همزمان با ادامه کاهش ارزش پول ملی ایران بانک مرکزی این کشور اعلام کرد که اسکناس ۵ میلیون ریالی (۵۰۰ هزار تومانی) پیشچاپ شده، از روز یکشنبه وارد شبکه بانکی شده است. این اسکناس جدید حدود ۳.۱۰ دالر ارزش دارد.
بانک مرکزی ایران روز یکشنبه اعلام کرد که این اقدام بخشی از تلاشها برای مدیریت و تسهیل گردش نقدی و سرعت بخشیدن به معاملات روزمره است.
بانک مرکزی ایران تأکید کرده است که این اقدام با هدف تسهیل پرداختهای نقدی و جایگزینی برای اسکناسهای با ارزش پایینتر انجام شده و هیچ تغییری در حجم نقدینگی کشور ایجاد نمیکند.
در پی افزایش احتمال اقدام نظامی امریکا، شیب صعودی نرخ ارزهای خارجی، تشدید تورم و وخامت بحران اقتصادی، گزارشها از کمیاب شدن اسکناس در ایران حکایت دارند.
پایگاه خبری دیدهبان ایران پنجشنبه، ۹ دلو گزارش داد تقاضا برای دریافت وجه نقد در کشور «افزایش محسوسی» یافته و از این رو، بانکها برای هر مراجعهکننده «به شکل غیررسمی» سقف ۳ تا ۵ میلیون تومان در نظر گرفتهاند.
این رسانه افزایش تقاضا برای اسکناس در «شرایط نااطمینانی» را «امری طبیعی» دانست و نوشت: «در شرایط تورمی، ارزش پول کاهش مییابد و در نتیجه افراد برای انجام امور روزمره به ارقام بالاتری از اسکناس نیاز دارند.»
آخرین آمار بانک مرکزی نشان میدهد میزان اسکناس و مسکوکات در دست مردم در ۸ ماه ابتدایی سال جاری جهشی قابل توجه داشته و بیش از ۲۳ درصد افزایش یافته است.
در روزهای اخیر، کشتار معترضان به دست ماموران جمهوری اسلامی، در کنار احتمال مداخله نظامی امریکا و تداوم بحران، زندگی روزانه در ایران را بهشدت تحت تاثیر قرار داده است.
نرخ ارزهای خارجی نیز با شتابی قابل توجه به مسیر صعودی خود ادامه میدهد و این روند، به ابهام و نگرانی درباره وضعیت اقتصاد ایران دامن زده است.
دهلی نو در ثور ۱۳۹۵ توافقی را با ایران و افغانستان امضا کرد که بر اساس آن متعهد شد حدود ۵۰۰ میلیون دالر در توسعه بندر چابهار و زیرساختهای مرتبط، از جمله جاده و خط راهآهن تا مرز افغانستان، سرمایهگذاری کند.
هدف این طرح، تقویت پیوندهای تجاری هند با آسیای مرکزی و کاهش وابستگی به مسیرهای تحت کنترول پاکستان عنوان شد.
ایالات متحده، در ماه سپتامبر سال گذشته تحریمهای شدید اقتصادی علیه ایران را اعمال کرد، اما وزارت خارجه هند اعلام کرد که این کشور به دهلی معافیتی ششماهه از تحریمها را برای تداوم فعالیتهایش در بندر چابهار ایران، واقع در سواحل خلیج عمان، داده است. این معافیت به تاریخ ۲۶ اپریل ۲۰۲۶ به پایان میرسد.
فارن پالیسی چهارشنبه اول دلو گزارش داد پروژه بندر چابهار که حاصل همکاری ایران، افغانستان و هند است، بار دیگر به یکی از نقاط حساس در تقاطع تحریمهای امریکا و رقابتهای ژئوپلیتیکی منطقهای تبدیل شده است.
تعرفه ۲۵ درصدی جدید دولت دونالد ترامپ، رئیسجمهور امریکا، بر کشورهایی که با ایران همکاری اقتصادی دارند، آینده سرمایهگذاری هند در بندر چابهار را با ابهام روبهرو کرده و دهلینو را میان ملاحظات راهبردی و فشار واشنگتن قرار داده است.
رندهیر جیسوال، سخنگوی وزارت خارجه هند، ماه گذشته گفت که در حال گفتوگو با امریکا در مورد مسائل مرتبط با پروژه بندر چابهار است.
نادیدهگرفتن اختصاص هزینه در بودجه این پروژه نشان میدهد که مذاکرات میان هند و ایالات متحده به نتیجه ملموسی نرسیده است.
بندر چابهار در تقویت روابط و تجارت میان هند و ایران اهمیت دارد. هر دو کشور تلاش میکنند تا این بندر به بخشی کلیدی از مسیر ترانزیتی بینالمللی شمال-جنوب تبدیل شود.
همچنین این بندر برای دهلی دروازهای به افغانستان است و از آنجا به کشورهای آسیای مرکزی و حتی شرق روسیه با استفاده از کریدور حملونقل بینالمللی هند میتواند محمولههای تجاری خود را با دور زدن مسیرهای زمینی پاکستان، به این مناطق پرسود منتقل کند.
بندر چابهار تنها مسیر ترانزیتی قابلاعتماد برای افغانستان است که این امکان را میدهد تا پاکستان را دور بزند و به آبهای آزاد متصل شود.
پیشتر وزارت تجارت و صنعت هند اعلام کرد که ارزش کل تجارت میان افغانستان و این کشور در سال مالی ۲۰۲۴–۲۰۲۵ حدود ۱.۰۰۸ میلیارد دالر رسیده است. در این مدت، هند ۶۸۹.۸ میلیون دالر کالا از افغانستان وارد کرده و ۳۱۸.۹ میلیون دالر به افغانستان صادر کرده است.
