حماس اعلام کرد که واژگونی کامیون کمک‌های بشردوستانه در غزه جان ۲۰ نفر را گرفت

رئیس‌جمهور روسیه و نماینده ویژه رئیس‌جمهور امریکا ظهر چهارشنبه در کاخ کرملین دیدار و گفت‌وگو کردند.

استیو ویتکاف بامداد چهارشنبه ۱۵ اسد وارد مسکو شد. این پنجمین سفر او به روسیه از ابتدای سال جاری میلادی تاکنون است.

جزئیات این دیدار و گفت‌وگو تاکنون اعلام نشده است.

این سفر در حالی انجام شده که تنش‌های لفظی بین ترامپ و مسکو بر سر خطر جنگ هسته‌ای افزایش یافته است.

وزارت امور خارجه روسیه، دوشنبه ۱۳ اسد اعلام کرد مسکو دیگر خود را متعهد به اجرای تعلیق استقرار موشک‌های هسته‌ای کوتاه‌برد و میان‌برد نمی‌داند.

ترامپ هم جمعه گذشته اعلام کرد که در واکنش به اظهارات مدودف درباره خطر جنگ میان قدرت‌های مجهز به سلاح هسته‌ای، دستور داده است دو زیردریایی هسته‌ای امریکا به «مناطق مناسب» منتقل شوند.

اولتیماتوم ترامپ

ترامپ ششم اسد نارضایتی خود را از مواضع پوتین و ادامه درگیری‌ها در اوکراین ابراز و اعلام کرد مهلت ۵۰ روزه‌ای را که پیش‌تر برای مسکو به‌منظور پایان دادن به این مناقشه در نظر گرفته بود، به ۱۰ روز کاهش داد.

به دنبال آن، ولادیمیر پوتین از ادامه مذاکرات صلح میان مسکو و کی‌یف استقبال کرد، اما همزمان گفت تغییری در اهداف روسیه در جنگ با اوکراین پدید نیامده است. این نخستین واکنش پوتین به ضرب‌الاجل جدید دونالد ترامپ برای خاتمه مناقشه اوکراین بود.

پوتین جمعه ۱۰ اسد در مصاحبه با خبرنگاران گفت اگر افرادی از نتایج گفت‌وگوهای صلح میان مسکو و کی‌یف ناامید شده‌اند، به‌دلیل انتظارات بیش از حد و غیرواقع‌گرایانه آن‌هاست.

روسیه عملیات نظامی خود را علیه اوکراین ماه حوت ۱۴۰۰ کلید زد و از آن زمان تاکنون، درگیری‌های مرگبار میان دو کشور ادامه داشته است. از زمان آغاز جنگ کنونی، روسیه حدود یک پنجم از خاک اوکراین را به تصرف خود درآورده است.

خبرگزاری میزان، رسانه وابسته به قوه قضائیه جمهوری اسلامی نوشت که حکم اعدام این دو نفر بامداد چهارشنبه، ۱۵ اسد پس از طی مراحل فرایند دادرسی کیفری و تایید دیوان عالی اجرا شده است.

این رسانه جمهوری اسلامی تصریح کرد که روزبه وادی با سرویس اطلاعاتی موساد اسرائیل «آگاهانه و عامدانه» همکاری داشته است. گزارش افزوده که روزبه وادی از طریق شبکه‌های مجازی به سرویس اطلاعاتی موساد جذب شده بود.

به گفته قوه قضائیه ایران، روزبه وادی برای تامین ارتباط و ملاقات با افسران موساد پنج بار به اتریش سفر کرده بود. قوه قضائیه جمهوری اسلامی می‌گوید که این شهروند ایران از سوی موساد در وین، پایتخت اتریش آموزش‌های فنی جاسوسی را گذرانده بود.

