دونالد ترامپ، رئیسجمهور امریکا در اظهاراتی جنجالی گفت ایلهان عمر، نماینده مینهسوتا و رشیده طلیب، نماینده میشیگان، باید «به مراکز درمانی روانی فرستاده شوند» و به «جایی که از آن آمدهاند» بازگردانده شوند.
این سخنان یک روز پس از آن بیان شد که این دو نماینده دموکرات در جریان سخنرانی سالانه ترامپ در کانگرس، با او مشاجره لفظی داشتند.
در سخنرانی سهشنبه شب، طلیب و عمر هنگام دفاع ترامپ از سیاستهای سختگیرانه مهاجرتی، او را به شدت مورد انتقاد قرار دادند و با فریاد گفتند «تو امریکاییها را میکشی»؛ عمر همچنین او را «دروغگو» خواند.
ترامپ در شبکه اجتماعی تروث سوشال این دو قانونگذار را «دیوانه» و «دارای اختلال روانی» توصیف کرد و خواستار بازگرداندن آنان شد، در حالی که هر دو شهروند امریکا هستند.
رهبر اقلیت دموکراتها این اظهارات را «بیگانههراسانه» و «شرمآور» دانست و شورای روابط امریکایی-اسلامی نیز آن را نژادپرستانه توصیف کرد.
این موضعگیریها در حالی مطرح میشود که سیاستهای مهاجرتی دولت ترامپ با انتقاد گروههای حقوق بشری روبهروست.
مارکو روبیو، وزیر خارجه امریکا گفت که برنامه هستهای و موشکی جمهوری اسلامی تهدیدی علیه ایالات متحده و منافع آن است.
او چهارشنبه شب ۶ حوت به خبرنگاران گفت: «رئیسجمهور در سخنان دیشب به روشنی گفت که او همیشه ترجیح میدهد مذاکره کند، اما من میخواهم همه بدانند که حکومت ایران تهدیدی بسیار جدی برای ایالات متحده بوده و مدتهاست که چنین است.»
او نخستین و مهمترین تهدید جمهوری اسلامی را برنامه هستهای آن دانست.
روبیو گفت که حکومت ایران تلاش میکند پس از نابودی تاسیسات هستهای خود در پی حمله امریکا، آن را دوباره راهاندازی کند. او اضافه کرد: «شما میبینید که آنها همواره میکوشند بخشهایی از آن را بازسازی کنند. در حال حاضر غنیسازی انجام نمیدهند، اما تلاش میکنند به نقطهای برسند که در نهایت بتوانند این کار را انجام دهند.»
وزیر خارجه امریکا تهدید دیگر جمهوری اسلامی را برنامه موشکی دانست و گفت: «حکومت ایران تعداد بسیار زیادی موشک بالستیک در اختیار دارد، بهویژه موشکهای بالستیک کوتاهبرد که ایالات متحده و پایگاههای ما در منطقه، و همچنین شرکای ما در منطقه و تمامی پایگاههای ما در امارات، قطر و بحرین را تهدید میکند.»
روبیو اضافه کرد که رژیم ایران همچنین تجهیزات دریایی در اختیار دارد که کشتیرانی را تهدید میکند و میکوشد نیروی دریایی امریکا را به چالش بکشد.
به گفته او، جمهوری اسلامی فراتر از برنامه هستهای، تسلیحاتی در اختیار دارد که تنها برای حمله به امریکا و امریکاییها طراحی شدهاند، اگر تصمیم بگیرند چنین کاری انجام دهند.
او توضیح داد: «حکومت ایران تلاش میکند با اقداماتی چون فرستادن ماهواره به فضا به موشک بالیستیک قاره پیما دست پیدا کند. آنها در مسیری هستند که روزی قادر خواهند بود به سلاحی برسند که قاره امریکا را هدف قرار دهد.»
به گفته وزیر خارجه امریکا مشکل بزرگ این است که جمهوری اسلامی از گفتوگو درباره موشکهای بالیستیک خودداری میکند.
کمیته حفاظت از خبرنگاران اعلام کرد که برای دومین سال پیاپی، شمار خبرنگاران و کارکنان رسانه که در سراسر جهان کشته شدهاند، به رقم بیسابقهای رسیده است. بر بنیاد گزارش سالانه این نهاد که روز چهارشنبه نشر شد، در مجموع ۱۲۹ خبرنگار و کارمند رسانه در سال ۲۰۲۵ جان باختهاند.
این رقم باعث شده است تا سال ۲۰۲۵ به مرگبارترین سال برای خبرنگاران از زمان آغاز آمارگیری کمیته حفاظت در بیش از ۳۰ سال گذشته بدل شود.
جودی گینزبرگ، مدیر اجرایی این نهاد، در بیانیهای گفت: «خبرنگاران در حالی به طور بیسابقهای کشته میشوند که دسترسی به اطلاعات بیش از هر زمان دیگر اهمیت یافته است.»
او افزود: «وقتی خبرنگاران به خاطر گزارشدهی کشته میشوند، همه ما در معرض خطر قرار میگیریم.»
