اسراییل به د یکشنبې په ورځ د غزې او مصر ترمنځ سرحدي دروازه بېرته پرانیزي

خاور خبري اژانس راپور ورکړې، چې د پنجشنبې په ورځ، د سلواغې ۱۰مه ، د ځايي وخت شاوخوا ۷:۳۰ بجې د تاجکستان سرحدي ځواکونو د شمس الدین شکین په سیمه کې له پنځو افغان قاچاق وړونکو سره نښته وکړه، چې په غیرقانوني ډول له افغانستان څخه تاجکستان ته ننوتي وو.

ویل کیږي، چې د نښتې په جریان کې درې افغان قاچاق وړونکي ووژل شول او دوه نور افغانستان ته وتښتېدل.

د تاجکستان د ملي امنیت کمیټې اعلان وکړ، چې له قاچاق وړونکو څخه وسلې او څلور کڅوړې چې د چرسو او تاریاکو نیول شوي دي.

د تاجکستان چارواکو وویل، چې دوی «د پولې امنیت ډاډمن کولو لپاره ټول اړین اقدامات کوي او د پولې سرغړونکو او قاچاق وړونکو سره په بې رحمانه توګه مبارزه کوي.»

ویل کیږي چې د تاجکستان په پوله کې وضعیت اوس مهال تر کنټرول لاندې دی او د نښتې په اړه نورې پلټنې روانې دي.

د سعودي عربستان رسمي خبري اژانس اعلان کړې چې په دغو لیدنو کې د ریاض–واشنګټن دوه‌اړخیزو اړیکو او د ګډو همکاریو د پیاوړتیا پر لارو چارو خبرې وشوې.

د سعودي د دفاع وزیر د پنجشنبې په ورځ د امریکا د بهرنیو چارو وزیر مارکو روبیو، د جګړې وزیر پیت هېګسټ او د امریکا ځانګړي استازي سټیو وېټکاف، سره ولیدل.

خالد بن سلمان پر اېکس‌پاڼه لیکلي چې په دغو غونډو کې «د دواړو هېوادونو ستراتیژیکې اړیکې وڅېړل شوې او د همکاریو د پراختیا لیدلوري، همدارنګه د سیمه‌ییز او نړیوالې سولې او ثبات د پیاوړتیا لپاره ګډې هڅې تر بحث لاندې ونیول شوې.»

په دغو لیدنو کې د امریکا لپاره د سعودي عربستان سفیرې ریما بنت بندراو د سعودي د وسله‌والو ځواکونو د لوی درستیز رییس فهد بن حامد الروېلي هم ګډون درلود.

خالد بن سلمان همدارنګه د امریکا له جمهوري‌پال سناتور لېنډسي ګراهام سره وکتل. هغه له دې لیدنې وروسته پر اېکس‌پاڼه ولیکل: «په دې لیدنه کې د دواړو هېوادونو ترمنځ پخوانۍ دوستي او همکاري وڅېړل شوه او د سیمه‌ییزو او نړیوالو بدلونونو او نورو ګډو مهمو موضوعاتو په اړه د نظرونو تبادله وشوه.»

دا سفر په داسې حال کې ترسره کېږي چې د امریکا متحده ایالاتو او اسراییل ترمنځ له یوې خوا او د ایران له اسلامي جمهوریت سره له بلې خوا، ترینګلتیاوې زیاتې شوې دي. سرچینو رویټرز خبري اژانس ته ویلي چې امریکا د ایران پر ضد د برید انتخابونه ارزوي.

د ځینو راپورونو له مخې، سعودي عربستان، ترکیه او قطر هڅه کوي چې پر ایران د امریکا او اسراییل له احتمالي پوځي برید څخه مخنیوی وکړي.

ایراني چارواکو خبرداری ورکړی چې پر ایران هر ډول امریکایي برید به سیمه له سخت بحران سره مخ کړي. ایران مخکې ویلي وو چې که پرې برید وشي، نو په سیمه کې به د امریکا پوځي اډې په نښه کړي.

د امریکا متحده ایالات په عراق، سعودي عربستان، قطر او د منځني ختیځ په یو شمېر نورو هېوادونو کې پوځي اډې لري.

د اسټرالیا د بهرنیو چارو وزارت نن جمعه، سلواغې پر ۱۰مه یوه اعلامیه کې وویل چې دا پریکړه د "د سفارت له کنټرول څخه بهر محدودیتونو" او د اوسني وضعیت د دوام ناممکنیت له امله د دوه اړخیزې مشورې وروسته شوې ده.

وزارت ټینګار وکړ، چې طالبان د افغانانو د مشروع استازو په توګه نه پېژني.

په اعلامیه کې ویل شوي، چې کینبرا او د افغانستان د اسلامي جمهوریت سفارت د افغانستان له خلکو سره ولاړ دي.