خبرگزاری میزان در گزارش جداگانه نوشت که مهدی اصغرزاده فرزند عبدالکریم عضو «گروه تروریستی-تکفیری داعش» در سوریه و عراق آموزش‌های نظامی دیده بود و قصد داشت در ایران «عملیات تروریستی» انجام دهد.

این خبرگزاری افزود که مهدی اصغر با نام مستعار ابوخالد و حسام به سوریه رفته و در مقرهای داعش آموزش‌های نظامی و عقیدتی را گذرانده بود. به گزارش این رسانه، مهدی اصغر قبلا در یکی از مناطق جنگی سوریه در یک درگیری داعش زخمی شده بود.

پیشتر سازمان عفو بین‌الملل با ابراز نگرانی از اعدام زندانیان در ایران گفت پس از جنگ ایران و اسرائیل، جمهوری اسلامی دست‌کم شش نفر را به اتهام‌های مرتبط به جاسوسی برای اسرائیل اعدام کرده‌است.

میروسلاو ینچا، معاون دبیرکل سازمان ملل در امور اروپا، آسیای مرکزی و امریکا روز سه‌شنبه در نشست اضطراری شورای امنیت اعلام کرد: «حقوق بین‌الملل در این زمینه روشن است، غزه بخشی جدایی‌ناپذیر از کشور آینده فلسطین است و باید چنین باقی بماند.»

این در حالی است که رسانه‌های اسرائیلی از طرح احتمالی اشغال کامل نوار غزه توسط ارتش اسرائیل خبر داده‌اند.

بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل روز دوشنبه نیز از تدوین «دستورالعمل‌هایی برای ادامه جنگ» خبر داد.

اسرائیل اعلام کرده است که هدف نهایی این عملیات، نابودی کامل حماس و آزادی همه گروگان‌های اسرائیلی و تضمین عدم تهدید مجدد از سوی غزه است. نتانیاهو در بیانیه‌ای تاکید کرد: «ما هیچ‌کدام از این مأموریت‌ها را رها نخواهیم کرد.»

از سوی دیگر، گروهی از کارشناسان سازمان ملل خواستار انحلال بنیاد بشردوستانه جی‌اچ‌اف شدند. این بنیاد تنها منبع کمک‌رسانی به غزه در ماه می گذشته، پس از دو ماه محاصره کامل، به شمار می‌رفت.

این کارشناسان با اشاره به «استفاده نظامی و ژئوپلیتیکی پنهانی» از کمک‌های این نهاد، از منابع مالی مبهم آن ابراز نگرانی کردند و خواستار نظارت بین‌المللی فوری تحت نظارت سازمان ملل شدند.

آن‌ها تاکید کردند که پیوند میان نهادهای اطلاعاتی اسرائیل، شرکت‌های امریکایی و نهادهای غیرشفاف باید مورد بررسی قرار گیرد.

سازمان ملل می‌گوید در جریان توزیع کمک‌های بشردوستانه این سازمان حدود ۱۴۰۰ غیرنظامی فلسطینی جان باخته‌اند که اغلب توسط نیروهای ارتش اسرائیل کشته شده‌اند.

با وجود تداوم جنگ، اسرائیل اجازه ورود محدود کالاهای بخش خصوصی به نوار غزه را صادر کرده است. طبق اعلام یک سازمان زیرمجموعه وزارت دفاع اسرائیل، هدف از این اقدام، افزایش حجم کمک‌ها و کاهش وابستگی غزه به کمک‌های سازمان ملل و نهادهای بین‌المللی است.

هم‌زمان، شورای امنیت سازمان ملل روز سه‌شنبه نشست اضطراری دیگری نیز برای بررسی وضعیت گروگان‌ها در غزه برگزار کرده است.

موضوع گروگان‌های اسرائیلی در بند حماس با افزایش نگرانی‌های جهانی درباره سرنوشت آن‌ها در بحبوحه جنگ و بحران انسانی در منطقه همراه شده است.

