رهبر طالبان پاکستانی از یک شفاخانه در کابل «دیدن کرده بود»
منابع آگاه به افغانستان اینترنشنال میگویند که نور ولی محسود، رهبر تحریک طالبان پاکستان، چند روز پیش از حمله هوایی پاکستان به پایتخت، برای دیدار با مجروحان این گروه به شفاخانه «هیواد شفا» در کابل رفته بود.
شفاخانه هیواد شفا در قلعهچه در مسیر کابل–لوگر موقعیت دارد. منابع گفتند که این بیمارستان برای درمان مجروحان تحریک طالبان پاکستانی قرارداد امضا کرده بود، اما پس از حمله قرارداد خود را با تیتیپی فسخ کرده است.
هیواد شفا این موضوع را رد کرد. یک سخنگوی این شفاخانه به افغانستان اینترنشنال گفت: «ما هیچ قرارداد مشخصی برای تداوی مجروحان نداریم و تمام بیماران بهصورت شخصی مراجعه میکنند.» پس از حمله اخیر پاکستان به کابل، رهبر تحریک طالبان پاکستانی ویدیویی از حضور خود در ایالت خیبرپختونخوا نشر کرد. این ویدیو به دنبال انتشار گزارشهای اولیه و تایید ناشدهای نشر شد که بر بنیاد آن، محسود هدف حمله هوایی پاکستان در کابل بوده است.
منابع افغانستان اینترنشنال تایید کردند که این ویدیو تازه است و در ولسوالی خیبر در ایالت خیبرپختونخوا ضبط شده، اما پس از انتشار آن، از محل اقامت او اطلاعی در دست نیست.
منابع به افغانستان اینترنشنال گفته بودند که موتر حامل نور ولی محسود هدف حمله هوایی بوده است اما او از این حمله جان سالم به در برد. محسود پس از کشته شدن مولوی فضلالله در حمله هوایی امریکا در سال ۲۰۱۸، بهعنوان رهبر جدید تحریک طالبان پاکستانی برگزیده شد.
در پی حملات هوایی پاکستان بر ولایتهای کابل و پکتیکا، گزارشهایی منتشر شد که حافظ گلبهادر، از فرماندهان برجسته طالبان پاکستانی، کشته شده است.
منابع افغانستان اینترنشنال همچنین از زنده بودن حافظ گلبهادر خبر دادهاند.
به گفته آنان، او بیشتر در ولسوالی برمل ولایت پکتیکا زندگی میکرد. حافظ گلبهادر رهبر «شورای اتحادالمجاهدین» یا «تحریک طالبان گلبهادر» است که به نام تیتیجی مشهور است. او از تبار مدهخیل، شاخهای از قوم وزیر، است.
گلبهادر علاوه بر برمل، در مناطق دیگری از افغانستان، از جمله در سال ۲۰۲۲ در ولسوالی شکردره کابل، دیده شده است.
نور ولی محسود و حافظ گلبهادر، دو چهره کلیدی طالبان پاکستانی، از قبایل وزیرستان برخاستهاند و نقش مهمی در شکلگیری و تداوم تحریک طالبان پاکستانی و گروههای همسو دارند. هرچند میان آنها رقابت شدید وجود دارد، اما هر دو بهصورت جداگانه علیه پاکستان میجنگند. رابطه این دو گروه با شبکه حقانی نزدیک است و از حمایت رسمی آن برخوردارند.
دانشجویان دانشگاه پکتیا از گور «نخستین عامل انتحاری طالبان» دیدار کردند.
دانشگاه پکتیا با نشر اطلاعیهای گفت که دانشجویان ۹ دانشکده از قبر حیاتالله در ولسوالی گردهچرخه ولایت پکتیا بازدید کردند.
این دانشگاه از این بازدید بهعنوان یک «سفر فرهنگی» یاد کرده است.
