وزارت اطلاعات و فرهنگ طالبان میگوید مردف القاشوطی، سفیر قطر در کابل از آرشیف ملی افغانستان بازدید کرده است. به گفته این وزارت، سفیر قطر وعده داده است که کشورش در امر مرمت آثار و ترمیم نسخههای خطی اسناد تاریخی همکاری میکند.
وزارت اطلاعات و فرهنگ طالبان جمعه، اول جوزا در خبرنامهای نوشت رئیس آرشیف ملی این وزارت به سفیر قطر درباره قدامت آثار، غنامندی آرشیف و نسخههای خطی اسناد تاریخی این نهاد معلومات داده است.
او تاکید کرده که برخی از آثار آرشیف ملی نیاز به ترمیم و مرمت دارند.
به گزارش طالبان، مردف القاشوطی، ضمن وعده ترمیم و مرمت آثار تاریخی، بر تداوم همکاریهای دوجانبه فرهنگی تأکید کرده است.
آرشیف ملی افغانستان یکی از مهمترین نهادهای نگهداری اسناد تاریخی، نسخههای خطی و آثار فرهنگی کشور به شمار میرود. در این آرشیف هزاران نسخه خطی، سند تاریخی و آثار مرتبط با دورههای مختلف تاریخ افغانستان نگهداری میشود که شماری از آنها به دلیل فرسودگی و کمبود امکانات فنی نیازمند مرمت و حفاظتاند.
در سالهای گذشته نیز نهادهای بینالمللی و برخی کشورها در بخش حفظ و دیجیتالیسازی آثار تاریخی افغانستان همکاری کردهاند.
وزارت خارجه پاکستان اعلام کرد که تا زمانیکه رژیم طالبان دست از حمایت شبهنظامیان در خاک افغانستان بر ندارد، سیاست اسلامآباد در قبال این گروه تغییر نخواهد کرد.
طاهر اندرابی، سخنگوی وزارت خارجه پاکستان، روز جمعه در یک نشست خبری گفت: «روابط پاکستان و افغانستان در حال حاضر تحت تأثیر یک عامل واحد قرار دارد و آن این است که از خاک افغانستان برای برنامهریزی، تحریک، هدایت و اجرای عملیاتهای تروریستی در پاکستان استفاده میشود.»
او گروههایی چون تحریک طالبان پاکستانی و ارتش آزادیبخش بلوچ را عاملان اصلی این حملات خواند و افزود که «رژیم طالبان افغان یا با این حملات همدست است و یا با چشمپوشی، اجازه میدهد این حملات رخ دهند.»
آقای اندرابی با اشاره به اقدامات تلافیجویانه پاکستان از اکتبر سال گذشته تاکنون، تاکید کرد که کشورش خواهان تضمینهای کتبی از سوی طالبان است و تا زمانی که این تضمینها ارائه نشوند، روابط دو طرف در سطح تنشآلود کنونی باقی خواهد ماند.
این موضعگیری در حالی مطرح میشود که روابط سیاسی و اقتصادی میان پاکستان و طالبان افغان عملاً به حالت تعلیق درآمده و گفتوگوهای مستقیم میان دو طرف نیز متوقف شده است.
پس از آخرین دور گفتوگوها در اورومچی چین، هنوز هیچ خبری از مذاکرات تازه میان مقامات دو طرف نیست. بیجینگ تلاش دارد دور تازهای از گفتوگوها را میان اسلامآباد و طالبان سازماندهی و میانجیگری کند، اما پاکستان به دلیل عدم اقدام عملی طالبان علیه گروههای مسلح، علاقه چندانی به شرکت در این مذاکرات نشان نمیدهد.
این بنبست دیپلوماتیک با موج بیسابقهای از ناامنیها در پاکستان همراه بوده است؛ طوری که حملات شبهنظامیان در مناطق قبایلی و ایالتهای خیبرپختونخوا و بلوچستان به شدت افزایش یافته و اسلامآباد طالبان را به پناهدادن به این تروریستها متهم میکند.
در واکنش به این فشارها، طالبان نیز تلاشهای خود را برای عبور از وابستگی ترانزیتی به پاکستان آغاز کرده است. اداره طالبان در ماههای گذشته روابط اقتصادی و دیپلوماتیک خود را با رقیب دیرینه پاکستان، یعنی هند، نزدیکتر کرده و در تلاش است تا مسیرهای بدیل تجاری را از طریق ایران و کشورهای آسیای مرکزی تقویت کند.