حکومت هند از سال ۲۰۲۳ تلاش‌های خود برای کنترول فضای اینترنت را تشدید کرده و به مقام‌های بیشتری اجازه داده که خواستار حذف محتوا از شبکه‌های اجتماعی شوند.

شبکه اکس در دادخواستی گفته که اقدامات دولت هند، غیرقانونی و خلاف قانون اساسی هند هستند و آزادی بیان را سرکوب می‌کنند. به گفته این شبکه، این اقدامات قدرت گسترده‌ای به آژانس‌های دولتی و هزاران نیروی پولیس برای سرکوب انتقادهای مشروع از مقام‌های حکومت را داده است.

به عنوان نمونه، اکس در دادخواست خود نوشته پولیس شهر ساتارای هند، از این شبکه خواست یک یادداشت قدیمی را حذف کند که یکی از سیاستمداران ارشد حزب حاکم را «بی‌فایده» توصیف کرده بود. بازرس پولیس در یادداشتی محرمانه برای حذف محتوا خطاب به اکس نوشته بود: «این پست و محتوایش احتمالاً باعث ایجاد تنش‌های جدی قومی خواهد شد.»

با این حال، حکومت هند در دادگاه استدلال کرده که رویکرد فعلی در برابر محتوای شبکه‌های اجتماعی، برای مقابله با افزایش محتوای غیرقانونی و تضمین پاسخگویی آنلاین ضروری است. همچنین ادعا کرده که شرکت‌هایی مثل متا و گوگل از این اقدامات حمایت می‌کنند.

ایلان ماسک که خود را مدافع آزادی بیان مطلق می‌داند، پیش‌تر نیز با مقام‌های ایالات متحده، برازیل، استرالیا و دیگر کشورها بر سر تقاضاهای حذف محتوا درگیر شده بود.

ماسک در سال ۲۰۲۳ هند را «امیدبخش‌ترین کشور بزرگ جهان» توصیف کرده بود و گفت مودی از او خواسته تا در این کشور سرمایه‌گذاری کند.

به رغم درگیری کنونی، تا حالا نشانه‌ای از تیرگی در روابط شخصی میان ماسک و مودی که رابطه‌ای گرم و عمومی داشته‌اند، دیده نشده است.جدال کنونی در حالی اتفاق می‌افتد که ماسک در حال آمادگی برای گسترش تسلا و استارلینک در هند است.

خبرگزاری رویترز که اسناد دو هزار و ۵۰۰ صفحه‌ای این پرونده را بررسی کرده، نوشته که این اسناد سازوکار محرمانه سیستم حذف محتوا، خشم برخی مقام‌های هندی از محتوای «غیرفانونی» در اکس، و طیف گسترده‌ای از مطالب سانسورشده ـ از اخبار تا کاریکاتورها ـ را نشان می‌دهد.

برپایه این اسناد، حکومت مودی خواستار حذف اخباری درباره ازدحام مرگبار در ایستگاه قطار دهلی که ۱۸ کشته برجا گذاشت، و حتی کاریکاتورهایی بوده که نخست‌وزیر یا سیاستمداران محلی را با نگاهی انتقادی یا طنزآمیز به تصویر کشیده‌اند.

در سال‌های گذشته، تنها وزارت‌های فناوری اطلاعات و اطلاع‌رسانی می‌توانستند دستور حذف محتوا در شبکه‌های اجتماعی را صادر کنند. این وزارت‌خانه‌ها نیز عمدتا فقط در مواردی مانند تهدید علیه حاکمیت، امنیت، نظم عمومی و روابط خارجی به این دستورها را صادر می‌کردند.

اما در سال ۲۰۲۳، وزارت فناوری اطلاعات هند، همه نهادهای دولتی و پولیس ایالتی و فدرال را مجاز کرد تا طبق قوانین موجود، دستور حذف هر محتوایی را که «غیرقانونی» می‌دانند، صادر کنند. این وزارتخانه گفت هدف این اقدام، «اثربخشی بیشتر» در حذف محتواست.

