د طالبانو د کورنیو چارو وزارت د سېشنبې په ورځ ویلي، په ۴ ولایتونو کې یې د غلا په تور ۱۸ کسان نیولي چې دا مهال ورڅخه پوښتنې ګروېږنې روانې دي. یاد وزارت زیاته کړې، چې دغه کسان یې د بېلابېلو عملیاتو پرمهال نیولي دي.
د طالبانو د کورنیو چارو وزارت ویلي، چې له دې ډلې ۶ کسه په هرات، ۵ په فراه، ۵ په غزني او ۲ نور په هلمند ولایت کې د «غلا» پرمهال نیول شوي دي. طالبانو دا هم ویلي، چې نیول شويو کسانو پېسې، موټرونه، موټرسایکلونه او نور ګران بیه شیان غلا کول.
د پاکستان د پنجاب ایالت په راولپنډۍ ښار کې پاکستاني پولیسو د افغان کډوالو پر وړاندې عملیات پراخ کړي دي. د پاکستان د امنیتي ادارو په وینا؛ د دغه هېواد حکومت لارښوونه کړې، حتی هغه افغانان چې قانوني ویزې لري، باید ونیول شي او د کډوالو په لنډمهاله مرکز کې ځای پرځای شي.
د یادې لارښوونې پر بنسټ؛ پولیسو د صادقاباد په سیمه کې ۲۵ افغانان چې قانوني ویزې یې هم لرلې نیولي او د افغان کډوالو د ساتنې مرکز ته یې انتقال کړي دي. د ځایي چارواکو په وینا؛ ټول هغه افغانان چې قانوني روغتیایي یا سیاحتي ویزې یې لرلې له دې امله نیول شوي، چې په راولپنډۍ کې یې کار یا سوداګري کوله.
د پاکستان ډان ورځپاڼې د راپور له مخې؛ دوی د بهرنیانو د ۱۹۴۶کال قانون د ۱۴مې مادې له مخې نیول شوي او وروسته ځایي محکمو ته وړاندې شوي او بیا د کډوالو د ساتنې مرکز ته انتقال شوي دي.
له دې وړاندې په راولپنډۍ کې د بېاسناده افغان کډوالو شمېر ۵زره او ۶۸۸ ته رسېدلی و، چې تر اوسه یې ۵زره او ۵۰۵ خپل هېواد ته په جبري توګه ستانه کړای شوي دي. د نیول شویو کسانو له ډلې؛ ۳زره او ۱۲۳ نارینه، ۱۱۲۴ښځې او ۱۴۴۱ ماشومان شامل دي. اوسمهال د کډوالو د ساتنې په مرکز کې ۱۶۴ افغانان ساتل کېږي، چې ۹۰ نارینه، ۳۸ښځې او ۳۶ ماشومان دي.
د راپورونو له مخې؛ د پولیسو لهخوا نیول شوي ۶۲۳ افغانان تر تصدیق وروسته خوشې شوي؛ خو ۱۹ کسان د کډوالو د ساتنې له مرکز څخه تري تم شوي دي. د سیمې د روان کړکېچ له امله د پاکستان حکومت پر افغان کډوالو کنټرول او عملیات لا پسې پراخ کړي.
د طالبانو له پېښو سره د مبارزې چمتووالي ادارې رييس نورالدین ترابي د سولیډریټي انټرنشنل موسسې له رييسې مرچولن کترن باس سره په کتنه کې وویل، په کابل کې زیات کډوال مېشت دي او لا هم مرستو او په ځانګړي ډول نغدو پیسو ته اړتیا لري.
نورالدین ترابي په دې کتنه کې د سولیډریټي انټرنشنل موسسې له رييسې وغوښتل، چې له یادو کډوالو سره د نغدو پیسو مرسته وکړي.
د طالبانو له پېښو سره د مبارزې چمتووالي ادارې د دوشنبې په ورځ (د کب ۱۱مه) د یوې خبرپاڼې په خپرولو سره ویلي، د سولیډریټي انټرنشنل موسسې رييسې مرچولن کترن باس په دې کتنه کې مستحقو کورنیو ته د نغدو پیسو د وېش په اړه وویل، چې په کابل کې به له سروې وروسته مرستې ووېشي.
هغې همداراز په ډاګه کړه، چې دا موسسه داخلي بېځایه شویو او راستنېدونکو کډوالو ته د بېړنۍ رسېدنې لپاره امکانات لري او غواړي، چې له دې ادارې سره په همغږۍ او همکارۍ د مرستو د وېش بهیر پیل کړي.