نصرالله ظهیر، مسئول هماهنگی و امور دانشجویان دانشگاه پکتیا، گفت که انجام چنین سفرهایی برای دانشجویان اهمیت زیادی دارد.
اما در کنار این، شماری از استادان دانشگاه بهشدت از این اقدام انتقاد کردهاند. آنان میگویند که طالبان با چنین برنامههایی در تلاش اند تا افکار افراطی و جنگطلبانه را در ذهن دانشجویان نهادینه کنند.
رهبران طالبان همواره از عاملان انتحاری با احترام و تقدس یاد میکنند و خانوادههای آنان را مورد توجه ویژه قرار دادهاند. مقامهای طالبان بارها گفتهاند که بازگشت آنان به قدرت، نتیجه «قربانیهای عاملان انتحاری» بوده است.
در گذشته، دانشجویان دانشگاهها معمولاً برای سیر علمی به مکانهای تاریخی و دیدار از گور چهرههای فرهنگی و علمی میرفتند؛ اما این بار، «سیر علمی» به مرقد یک انتحاری انجام شده است.
وزارت امر به معروف طالبان اعلام کرد که محتسبان این وزارت در یک هفته گذشته در ولایتهای خوست و زابل ۲۲۲ «بیمار روانی» را جمعآوری کردهاند.
این وزارت میگوید که پس از دستور رهبر طالبان در ماه سنبله امسال، هزار و ۷۰۰ بیمار روانی را از ولایتهای مختلف جمعآوری کرده است.
وزارت امر به معروف طالبان پنجشنبه، اول عقرب گفت که روند جمعآوری بیماران روانی در سراسر کشور در راستای عملیسازی دستور اخیر هبتالله آخندزاده، رهبر طالبان ادامه دارد.
وزارت امر به معروف طالبان درباره نحوه جمعآوری این افراد و رضایت و مخالفت خانوادههای آنها تاکنون وضاحت نداده است.
وزارت امر به معروف در ۲۴ سنبله اعلام کرد که هبتالله آخندزاده، رهبر طالبان طی فرمانی، دستور جمعآوری بیماران روانی را در ۳۴ ولایت افغانستان صادر کرده است. بر اساس گزارشهای این وزارت پس از دستور هبتالله محتسبان تاکنون هزار و ۷۰۰ «بیمار روانی» را از ولایتهای مختلف جمعآوری کردهاند.
کارشناسان میگویند که افراد دارای اختلالهای روانی به مراقبتهای ویژه نیاز دارند. به گفته آنها در حال حاضر مراکز درمانی دولتی در افغانستان قادر به ارائه خدمات مورد نیاز به افراد دارای اختلال روانی نیستند.
به گزارش سازمان بهداشت جهانی، از هر پنج نفر در افغانستان یکی از اختلالهای روانی رنج میبرد. کارشناسان میگویند که بیمارهای روانی پس از سلطه طالبان بر افغانستان و گسترش فقر و بیکاری افزایش یافته است.
مرکز علم و فرهنگ روسیه در کابل اعلام کرده است که مسئولان این نهاد با مقامات انستیتوت دیپلوماسی وزارت خارجه طالبان دیدار کرده و درباره برگزاری دورههای آموزشی برای دیپلوماتهای طالبان گفتوگو کردهاند.
مرکز علم و فرهنگ روسیه گفت که در این دیدار سرگئی ستوپاچف، رئیس این مرکز و نورالله اعزام، رئیس انستیتوت دیپلوماسی طالبان، بر تقویت همکاریهای فرهنگی و آموزشی میان دو کشور تأکید کردهاند.
در محور گفتوگوها، طرحهایی برای آموزش زبان روسی، برگزاری سیمینارهای آنلاین با مشارکت کارشناسان روس، و ایجاد برنامههای آموزشی برای تربیت «دیپلوماتهای آینده افغانستان» مطرح شده است.
