په دېره اسماعېل خان کې د واده پر مراسمو ځانمرګي برید کې ۱۰ کسان وژل شوي

د سیمې اوسېدونکي وايي، چې د خراب موسم، تړلو لارو او یخنۍ له امله د کورنیو لېږد له جدي ستونزو سره مخ دی او ډېری خلک لا هم خوندي ځایونو ته نه دي رسېدلي.

د سیمې اوسیدونکی اشرف خان په یو غږیز پیغام کې وايي چې یو شمېر کورنۍ په واورو کې بندې پاتې دي او د حکومت له خوا د ژغورنې عملیات هم په ډېرې سستۍ سره روان دي.

بل لور ته، د خیبر ولسوالۍ مرستیال کمېشنر بلال شاهد وايي، چې د تیراه درې په بېلابېلو سیمو کې بند پاتې شویو داخلي بې‌ځایه شویو کسانو د خوندي ځایونو پر لور د لېږد لپاره د ژغورنې عملیات روان دي. د نوموړي په وینا، دا عملیات د دوی تر څار لاندې پر وخت ترسره شوي، چې له امله یې ټولې اغېزمنې کورنۍ خوندي پاتې شوې دي.

د مرستیال کمېشنر د معلوماتو له مخې، د مرستندویه توکو یو کاروان د شپې له‌خوا پاینده چینې ته رسول شوی او بندې پاتې کورنۍ د همدې سیمې ښوونځیو ته لېږدول شوې دي.

د نوموړي په وینا، په تیراه دره کې د سختې واورې او باران له امله شاوخوا سل موټرې پر سړکونو بند پاتې شوې وې او د ژغورنې عملیات ترسره شوي دي.

دا په داسې حال کې ده، چې د پاکستان پوځ په دې وروستیو کې د تیراه اوسېدونکو ته امر کړی چې خپلې سیمې پرېږدي، تر څو دوی په سیمه کې د وسله والو ډلو پر وړاندې پوځي عملیات وکړي.

د چترال د مرستیال کمېشنر دفتر د معلوماتو له مخې، پېښه هغه مهال رامنځته شوه چې د ډومېل په سیمه کې پر یو استوګنځي ناڅاپه واوره را وښویېده. د چارواکو په وینا، په مړه شویو کسانو کې ۴ ښځې او ۵ نارینه شامل دي او د ټولو مړو شوو جسدونه له واورو ایستل شوي دي.

بل لور ته، د خیبر ولسوالۍ د تیراه درې په بېلابېلو سیمو کې د وروستۍ سختې واورې ورېدو له امله بند پاتې شوي داخلي بې‌ځایه شوي کسان خوندي ځایونو ته د لېږد لپاره د ژغورنې عملیات روان دي.

د خیبر مرستیال کمېشنر بلال شاهد ویلي، چې د ضلعي د ادارې تر څار لاندې پر وخت اقدامات شوي، چې له امله یې ټول اغېزمنې کورنۍ خوندي پاتې شوې دي.

په وروستیو کې په افغانستان او پښتونخوا د درنو ورښتونو څپه راغلې، چې په بېلابېلو سیمو کې یې د ځاني زیانونو تر څنګ مالي زیانونه هم اړولي دي.

نوموړي د خېبر ولسوالۍ له یو شمېر اوسېدونکو سره په ناسته کې زیاته کړې، چې د پاکستاني پوځ د پلان شویو عملیاتو له کبله په دې ساړه موسم کې هره ورځ خلک له تیراه درې نورو سیمو ته وځي، څو خپل سرونه خوندي کړي او ورته هېڅ راز د پام وړ امکانات نه دي چمتو شوي.

میا افتخار حسین ټینګار کوي، چې په یاد ایالت کې د تحریک انصاف ګوند واکمن حکومت پاکستاني پوځ ته په ښکاره توګه تیراه دره کې د عملیاتو اجازه ورکړې او پرته له دې همغږۍ دا ډول عملیات نه‌شي ترسره کېدلی. د نوموړي په خبره، تیراه کې ورځ تر بلې وسله‌وال فعالیتونه ډېرېږي او له دې ور اخوا د پښتونخوا په مومندو کې هم ورته وضعیت دی.

هغه همداراز وویل: «فیض حمید ۴۰زره دهشتګرد پښتونخوا کې ځای پر ځای کړل، هغوی ته یې ځایونه ورکړل او اوس هماغه خلک فعال شوي دي». د نوموړي په وینا، فیض حمید اوس مهال د همدې کړنو له امله د خپل عمل سزا ویني.

تیراه دره کې د «ټي‌ټي‌پي» وسله‌واله ډله فعاله ده او د اپریدو قومي مشرانو پرې جرګې وکړې چې دغه سیمې پرېږدي؛ خو هغوی ورسره ونه منله.

