په خوست کې د جوارو پر شنه فصل د زهرجنې دوا پاشلو په تور شپږ کسان نیول شوي

د طالبانو تر واک لاندې ملي راډیو او ټلوېزیون نن (یک‌شنبه، وږي ۲۳مه) لیکلي چې دغه هوکړه‌لیک د دې ادارې د پالیسۍ او مسلکي معین ملا زین‌العابدین عابد او افغانستان کې د ناروې کمېټې د مشر تاریا واتردال تر منځ لاسلیک شو.

د راپور له‌مخې، دا پيسې به په بدخشان، فاریاب، بلخ او تخار ولایتونو کې د زده‌کړو، د څښلو پاکو اوبو، روغتیا او چاپېریال ساتنې په برخو کې ولګول شي.

په راپور کې د ناروې کمېټې مشر په حواله ویل شوي چې هغه د ګډې همکارۍ او نورو پروګرامونو کې د ونډې اخیستلو ژمنه هم وکړه.

جمشیدي وویل: «هره ورځ په سونګ موادو بار تر زرو ډېر موټرونه د دوغارون له لارې افغانستان ته ځي او په لاره کې د قانوني اسنادو بشپړولو لپاره څو ساعته او کله کله څو ورځې ځنډول کېږي چې دا کار سوداګرو ته لوی سرخوږی او ګواښ دی.»

د تایباد ولسوال زیاته کړه: «په سونګ موادو بار موټرونو او ګڼې ګوڼې ته په کتو د اورلګېدنې امکان ډېر دی، باید د اورلګېدنې د مخنیوي او کار د چټکتیا وسایل ډېر کړل شي.»

د هغه په وینا، د دې لپاره چې د سونګ په موادو بار موټرونه د لږ وخت لپاره تم کړل شي باید له ټولو ضروري ظرفیتونو استفاده وشي.

هغه زیاته کړه: «په تایباد ښار کې دولتي او خصوصي پارکینګونه لږ او تجارتي موټرونه ډېر دي. باید د پېښو د مخنيوي لپاره دا پارکینګونه په پرمختللو وسایلو سمبال کړای شي.»

د تایباد د ولسوال په خبره، که څه هم د دې ډول پېښو د مخنيوي لپاره ابتدايي وسایل شته، خو باید د ایران او افغانستان د سوداګرو د اندېښنو لېرې کولو لپاره عصري وسایل ولګول شي.

جمشیدي زیاته کړه: «همدا اوس د دوغارون د ګمرک تاسیسات کمزروي او طبيعي پېښو پر وړاندې له جدي ګواښ سره مخ دي، چې باید جدي پاملرنه ورته وشي.»

نوموړي وزارت شنبه (وږي ۲۲مه) په خپله اعلامیه کې زیاته کړې چې د ټولو دولتي ادارو کارکوونکو ته شپږ میاشتې مخکې د دیني زده‌کړو تدریس پيل شوی او پرون د دې زده‌کړو نهايي ازموینه واخیستل شوه.

د اعلامیې له مخې، دا ازموینه د ټولو امارتي ادارو له کارکوونکو څخه د هغه درسي کتاب له مخې واخیستل شوه چې په تېرو شپږو میاشتو کې د دعوت او ارشاد ریاستونو له خوا هغوی ته تدریس شوی و.

طالبانو د امربالمعروف او نهي عن المنکر وزارت په اعلامیه کې راغلي د دعوت او ارشاد ریاستونو له لوري هره ورځ په ټولو وزارتونو او خپلواکو ادارو کې اصلاحي تدریس کېږي.

په اعلامیه کې زیاته شوې چې دا تدریس د ماسپښین تر لمانځه وروسته د اړونده ادارو په تالارونو یا جوماتونو کې کېږي. 

دا په داسې حال کې ده چې پرون په ننګرهار کې ځايي سرچینو افغانستان انټرنشنل-پښتو ته ویلي و چې په دغه ولایت کې د طالبانو د امربالمعروف ریاست له روغتیاپالانو دیني ازموینه اخلي. په دې ازمونه کې د خصوصي موسسو روغتیاپالان هم کډون درلود.

نوموړي اژانس نن (یک‌شنبه، وږي ۲۳مه) په یوه راپور کې د تابیاد مرستیال ولسوال له خولې لیکلي چې هره ورځ د دوغارون له لارې په اوسط ډول درې زره ناقانونه افغان کډوال افغانستان ته ستنېږي.

مهدي رجبي د شنبې پر ورځ وویل: «ناقانونه کډوال د قانوني پړاو تر تېرولو وروسته د پولې بلې غاړې ته په رسمي ډول طالبانو ته سپارل کېږي. نوموړي زیاته کړه چې اوس ۹۰ سنله افغانان په خپله خوښه خپل وطن ته ستنېږي.

د تایباد مرستیال ولسوال وویل: «د روان کال له پيل څخه بیا د وږي د میاشتې تر ۱۸مې نېټې پورې ۹۴۰ زره افغانان د دوغارون له لارې افغانستان ته ستانه شوي دي.»

ایرانی چارواکی دا څرګندونې داسې مهال کوي چې په دې وروستیو کې له ایران نه د افغان کډوالو د اېستلو لړۍ چټکه شوې ده.

په اعلامیه کې چې نن (یک‌شنبه، وږي ۲۳مه) خپره شوې، ویل شوي چې دغه سازمان د خبریالانو د فعالیتونو پر وړاندې د وروستیو هغو پېښو په اړه ژوره اندېښنه څرګندوي چې د تېرې یوې اوونۍ په بهیر کې وضع شوي دي.

یاد سازمان وايي، د محدودیتونو دا لړۍ ښيي چې د هېواد اوسني واکمنان غواړي د هېواد په کچه د تصویري رسنیو خپرونې لومړی په تدریجي ډول محدودې او وروسته یې په بشپړ ډول بندې کړي.

د افغانستان رسنیو د ملاتړ سازمان زیاتوي چې دا پرېکړه نه یوازې د بیان ازادي او د اطلاعاتو ازاد بهیر ګواښي؛ بلکې د افغان رسنیو لپاره یو نه جبرانېدونکی زیان دی.

په اعلامیه کې د بیان ازادۍ، ملي او نړۍوالو بنسټونو، بشري حقونو ملاتړو سازمانونو او نړۍوالې ټولنې نه غوښتل شوي، چېد طالبانو د دې محدودیتونوپر وړاندې جدي دریځ غوره کړي.

د افغانستان رسنیو د ملاتړ سازمان په خپله اعلامیه کې د طالبانو له‌خوا د تېرې اوونۍ په بهیر کې د رسنیو او خبریالانو د محدودولو بېلګې هم یادې کړي دي.