کرده است. در حالی که عوامل دیگری نیز در بیثباتی در خیبرپختونخوا و بلوچستان نقش دارند، اما افغانستان و طالبان افغان در این بیثباتی برجسته است.
به باور نویسنده، عملیاتهای نظامی، چه در مقیاس کوچک و چه بزرگ، بدون بازنگری جامع در سیاست کنونی پاکستان در قبال افغانستان احتمالاً بیاثر خواهند بود.
نویسنده با اشاره به روابط طالبان با همسایگان آسیای مرکزی، روسیه و چین گفت که این روابط قدرت چانهزنی طالبان در برابر پاکستان را افزایش داده و سبب شده رهبری طالبان موضع خود را در برابر پاکستان تقویت کند.
نویسنده گفته که طالبان به منظور متوازن کردن روابط خود با پاکستان به پروژههای بزرگ اقتصادی منطقهای روی آورده و در صدد بازسازی روابط خود با هند است. با این حال، منابع قدرت و اعتماد آنها روسیه و چین است، دو کشوری که هر دو به دنبال مقابله با نفوذ امریکا در منطقه و بهدست آوردن همکاری طالبان برای مقابله با گروههای تروریستی خصم این دو کشور اند.
نویسنده پیشنهاد کرده که استراتژیستهای پاکستان نفوذ افغانستان بر پروژههای توسعهای اقتصادی منطقهای را کاهش دهند، به ویژه اینکه مقصد نهایی پروژهها افغانستان نیست.
محمد امیر رانا نوشت دیپلوماسی موثر با افغانستان امری حیاتی است، اما این نیاز به رویکردی جدید دارد و تنها جابهجایی چهرهها کارساز نخواهد بود. دیپلوماسی قوی نیازمند اهداف سیاسی قوی است.
پس از بازگشت طالبان به قدرت در اسد ۱۴۰۰، این گروه پرچم ملی افغانستان را تغییر داد.
پرچم جدید طالبان، که از پرچم سه رنگ جمهوری اسلامی افغانستان تفاوت دارد، شامل تنها رنگ سیاه و سفید است. در وسط پرچم، عبارت «لا اله الا الله محمد رسول الله» به خط سیاه نوشته شده است. پرچمی که بسیاری از گروههای شبهنظامی تندرو مثل حزبالتحریر و هیئت تحریر شام از آن استفاده میکند و مشابه بیرق تحریک طالبان است.
این تغییر منعطف به ایدئولوژی طالبان و تأکید این گروه بر بازگشت به شریعت اسلامی است.
شباهت پرچم طالبان با گروههای شبهنظامی اسلامگرای دیگر پرسشهایی درباره ارتباط سازمانی این گروهها ایجاد کرده است.
شباهت ظاهری پرچمها
پرچم طالبان و برخی از گروههای مخالف بشار اسد بهویژه در سوریه، بهشدت شبیه هم هستند. پرچم طالبان سفید است و عبارت «لا اله الا الله محمد رسول الله» بهصورت مشکی بر آن حک شده است، که نمادی از ایدئولوژی اسلامی و جهادی این گروه است. در سوریه، گروههای شبهنظامی مختلف مانند هیئت تحریر الشام نیز از پرچمهایی مشابه با رنگ سفید و همین عبارت استفاده کردهاند. این پرچم بهطور گسترده در جنبشهای جهادی بهعنوان نماد ایمان اسلامی شناخته میشود و مختص هیچ گروه خاصی نیست.
تفاوتهای ایدئولوژیک و استراتژیک
هرچند که این گروهها در استفاده از نمادهای مشابه اسلامی همراستا هستند، اما از نظر ایدئولوژیک و استراتژیک با هم تفاوت دارند.
طالبان گروهی است که بیشتر بر افغانستان تمرکز دارد و ایدئولوژی خود را حول امارت اسلامی و اجرای شریعت اسلامی در افغانستان میچرخاند.
در مقابل، گروههای سوری بیشتر درگیر جنگ داخلی و مبارزه با رژیم بشار اسد هستند. این گروهها معمولاً بخشی از جنبشهای جهادی بینالمللی هستند و بهویژه هیئت تحریر الشام سعی در نشان دادن خود بهعنوان گروهی مستقل از دیگر گروهها مانند داعش دارد.
برداشتهای عمومی و تبلیغات
برخی از حامیان طالبان ممکن است شباهت پرچمها را بهعنوان دلیلی برای ارتباط یا اتحاد بین طالبان و گروههای سوری تلقی کنند. با این حال، این بیشتر یک تفسیر تبلیغاتی است تا واقعیت.
شباهت در طراحی پرچمها تنها به دلیل استفاده مشترک از نمادهای اسلامی است و نه وابستگی سازمانی یا سیاسی میان این گروهها. از لحاظ ایدئولوژیک، اشتراکاتی بین طالبان و گروههای سوری وجود دارد، اما اختلافات استراتژیک و اهداف منطقهای آنها را از هم جدا میکند.
شباهتهای پرچم طالبان، داعش، القاعده و دیگر «گروههای دهشتافگن»
پرچم طالبان، داعش، القاعده و دیگر «گروههای دهشتافگن» نیز بهطور کلی شباهتهایی در استفاده از نمادهای اسلامی دارند، اما از نظر رنگ و طراحی تفاوتهایی هم دارند.
همه این گروهها از عبارت «لا اله الا الله محمد رسول الله» بر روی پرچمهای خود استفاده میکنند که نشاندهنده تعهد به اصول اسلامی و جهادی است.
با این حال برخی از گروههای بنیادگرای اسلامی مثل طالبان، تیتیپی پاکستان و هیئت تحریر شام پسزمینه رنگ سفید را انتخاب کردهاند و گروههایی مثل داعش و القاعده پسزمینه سیاه را.
پرچم سفید با عبارت «لا اله الا الله محمد رسول الله» بهعنوان یک نماد اسلامی بهطور مشترک توسط گروههای جهادی مختلف در سراسر دنیا استفاده میشود و به معنای بیعت یا وابستگی میان طالبان و گروههای سوری نیست.
این پرچمها بیشتر نمایانگر ایدئولوژی اسلامی مشترک این گروهها هستند و هدف از استفاده آنها تقویت هویت گروهی و جذب نیرو است.
تاکنون هیچ سند مطمئن و معتبر مبنی بر وجود ارتباطات سازمانی یا بیعت میان طالبان و گروههای سوری وجود ندارد. هیچ سازمان بینالمللی معتبر اعزام نیرو، تجهیزات، یا ارتباطات قوی میان این گروهها را تأیید نکرده است.
تبلیغات رسانهای درباره ارتباط این گروهها بر اساس شباهت ظاهری پرچمها بیشتر بهمنظور تأثیرگذاری بر افکار عمومی است و نمیتوان آن را بهعنوان نشانهای از اتحاد واقعی میان این گروهها تفسیر کرد.