شرکت‌هایی که از این دستورات تبعیت نکنند، حمایت قانونی در برابر محتوای کاربران را از دست می‌دهند و خود مسئول مجازات‌هایی می‌شوند که ممکن است متوجه کاربر باشد.

در اکتبر پارسال، حکومت هند یک وب‌سایت به نام «سَهیوگ» به معنی «همکاری» در هندی، راه‌اندازی کرد تا فرآیند حذف محتوا را تسهیل کند و از مقام‌های هندی و شرکت‌های فناوری خواست به آن بپیوندند.

«پورتال سانسور» نامیده است. این شرکت در سال ۲۰۲۵ از دولت هند شکایت کرد و مبنای قانونی دستورالعمل سال ۲۰۲۳ و سایت سَهیوگ را به چالش کشید.

در پرونده‌ای که در ۲۴ جون ثبت شد، شبکه اکس گفت برخی دستورات مسدودسازی، طنز یا انتقاد از حکومت را هدف قرار داده‌اند و «الگوی سوءاستفاده از قدرت برای سرکوب آزادی بیان» را نشان می‌دهند.

برخی مدافعان آزادی بیان، رژیم سخت‌گیرانه حذف محتوا را تلاشی برای خاموش کردن مخالفت‌ها دانسته‌اند.

اسناد دادگاه نشان می‌دهند که از مارچ ۲۰۲۴ تا جون ۲۰۲۵، حدود ۱۴۰۰ پست یا حساب کاربری در شبکه اکس در هند، هدف دستور حذف از سوی نهادهای فدرال و ایالتی قرار گرفته‌اند.

دولت هند در گزارشی ۹۲ صفحه‌ای برای دفاع از خود، گفته است که شبکه اکس حاوی محتوای «غیرفانونی» است. این گزارش نزدیک به ۳۰۰ پست را به‌عنوان محتوای جعلی، اطلاعات غلط یا سوءاستفاده جنسی از کودکان معرفی کرده است.

در این گزارش آمده که شبکه ابزاری برای «ترویج نفرت و تفرقه» است و «اخبار جعلی» در آن باعث مشکلات امنیتی شده‌اند، اما هیچ نمونه‌ مشخصی از این موارد در گزارش ذکر نشده است.

در این تحلیل آمده است که «سلاح نهایی» ــ یعنی بمب اتم ــ نه‌تنها از صحنه منازعات جهانی حذف نشده، بلکه در حال تبدیل‌شدن به یک ابزار تهدید روزمره در تقابل‌های ژئوپلیتیک است.

فارن‌پالیسی با یادآوری نقل‌قولی از مایکل هیرش در سالگرد ۷۵ سالگی بمباران هیروشیما می‌نویسد: «بیش از آنکه از آن فاجعه درس بگیریم، امروز بیش از هر زمان دیگری به تکرار آن نزدیک شده‌ایم؛ آن هم در حالی‌که رهبران کنونی ــ به‌ویژه دونالد ترامپ ــ خود عاملی برای افزایش خطر شده‌اند.»

این نشریه با اشاره به تنش‌های فعال میان قدرت‌های هسته‌ای می‌نویسد که از جبهه‌های شرق اروپا تا شبه‌قاره هند و شبه‌جزیره کوریا، کشورهایی با زرادخانه اتمی درگیر منازعات فعال یا در آستانه درگیری مستقیم با یکدیگر هستند.

در اروپا، روسیه بارها با تهدید به استفاده از تسلیحات هسته‌ای تلاش کرده مانع حمایت نظامی ناتو از اوکراین شود. در آسیا، حمله تروریستی به کشمیر در اپریل گذشته موجب درگیری مسلحانه میان هند و پاکستان شد؛ دو کشوری که پیش‌زمینه‌ای از جنگ‌های اتمی بالقوه دارند.

