خبرگزاری فرانسه در گزارشی در مورد «جهش سهام در بازار بورس وال استریت» نوشت شاخصهای اصلی به رکوردهای تازهای رسید، و همزمان، قیمت نفت در پی امیدها به توافق صلح میان آمریکا و ایران کاهش یافت.
بر اساس این گزارش، شاخص «اس اند پی ۵۰۰» با افزایش ۱.۵ درصدی به ۷,۳۶۴.۹۹ رسید که دومین رکورد تماموقت پیاپی است، در حالی که شاخص «نزدک» که سنگین در بخش فناوری است، با جهش ۲.۰ درصدی به ۲۵,۸۳۸.۹۴ صعود کرد و دومین رکورد متوالی را ثبت کرد.
شاخص صنعتی «داو جونز» هم با افزایش ۱.۲ درصدی به ۴۹,۹۱۰.۰۴ رسید.
در تازهترین ردهبندی بهترین بازیکنان کریکت جهان، راشد خان، ستاره تیم ملی افغانستان، جایگاه خود را بهعنوان برترین توپانداز جهان در هر دو قالب یکروزه و بیستآوره حفظ کرده است. او در فارمت یکروزه با کسب ۷۰۵ امتیاز و در بخش بیستآوره با ۷۵۳ امتیاز، در صدر جدول قرار دارد.
در ردهبندی توپاندازان مسابقات یکروزه، راشد خان با ۷۰۵ امتیاز در جایگاه نخست ایستاده است. پس از او، جوفرا آرچر با ۶۴۹ امتیاز در رده دوم و کشاو مهاراج از افریقای جنوبی با ۶۴۵ امتیاز در جایگاه سوم قرار دارند.
در ردهبندی توپاندازان مسابقات بیستآوره نیز راشد خان با ۷۵۳ امتیاز همچنان در صدر قرار دارد. پس از او، وارون چاکراوارتی از هند با ۷۴۰ امتیاز در رده دوم و ابرار احمد از پاکستان با ۷۳۶ امتیاز در جایگاه سوم ایستادهاند.
در بخش توپزنی مسابقات یکروزه، ابراهیم زدران، بازیکن تیم ملی افغانستان، با ۷۵۶ امتیاز در جایگاه سوم جدول ردهبندی قرار گرفته است. در این بخش، داریل میچل از نیوزیلند با ۸۱۵ امتیاز در رده نخست و ویرات کوهلی از هند با ۷۹۱ امتیاز در جایگاه دوم قرار دارند.
این روایت، داستان زن جوان ۱۸ سالهای است که در غور، از خانه شوهر ترسید، به خانه پدرشوهر پناه برد، دوباره او را برگشتاندند و سرانجام کشته شد.
غور سالهاست که نام زنان زیادی را با سوگ به حافظه افغانستان سپرده است؛ از رخشانه که زیر سنگها خاموش شد تا فرزانه که زیر تبر جان باخت.
فرزانه پیش از آنکه کشته شود، گفته بود که «میترسم مرا بکشند.» او نهایتاً در ولسوالی پسابند ولایت غور با ضرب «کرند» (ابزار زراعتی شبیه تبر) کشته شد.
شروع زندگی جدید
فرزانه یک سال پیش ازدواج کرد، اما بهعنوان همسر دوم مردی پا به خانهای گذاشت که از همان آغاز، سایه رقابت، تبعیض و خشونت بر آن سنگینی میکرد. فرزانه در بدل ۶۰۰ هزار افغانی به عقد محبالله درآمد و برای او هیچ مراسم عروسی برگزار نشد.
منابعی که زندگی فرزانه را روایت میکنند، میگویند او خودش نیز با برگزار نشدن عروسی مخالفتی نداشت، اما پدرش از این ماجرا ناراحت بود، چون خروج دخترش از خانه پدر، سهمی از شادی و حرمت معمول یک عروس را با خود نداشت.
در آغاز، زندگی فرزانه و محبالله تقریبا خوب توصیف شده است. اما خانه دوهمسری زود چهره خشن خود را نشان داد.
امباق و پسر او، آرامش کوتاه فرزانه را از میان بردند. نزدیکانش میگویند او لتوکوب میشد و خانه، آرام آرام به جایی بدل شد که فرزانه از آن میگریخت.
منابع نزدیک به خانواده فرزانه به افغانستان اینترنشنال گفتند که همسر فرزانه به دلایلی که مشخص نیست، در مقابل رفتارهای خشن، تند و لتوکوب پیهم زن دومش سکوت میکرد. فرزانه توسط پسر جوان شوهرش بیش از دیگران مورد خشونت قرار میگرفت.
