پاکستان پر افغان ټرانزيټي مالونو ۱۰ سلنه نوی فیس ولګاوه

د طالبانو تر واک لاندې ارګ د یکشنې په ورځ د یوې خبرپاڼې په خپرولو سره ویلي، چې په دې کتنه کې د طالبانو د ریاست الوزرا اداري مرستیال مولوي عبدالسلام حنفي او په کابل کې د چین سفیر ژاو شېنګ د دواړو هېوادونو ترمنځ د اړیکو د پراختیا په تړاو خبرې کړې دي.

د چین سفیر په دې کتنه کې د تازه راستنو شویو کډوالو د استوګنې لپاره د چمتو شویو ۱۶۰ کورونو او ۳۰ مېلیون یوان نغدي مرستې خبر هم ورکړی دی.

د چین سفیر له افغانانو سره د مرستو د دوام په اړه د ټینګار ترڅنګ ویلي، چې په افغانستان کې د چینايي پانګوالو د پانګونې له لارې به ګڼو افغانانو ته د کار کولو فرصتونه هم برابر شي.

د طالبانو په خبر پاڼه کې ویل شوي، چې د چین سفیر د طالبانو د ریاست الوزرا اداري مرستیال ته د چین ـ سویلي اسیا نهم نندارتون کې د ګډون او وینا بلنه هم ورکړې ده.

حنفي د چین له استازي څخه د اړیکو د پراختیا او په افغانستان کې د چین د پانګونې د ملاتړ ډاد ورکړی دی.

د طالبانو د اطلاعاتو او کلتور وزارت د نشراتو معاونیت تر سیوري لاندې د کتاب کمېسون یو لېست چې افغانستان انټرنشنل ته رسېدلی دی پکې د ۸۵ کتابونو او مجلو نومونه راغلي، چې طالبانو بندیز پرې لګولی دی.

مینه مجله چې په پښتو ژبه یې فرهنګي، ادبي او هنري مسایل تر پوښښ لاندې راوستل، په دغه لېست کې شامله ده.

د مینې مجلې د مسوولینو په وینا، دا مجله په ۱۳۸۱ کال کې پیل شوې وه او په ۱۳۸۲ کې یې له اطلاعاتو او کلتور وزارت څخه جواز اخیستی و.

تر اوسه پورې ددې مجلې ۸۹ ګڼې چاپ شوې دي او درې ګڼې د طالبانو په روانه واکمنۍ کې چاپ شوې وې.

د مجلې مسوولینو د طالبانو په روانه واکمنۍ کې غوښتل چې د مجلې تر سلو پورې ګڼې د پوست له لارې بهرنیو هېوادونو ته ولېږي خو طالبانو یې مخه نیولې او ورته ویل شوي چې دا مجله «ممنوع الخروج» ده.

مینه مجله په تېر جمهوریت کې هم درې ځله بنده شوې او بیا بېرته پرانیستل شوې وه.

یو شمېر لیکوالانو او هېوادوالو په وار - وار د طالبانو په ورته کړنو نیوکې کړي او ویلي یې دي چې که څه هم پر افغانستان د طالبانو له واکمنۍ وروسته د کتاب لوستلو دود کمرنګه شوی، خو د طالبانو په دغو بندیزونو سره به په هېواد کې د کتاب او مجلو لوستلو فرهنګ په بشپړه توګه له منځه ولاړ شي.

طالبانو له دې وړاندې د سلګونو نورو سیاسي، تاریخي، ټولنیزو او دیني کتابونو لېستونه خپاره کړي، چې د هغوی پر خپراوي، واردولو، چاپ او خرڅلاو پکې بندیز لګول شوی.

سراج الدین مهرالدین د یکشنبې په ورځ، د غويي پر ۲۸مه د تهران ډیالوګ فورم په غونډه کې، چې د ایران د بهرنیو چارو وزارت په نوښت جوړه شوې وویل، چې تاجکستان په افغانستان کې د سولې، ثبات او ارامۍ غوښتنه کوي.

نوموړي په خپلو خبرو کې افغانستان په نظامي، سیاسي، اقتصادي او ټولنیزو برخو کې له جدي ستونزو سره مخ وباله او زیاته یې کړه، چې « د افغانستان تر ټولو نږدې ګاونډی هېواد تاجکستان د سولې، ثبات او ارامۍ غوښتونکی دی. موږ د افغانستان د خلکو د بشردوستانه مرستو او د ستونزو د حل لپاره له ټولو سیاسي او ډیپلوماتیکو هڅو ملاتړ کوو او چمتو یو له ټولو شریکو هېوادونو سره د افغانستان د ټولنیزې او اقتصادي بیا رغونې په بهیر کې همکاري وکړو».

