فصیحالدین فطرت، رئیس ستاد ارتش طالبان در واکنش به اظهارات اخیر دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده گفته است که مردم افغانستان در برابر هر تلاشی برای زیر سوال بردن استقلال افغانستان «خوب مبارزه کردهاند و خوب درخشیدهاند».
فصیحالدین فطرت که در مراسم فراغت شماری از خلبانان از یک دوره آموزشی در دانشگاه قوای هوایی سخنرانی میکرد، گفت که در سالهای گذشته شماری از افغانها به زندانهای گوانتانامو، بگرام و پلچرخی فرستاده شدند و «تهذیب جسمی و روحی» شدند، اما هیچگاه در برابر فشارها سر تسلیم فرود نیاوردند.
اظهارات فصیحالدین پس از آن مطرح میشود که ترامپ طی روزهای اخیر چند بار طالبان را خطاب قرار داده و از این گروه خواسته است پایگاه هوایی بگرام را به امریکا واگذار کند. ترامپ هشدار داده است که اگر این پایگاه بازگردانده نشود، «اتفاقات بدی رخ خواهد داد».
فصیحالدین پیشتر هم در واکنش به سخنان ترامپ که گفته بود طالبان با سلاحهای امریکایی نمایش قدرت میدهد، او را «بخیل» توصیف کرده بود.
طالبان به تهدید اخیر دونالد ترامپ، رئيسجمهور امریکا مبنیبر واگذاری کنترول پایگاه بگرام به ایالات متحده، واکنش نشان داد.
این گروه در بیانیهای با لحنی نرم نوشت امریکا در توافقنامه دوحه تعهد سپرده بود که «از زور و تهدید بر علیه تمامیت ارضی و استقلال سیاسی افغانستان استفاده نمیکند.»
طالبان روز یکشنبه، ۳۰ سنبله نوشت که «در روشنایی اصول شرعی و سیاست خارجی متوازن و اقتصادمحور»، خواستار «مناسبات مثبت» با تمام کشورها است.
در بیانیه آمده است که طالبان در مذاکرات دوجانبه، به امریکا تصریح کرده که برای این گروه «استقلال و تمامیت ارضی افغانستان نسبت به هر چیز دیگر اهمیت زیاد دارد.»
طالبان با اشاره به توافقنامه دوحه میان این گروه و امریکا، از واشنگتن خواست که به تعهدات خود پایبند بماند. در بیانیه آمده است: «به عوض تکرار تجربههای ناکام گذشته، باید راهکار مبتنی بر واقعبینی و عقلانیت اختیار گردد.»
توافقنامه دوحه در فبروری ۲۰۲۰ میان اداره اول دونالد ترامپ و نمایندگان طالبان در قطر امضا شد.
این نخستین واکنش رسمی طالبال پس از اظهارات اخیر دونالد ترامپ درباره بگرام است که پنجشنبه هفته گذشته از نشستی با کییر استارمر، نخستوزیر بریتانیا، در لندن آغاز شد.
دونالد ترامپ، رئيسجمهور امریکا پیشتر تهدید کرد که «اگر افغانستان پایگاه هوایی بگرام را به کسانی که آن را ساختهاند، یعنی ایالات متحده امریکا، بازنگرداند، اتفاقات بدی رخ خواهد داد.»
ترامپ همچنین تایید کرده که ایالات متحده با طالبان برای بازگشت به بگرام در حال گفتوگو است. والاستریت ژورنال نیز گزارش داده که مقامهای امریکا و طالبان درباره استقرار نیروهای ضدتروریسم امریکا در بگرام گفتوگو کردهاند.
با این حال، فصیحالدین فطرت، رئیس ستاد ارتش طالبان در واکنش به اظهارات اخیر دونالد ترامپ گفت که مردم افغانستان در برابر هر تلاشی برای زیر سوال بردن استقلال افغانستان «خوب مبارزه کردهاند و خوب درخشیدهاند».
