اداره ملی آمار اوزبیکستان اعلام کرد که در شش ماه نخست سال ۲۰۲۵، بیش از ۲۰۷ هزار افغان برای انجام کارهای تجاری وارد این کشور شدهاند؛ آماری که نشان میدهد سفر افغانها به این کشور نسبت به زمان مشابه در سال گذشته میلادی، بیش از ۱۳۰ برابر افزایش یافته است.
طبق این آمار، در شش ماه نخست سال ۲۰۲۴ (از جنوری تا جون) هزار و ۵۶۹ افغان به هدف تجارت وارد اوزبیکستان شدهاند.
این اداره در گزارش تازه نوشت که پس از افغانستان، تاجیکستان با بیش از ۱۲ هزار بازدید کننده تجاری و ترکمنستان با حدود هزار و ۶۰۰ بازدید کننده در ردههای دوم و سوم قرار دارند.
در مجموع، اوزبیکستان در نیمه نخست امسال حدود ۲۲۳ هزار ورود تجاری از خارج ثبت کرده است.
مقامهای اوزبیکستان دلیل اصلی افزایش سفر افغانها را افتتاح مرکز بینالمللی تجارت ترمذ در منطقه آزاد اقتصادی «ایریتوم» در ولایت سرخاندریا عنوان میکنند.
پارسال، مقامهای طالبان و اوزبیکستان مرکز تجارت بینالمللی ترمذ را افتتاح کردند.
معاون اقتصادی رئیسالوزرای طالبان در مراسم افتتاح این مرکز گفته بود ایجاد مرکز تجارتی بین دو کشور گام بسیار مهمی در زمینه روابط تجارتی و همکاریهای منطقهای است و فرصتهای سرمایهگذاری، مناسبات تجارتی و کاری را در هر دو کشور افزایش میدهد.
این مرکز به شهروندان خارجی اجازه میدهد بدون ویزا تا ۱۵ روز در آن اقامت داشته باشند و برای افغانها و پاکستانیها امکان خرید یا کرایه ملک تجاری را نیز فراهم کرده است.
به گفته مقامهای اوزبیکستان، این مرکز بخشی از برنامه توسعه روابط تجاری با افغانستان تا سقف سه میلیارد دالر در سال است.
طالبان و ازوبیکستان روابط گسترده اقتصادی دارد و مقامهای طالبان و ازوبیکستان در چهار سال گذشته پیوسته به دو کشور سفر کردهاند.
پارسال، طالبان ۳۵ تفاهمنامه به ارزش ۲.۵ میلیارد دالر با اوزبیکستان امضا کرد. طالبان گفت که ۱۲ تفاهمنامه به ارزش ۱.۴ میلیارد دالر در زمینه سرمایهگذاری و ۲۳ تفاهمنامه به ارزش ۱.۱ میلیارد دالر در بخش تجارتی امضا شده است.
یک باشنده ولسوالی رخه، گفت که مأموران امر به معروف طالبان با برخی از زنان بهدلیل «نپوشیدن برقع» با خشونت شدید رفتار میکنند.
یک شهروند در پنجشیر روز جمعه، گفت: «امروز در پنچشیر خانمها را در ایستهای بازرسی از موتر پایین میکنند و به خاطر نپوشیدن چادری آزار و اذیت میکنند و رانندگان را به خاطر سوار کردن زنانی که چادری ندارند، لتوکوب میکنند.»
یک باشنده دیگر پنجشیر، گفت که طالبان تلاشها برای جلوگیری از استفاده موبایلهای هوشمند توسط مردم را هم تشدید کرده است.
او گفت که طالبان به باشندگان پنجشیر از جمله زنان هشدار داده که از حمل موبایلهای هوشمند خودداری کنند.
طبق اطلاعات برخی از باشندگان پنجشیر، طالبان محدودیتها در این ولایت را از روز پنجشنبه تشدید کرده است.
یک باشنده دیگر این ولایت روز جمعه به افغانستان اینترنشنال، گفت: «میخواستیم به کابل برویم، اما طالبان به خاطر اینکه زنان برقع نداشتند از سفر ما جلوگیری کردند.» او گفت درحالیکه زنان پوشش کامل داشتند.
طالبان اخیرا اقدامات سرکوبگرانه خود علیه زنان را در کابل افزایش داده و در بخشهای مختلف پایتخت زنان را به بهانه آنچه بیحجابی میخواند، بازداشت کرده است.
به نظر میرسد اکنون موج جدید فشارها علیه شهروندان به ولایت پنجشیر نیز گسترش یافته است.