همزمان، بسته ماندن مداوم گذرگاههای مرزی کلیدی میان دو کشور، موجب زیانهای اقتصادی هنگفت و میلیاردی به بازرگانان هر دو طرف شده است.
در کنار بحران اقتصادی، سازمانهای بینالمللی و نهادهای امدادرسان نیز به شدت از پیامدهای انسانی بسته ماندن مرزها ابراز نگرانی کردهاند. به گفته این سازمانها، بسته بودن مرزها بیش از همه به بیماران نیازمند افغان که برای درمان به پاکستان میرفتند، آسیب رسانده و آنان را با وضعیت وخیم صحی و بحران انسانی مواجه کرده است.
وزارت خارجه هند اعلام کرد که برای تقویت برنامه واکسیناسیون کودکان، ۲۰ تُن مواد ضروری واکسین بیسیجی، تیتانوس و دیفتریا را به کابل فرستاده است. سخنگوی این وزارت گفت که محمولههای بیشتر تجهیزات پزشکی در آینده به کابل فرستاده خواهد شد.
رندیر جیسوال، سخنگوی وزارت خارجه هند جمعه، اول جوزا نوشت کشورش این مقدار تجهیزات پزشکی و مواد ضروری واکسین را برای حمایت از برنامه ملی معافیت کودکان به افغانستان فرستاده است. او این کمک را گامی مهم برای برآورده کردن نیازهای بخش صحی افغانستان خواند.
سخنگوی وزارت خارجه هند نوشت که این محموله شامل مواد خشک ویژه برای آمادهسازی واکسینهای بیسیجی، تیتانوس و دیفتریا است که برای سلامت کودکان و افزایش سطح معافیت بدن آنان مهم دانسته میشوند.
آقای جیسوال تاکید کرد که هند متعهد به حمایت از مردم افغانستان در بخش بهداشت است. دهلی نو گفته به همکاریهای خود برای بهبود خدمات صحی و نجات جان کودکان افغانستان ادامه خواهد داد.
هند در حال تقویت روابط با طالبان است و پس از بسته شدن گذرگاههای افغانستان با پاکستان، بارها بستههای دارو و تجهیزات پزشکی را به کابل فرستاده است.
ریچارد بنت، گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل متحد برای افغانستان، با اشاره به حمله اخیر و مرگبار پاکستان به شفاخانه درمان معتادان در کابل، خواستار تحقیق کامل و مستقل در این زمینه شد.
آقای بنت با نشر پیامی در شکبه اجتماعی اکس اعلام کرد که در حمله هوایی پاکستان در ۲۵ حوت بر شفاخانه بازپروری معتادان در کابل، بیش از ۲۶۹ غیرنظامی جان باختهاند.
گزارشگر ویژه سازمان ملل با هشدار نسبت به پیامدهای حقوقی این اقدام تاکید کرد که «حملات عمدی به غیرنظامیان یا تأسیسات غیرنظامی میتواند جنایت جنگی محسوب شود.» او همچنین از طالبان خواست تا امنیت بیماران را در چنین مراکزی تأمین کنند.
در شامگاه ۲۵ حوت، جنگندههای پاکستان در چارچوب عملیاتی موسوم به «غضب للحق»، مرکز درمان معتادان را در شرق کابل بمباران کردند. این مرکز از سال ۲۰۱۶ به عنوان یکی از بزرگترین مراکز ترک اعتیاد با ظرفیت نزدیک به دو هزار بیمار فعالیت داشت.
در حالی که سازمان ملل متحد مرگ ۲۶۹ غیرنظامی و زخمی شدن ۱۲۲ تن دیگر را در این رویداد تایید کرده است، مقامات طالبان رقم کشتهشدگان را بیش از ۴۰۰ نفر اعلام کردهاند.
همزمان، دیدهبان حقوق بشر و عفو بینالملل این حمله را غیرقانونی، نامتناسب و احتمالاً جنایت جنگی خوانده و خواستار تحقیق مستقل و پاسخگویی اسلامآباد شدهاند.
طالبان این بمباران را «قتلعام عمدی بیماران و غیرنظامیان» و نقض آشکار قوانین بشردوستانه بینالمللی دانسته و تاکید دارند که مرکز امید صرفاً یک تأسیسات درمانی بوده و هیچ ارتباطی با مراکز نظامی نداشته است.
در مقابل، پاکستان با رد این ادعاها اعلام کرده است که هدف این عملیات، تأسیسات نظامی، انبار مهمات و زیرساختهای تروریستی مرتبط با تحریک طالبان پاکستان بوده و مرکز درمانی مستقیماً هدف قرار نگرفته است. اسلامآباد مدعی است که انفجارهای ثانویه ناشی از مهمات ذخیرهشده در این محل، باعث تخریب و آسیب به ساختمانهای مجاور شده است.