مسکو در چارچوب این همکاریها مجموعهای از آثار ادبیات کلاسیک روسیه و مواد آموزشی را به انستیتوت دیپلوماسی طالبان اهدا کرده است.
اداره تجارت و ترانزیت پاکستان اعلام کرد که در پی توافق آتشبس با طالبان در دوحه، تجارت ترانزیت با افغانستان را بهطور مرحلهای از سر گرفته است.
این اداره نوشت که حدود ۳۰۰ موتر باربری که در مناطق مختلف متوقف شده بودند، اجازه ترخیص یافتهاند.
اداره تجارت و ترانزدیت پاکستان پنجشنبه، اول عقرب در بیانیهای اعلام کرد که کامیونهای باربری متوقف شده در پاکستان از طریق گذرگاه چمن ترخیص خواهند شد. این اداره افزود که از سرگیری تجارت ترانزیت با افغانستان در سه مرحله اجرا میشود.
در بیانیه این اداره آمده است که تمام فعالیتهای منظم تجارت ترانزیت پس از ترخیص کالاهای متوقف شده، بر اساس «اولین ورودی و خروجی» از سر گرفته خواهد شد.
به گزارش این اداره، در مرحله نخست ۹ کامیون باربری که هنگام بسته شدن دروازه دوستی بازگردانده شده بودند، دوباره وزن و اسکن میشوند. هرگونه مغایرت منجر به بازرسی کامل خواهد شد.
مرحله دوم شامل ۷۴ لاری است که از محوطه پایانه مرزی با افغانستان بازگردانده شدهاند. به این کامیونهای حامل کالاهای تجاری نیز پس از وزن و اسکن شدن و بررسی فنی اجازه خروج داده میشود.
اداره تجارت و ترانزیت پاکستان نوشت که مرحله سوم شامل ترخیص ۲۱۷ لاری باربری است که در حال حاضر در محوطه پایانه مرزی متوقفاند. این لاریها نیز اجازه عبور از مرز به افغانستان را دریافت خواهند کرد.
بیانیه اداره تجارت و ترانزیت پاکستان میافزاید که از تمام موترهای باربری متوقف شده، هنگام ترخیص تصویر برداری شده و در اداره گمرک آرشیف میشود تا شفافیت و اسناد لازم تضمین شود.
رسانههای پاکستان به نقل از مقامات بخش تجارت و ترانزیت این کشور نوشتند که انتظار میرود از سرگیری تجارت ترانزیت، به بازرگانان، شرکتهای حمل و نقل و اپراتورهای باربری برای جلوگیری از افزایش خسارت کمک کند. آنها افزودند که بررسیهای امنیتی و رویههای بازرسی برای جلوگیری از قاچاق و تجارت غیرقانونی تشدید شده است.
گذرگاه چمن از مهمترین مسیر تجارت زمینی پاکستان با افغانستان است و روزانه دهها کامیون و محموله از آن عبور میکنند. مقامات امیدوارند که بازگشایی مرحلهای، تجارت و ترانزیت بین دو کشور را به حالت عادی برگرداند و روابط اقتصادی را تقویت کند.
پاکستان در ۱۹ میزان در پی درگیری مرزی طالبان با مرزبانان پاکستانی گذرگاههای خود با افغانستان را به روی ترانزیت کالا و رفتوآمد مسافران بست.
یوسف وفا، والی طالبان در بلخ روز پنجشنبه به تاجيکستان رفت و در دیدار با مقامات این کشور خواستار برقراری روابط دیپلوماتیک شد.
والی طالبان در این دیدارها بر همکاری مشترک برای مقابله با تهدیدهای امنیتی تاکید کرده و گفته است که هرگونه ناامنی در افغانستان به زیان کشورهای همسایه است.
سخنگوی والی طالبان در بلخ گفت که آقای وفا در راس هیئتی به دعوت تاجیکستان به شهر دوشنبه رفته است.
