طالبان از جمهوری اسلامی به خاطر حمایت نکردن از «مقاومت» قدردانی کرد

ذبیحالله مجاهد، سخنگوی طالبان، از اظهارات اخیر معاون سفیر جمهوری اسلامی ایران در کابل درباره مخالفان مسلح این گروه استقبال کرد و آن را مطابق خواست مردم افغانستان دانست.

ذبیحالله مجاهد، سخنگوی طالبان، از اظهارات اخیر معاون سفیر جمهوری اسلامی ایران در کابل درباره مخالفان مسلح این گروه استقبال کرد و آن را مطابق خواست مردم افغانستان دانست.
پیشتر سیدحسن مرتضوی، معاون سفارت ایران در کابل گفت جمهوری اسلامی از هیچ جریان سیاسی و نظامی مخالف طالبان برای مقابله با این گروه حمایت نمیکند و افزود که تهران جنگ مسلحانه علیه طالبان را «مقاومت» نمیداند.
مجاهد روز دوشنبه با اشاره به موضعگیری معاون سفیر ایران گفت: «سفارت ایران موقف بسیار واضیحی اتخاذ کرد و ثابت کرد که موقف ایران، موقف مردم افغانستان است.» سخنگوی طالبان این اظهارات را «ستودنی» توصیف کرد.
او افزود که هیچکس طرفدار جنگ در افغانستان نیست و هر فرد یا گروهی که به نامهای مختلف «آشوبگری کند و ناامنی را دامن بزند، محکوم است.»
سخنگوی طالبان همچنین تأکید کرد که ایران اهمیت امنیت و ثبات منطقه را درک کرده و طالبان نیز توانسته است امنیت افغانستان را تامین کند.
اظهارات واکنشبرانگیز معاون سفارت ایران
واکنش سخنگوی طالبان پس از اظهارات بیسابقه سید حسن مرتضوی، معاون سفیر ایران در کابل، منتشر شده است.
آقای مرتضوی در نشستی در کابل اعلام کرده بود که تهران از هیچ جریان سیاسی یا نظامی مخالف طالبان حمایت نمیکند و نبرد مسلحانه آنها علیه این گروه را «مقاومت» نمیداند.
او افزود که جمهوری اسلامی آنچه در غزه و لبنان رخ میدهد و نیز مقابله با امریکا را «مقاومت» توصیف میکند. او مبارزه جریانهای مخالف طالبان علیه این گروه را «مقاومت در برادر مسلمان خود» توصیف کرد و گفت که این اقدامات با تعریف جمهوری اسلامی از «مقاومت» همخوانی ندارد.
معاون سفارت ایران در کابل همچنین گفت که در افغانستان «دولت اسلامی» تشکیل شده است و مخالفان طالبان باید اختلافات خود را از طریق گفتوگو با این گروه حلوفصل کنند و باهم کنار بیایند.
اظهارات مقام ارشد سفارت ایران در کابل پس از آن مطرح شد که اخیرا حملات و تحرکات جبهههای نظامی مخالف طالبان در برخی ولایتها به ویژه در بدخشان علیه این گروه افزایش یافته است.
مرتضوی که از اعضای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی معرفی شده، برای نخستین بار بهصورت علنی موضع تهران را درباره جریانهای مخالف طالبان تشریح کرد. اظهارات وی با واکنشهای متفاوتی روبهرو شده و شماری از جریانها و گروههای مخالف طالبان از آن انتقاد کردهاند.
حبیبالله حسام، رئیس شورای علمای جبهه مقاومت ملی در واکنشی تند به اظهارات سید حسن مرتضوی این دیپلومات ایرانی در جایگاهی قرار ندارد که در میان «جبهه مقاومت ملی» و «گروه نیابتی تکفیری» به صدور فتوا، خطکشی و تعیین تکلیف بپردازد.
منابع معتبر از وزارت عدلیه طالبان روز دوشنبه به افغانستان اینترنشنال خبر دادند که کمیسیون استرداد زمینهای غصبشده بررسی شهرکهای هزارهها و شیعیان را در دستور کار دارد.
به تازگی این کمیسیون شهرک امید سبز در غرب کابل را «امارتی» اعلام کرده و از ساکنان آن خواسته شهرک را ترک کنند.
باشندگان شهرک امید سبز شکایت خود را به سراجالدین حقانی وزیر داخله، امیرخان متقی وزیر خارجه، یعقوب مجاهد وزیر دفاع، عبدالحق وثیق، رئیس استخبارات و تاجمیر جواد، معاون استخبارات طالبان رساندهاند، اما تاکنون تصمیم کوچ اجباری باشندگان شهرک امید سبر لغو نشده است.