د اپریدو قام مشران همداراز د پاکستان پوځ ته هم په جرګه ورغلي، چې په تیراه دره کې دې عملیات نه کوي، مګر پوځي مشرانو پرې چندان غوږونه نه دي ګرولي‌ او اټکل کېږي چې د روانې جنورۍ میاشتې له ۲۵مې نېټې وروسته به دغه عملیات پیل شي.

د خېبرپښتونخوا د ایالتي حکومت سر وزیر سهیل اپريدي هم د دغو عملیاتو مخالفت کړی او تېره ورخ‌ په خېبر ولسوالۍ کې د بې‌ځایه شویو کورنیو لیدو ته هم ورغلی و. هغه تېره ورځ ویلي، د پاکستان پوځ دغه پلان شوي عملیات د پښتنو ځپل دي او د دوی ایالتي حکومت یې په مخنېوي کې ناتوانه دی.

نوموړي دا څرګندونې په داسې حال کې کړې دي، چې د تحریک انصاف ګوند بنسټګر او پخواني لومړي وزیر عمران خان، محمود خان اڅکزی د حکومت پر وړاندې د اپوزېسیون د مشر په توګه نوماند کړی و او تېره اوونۍ په پارلمان کې پر دغه څوکۍ د هغه ټاکل کېدل تایید شول. د اېمل ولي خان په ګډون ګڼو پښتنو سیاستوالو د محمود خان اڅکزي پر دغه پرېکړه او نوې دندې سختې نیوکې کړې دي.

اېمل ولي خان اسلام‌اباد کې خبریالانو ته همداراز وویل: «محمود خان اڅکزي او پلار یې ښه تاریخ درلود، خو دا یې ونه ساتلو. نن ورسره د بلوچستان فکر نشته او نه هم ورسره د پښتنو فکر دی. هغه ناره یې هېره کړه چې (چترال نه تر بولانه، پښتون یو کړه محمود خانه)».

هغه نیوکه کړې، چې د تحریک انصاف ګوند په خېبرپښتونخوا کې د خلکو هیلې نه دي پوره کړي او د پښتنو په نامه یې خلک غولولي دي.

د اېمل ولي خان په خبره: «د پښتنو عوامو سره ډېر زیات ظلم کېږي او پښتنو ته باید دا اعتماد ورکړل شي چې هغه حقوق ورکول کېږي چې د پاکستان قانون ورکړي او باید پاکستانیان وګڼل شي».

د عوامي ملي ګوند په وینا، پاکستان کې له پښتنو سره ناسم چلند کېږي او په بېلابېلو نومونو د اسلام‌اباد له لوري ځپل شوي دي.

هغه د پاکستان حکومتي پالېسۍ ته په اشارې سره وویل: «زموږ دین هم له امریکا نه راغلی دی، زموږ جهاد هم امریکا نه راغلی او زمونږ هر څه هغوی پورې تړلې دي».

یاده دې وي، چې محمود خان اڅکزی د روانې میاشنې په ۲۶مه په رسمي ډول د پاکستان حکومت د اپوزېسیون د مشر په توګه وټاکل شو.

لاریونوالو چې د پېښور مطبوعاتي مرکز مخې ته راټول شوي وو، وویل چې پر ډیرو جبري ورکو کړای شویو باندې تور پورې دی چې د وران کارو ډلو لپاره یې اسانتیاوې برابرولې، خو نه دغه تورونه په محکمو کې ثابت شوي او نه هم کورنیو ته د کومې قانوني پروسې په اړه معلومات ورکړل شوي دي.

د لاریون ګډونوال وایي، چې د هغوی ګڼ خپلوان له لسو تر پنځلسو کلونو راهیسې لادرکه دي او تر اوسه یې د ژوند یا مرګ په اړه هېڅ رسمي معلومات نه دي ورکړل شوي. د دوی په وینا، دا بې‌خبري د سزا تر ټولو درنه بڼه ده.

يوه عمرخوړلې مور چې له شاوخوا پنځلسو کلونو راهیسې د خپل زوی د راتلو په تمه ده، افغانستان انټرنشنل – پښتو ته وویل: «موږ عدالت غواړو، نه خاموشي. که زموږ اولادونه مجرمان وي، محکمې ته دې وړاندې شي، او که بې‌ګناه دي، نو ولې ورک او زنداني دي؟»

په پاکستان د ورکو شویو خلکو دپلټنو کمېسیون د راپور له مخې، د پاکستان په کچه د جبري ورک کړای شویو کسانو تر ټولو زیات شمېر له خیبرپښتونخوا څخه ثبت شوی دی.

د یاد کمېسیون د شمېرو له مخې، یوازې له دې ایالت څخه ۳زره او ۴۸۵ کسان لا هم بې‌درکه ښودل شوي دي.