بر اساس این گزارش، بیش از سهچهارم موارد مرگ خبرنگاران در سال ۲۰۲۵ در جریان درگیریهای مسلحانه رخ داده است. کمیته حفاظت از خبرنگاران اعلام کرد که مسئول دو سوم این تلفات نیروهای اسرائیلی بودهاند.
به گفته این نهاد، ۸۶ تن از اعضای رسانه توسط نیروهای اسرائیلی کشته شدهاند که بیش از ۶۰ درصد آنان فلسطینیهایی بودند که از غزه گزارش میدادند.
ارتش اسرائیل هرگونه هدف قرار دادن عمدی خبرنگاران را رد کرده است.
در کنار غزه، کشورهای اوکراین و سودان نیز که درگیر جنگ و خشونتاند، نسبت به سال گذشته شاهد افزایش تلفات خبرنگاران بودهاند.
در گزارش آمده است که شمار خبرنگارانی که در حملات پهپادها کشته شدهاند، رو به افزایش است. از ۳۹ مورد مستندشده در این بخش، ۲۸ مورد مربوط به حملات اسرائیل در غزه، پنج مورد توسط نیروهای پشتیبانی سریع در سودان و چهار مورد توسط طیارههای بیسرنشین نظامی روسیه در اوکراین بوده است.
کمیته حفاظت از خبرنگاران همچنین به نبود تحقیقات شفاف در بسیاری از پروندههای قتل خبرنگاران اشاره کرده است. چنانچه در مکسیکو، شش خبرنگار در سال ۲۰۲۵ کشته شدند و تاکنون عاملان این قتلها شناسایی نشدهاند.
در بنگلادش، هند و پرو نیز مواردی از مرگ خبرنگاران در پی گزارشدهی درباره جرایم ثبت شده است.
بر بنیاد معلومات منتشرشده در وبسایت کمیته حفاظت از خبرنگاران، تا تاریخ اول قوس ۲۰۲۵، ۳۲۹ خبرنگار در سراسر جهان در زندان به سر میبرند و ۸۴ خبرنگار دیگر نیز همچنان در شمار ناپدیدشدگان قرار دارند.
این گزارش نشان میدهد که تهدیدها علیه آزادی بیان و امنیت خبرنگاران در سطح جهان همچنان رو به افزایش است.
وزارت خزانهداری ایالات متحده اعلام کرد به شرکتها اجازه خواهد داد تا پس از دریافت مجوز، نفت ونزوئلا را به کوبا بفروشند. این اقدام میتواند به کاهش کمبود شدید سوخت در این کشور بحرانزده کمک کند.
بر بنیاد چارچوب جدید، تنها شرکتها و نه حکومت ونزوئلا، میتوانند نفت این کشور را به کوبا که وارد بحران عمیق کمبود سوخت شده است، به فروش برسانند. وزارت خزانهداری امریکا دستور داده است که نفت در اختیار بخش خصوصی کوبا قرار گیرد و هرگونه معامله مستقیم یا غیرمستقیم با نهادهای دولتی کوبا منع است.
این تصمیم در حالی اتخاذ شده که کوبا با بحران کمسابقه انرژی روبهرو است. پس از آنکه ایالات متحده در اوایل سال جاری کنترول صادرات نفت ونزوئلا و درآمدهای حاصل از آن را در چارچوب توافق با حکومت موقت این کشور به دست گرفت، ارسال نفت به کوبا متوقف شد.
ونزوئلا بیش از ۲۵ سال تامینکننده اصلی نفت خام و فرآوردههای نفتی کوبا بود و این همکاری عمدتاً بر پایه مبادله نفت در برابر کالا و خدمات انجام میشد تا کوبا بتواند ذخایر ارزی خود را حفظ کند.
مکسیکو که در ماههای اخیر بهعنوان تامینکننده جایگزین مطرح شده بود نیز از ماه جنوری محموله تازهای به کوبا ارسال نکرده است.
شرکتهای بزرگ بازرگانی بینالمللی، از جمله ویتول و ترافیگورا، بخش عمده صادرات نفت ونزوئلا را مدیریت میکنند. میلیونها بشکه نفت این کشور به بازارهای امریکا، اروپا و هند صادر شده و مقادیر قابل توجهی نیز در پایانههای کارائیب برای فروش مجدد ذخیره شده است.
دونالد ترامپ، رئیس جمهور امریکا پیشتر اعلام کرده بود کشورهایی چون کوبا و چین که نفت ونزوئلا را با قیمت نازلتر دریافت میکردند، پس از این باید بهای آن را بر اساس قیمت بازار پرداخت کنند.
با وجود سیاست جدید، مشخص نیست کوبا توانایی خرید نفت با شرایط تجاری عادی، از جمله تضمین بانکی و پرداخت نقدی را داشته باشد. این کشور در سالهای اخیر برای پرداخت بهای واردات سوخت با مشکلات مالی جدی روبهرو بوده است.