عطامحمد نور، والی پیشین بلخ در واکنش به تلاش امریکا برای بازگشت به پایگاه بگرام میگوید «طالبان خاکفروش نیست.» آقای نور که از رهبران حزب جمعیت اسلامی افغانستان است، بازگرداندن کنترول بگرام به امریکا را «معامله بر سر ناموس» خوانده است.
عطامحمد نور روز یکشنبه، ۳۰ سنبله، پس از هشدار اخیر دونالد ترامپ به طالبان مبنی واگذاری پایگاه بگرام، در شبکه اکس نوشت که افغانستان در «بیگانهستیزی» و ایستادگی در برابر اشغال و اشغالگران در جهان شناخته شده است. او افزود: «متأسفانه این روزها برخی برای خاکفروشی از یکدیگر سبقت میگیرند. به باور من، پیشکش کردن خاک به آقای ترامپ یا هر کس دیگر ـ چه بگرام باشد، چه کابل و یا قندهار ـ چیزی جز بیتفاوتی و معامله بر سر ناموس نیست.»
این عضو جبهه مقاومت ملی برای نجات افغانستان که در تبعید بهسر میبرد، نوشته است: «کسانی که ملت ما را به چنین وضعی گرفتار کردهاند، هرگز شایسته آن نیستند که انتظار آزادی افغانستان را از آنها داشته باشیم.»
او در ادامه نوشت که اگر امریکا از دستپروردگان و حاکمان دستنشانده خود در افغانستان ناامید شده است، چون نتوانسته یا نخواسته پروژههای منطقهایاش را عملی سازد، باید بداند که افغانستان نیازی به حضور و اشغال ندارد و صرفاً رفع موانع و کمک تسلیحاتی به جبهه ضدطالبان برای آینده کشور کافی است.
اظهارات عطامحمد نور واکنش گستردهای در شبکه اکس بههمراه داشت. شماری از طرفداران طالبان از دیدگاه او استقبال کردند، اما منتقدان این گروه بهشدت موضع او را نکوهش کردند.
حمید مشعل، یکی از کاربران، در پاسخ به نوشته نور نوشت: «بدبختی افغانستان در ۳۰ سال اخیر اگر یک دلیل داشته باشد، آن هم طالب است. طالب از روز تأسیس تا امروز تمام فرصتهای یک افغانستان آرام، با ثبات و مترقی را با بمب و انتحار نابود کرده است. این را خاکفروشی نمیدانید؟ در مقاومت اول از طالب چندین اسیر پنجابی، عرب، چیچینی و دیگران داشتید.»
بلال مصطفا، کاربر دیگری، نوشت: «حالا که موقف مشترک با طالبان گرفتید، بهتر بود یک اعلامیه مشترک منتشر میکردید.»
یک کاربر حامی طالبان از اظهارنظر نور استقبال کرد و نوشت: «برگرد به کشور خودت و تجارت کن.»
عطامحمد نور مشخصاً از هیچ جریان یا شخصی نام نبرده است. با این حال، پیشتر یک عضو رهبری حزب جنبش ملی افغانستان به رهبری مارشال عبدالرشید دوستم گفت: «رویای ترامپ تنها با مارشال دوستم میتواند برآورده شود.»
بشیراحمد تهینج تأکید کرد که با اقدام رهبر حزب جنبش ملی و همکارانش، آزادی بگرام و افغانستان امکانپذیر خواهد بود.
پیشتر دونالد ترامپ، رئیسجمهور امریکا، از طالبان خواست پایگاه هوایی بگرام را به ایالات متحده تحویل دهند. او هشدار داده بود: «اگر افغانستان پایگاه هوایی بگرام را به کسانی که آن را ساختهاند، بازنگرداند، اتفاقات بدی رخ خواهد داد.»
ترامپ این موضوع را روز شنبه در یادداشتی در شبکه اجتماعی «تروت سوشیال» مطرح کرد.