په ګډه اعلامیه کې ویل شوي، چې اسټرالیا او د افغانستان سفارت د طالبانو لخوا د بشري حقونو "سیسټماتیک او دوامداره سرغړونې" په ځانګړي ډول د افغان ښځو او نجونو په وړاندې په کلکه غندي.

اسټرالیا د افغان خلکو د بشري حقونو او انساني وقار لپاره خپله ژمنه هم تکرار کړه.

په ګډه اعلامیه کې ویل شوي: «که څه هم دا پایله مطلوبه نه وه، خو د افغانستان د وضعیت په اړه د سفارت او د اسټرالیا حکومت د اصولي دریځ له ګواښ سره مخامخ کولو پرته د منظم او باعزته لېږد لپاره یو تفاهم ته رسیدلی دی.»

په اسټرالیا کې د افغانستان د اسلامي جمهوریت سفارت د ۱۴۰۰ کال د زمري په میاشت کې د طالبانو د واک ته رسیدو راهیسې په دې هیواد کې میشتو افغانانو ته خدماتو وړاندې کولو ته دوام ورکړی دی.

د اسټرالیا حکومت په کینبرا کې د افغانستان سفیر وحید ویسي او د دې ماموریت چارواکو څخه مننه کړې ده.

د افغانستان سفارت د اسټرالیا له حکومت څخه هم مننه کړې چې د "بشري حقونو د جدي سرغړونو او د نړیوالو قوانینو د نه مراعاتولو" لپاره یې د طالبانو د مسوول کولو لپاره فشار راوړی او د افغانانو لپاره یې د اصولي ملاتړ او اړمنو افغانانو سره د بشري مرستو لپاره یې مننه کړې ده.

تدروس ادهانومو پر روغتیايي کارکوونکو د بریدونو او شاوخوا پنځو ډاکټرانو د نیونې په اړه وویل: «زه د ټولو نیول شویو روغتیايي کارکوونکو د خوشې کولو غوښتنه کوم. طبي پرسونل هېڅکله باید د وېرونې یا ترهګرۍ سره مخ نه‌شي».

د روغتیا نړۍوال سازمان منلې، چې د جنورۍ په پيل کې د ایلام په ښار کې پر خمیني روغتون برید وشو او په دغه روغتیایي مرکز کې طبي خدمات او د درملنې اړین توکي ویجاړ شول.

د یاد سازمان مشر وویل، چې په تهران کې د سینا په روغتون کې اوښلن ګاز کارول شوی. هغه ټینګار وکړ، چې په وروستیو اونیو کې په ټول ایران کې څو روغتیایي مرکزونه زیانمن شوي، د ۱۰ بېړنیو مرکزونو له ۵۰ زیات طبي کاروونکي ټپيان شوي او له ۲۰۰ څخه ډېر امبولانسونه زیانمن شوي دي. ادهانومو خبرداری ورکړ، چې وروستی کړکېچن وضعیت د روغتیايي سیسټم پر کار ډېر فشار راوړی.

خو د تحریک انصاف ګوند مشرانو ته له عمران خان سره د لېدنې اجازاه لاهم نه‌ده ورکړل شوې.
دا په داسې حال کې ده، چې د پاکستان د اطلاعاتو وزیر عطاالله تارړ تېره ورځ د دغه اندېښنو په ځواب کې وویل، د پاکستان پخوانی لومړی وزیر چې په اډیاله زندان کې بند دی؛ د طبي درملنې لپاره د اسلام‌اباد (پیمز) روغتون ته وړل شوی و. نوموړي‌ د خان روغتیايي‌ حالت د ډاډ وړ ښودلی و.

خو سهیل اپریدي له رسنیو سره په خبرو کې ویلي: «زموږ مشر د شنبې په شپه په پټه له زندانه روغتون ته وړل شوی و. پوښتنه دا ده، چې ولې د هغه حالت تر دې حده خراب شوی چې روغتون ته وړل اړین ګڼل شوي او ولې د هغه ناروغي پټه ساتل شوې او ولې د هغه کورنۍ ته خبر ورنه کړای شو؟»

هغه زیاته کړې:« ولې د هغه شخصي ډاکټر را ونه غوښتل شو؟ د تحریک انصاف د بنسټګر ژوند له ګواښ سره مخ دی». دا لومړی ځل دی، چې عمران خان له اډیاله زندانه بهر وړل شوی. د پنجشنبې په ورځ د خیبر پښتونخوا سر وزیر سهیل اپریدی د خپلې کابینې ځینو غړو سره د اډیاله زندان مخې ته ځان ورساوه؛ څو د نوموړي د روغتیا په اړه ځان داډمن کړي.

هغه غوښتنه کړې، چې عمران خان ته دې د خپلې کورنۍ، د ګوند غړو او وکیلانو سره د لیدنې اجازه ورکړل شي؛ څو «د وضعیت د لا خرابېدو مخه ونیول شي». نوموړي ټینګار کړی، هر کس حق لري چې د خپل شخصي ډاکټر له‌خوا درملنه ترلاسه کړي.