با آنهم این منابع سکوت شوهر در مقابل خشونتهای همسر اولش را نوعی همدستی در خشونت میدانند.
فرزانه، چند ماه پیش از مرگ، باری به خانه خسرش پناه برد و داستان روز و شبهای تلخ زندگی خود را به پدر همسرش روایت کرد. همسرش در نهایت پس از گفتوگو و حتا تعهد به مواظبت بیشتر از فرزانه، او را وادار کرد دوباره به خانه برگردد.
فرزانه رفت، اما آنگونه که روایت کنندگان این ماجرا شنیدهاند، به مادر خود گفته بود که وقتی برگردم، «آنها مرا میکُشند.»
قربانیانی مانند فرزانه از حمایت قانونی و قضایی طالبان برخوردار نیستند و مجبور اند که با محیط خشونتبار خانواده شوهر بسازند. اگر آنها به دادگاه مراجعه کنند، قاضی طالبان به حرف شان گوش نمیدهد.
ریچارد بنت، گزارشگر ویژه سازمان ملل متحد در امور حقوق بشر افغانستان در نشست شورای حقوق بشر در ماه اسد ۱۴۰۴ گفت که اداره طالبان از نظام قضایی به عنوان سلاح برای سرکوب زنان و دختران استفاده میکند.
به گفته بنت، طالبان پس از بهدست گرفتن قدرت، دستگاه قضایی افغانستان را دگرگون کرده است. به گفته او، همه قاضیهای گماشتهشده در دوره حکومت پیشین، از جمله حدود ۲۷۰ قاضی زن، برکنار شدهاند و جای آنان را قاضیهای وابسته به طالبان گرفتهاند.
در گزارش آمده است که این قاضیها آموزش حرفهای حقوقی ندارند و حکمهای خود را نه بر اساس اصول ثابت حقوقی، بلکه بر پایه فرمانهایی صادر میکنند که طالبان وضع کرده است. گزارش وی همچنین میگوید همه قاضیهای کنونی مرد هستند.
ماجرای کشته شدن فرزانه
روز پنجم ثور، چند روز پس از بازگشت فرزانه به خانه، جواد، پسر امباقش، همراه با مادرش نخست با ابزاری که مردم محل به آن «کرند» میگویند، بر سر او کوبیدند.
تقریبا هیچکس نمیداند ماجرا بر سر چه چیزی بوده، زیرا جواد و مادرش در ابتدا دست داشتن در این رویداد را رد میکردند، چند روز پس از مرگ در نهایت مسئولیت آن را پذیرفتند.
کرند ابزاری شبیه تبر است که برای کندن بوته استفاده میشود.
وقتی فرزانه را به شفاخانه انتقال دادند، علاوه بر جای ضربه کرند، در گلوی او آثار خفگی با طناب و حتا جای سوختگی دیده میشد. جواد و مادرش به ماموران طالبان گفتند که فرزانه دست به خودکشی زده است.
پزشکان شفاخانه مرکزی غور به طالبان گزارش دادند که مرگ فرزانه ربطی به خودکشی ندارد و علایم خشونت در بدن او دیده میشود.
دستکم دو منبع از ولایت غور و یک فعال حقوق زنان روایت مشابهی از نحوه کشته شدن او، انتقال به شفاخانه و گزارش پزشکان به دست دادند.
تصاویری از جسد فرزانه که در اختیار افغانستان اینترنشنال قرار گرفته است، بدن کبود او را نمایش میدهد. در اطراف گوش و گردن، نشانههایی از آسیب و تغییر رنگ پوست دیده میشود.
در عکسهای دیگر، پشت و کمر فرزانه دیده میشود. پوست بدن او پر از لکههای بزرگ و تیره است و در چند بخش، ردهای کشیدهای دیده میشود که شبیه جای شلاق است.
این تصویرها با آنچه پزشکان شفاخانه مرکزی غور به طالبان گزارش دادهاند، همخوانی دارد؛ اینکه مرگ فرزانه شبیه خودکشی نیست و بر بدن او نشانههای روشن خشونت دیده میشود.
فرزانه، زن جوانی در غور، چند روز پس از بازگشت به خانه شوهر با نشانههای خشونت جان باخت.
در این تصاویر، صورتش هنوز نشانههای جوانی دارد. گونهها، لبها و پلکهای بسته، تصویری از زنی را نشان میدهد که زندگیاش باید تازه آغاز میشد. او ۱۸ ساله بود.