شبکه خبری سیانان نیز به نقل از سه منبع گزارش داده بود که ترامپ از چند ماه پیش مقامهای امنیتی امریکا را تحت فشار قرار داده تا راهی برای بازپسگیری پایگاه بگرام پیدا کنند.
نماینده ویژه سازمان ملل در امور زنان افغانستان، در یک نشست خبری هشدار داده که زنان زلزلهزده با افزایش خطر خشونت، استثمار و عدم دسترسی به خدمات صحی مواجهاند. سوزان فرگوسن میگوید زنان و دختران بیش از نیمی از قربانیان زلزله شرق افغانستان و ۶۰ درصد از مفقودی ها را تشکیل میدهند.
فرگوسن در نشست خبری که از سوی بخش زنان سازمان ملل با محوریت «کمک فوری به زنان افغان» برگزار شد، هشدار داد که زنان در مناطق زلزلهزده با فاجعه طولانیمدت مواجهاند.
او با اشاره به سفر اخیر خود به ولایت کنر افزود که زیرساختها از بین رفته و سرویس بهداشتی کافی برای زنان و دختران وجود ندارد؛ این وضعیت باعث میشود تا زنان و دختران مسافتهای طولانیتری را طی کنند که آنان را در معرض خطر خشونت و ماینهای زمینی قرار میدهد.
این مقام سازمان ملل همچنین نسبت به افزایش خطر خشونت در خانوادهها نیز هشدار داده و میگوید پس از فجایع، اغلب خشونتهای جنسیتی به دلیل فشار شدید ناشی از آوارگی، از دست دادن معیشت و عوامل دیگر افزایش مییابد.
در میان آسیبدیدهترین گروهها، خانوادههایی هستند که سرپرستی آنان بر عهده زنان است؛ سازمان ملل دستکم ۴۶۳ خانواده با سرپرستی زن را در مناطق آسیبدیده شناسایی کردهاست.
فرگوسن میگوید زنان باردار و شیرده نیز در زمره آسیبدیدگان هستند. همه زنان و دختران نیازمند دسترسی به خدمات صحیاند.
به دلیل ممنوعیت کار زنان در سازمانهای غیردولتی و تحصیل آنان در دانشگاه، محدودیتهای رفتوآمد اعمالشده از سوی طالبان و تبعیض ساختاری، کمبود شدید کارکنان زن صحی در سراسر افغانستان وجود دارد.
زنان همچنین در دسترسی به کمکهای بشردوستانه ناشی از زلزله بهطور نامتناسبی آسیب دیدهاند.
در گزارش تازهای که همین هفته توسط بخش زنان سازمان ملل منتشر شد، آمده است که بسیاری از زنان هنوز برای دسترسی به خدمات با دشواری روبهرو هستند.
فرگوسن با اشاره به موارد فوق تاکید کرده است که این وضعیت نشاندهنده اهمیت حیاتی حضور امدادگران زن است.
نماینده ویژه سازمان ملل در امور زنان افغان خواستار ۲.۵ میلیون دالر برای اجرایی کردن یک برنامه اضطراری ۶ تا ۱۲ ماهه برای زنان زلزلهزده شده است؛ در چارچوب این برنامه دسترسی زنان و دختران به خدمات افزایش خواهد یافت.
سفارت جاپان در کابل اعلام کرد که این کشور یک میلیون دالر را برای کمک به زلزلهزدگان افغانستان اختصاص داده است. این سفارت شنبه ۲۹ سنبله در یادداشتی در اکس نوشت که قرار است این بودجه از طریق برنامه جهانی غذا و فدراسیون بینالمللی صلیب سرخ به مصرف برسد.
سفارت جاپان گفته است که این کشور به حمایت خود از مردم افغانستان ادامه میدهد.
زلزله مرگبار نهم ماه سنبله در ولایتهای کنر، لغمان و ننگرهار در شرق افغانستان، بیش از ۲۲۰۰ کشته و بیش از ۳۶۰۰ زخمی برجای گذاشت.