کابل کې د ترکیې شارژدافیر سادین اییلدیز وايي، د چاپېریال ساتنې برخه کې نړۍوال د افغانستان پوروړي دي، ځکه افغانستان د اقلیمي بدلون له ناوړه اغېزو څخه ډېر زیانمن دی. دا په داسې حال کې ده، چې د طالبانو له بیا واکمنېدو وروسته د چاپېریال ساتنې اړوندې نړۍوالې پروژې په ټپه درېدلي دي.
په کابل کې د ترکیې شارژدافیر د دوشنبې په ورځ (د کب ۱۱مه) د طالبانو د چاپېریال ساتنې ملي ادارې له رييس مطیعالحق خالص سره په کتنه کې زیاته کړه: «اقلیمي بدلون یوه نړۍواله موضوع ده چې په رامنځته کېدو کې یې ډېر رول پرمختللي هېوادونه لري او هغوی باید خپل مسوولیتونه په سمه توګه ترسره کړي».
د طالبانو د چاپېریال ساتنې ادارې د خبرپاڼې لهمخې، د دغې ادارې رييس په دې کتنه کې د افغانانو د ظرفیت لوړونې، نړۍوالو چاپېریالي پروژو کې د افغانستان د ونډې، له اقلیمي بدلون سره د سازښت او مبارزې، د ځنګلونو او او وحشي ژوو د ساتنې په برخو کې د همکاریو غوښتنه وکړه.
مطیعالحق خالص همداراز له ترکیې وغوښتل چې په نړۍوالو چاپېریالي کنفرانسونو او همداراز په سیمهییزو غونډو کې د افغان پلاوي ګډون لپاره زمینه برابره کړي او همداراز یې د یاد هېواد له شارژدافیر څخه غوښتنه وکړه: «په ترکیه کې د (COP-31) نړۍوال کنفرانس کې د افغانانو لپاره د ګډون زمینه مساعده کړي، څو وکولی شو خپلې چاپېریالي ستونزې تر نړۍوالو ورسوو او په دې برخه کې لازم اقدامات ترسره شي».
نوموړي همداراز څرګنده کړه، چاپېریالي مسایل باید سیاسي نهشي، ځکه ولسونه ترې زیانمن کیږي او په وینا یې، دا بشري موضوعات دي او باید له سياست څخه جلا شي.
په کابل کې د روسیې سفارت وايي، چې پاول دمچنکو هغه روسي وګړی چې په افغانستان کې د طالبانو لهخوا نیول شوی و، خوشې شوی دی. د روسیې د دولتي خبري اژانس «ټاس» په حواله، دمچنکو په ننګرهار کې د جاسوسۍ په تور نیول شوی و او بیا کابل ته لېږدول شوی و.
طالب چارواکو لا تر اوسه په دې اړه په رسمي ډول څه نهدي ویلي او همداراز د دغه روسي د نیول کېدو د کره نېټې په تړاو هم څه نهدي ویل شوي.
د دمچنکو پورې اړوند د یوټیوب په پاڼه کې د مزارشریف، کندهار او کابل ښارونو ته د هغه د سفر ویډیوګانې لیدل کېږي چې ټولې د روان کال د سلواغې په میاشت کې خپرې شوې دي. داسې ښکاري چې نوموړی له یوې میاشتې څخه لږه موده د طالبانو په بند کې و.
پېژندل شوي روسي شنونکي اندري سرینکوف پر خپل ټېلګرام چینل لیکلي، چې یوټیوبر پاول دمچنکو ۴۰ کلن دی او د طالبانو د استخباراتو لهخوا نیول شوی و.
د امرالله صالح په مشرۍ زرغون بهیر وايي، چې پاکستان د طالبانو پر وړاندې څو اړخیزه تګلاره تعقیبوي او د دې ډلې له مخالفو ځواکونو سره د طالبانو د حاکمیت تر سقوط وروسته دورې د ترتیباتو په اړه مشورې کوي.
یاد بهیر د دوشنبې په ورځ، د کب ۱۱مه، پر خپل ایکس لیکلي چې پاکستان پنځه موازي ستراتیژۍ د یوې واحدې تګلارې لپاره پر مخ وړي.
دغه بهیر وايي، چې «اسلاماباد له طالبانو سره اوس خپلې سوداګریزې او اقتصادي اړیکې په امنیتي او سیاسي وضعیت پورې تړلې دي او مهمې پولې یې بندې ساتلې دي».
زرغون بهیر ټینګار کړی چې پاکستان د افغانستان په هوايي فضا بشپړ کنترول لري او هدفي بریدونه کوي، په داسې حال کې چې طالبان اغیزناکه هوايي دفاع نه لري او نړیوال مشروعیت یې هم محدود دی.
زرغون بهیر خبرداری ورکوي چې طالبانو د غرور، ځانځانۍ او کم سیاسي لید له امله د یوې حقیقي «افغانمحوره» حل لارې فرصت له لاسه ورکړی او اوس ښایي د اصلاح شرایط ډېر ناوخته وي.