از فرزانه دختر سه ماههای باقی مانده است. او اوایل همین هفته در پسابند غور، جایی که هجده سال میزبان عمر کوتاه فرزانه بود، به خاک سپرده شد.
در این میان، طالبان تا اکنون تنها جواد، پسر ناتنی فرزانه را بازداشت کرده و از شوهر فرزانه نیز تحقیق کرده است.
یک خبرنگار از غور که این پرونده را از نزدیک دنبال کرده به افغانستان اینترنشنال گفت که طالبان معمولا پروندههایی از این دست را چند روز پیگیری میکنند و سپس آرام آرام فراموش میشود.
او نگران است که مرتکبان این قتل نیز مانند عاملان قتل رخشانه مجازات نشوند.
بدن کبود و شکنجه شده فرزانه که به دلیل حفظ هویت و خشن بودن آن بلر شده است
خشونت فزاینده در برابر زنان
نام غور پیش از فرزانه هم با مرگ زنان زیادی گره خورده است. سالها پیش، رخشانه، زن جوانی که به دلیل گریختن از ازدواج اجباری و خواستن زندگی با مردی که دوست داشت، سنگسار شد.
او در منطقه زیر کنترول طالبان جان باخت و ویدیو و عکسهای او که حین سنگسار منتشر شد، بازتاب جهانی داشت.
طالبان حالا نه تنها آنحا، بلکه همه افغانستان را زیر تسلط خود دارند و پیهم محدودهای گستردهای را بر زنان در سرتاسر این کشور وضع میکنند.
رخشانه ده سال پیش به اتهام فرار از منزل، در منطقه تحت تسلط طالبان سنگسار شد. این تصویر، یادآور یکی از تلخترین روایتهای خشونت علیه زنان در افغانستان است.
میان رویداد منجر به قتل رخشانه و فرزانه، یک دهه قاصله بود، اما در همه این ده سال، زنان زیادی قربانی خشونتهایی شدند که از دل جامعه برخاسته است.
شبیه داستان عابده، زن جوانی که سال گذشته، در ولسوالی تیوره برای گریز از ازدواج اجباری خود را آتش زد و جان باخت. رسانه رخشانه در توصیف سرنوشت عابده نوشت که او قرار بود به برادر یک فرمانده محلی طالبان داده شود و درست روزی که قرار بود او را ببرند، خودش را سوزاند و جان داد.
سازمان عفو بینالملل در گزارش سال ۲۰۲۵ خود نوشت که زنان و دختران در افغانستان با افزایش خشونت جنسیتی در خانه و جامعه روبهرو اند. این نهاد به نقل از سازمان ملل نوشته است که خطر خشونت علیه زنان و دختران در دوره طالبان ۴۰ درصد افزایش یافته و ۱۴.۲ میلیون زن به حمایت و کمک نیاز دارند.
نتایج یک تحقیق مجله «آرشیو بهداشت روانی زنان» نشان میدهد که ۵۵.۵۴ درصد زنان افغان در جریان زندگی مشترک خود با خشونتهای فیزیکی، عاطفی یا جنسی از سوی همسرانشان مواجه اند. این بررسی که بر اساس پاسخهای ۲۱ هزار و ۲۳۴ زن ازدواجکرده در افغانستان انجام شده است، گستردگی خشونتهای خانوادگی را در این کشور برجسته میکند.
یافتههای این ارزیابی حاکی از آن است که خشونت فیزیکی با حدود ۵۰ درصد، رایجترین نوع خشونت در برابر زنان در افغانستان است. این تحقیق عوامل موثر در افزایش خطر مواجهه با خشونت را نیز ارزیابی کرده است. بر اساس آمار ارائهشده، تجربه دیدن خشونت در خانواده پدری، مانند لتوکوب مادر توسط پدر، و همچنین پذیرش پدیده خشونت از سوی خود زنان، احتمال مواجهه آنان با خشونتهای خانوادگی را به میزان چشمگیری افزایش میدهد. سطح آموزش نقش مهمی در کاهش این پدیده دارد. اطلاعات این تحقیق نشان میدهد که داشتن دستکم سواد ابتدایی برای زنان یا همسرانشان، با کاهش ثبت موارد خشونت خانوادگی ارتباط مستقیم دارد. پژوهشگران تاکید کردهاند که تجربه خشونت در میان زنان افغان بسیار بالا است و برای تدوین راهبردها و سیاستهای پیشگیرانه، باید به این عوامل اجتماعی و جمعیتی توجه شود.