هغه ټینګار وکړ چې بنسټپالنې او تاوتریخوالي ته لېوالتیا نن ورځ د ټول بشریت لپاره یو جدي ګواښ ګرځېدلی او نړیواله ټولنه باید د تاوتریخوالي او افراطیت د مخنیوي لپاره ګډ او اغېزناک اقدامات طرح او تطبیق کړي.

تاجکستان د منځنۍ اسیا په هېوادونو کې یوازینی هېواد دی، چې له طالبانو سره کمې اړیکې لري او د افغانستان له اړخه د ترهګرۍ او بنسټپالنې په تړاو اندېښمن دی.

د طالبانو د کورنیو چارو وزارت ویاند عبدالمتین قانع نن یکشنبه د غويي ۲۸مه په یوه خبرپاڼه کې ویلي، چې په بلخ کې ددې ډلې والي محمد یوسف وفا په دې لیدنه کې د اقتصادي، سیاسي، فرهنګي او ټولنیزو اړیکو پر پراختیا سربېره د ویزې برخه کې د اسانتیاوو په رامنځته کولو خبرې کړې دي.

یوسف وفا په بلخ کې له مېشتو بهرنیو ډېپلوماټانو غوښتي چې د بې‌وزلو هېوادوالو، په ځانګړي ډول راستنو شویو کډوالو سره د بنسټیزو خدمتونو لکه د څښاک اوبو، روغتونونو، ښوونځیو، استوګنځایونو او ویزو د اسانتیاوو په برخه کې همکاري پراخه کړي.

طالبان وايي، د یادو هېوادونو استازو له اړوندو ادارو سره د بشري، فرهنګي، روغتیايي، تعلیمي، تجارتي، زراعتي او بنسټیزو همکاریو ډاډ ورکړی او روان وضعیت یې د ګډو همکاریو لپاره مثبت بللی دی.

طالبان په داسې حال کې له بهرنیو ډېپلوماټو څخه د مرستې غوښتنه کوي، چې په دې وروستیو کې له ایران او پاکستان څخه د ورځې سلکونه افغان کډوال خپل هېواد ته په جبري ډول شړل کېږي.

امیرخان متقي د یکشنبې په ورځ، د غویي پر ۲۸مه، د تهران ډیالوګ فورم ته په خبرو کې وویل، چې د طالبانو هڅه داده چې اوبه بېځایه ضایع نه شي او په ښه توګه ایران ته ورسیږي.

متقي په خپلو خبرو کې وویل، « په دې برخه کې زموږ شرعي او اسلامي مسوولیت دی چې مرسته وکړو. دا کار هم ثواب ګڼو او هم یوه ښه سیاسي تګلاره د». هغه زیاته کړه، چې « د ایران خلک چې زما خبرې اوري، باید شک ونه کړي چې موږ په دې برخه کې بد نیت نه لرو».

د ایرنا د رپوټ له مخې، امیرخان متقي وویل، افغانستان یو اسلامي هېواد دی چې په تېرو پنځوس کلونو کې یې ډېر سیاسي نظامونه لیدلي، خو ددوی سیاست متوازن او پر اقتصاد متمرکز دی او ګاونډي هېوادونه په افغانستان کې ځانګړی ځای لري.

هغه زیاته کړه، « دا نظام له تېرو ناکامو تجربو وروسته رامنځته شوی دی. اوس یو نظام شته چې په سر کې یې امیر او ورپسې رییس الوزرا دي، کابینه موجوده ده، ۳۴ ولایتونه او شوراګانې شته چې د خلکو غږ اوري. موږ په دې برخه کې بریالي یو».

هغه زیاته کړې، « په تېرو څلورو کلونو کې موږ وتوانېدو چې له ګاونډیو هېوادونو، سیمې او نورو هېوادونو سره اړیکې په متوازن سیاست پرمخ یوسو، په ځانګړي ډول اقتصادي اړیکې. له ایران سره زموږ د سوداګرۍ حجم ۳ میلیارد ډالره دی».

د طالبانو سرپرست وزیر وايي، په تېرو څلورو لسیزو کې افغانستان متوازن سیاست نه درلود او ډېر وخت هېوادونه د یوه قدرت د خوښۍ لپاره سره دښمن وو، خو په تېرو څلورو کلونو کې طالبانو وکولی شول چې متوازن سیاست په بهرنیو چارو کې عملي کړي او له سیمه‌ییزو او نورو هېوادونو سره ورځ تر بلې نږدې کېږي».