باشندگان این شهرک قصد دارند برای رساندن شکایت خود با هبتالله آخندزاده، رهبر طالبان نیز ملاقات کنند.
هبتالله آخندازاده که تاکنون در انظار عمومی ظاهر نشده، در پنج سال حکومت طالبان هرگز آماده نشده است نمایندگان شیعیان و هزارهها را ملاقات کند.
منابع میگویند کمیسیون طالبان برای استرداد زمینها قصد دارد استرداد شهرک جبرئیل هرات و املاک گستردهای در کابل، مزار شریف، بامیان، غزنی و برخی شهرهای دیگر را بررسی و «امارتی» اعلام کند. با این حال جزئیات بیشتر این طرح در دست نیست.
یک بزرگ قومی از غرب کابل به افغانستان اینترنشنال گفت: «هزارهها قصد درگیری با طالبان تدارد اما وزارت عدلیه دست به تصمیمهای حساسیتبرانگیزی میزند که راهی برای هزارهها نمیماند جز اینکه به کوه بالا شوند.»
منابع پیشتر به افغانستان اینترنشنال گفتند وزارت عدلیه طالبان به ساکنان شهرک «امید سبز» در غرب کابل تا روز پنجشنبه، ۱۵ اسد، مهلت داده است تا خانههای خود را تخلیه کنند. این دستور روز یکشنبه، در نشستی با وکلای گذر و رهنمای معاملات این شهرک ابلاغ شده است.
بر اساس اطلاعیهای که در اختیار افغانستان اینترنشنال قرار گرفته، به ساکنان شهرک امید سبز گفته شده است که از روز یکشنبه، ۱۱ اسد هیچ فردی حق ندارد خانه خود را به کرایه بدهد یا از مستأجران کرایه دریافت کند.
محکمه اختصاصی طالبان در اوایل ماه ثور امسال بیش از ۱۵۰۰ جریب زمین شهرک امید سبز را دولتی اعلام کرد.
وزارت عدلیه طالبان در ششم ثور در اعلامیهای نوشت دادگاه اختصاصی رسیدگی به قضایای زمینهای غصبشده «امارتی» زون مرکزی، پس از بررسی اسناد و مدارک، ۱۵۰۷.۴۹ جریب زمین در شهرک امید سبز را امارتی تشخیص داده و فیصله کرده است که تمام این زمین «مربوط امارت است.»
طالبان پس از به قدرت رسیدن کمیسیونی به نام جلوگیری از غصب زمین و استرداد زمینهای غصبشده تشکیل داد، اما گزارش شده است که این گروه هزاران جریب زمین مردم را در مناطق مختلف زیر نام زمینهای «دولتی» مصادره کرده است.
در میزان ۱۴۰۴ نیز دادگاه اختصاصی طالبان دستکم هزار و ۸۴۳ جریب زمین شهرک نوآباد غزنی را دولتی تثبیت و مصادره کرد. در گزارشی که افغانستان اینترنشنال در آن زمان به نشر رساند، آمده بود که طالبان درباره روند بررسی این زمینها وضاحت نمیدهد و زمینداران متضرر در اداره طالبان حق شکایت و رسانهای کردن مدارک خود را ندارند.
«مواظب پسرانم باشید.» این بخشی از آخرین پیام حیاتالله، مهاجر افغان، بود که در واپسین لحظات زندگیاش در بیابانهای سوزان نیمروز، هنگام تلاش برای رسیدن به ایران، با گوشی همراهش ثبت کرد. او در این ویدیوی کوتاه، دو بار از نزدیکانش میخواهد از پسرانش، بهویژه «هبت»، مراقبت کنند.
این ویدیو که در شبکههای اجتماعی منتشر شده، حیاتالله را در حالی نشان میدهد که از شدت تشنگی و بیرمقی به سختی سخن میگوید. او خطاب به خانوادهاش میگوید که امیدی به زنده ماندن ندارد و حق خود را «حلال» کنند. او همچنین میگوید آنقدر ناتوان و خسته است که حتی توان شنیدن پیامها از طریق تلفن را ندارد.
حیاتالله که به زبان پشتو سخن میگوید، از مادر، بستگان و دوستانش طلب بخشش میکند و از برادرش میخواهد اگر توانایی دارد، بدهیهای او را بپردازد. او همچنین از طلبکارانش میخواهد که اگر برادرش نتوانست بدهیهایش را پرداخت کند، او را ببخشند.
او در ادامه میگوید اگر این ویدیو به دست خانوادهاش رسید، آن را آخرین یادگارش بدانند.