گارد مرزی پولند روز جمعه اعلام کرد که در دو عملیات جداگانه دستکم ۱۸ پناهجوی افغان و پاکستانی در مرز با لیتوانی بازداشت شدهاند. به گفته مقامهای پولندی، این افراد پس از ورود به خاک این کشور شناسایی و بازداشت شده و سپس مطابق روند معمول به لیتوانی تحویل داده شدهاند.
پیش از این نیز مقامهای مرزی پولند از بازداشت دستکم ۸۴ پناهجو، از جمله شهروندان افغانستان، در مناطق مرزی این کشور خبر داده بودند.
پناهجویان افغان در سالهای اخیر عمدتا از مسیر پولند برای رسیدن به آلمان و سایر کشورهای اروپای غربی استفاده میکنند؛ مسیری که اکنون به یکی از نقاط حساس و پرتنش در سیاست مهاجرتی اروپا تبدیل شده است.
در همین حال، موضوع عبور این پناهجویان به بخشی از اختلافات سیاسی میان کشورهای اروپایی و روسیه نیز مبدل شده است.
پیشتر آسوشیتدپرس گزارش داد که مقامهای پولندی مدعیاند که این پناهجویان از سوی روسیه و متحدش بلاروس به سمت مرزهای اروپا هدایت میشوند تا به بیثباتی در پولند و دیگر کشورهای غربی دامن زده شود.
محمد حنیف عباسی، وزیر راهآهن پاکستان در دیدار با ناتالی بیکر، سرپرست سفارت ایالات متحده در اسلامآباد، درباره روابط دوجانبه، جذب سرمایهگذاری واشنگتن در بخش خط آهن و پروژههای این کشور برای اتصال به آسیای مرکزی گفتوگو کرد.
وزیر راهآهن پاکستان در این دیدار به پروژههای جاری کشورش برای اتصال بندر گوادر و منطقه نوکندی به کشورهای اوزبیکستان و قزاقستان اشاره کرد و گفت هدف از این طرحها، رونق تجارت ترانزیتی در سراسر آسیای مرکزی است.
در مقابل، کاردار سفارت امریکا از حمایت واشنگتن برای توسعه زیرساختها، انتقال فناوریهای مدرن و تشویق سرمایهگذاران امریکایی برای حضور در بخش خط آهن پاکستان اطمینان داد.
این گفتوگوها در حالی انجام میشود که پاکستان پس از تنشهای سیاسی و درگیریهای مرزی با طالبان که منجر به بستهشدن گذرگاههای تورخم و چمن در میزان سال گذشته شد، روند دور زدن افغانستان برای رسیدن به آسیای مرکزی را عملاً آغاز کرده است.
مقامات گمرک پاکستان تایید کردهاند که در پی بستهماندن این گذرگاهها، برای نخستینبار محمولههای صادراتی این کشور از طریق ایران به اوزبیکستان ارسال شده و فعالیتهای بازرگانی در چارچوب کریدور ترانزیتی پاکستان–ایران بهگونه رسمی کلید خورده است.
بر اساس این طرح، اسلامآباد تلاشهای خود را روی مسیرهای بدیل متمرکز کرده است تا محمولههای صادراتی را از مسیر بندر گوادر و خاک ایران به کشورهای آسیای میانه منتقل کند. به گفته مقامات پاکستانی، با گشودن این مسیر جدید، وابستگی ترانزیتی این کشور به قلمرو افغانستان از بین میرود.
از سوی دیگر، مسدود ماندن مرزها و قطع مبادلات تجاری که آسیب اقتصادی زیادی به بازرگانان هر دو طرف وارد کرده، سبب شده است تا طالبان نیز در واکنش، تعاملات تجاری خود را با کشورهای همسایه و منطقه بهویژه ایران، هند و کشورهای آسیای مرکزی افزایش دهند.
افغانستان برای سالها به عنوان اصلیترین پل ارتباطی و مسیر ترانزیتی میان آسیای مرکزی و جنوبی مطرح بوده است، اما مقامات پاکستانی اکنون سعی دارند این مسیر را دور بزنند.
در همین راستا، پاکستان قراردادهای تجاری جدیدی را با کشورهای قزاقستان و اوزبیکستان امضا کرده است که بر بنیاد آن، حجم مبادلات بازرگانی میان طرفها به میلیاردها دالر خواهد رسید.