طالبان پس از رسیدن به قدرت نهادهای حامی حقوق زنان و جلوگیری از خشونت جنسیتی را از میان برده است. یافتههای یک پژوهش تازه نشان میدهد که ۹۵ درصد زنان افغانستان به نظام عدلی طالبان اعتماد ندارند و ۶۵ درصد زنان تجربه بدی از مراجعه به محاکم طالبان داشتهاند.
تیم پاریسنژرمن، مدافع عنوان قهرمانی، با تساوی ۱ بر ۱ برابر بایرن مونیخ در دیدار برگشت مرحله نیمهنهایی لیگ قهرمانان اروپا، جواز حضور در دیدار نهایی این رقابتها را برای دومین فصل پیاپی بهدست آورد. این تیم در مجموع دو دیدار رفت و برگشت با نتیجه ۶ بر ۵مقابل بایرن به برتری رسید.
نماینده فرانسه در دیدار نهایی که قرار است در تاریخ ۳۰ می در شهر بوداپست برگزار شود، به مصاف آرسنال خواهد رفت؛ تیمی که با پیروزی ۱ بر ۰ برابر اتلتیکو مادرید در دیدار دیگر نیمهنهایی، در مجموع ۲ بر ۱ به پیروزی رسید و راهی فینال شد.
پاریسنژرمن که در دیدار رفت با نتیجه ۵ بر ۴ پیش افتاده بود، بازی را نیز طوفانی آغاز کرد. عثمان دمبله که در دیدار قبلی دو گل به ثمر رسانده بود، در دقیقه سوم با استفاده از پاس دقیق کواراتسخلیا دروازه بایرن را باز کرد.
در ادامه مسابقه، بایرن مونیخ فشار زیادی بر دروازه حریف وارد کرد؛ به خاطری که برای جبران نتیجه به دو گل نیاز داشت؛ اما بازیکنان پاریسنژرمن با دفاع منظم و استفاده از ضدحملهها، تلاش کردند برتری خود را حفظ کنند.
در نیمه دوم، با افزایش فشار تیم میزبان، فضاهای بیشتری برای حملات پاریسنژرمن ایجاد شد و بازیکنانی چون دزیره دوئه و کواراتسخلیا فرصتهایی برای گلزنی بهدست آوردند.
در نهایت، هری کین در وقتهای تلفشده توانست گل تساوی را برای بایرن مونیخ به ثمر برساند؛ اما این گل برای جلوگیری از حذف تیم آلمانی کافی نبود و پاریسنژرمن راهی دیدار نهایی شد.
دو برادر ناتنی از ایالت اوهایوی امریکا که خود را به دروغ عضو خاندان سلطنتی امارات متحده معرفی کرده بودند، به جرم رشوهدهی و میلیونها دالر کلاهبرداری، به ۲۴ و ۲۳ سال زندان محکوم شدند.
وزارت عدلیه امریکا اعلام کرد که زبیر الزبیر ۴۳ ساله به ۲۴ سال و مزمل الزبیر ۳۳ ساله به ۲۳ سال زندان محکوم شدهاند. این دو برادر با استفاده از هویتهای جعلی، قربانیان خود را در چندین ایالت و کشور فریب داده بودند.
همچنان مایکل لیون اسمدلی، مقام پیشین شهر کلیولند شرقی، نیز به ۹۷ ماه زندان محکوم شد. این مدت کمی بیش از هشت سال است.
این سه نفر پس از محاکمهای بیش از دو هفتهای مجرم شناخته شدند. در این محاکمه، ۳۵ شاهد شهادت دادند و ۳۲۴ مدرک بررسی شد.
اتهامهای آنان شامل توطئه برای رشوهدهی، کلاهبرداری، پولشویی، سرقت از بودجه دولتی و کمک در تهیه اظهارنامه مالیاتی جعلی بود.
دادستانها میگویند این دو برادر از سال ۲۰۲۰ تا ۲۰۲۳ با چندین شیوه فریبکارانه از قربانیان پول گرفتند. این طرحها شامل کلاهبرداری سرمایهگذاری، سوءاستفاده از وام اضطراری دولتی کرونا، سرمایهگذاری در استخراج رمزارز و معاملههای جعلی املاک بود.
یکی از بزرگترین پروندهها مربوط به یک سرمایهگذار چینی بود. این دو برادر ۱۷.۸ میلیون دالر از او گرفتند و گفتند مالک یک مجتمع بزرگ صنعتی خالی در ایست کلیولند هستند.