در بخش دیگری از این ویدیو، میرآدم، یکی از همسفران حیاتالله که خود نیز در شرایط وخیمی قرار دارد، از او میخواهد پیام خداحافظیاش را به خانوادهاش برساند. او نیز از مادرش طلب بخشش میکند.
صدای ضعیف، نفسهای بریده و سخنان این دو مرد، لحظات تلخ و جانکاه مهاجرانی را روایت میکند که در بیابانهای سوزان نیمروز، در مسیر رسیدن به ایران، با مرگ دستوپنجه نرم میکنند.
افغانستان اینترنشنال به اطلاعاتی درباره حیاتالله دست یافته است. بر اساس این اطلاعات، او ۳۶ ساله و باشنده قریه غولغی، ولسوالی درهبوم ولایت بادغیس بود.
حیاتالله و میرآدم از جمله ۱۹ مهاجر افغان بودند که در هفتههای اخیر در دشت مارگو ناپدید شدند. پیکر ۱۴ تن از آنان، در نهم اسد، در منطقه گرد لالوی ولسوالی چهاربرجک ولایت نیمروز پیدا شد.
حدود سه هفته پیش نیز جنازه پنج نفر دیگر که در دشتهای نیمروز ناپدید شده بودند، پیدا شد. آنان نیز از اعضای همین گروه بودند که قصد سفر به ایران را داشتند.
طالبان روز یکشنبه، ۱۱ اسد، اعلام کرد که اجساد این افراد، که هنگام سفر زمینی به ایران در ریگزارهای نیمروز جان باخته بودند، به خانوادههایشان در ولایت بادغیس تحویل داده شده است.
این گروه قصد داشتند از مسیر دشتهای نیمروز خود را به ایران برسانند، اما موتر حامل آنان در دشت مارگو از کار افتاد. به گفته طالبان، مهاجران پس از خرابی موتر مسیر را گم کردند و در گرمای سوزان بیابان، بر اثر تشنگی و بیآبی جان باختند.
سازمان بینالمللی مهاجرت نیز جان باختن دستکم ۱۹ شهروند افغانستان در دشتهای نیمروز را یک «تراژدی عمیق» خواند.
بحران اقتصادی، افزایش فقر و بیکاری، محدودیتهای اعمالشده از سوی طالبان و کاهش فرصتهای شغلی، موج مهاجرت شهروندان افغانستان را تشدید کرده است. بسیاری از افغانها نیز به دلیل نبود مسیرهای قانونی برای مهاجرت، ناچارند برای رسیدن به کشورهای همسایه از راههای قاچاق و مسیرهای خطرناک بیابانی و مرزی استفاده کنند.
خبرگزاری میزان، رسانه قوه قضاییه جمهوری اسلامی ایران گزارش داد که دو زندانی بامداد دوشنبه، ۱۲ اسد به اتهام «جاسوسی و همکاری اطلاعاتی» با اسرائیل اعدام شدند. این رسانه هویت افراد اعدام شده را امید بهزاد و پوریا صفوت معرفی کرده است.
خبرگزاری میزان، رسانه وابسته به قوه قضایییه جمهوری اسلامی ایران نوشت این دو نفر در جریان جنگهای ۱۲ روزه و ۴۰ روزه ایران با اسرائیل و امریکا، «مختصات، تصاویر و اطلاعات مراکز نظامی و امنیتی» ایران را برای «افسران موساد [سازمان استخبارات اسرائیل] و کانالهای ارتباطی وابسته» به آن ارسال کردهاند.
بر اساس این گزارش، ماموران سازمان اطلاعات سپاه پاسداران این دو شهروند ایران را شناسایی و بازداشت کردند. این رسانه حکومتی درباره زمان، محل و چگونگی بازداشت این دو نفر وضاحت نداده است
بربنیاد گزارشها، جمهوری اسلامی ایران از آغاز درگیری با اسرائیل و امریکا روند بازرسی، بازداشت و حکم حبس شهروندان به دلایل مرتبط با جنگ را افزایش داده است.
خبرگزاری میزان نوشت «بررسیهای فنی تلفن همراه» امید بهزاد نشان داده است که او در جریان جنگ اخیر، اطلاعات مراکز نظامی و امنیتی را برای «کانالهای وابسته به موساد» ارسال میکرده است. گزارش میافزاید این فرد در جریان بازجویی اعتراف کرده که «از طریق نرمافزارهای موقعیتیاب مانند گوگلمپ، مشخصات اماکن را روی نقشه پیدا و ارسال» کرده است.