برنامه توسعه سازمان ملل هم پیشتر اعلام کرد که زمینلرزه اخیر در شرق افغانستان بیش از ۶۴۹ هزار تُن آوار برجای گذاشته است. این سازمان بر ضرورت فوری تأمین سرپناه، غذا، آب و خدمات بهداشتی برای آسیبدیدگان تأکید کرده است.
افغانستان بهدلیل فقر ساختاری، ضعف مزمن زیرساختها و رواج ساختوسازهای غیرایمن، در برابر زمینلرزهها بهطور ویژهای آسیبپذیر است.
واشنگتنپست در مطلبی نوشت که بازگشت امریکا به پایگاه بگرام ایده بدی نیست و میتواند هم امکان مقابله با داعش خراسان در افغانستان را فراهم کند و هم حضور استراتژیک امریکا در منطقهای نزدیک به چین را تقویت کند.
واشنگتنپست در مطلبی تحت عنوان «بازگشت امریکا به بگرام ایده بدی نیست» به بررسی اهمیت استراتژیک این پایگاه در نزدیکی چین و نقش احتمالی آن در افزایش نفوذ واشنگتن و فشار بر طالبان پرداخت.
اخیرا دونالد ترامپ، رئیسجمهور امریکا موضوع جنجالی بازگشت به پایگاه بگرام را مطرح کرد که خیلی زود با واکنشهایی همراه شد. او سپس تایید کرد که واشنگتن در حال مذاکره با طالبان برای بازگشت به این پایگاه است.
در مطلب واشنگتنپست آمده است که حضور نظامی ایالات متحده در بگرام به واشنگتن اجازه میدهد در منطقهای پرتنش علیه گروه تروریستی داعش خراسان عملیات ضدتروریستی انجام دهد. در این گزارش تاکید شده است که این گروه دامنه فعالیتهای خود را به اروپا نیز گسترش داده است.
در این مطلب آمده که بازگشت یک نیروی کوچک نظامی امریکا به بگرام قابل مقایسه با حضور گسترده گذشته این کشور در افغانستان نیست اما میتواند به واشنگتن کمک کند تا جای پایی در منطقهای استراتژیک به دست آورد.
واشنگتنپست همچنین نوشته است که نزدیکی بگرام به چین و محل آزمایشهای هستهای در سینکیانگ، در شرایط تداوم رقابت با بیجینگ، اهمیت این پایگاه را بیش از پیش برجسته میکند.
این رسانه همچنین به خواستههای طالبان از امریکا از جمله بهرسمیتشناسی حکومت این گروه، واگذاری کرسی افغانستان در سازمان ملل به طالبان و دسترسی به هفت میلیارد دالر دارایی مسدودشده اشاره کرده است.
در این مطلب تاکید شده که طالبان تمایلی به بازگشت نیروهای امریکایی به بگرام ندارد اما دونالد ترامپ همچنان اهرمهای چانهزنی در دست دارد. در این مطلب آمده : «گشایش سفارت امریکا در کابل خیانت به ارزشهای ایالات متحده نخواهد بود.»
این روزنامه نوشت «بهرسمیتشناختن حکومت طالبان در حال حاضر اشتباه خواهد بود. رفتار فجیع این رژیم با زنان و دختران و همچنین آزار و پیگرد مقامهای حکومت پیشین به این زودیها متوقف نخواهد شد.»
واشنگتنپست نوشته است که دلیل چندانی وجود ندارد تحریم دیپلوماتیک امریکا علیه افغانستان، بیش از چهار سال پس از بهقدرترسیدن طالبان، فشار واقعی بر حکومت طالبان وارد کرده و آن را وادار به عقبنشینی کند.
در این مطلب تاکید شده است که دیگر بازیگران جای خالی واشنگتن را پر کردهاند و امریکا باید نفوذ بیشتری در کابل داشته باشد.
رئیسجمهور امریکا در تازهترین مورد به طالبان هشدار داد که پایگاه هوایی بگرام را به امریکا تحویل دهد در غیر آن اتفاق بدی رخ خواهد داد.