در پروندهای دیگر، این دو برادر در یک طرح رمزارزی ۹ میلیون دالری دخیل بودند. آنان در جولای ۲۰۲۱ از یک زن چینی که در زمینه استخراج رمزارز کار میکرد، پول گرفتند.
دادستانها میگویند زبیر الزبیر به دروغ میگفت با یک شاهزاده اماراتی ازدواج کرده است. مزمل نیز خود را مدیر صندوق پوشش ریسک معرفی میکرد.
این دو برادر با پولهایی که از قربانیان گرفته بودند، زندگی بسیار پرهزینهای برای خود ساخته بودند. آنان جواهرات، ساعتهای گرانقیمت، موترهای لوکس، بیش از ۸۰ سلاح و یک تفنگ شبیه AK-47 با روکش طلا خریدند.
آنان برای سفرهای داخلی و خارجی از جت خصوصی استفاده میکردند و به شهرهایی مانند میامی، لندن، بخارست و مادرید میرفتند. در این سفرها در هوتلهای گرانقیمت میماندند و خریدهای لوکس انجام میدادند.
وزارت عدلیه امریکا میگوید این دو برادر برای پیشبرد کارهای خود با مایکل اسمدلی، رئیس دفتر شهردار پیشین کلیولند شرقی، رابطه برقرار کردند.
دادستانها میگویند آنان به اسمدلی تکتهای ویژه بازیهای تیم کلیولند براونز، سیگار، گوشت گرانقیمت واگیوی جاپانی، غذا در رستورانتهای لوکس و وعده کار در آینده میدادند. در دادگاه مدارکی نیز ارائه شد که نشان میداد آنان به اسمدلی پول میدادند.
مولانا فضلالرحمن، رهبر جمعیت علمای اسلام پاکستان، با تاکید بر رد خشونت داخلی گفته است که برداشتن سلاح و اقدام به خشونت در داخل پاکستان از نظر شرعی «کاملاً ناجایز» است.
او روز چهارشنبه، در جریان سفر به شهر چارسده در ایالت خیبرپختونخوا برای شرکت در مراسم فاتحه مولانا محمد ادریس، روحانی شناختهشده و نماینده پیشین مجلس ایالتی، این اظهارات را مطرح کرد. فضلالرحمن در دیدار با خانواده ادریس، با آنان ابراز همدردی کرد.
رهبر جمعیت علمای اسلام در گفتوگو با رسانهها گفت: «قتل هر مسلمان به دلیل اختلاف نظر، نشانه جهالت است. مرگ مولانا ادریس برای امت اسلامی ضایعهای بزرگ است. او در مسیر صلح، قربانی ناامنی شد.»
او همچنین افزود که علمای پاکستان در کنار قانون اساسی این کشور ایستادهاند و تصمیم جمعی آنان این است که استفاده از سلاح در داخل پاکستان جایز نیست.
مولانا فضلالرحمن از نهادهای امنیتی خواست عاملان این حمله را هرچه سریعتر بازداشت و مجازات کنند.
گروه داعش با نشر بیانیهای مسئولیت حمله به مولانا محمد ادریس ترنگزی را بر عهده گرفته است. این حمله بامداد سهشنبه، ۱۵ ثور در منطقه چارسده رخ داد که در نتیجه آن، ادریس کشته و دو محافظش زخمی شدند.
داعش در بیانیه خود، ادریس را روحانی «وابسته به حکومت پاکستان» توصیف کرده و گفته است این حمله توسط «سربازان خلافت» انجام شده است.
پیش از این، ذبیحالله مجاهد، سخنگوی طالبان، نیز این حمله را محکوم کرده و کشته شدن مولانا ادریس را «ضایعهای جبرانناپذیر» خوانده بود.
محمد ادریس از چهرههای برجسته جمعیت علمای اسلام و از استادان مدرسه دارالعلوم حقانیه بود، نهادی که شماری از رهبران طالبان افغانستان در آن آموزش دیدهاند. او همچنین روابط نزدیکی با مولانا فضلالرحمن داشت.
مولانا فضلالرحمن در ادامه با انتقاد از عملکرد نهادهای حکومتی گفت که این نهادها باید مسئولیت خود را در تامین امنیت شهروندان ادا کنند.
او که سالها مخالف خشونت داخلی در پاکستان بوده، در دو دهه گذشته از حامیان طالبان در جنگ افغانستان به شمار میرفت، اما اکنون با سیاستهای دولت پاکستان در قبال طالبان مخالفت دارد.