در عین حال، اسرائیل و امریکا نیز با حمله به تاسیسات هسته‌ای ایران در جون گذشته تلاش کردند برنامه اتمی تهران را متوقف کنند، اما این نگرانی وجود دارد که جمهوری اسلامی پروژه تسلیحاتی خود را از نو آغاز کند.

به نوشته فارن‌پالیسی، در شرایطی که مذاکرات کنترول تسلیحات در جهان در حال اضمحلال است، تنها راه جلوگیری از فاجعه، ساخت چارچوب‌هایی برای مدیریت تنش میان قدرت‌های هسته‌ای است.

فارن‌پالیسی با اشاره به تجربه جنگ سرد تاکید می‌کند که در آن دوره، وجود خطوط ارتباط اضطراری میان واشنگتن و مسکو ــ موسوم به "هات‌لاین" ــ عامل کلیدی در مهار بحران‌ها بود. اما امروز، نه‌تنها تماس نظامی رسمی میان روسیه و ناتو وجود ندارد، بلکه در جنوب آسیا نیز تماس میان فرماندهان ارشد نظامی هند و پاکستان به دلیل بی‌اعتمادی متقابل و نبود کانال‌های دیپلوماتیک بالا دچار اختلال است.

این در حالی است که با وجود تهدیدهای لفظی روسیه، این کشور از حمله به مسیرهای ارسال تسلیحات ناتو به اوکراین اجتناب کرده؛ اقدامی که به تعبیر فارن‌پالیسی می‌تواند نشانه کارکرد بازدارندگی هسته‌ای باشد، اما نمی‌توان به آن اتکا کرد.

در بخش دیگری از این گزارش آمده است که ایجاد مجدد کانال‌های روشن و باثبات ارتباطی، پیش از آغاز بحران، می‌تواند امکان کاهش سریع تنش‌ها را فراهم کند. نویسندگان پیشنهاد می‌کنند که هند و پاکستان خطوط ارتباطی مستقیم میان دفاتر نخست‌وزیر و کانال‌های پنهانی میان مشاوران امنیت ملی ایجاد کنند تا در زمان تشدید تنش‌ها، ابزارهای جایگزین برای گفت‌وگو در اختیار داشته باشند.

فارن‌پالیسی همچنین از روند فروپاشی رژیم‌های عدم اشاعه هسته‌ای، از جمله افول نقش آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در مواجهه با برنامه ایران، ابراز نگرانی کرده و هشدار می‌دهد که تهران، این نهاد را به‌عنوان ابزار دخالت سیاسی غرب می‌بیند. این گزارش تاکید می‌کند که کشورهایی از جنوب جهانی باید از ماموریت غیرسیاسی آژانس حمایت علنی کنند تا اعتماد به آن حفظ شود.

این نشریه با اشاره به بیانیه مشترک سران گروه ۲۰ در سال ۲۰۲۲ که به ابتکار اندونزی منتشر شد، یادآور می‌شود که قدرت‌های بزرگ باید بار دیگر تاکید کنند که استفاده یا تهدید به استفاده از سلاح هسته‌ای «غیرقابل‌قبول» است. این موضوع باید به‌ویژه پیش از برگزاری نشست بازنگری معاهده منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای در سال آینده، مورد تاکید مجدد قرار گیرد.

در پایان این گزارش آمده است: اگرچه از نخستین استفاده نظامی از بمب اتمی در تاریخ ۶ آگست ۱۹۴۵ در هیروشیما، و آخرین مورد آن در ۹ آکست همان سال در ناگازاکی، تاکنون استفاده مجددی از این سلاح مرگبار در جنگ نشده، اما حفظ این رکورد نیازمند اقدامات فوری و هدفمند در حوزه کاهش خطر است. به‌گفته فارن‌پالیسی، اگر جهان در برابر خطرات کنونی بی‌تفاوت بماند، ممکن است این فاصله هشتاد ساله، پایان ناتمام یک موفقیت تاریخی باشد.