از ماه دسامبر تاکنون چندین محموله سوخت به مقصد کوبا به دلیل محدودیتهای صادراتی وضع شده از سوی امریکا بلاتکلیف مانده است. یک نفتکش حامل بنزین ونزوئلا همچنان در آبهای این کشور در انتظار دریافت مجوز حرکت است و نفتکش «سی هورس» با پرچم هانگکانگ نیز که احتمال میرود مقصد آن کوبا باشد، در اقیانوس اطلس متوقف شده است.
مارکو روبیو، وزیر امور خارجه امریکا همزمان سفر خود به حوزه کارائیب را برای گفتوگو درباره پیامدهای بحران انسانی در کوبا و خطر بیثباتی منطقهای آغاز کرده است. این اقدام نشان میدهد که واشنگتن در عین حفظ فشار بر حکومت کوبا، در پی ایجاد کانالهایی برای تامین سوخت مورد نیاز بخش خصوصی و مصارف غیرنظامی این کشور است.
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران درباره گمانهزنیها پیرامون کشتهشدن علی خامنهای گفت که جمهوری اسلامی وابسته به افراد نیست و در آن همه افراد از طریق سازوکاری تثبیتشده جایگزین میشوند. او گفت هر زمان که لازم باشد، مجلس خبرگان، رهبر جدید جمهوری اسلامی را انتخاب میکند.
او که ساعاتی پیش از پرواز به ژنو برای دور سوم مذاکرات با نمایندگان امریکا با ایندیا تودی گفتوگو میکرد، افزود: «در رسانههای امریکایی و جاهای دیگر صحبتهایی درباره ترور رهبر مطرح شده است. اما این یک نظام است که در آن همه افراد از طریق سازوکار تثبیتشده داخلی جایگزین میشوند. هیچ چیز فرو نخواهد پاشید. نظام ما وابسته به افراد نیست، بلکه نظامی است که از سوی مردم حمایت میشود.»
او افزود همانطور که در میانه جنگ ۱۲ روزه، فرماندهان ارشد به سرعت جایگزین شدند و هیچچیز فرو نپاشید و ما توانستیم به دفاع از خود ادامه دهیم، مطمئنم اگر چنین اتفاقی تکرار شود، نظام بدون مشکل به کار خود ادامه خواهد داد.
در جریان جنگ ۱۲ روزه بسیاری از ارشدترین فرماندهان نیروهای مسلح جمهوری اسلامی، مانند فرمانده عمومی سپاه پاسداران کشته شدند.
آقای عراقچی در مورد حمله نظامی ایالات متحده گفت هرگونه رویارویی میتواند به سرعت از ایران و امریکا فراتر رود و به جنگی «ویرانگر» در منطقه تبدیل شود که چندین کشور خاورمیانه را درگیر خواهد کرد.
پیش از این، جمهوری اسلامی تهدید کرده بود که در صورت حمله ایالات متحده، پایگاههای امریکا اهداف مشروع هستند.
وزیر خارجه ایران در مورد مذاکرات جمهوری اسلامی و امریکا نیز گفت یک توافق منصفانه، متوازن و عادلانه دستیافتنی است.
او با اشاره به اینکه مذاکره و دیپلوماسی تنها گزینه است، اضافه کرد: «آماده رسیدگی به نگرانیها هستیم، اما حاضر نیستیم از حق خود برای استفاده صلحآمیز از فناوری هستهای صرفنظر کنیم.»
عراقچی در مورد موضوع برنامه موشکی جمهوری اسلامی هم گفت: «ما موشکهای دوربرد توسعه نمیدهیم. برد آنها را عمدا به کمتر از دو هزار کیلومتر محدود کردهایم.»
همزمان با افزایش حملات شبهنظامیان، ارتش پاکستان روز چهارشنبه اعلام کرد که دستکم ۳۴ جنگجو را در عملیاتهای جداگانه در ایالتهای خیبرپختنوخوا و بلوچستان کشته است.
در بیانیه ارتش آمده است که ۲۶ جنگجوی وابسته به گروه تحریک طالبان پاکستان، روز سهشنبه در چهار درگیری جداگانه در ولسوالیهای ناآرام وزیرستان شمالی، لکی مروت و بنو در ایالت خیبرپختونخوا کشته شدند.
در این بیانیه همچنین ذکر شده است که هشت جنگجوی جداییطلب بلوچ در ولسوالی ژوب در ایالت بلوچستان، در جنوبغرب پاکستان، در درگیری با نیروهای امنیتی کشته شدهاند. به گفته ارتش، از نزد این افراد سلاح و مهمات نیز به دست آمده است.
پاکستان در روزهای اخیر با موج تازهای از حملات روبهرو شده است، موجی که مقامات این کشور طالبان افغانستان و هند را مسئول آن میدانند.
به گفته منابع امنیتی، روز چهارشنبه افراد مسلح ناشناس بر یک واحد گشتزنی پولیس در ولسوالی باجور ایالت خیبرپختونخوا تیراندازی کردند که در نتیجه آن چهار پولیس کشته و دو تن دیگر زخمی شدند.
این حمله یک روز پس از آن رخ داد که در دو حمله جداگانه، هفت پولیس، از جمله یک افسر ارشد، کشته شده بودند.