ډونالډ ټرمپ: هیله لرم چې د «چارلي کرک» قاتل په اعدام محکوم شي

د روسیې سیمه‌ییز چارواکي بیا وايي چې اور مړ شوی او د تېلو د تویېدو ګواښ نشته.

د دې برید له امله د نړیوالو تېلو بیې شاوخوا دوه سلنه لوړې شوې.

روسي پوځ ادعا کوي چې په همدې سیمه کې یې د شپې پر مهال ۲۲۱ اوکرایني ډرونونه راغورځولي دي.

د ولسمشر د دفتر د معلوماتو له مخې، ۷۳ کلنه کارکي به د پنجشنبې په ورځ د شپې ۸:۴۵ بجې د محلي وخت له مخېلوړه وکړي.

سوشیلا کارکي تر اوسه پورې د نیپال په تاریخ کې یوازینۍ ښځه ده چې د سترې محکمې د قاضی‌القضات په توګه یې دنده ترسره کړې ده.

د راپورونو له مخې، د دوشنبې او سه‌شنبې د ورځو په تاوتریخوالو کې لږ تر لږه ۵۱ کسان وژل شوي او له ۱۳۰۰ زیات نور ټپیان شوي دي.

په مقاله کې راغلي، اقلیم او د منځنۍ اسیا اوبه د بدلون او کمېدو په حال کې دي. د قوش‌تېپې کانال چې د امو د سېند تر ۳۰ سلنې پورې اوبه د افغانستان خوا ته جلا کوي، د منځنۍ اسیا هېوادونو ته یې اندېښنې پيدا کړې دي.

په مقاله کې زیاته شوې، چې دغه کانال د افغان بزګرو لپاره له وچکالۍ او بې‌وزلۍ څخه د خلاصون یوه هېله ده؛ خو پر ازبکستان، ترکمنستان او تاجکستان اوبه کمولای شي.

ډيپلوماټ مجله د کارپوهانو په حواله لیکي، د دغه کانال په جوړېدو سره کېدای شي چې د سېند له کلنیو اوبو څخه له ۸ تر ۲۰ سلنه پورې اوبه کمې شي او په روانه وچکالۍ کې زیانونه پېښ کړي.

مقاله وړاندې کاږي، چې اصلي ستونزه د اوبو کمښت نه؛ بلکې د اوبو ناسم استعمال دی، د اصلاحاتو او عصري خړوبولو له لارې د دغه کړکېچ مخنیوی کېدای شي؛ خو په ازبکستان کې بزګران لا له وړاندې د وچکالۍ له امله له ستونزو سره لاس او ګرېوان دي.

په مقاله کې د اقلیم پوهانو له خولې لیکل شوي، د قوش‌تېپې کانال په وچه سيمه کې جوړ شوی دی؛ نو له همدې امله به ډېرې اوبه په بخار واوړي او ضایع به شي.

په مقاله کې د دغه کانال سياسي اړخ ته هم اشاره شوې او ویل شوي، چې دغه پروژه یوازې د کرنیزو ځمکو د خړوبولو نه؛ بلکې د واکمنۍ سمبول هم دی.

ډیپلوماټ مجله زیاتوي، چې افغانستان د امو سېند اوبو مهارولو په برخه کې له ګاونډیو هېوادونو سره تړونونه نه‌لري، که د امو سېند پر غاړه پراته هېوادونه له نړۍوالې ټولنې سره په دې اړه همغږي ونه لري؛ نو کېدای شي چې د لوی جنجال لامل شي.

هغه د قطر پر پلازمېنې دوحې د وروستي برید یادونه کړې، چې پکې د حماس د سیاسي مشرانو استوګنځایونه موخه ګرځول شوي وو.

نوموړي ټینګار کړی، چې قطر باید اجازه ورکړي څو د سپاه پاسدارانو پرمختللي «فتاح» توغندي د دې هېواد په خاوره کې ځای پر ځای شي، څو د اسراییل د احتمالي بریدونو پر وړاندې د دفاع توان لوړ کړي.

زارعي په خپلو څرګندونو کې دا هم ویلي، چې د قطر لپاره اړینه ده څو د امریکا د پوځي ځواکونو وتل تضمین کړي.

د هغه په باور، د امریکا پوځي حضور په قطر کې نه یوازې د دې هېواد امنیتي خپلواکۍ ته زیان رسوي، بلکې د سیمې د کړکېچونو د دوام یو لامل هم دی.

امنیت شورا چې ټول ۱۵غړي یې د پرېکړې ملاتړ کوي، په خپلو خبرو کې ټینګار کړی چې پر قطر بریدونه د نړۍوالو قوانینو او د ملګرو ملتونو د منشور ښکاره سرغړونه ده. یادې شورا د ملکي وګړو د خوندیتوب غوښتنه وکړه او په ټینګار یې وویل، چې د هېوادونو ملي حاکمیت او د هغوی خاورې باید خوندي پاتې شي.

کارپوهان وایي، چې د قطر پر پلازمېنې برید د سیمې د لا ډېر بې‌ثباته کېدو لامل کېدای شي. قطر په تېرو کلونو کې د منځني ختیځ د شخړو د منځګړیتوب په چارو کې مهم رول لوبولی او د حماس د سیاسي دفتر کوربه هېواد ګڼل کېږي. د همدې موضوع له امله، د دوحې په نښه کېدل د دې هېواد د رول د کمزوري کولو هڅه ګڼل کېږي.

بلخوا، واشنګټن د برید پر وړاندې څرګند دریځ ونیوو او هغه یې په اوسني حساس وخت کې د امریکا او اسراییل په زیان وباله.

د امریکا د بهرنیو چارو وزارت ویلي، که څه هم امریکا د اسراییل د امنیت ملاتړ کوي، خو داسې یو اړخیز عملیات کولای شي د جګړې لمن پراخه کړي او د سیمه ییزو شخړو لپاره د سیاسي حل امکانات محدود کړي.

د ملګرو ملتونو د امنیت شورا د پرېکړې ترڅنګ، یو شمېر نړۍوالو بشري سازمانونو هم پر ملکي اهدافو د بریدونو په اړه اندېښنه څرګنده کړې ده. هغوی وایي، چې په تاوتریخوالي کې د زیاتوالي دوام به د بشري ناورین د پراخېدو لامل شي.

د نړۍوالو څارونکو په باور، که پر دوحه بریدونه دوام وکړي، دا نه یوازې د قطر ملي امنیت، بلکې د خلیج هېوادونو او پراخې سیمې ثبات ته جدي ګواښونه رامنځته کوي.