این رسانه حکومتی افزود امید بهزاد با «مدیر یکی از کانالهای تلگرامی وابسته به اسرائیل» ارتباط مستقیم داشت. رسانه قوه قضاییه جمهور اسلامی این زندانی را «خائن» خواند و نوشت او از کارزار نظامی امریکا و اسرائیل علیه ایران حمایت کرده بود.
خبرگزاری حکومتی میزان در حالی به اعتراف این زندانی اشاره کرده که بربنیاد گزارشها، بسیاری از اعترافات از زندانیان سیاسی در دستگاه قضایی جمهوری اسلامی با فشار، شکنجه و اجبار گرفته میشود.
این رسانه درباره اتهامات وارد شده به پوریا صفوت نوشت این زندانی در جریان جنگ ۱۲ روزه، در «تصویربرداری و ارسال تصویر سامانههای پدافندی از پشتبامهای بلند» دست داشت. به گزارش میزان، برخی از مکانهایی که آقای صفوت برای «کانالهای ارتباطی اسرائیل» ارسال کرده بود، هدف بمباران قرار گرفتند.
خبرگزاری میزان بدون ارائه مدارک و شواهد نوشت پوریا صفوت در برخی موارد بهطور مستقیم با موساد در ارتباط بود و در مواردی دیگر، پیامهایی برای شبکه ایراناینترنشنال ارسال میکرد.
به گزارش میزان، دادگاه بهزاد و صفوت را با استناد به «اقرار صریح، مستندات فنی، پیامهای کشفشده و سایر شواهد موجود» به اعدام محکوم کرد و این حکم پس از تایید دیوان عالی ایران اجرا شده است.
سازمان حقوق بشر ایران در ۳۰ سرطان گزارش داد که دادگاه انقلاب شیرازمجتبی دهبندی و کیانوش همزهای کازرونی را به دلیل کمکرسانی به معترضان مجروح در جریان اعتراضات ملی ایرانیان به اعدام محکوم کرده است.
همزمان با نزدیک شدن به پنجمین سالگرد بازگشت طالبان، دیدهبان حقوق بشر اعلام کرد که افغانستان با یکی از شدیدترین بحرانهای حقوق بشری و بشردوستانه جهان روبهرو است و محدودیتهای طالبان بر زنان و دختران و سرکوب منتقدان، وضعیت را وخیمتر کرده است.
دیدهبان حقوق بشر دوشنبه ۱۲ اسد در گزارشی که به مناسبت پنجمین سالگرد تسلط دوباره طالبان بر افغانستان منتشر شد، نوشت که طالبان از زمان بازگشت به قدرت، با اعمال محدودیتهای گسترده، حقوق اساسی شهروندان، بهویژه زنان و دختران، را نقض کردهاند.
این سازمان تأکید کرده است که زنان و دختران همچنان از آموزش متوسطه و دانشگاهی محروماند و در زمینه اشتغال، آزادی رفتوآمد، آزادی بیان و حضور در زندگی عمومی نیز با محدودیتهای گسترده مواجه هستند.
در گزارش آمده است که خبرنگاران، فعالان مدنی و افرادی که طالبان آنان را منتقد خود میدانند، همچنان با تهدید، بازداشت خودسرانه و شکنجه روبهرو هستند. همچنین، به گفته دیدبان حقوق بشر، صدها عضو نیروهای امنیتی حکومت پیشین در سالهای گذشته قربانی انتقامگیری و قتلهای فراقضایی شدهاند.
دیدهبان حقوق بشر وضعیت بشردوستانه افغانستان را نیز «بحرانی» توصیف کرده و نوشته است که پس از کاهش بخش بزرگی از کمکهای بینالمللی، اکنون نیمی از جمعیت افغانستان به کمکهای غذایی و درمانی نیاز دارند.
طبق گزارش بیش از ۳.۷ میلیون کودک در افغانستان با سوءتغذیه حاد مواجهاند و نظام صحی کشور نیز با کمبود شدید منابع دستوپنجه نرم میکند.
در گزارش همچنین آمده است که اخراج گسترده مهاجران افغان از پاکستان و ایران، بحران انسانی را عمیقتر کرده است، زیرا بسیاری از بازگشتکنندگان فاقد سرپناه، شغل و منابع درآمدی هستند.
دیدهبان حقوق بشر افزوده است که در کنار این بحرانها، درگیریهای مسلحانه میان طالبان و پاکستان و نیز حملات شاخه خراسان داعش در سالهای اخیر، صدها قربانی غیرنظامی برجا گذاشته است.