دفتر مطبوعاتی والی طالبان در بلخ نوشت که یوسف وفا در این سفر با خورشید عطازاده، فرمانده مرزها و سیدمومن ستاراویچ، وزیر استخبارات تاجیکستان دیدار کرده است.
یوسف وفا در این دیدار گفته است «ما خواهان روابط در چارچوب نظام اسلامی و منافع ملی هستیم و زیر نفوذ هیچ کشوری قرار نخواهیم گرفت.»
والی طالبان گفته است «میان ما و شما باید روابط دیپلوماتیک، اسلامی، فرهنگی، سیاسی، اقتصادی، اجتماعی، تجاری و بهویژه علمی تقویت شود، زیرا در موفقیت اقتصادی افغانستان و ایجاد سهولتهای اقتصادی، همه کشورها نفع میبرند.»
یوسف وفا همچنان پیشنهاد کرده است که روند صدور ویزا برای شهروندان افغانستان تسهیل و هزینههای آن کاهش یابد و «روابط رسمی از طریق قونسلگری فعال شود.»
تاجیکستان روابط دیپلوماتیک با طالبان ندارد و پس از سقوط نظام جمهوری، میزبان شماری چهرههای مخالف طالبان نیز بوده است. تاجیکستان بر خلاف دیگر کشورهای آسیای میانه سفارت افغانستان را به طالبان واگذار نکرده است.
در حال حاضر سفارت افغانستان در شهر دوشنبه در کنترول نماینده دولت ساقط شده افغانستان است اما یک قنسولگری افغانستان در شهر خاروغ تاجیکستان به طور مستقیم تحت حمایت و زیر نظر وزارت خارجه طالبان کار میکند.
یوسف وفا از افراد نزدیک و مورد اعتماد رهبر طالبان است. او در دیدار با مقامات تاجیک تاکید کرده است که «ما خاک خود را علیه هیچ کشوری استفاده نمیکنیم و به هیچکس نیز اجازه چنین کاری را نمیدهیم.»
والی طالبان در بلخ گفته است که طالبان پیش از تسلط بر افغانستان در نبرد با داعش قربانیهای فراوان داده است و اکنون هم مانع فعالیت داعش میشود و اجازه نمیدهد که منطقه بیثبات شود.
نگرانیهای امنیتی تاجیکستان و اطمینان طالبان
تاجیکستان از حضور گروههای تروریستی در افغانستان تحت کنترول طالبان نگران است. رئیسجمهور تاجیکستان در جوزا ۱۴۰۲ هشدار داد که افغانستان، به ویژه ولایات شمالی آن به محل پرورش تروریسم بینالمللی تبدیل شده است.
امامعلی رحمان گفته است که پس از به قدرت رسیدن طالبان، تولید مواد مخدر به طور چشمگیری افزایش یافته است.
یوسف وفا در سفر به تاجیکستان اطمینان داده است که هیچکس اجازه ندارد در افغانستان گیاهان مخدر را کشت یا خریدوفروش کند.
پارسال، سید مومن رئیس کمیته دولتی امنیت ملی تاجیکستان در سفر به کابل با مقامهای استخبارات طالبان دیدار کرد. منابع دیپلوماتیک به افغانستان اینترنشنال گفته بودند که این مقام امنیتی تاجیکستان در ماه اگست گذشته به کابل سفر کرده و با مقامهای طالبان درباره تقویت روابط تاجیکستان با طالبان مذاکره کرده است.
دفتر مطبوعاتی والی طالبان در بلخ نوشت که وزیر استخبارات تاجیکستان گفته است که او سال گذشته در کابل با مقامات طالبان دیداری داشته است.
این دفتر نوشت که وزیر استخبارات تاجیکستان اطمینان داده است تاجیکستان و افغانستان همچون دو کشور برادر در صلح و دوستی زندگی کنند. وی تاکید کرده است «ما اجازه نخواهیم داد هیچ عنصر شروری از خاک ما برای تهدید افغانستان استفاده کند.»