این سازمان در ادامه با اشاره به صدور حکم بازداشت رهبران طالبان از سوی دیوان کیفری بینالمللی و ایجاد سازوکار مستقل پاسخگویی سازمان ملل برای افغانستان در سال ۲۰۲۵، این اقدامات را گامهایی مهم برای پایان دادن به مصونیت عاملان نقض حقوق بشر دانسته است.
دیدهبان حقوق بشر گفته است تنها محکوم کردن سیاست طالبان کافی نیست و از دولتها خواسته است فشار بر این گروه برای لغو همه محدودیتهای اعمالشده علیه زنان و دختران را افزایش دهند، از روندهای بینالمللی پاسخگویی حمایت کنند، بودجه برنامههای بشردوستانه افغانستان را تأمین کنند و به اخراج اجباری پناهجویان و مهاجران افغان پایان دهند.
منابع در هرات میگویند که ماموران امر به معروف طالبان در دو روز گذشته پنج زن را از داخل شفاخانه دولتی هرات و جاده لیلامی بازداشت کردهاند.
این بازداشتها در حالی رخ داده که در هفتههای اخیر، گزارشهای متعددی از برخورد و بازداشت زنانی منتشر شده است که مانتو میپوشند یا حجاب مورد نظر طالبان را رعایت نمیکنند.
طالبان تاکنون درباره دلیل بازداشت این زنان اظهارنظری نکرده و جزئیاتی درباره محل انتقال آنان نیز منتشر نشده است.
جاده لیلامی یکی از مراکز اصلی خرید و از مناطق پررفتوآمد زنان در مرکز شهر هرات است. پیش از این نیز گزارشهایی از بازداشت زنان در این جاده منتشر شده بود.
به گفته منابع، روز شنبه ۱۰ اسد ماموران امر به معروف سه زن را از داخل شفاخانه حوزوی هرات بازداشت کردند. آنها برای دقایقی دروازه شفاخانه را بستند و پس از بازداشت این سه زن، دروازه را دوباره باز کردند.
موج تازه بازداشت زنان در هرات از روز چهارشنبه ۷ اسد آغاز شد. طالبان در آن روز دستکم پنج زن را از جاده ۶۴ متره، منطقه پل رنگینه و شماری از مراکز خرید بازداشت کرد.
روز پنجشنبه، ۸ اسد نیز شمار نامعلومی از زنان در جاده ابریشم و جاده خواجه عبدالله انصاری بازداشت شدند.
ماموران امر به معروف طالبان روز جمعه ۹ اسد نیز دستکم چهار زن دیگر را از مراکز خرید در جاده ۶۴ متره با خود بردند.
طالبان نخستین موج گسترده بازداشت زنان در هرات را ۱۶ جوزا آغاز کرد. اداره امر به معروف یک روز پیش از آغاز این عملیات هشدار داده بود زنانی که پوشش مورد نظر طالبان را رعایت نکنند، بازداشت و زندانی خواهند شد.
بازداشت زنان در ۱۹ جوزا با اعتراض شماری از باشندگان منطقه جبرئیل هرات روبهرو شد. طالبان برای متفرق کردن معترضان تیراندازی کرد که در نتیجه آن دو نفر کشته شدند.
سه روز بعد نیز شماری از شهروندان در برابر دفتر والی طالبان در هرات تجمع کردند و شعارهای «زن، زندگی، آزادی» و «تحصیل، کار، آزادی» سر دادند..
اداره امر به معروف طالبان یک روز پیش از آغاز این عملیات هشدار داده بود زنانی که پوشش مورد نظر این گروه را رعایت نکنند، بازداشت و زندانی خواهند شد.
بازداشت زنان در ۱۹ جوزا اعتراض باشندگان منطقه جبرئیل هرات را در پی داشت. نیروهای طالبان برای متفرق کردن معترضان تیراندازی کردند که ۲ کشته برجای گذاشت.
خالد حنفی، وزیر امر به معروف طالبان، در سفر به هرات گفت افرادی بازداشت شدهاند که به گفته او «بیحجابی، ایجاد تشنج و نشر مطالب منفی» علیه اداره طالبان را ترویج میکردند. او همچنین مدعی شد موضوع حجاب در افغانستان با اهداف سیاسی تحریف و تبلیغ میشود.
شماری از زنان آزادشده به افغانستان اینترنشنال گفتهاند که طالبان آزادی آنان را به حضور پدر یا شوهر و امضای تعهدنامهای مبنی بر نپوشیدن مانتو در آینده مشروط کرده است. این زنان همچنین گفتهاند که در اداره امر به معروف، خودشان و مردان خانوادههای شان با تحقیر و توهین روبهرو شدهاند.