په روزګان کې هټۍوالو ته د طالبانو خبرداری؛ د پلاستیکي وسلو او پټاکیو له پلور ډډه وکړئ

د افغان اېواک مشر شان وان ډایور ویلي، د تېر څه باندې یو کال راهیسې یې هڅه کړې چې د دغه کسانو ستونزه په رسمي او غیر علني ډول حل کړي. د ډایور په خبره؛ دوی د امریکا د بهرنیو چارو وزارت، د کډوالۍ ادارو او د کانګرس له غړو سره په دې اړه څو ځله خبرې کړې دي.

هغه زیاتوي، چې په دې موده کې یې د غونډو او ایمېلونو له لارې غیر رسمي خبرې کړې او موضوع یې تر لوړو کچو راپورته کړې؛ خو تر اوسه د پام وړ پرمختګ نه‌دی شوی. افغان ایواک وايي، د دغه هڅو ترڅنګ یې اوس پرېکړه کړې چې د موضوع په اړه عامه دریځ هم خپل کړي؛ څو د یاد پنډغالي د اوسېدونکو ستونزې روښانه شي.

دغه بنسټ ټینګار کوي، چې د یادو افغان کورنیو جرات او زړورتیا د ستاینې وړ ده او باید د هغوی د ستونزو د حل لپاره عملي ګامونه پورته شي.

د هغه په وینا؛ د تېرې ورځې په اوږدو کې ټولټال ۹۴ واګونونه سوداګریز توکي د هرات ولایت روزنک تم‌ځای ته رسېدلي دي. مجاهد زیاته کړې، تېره شپه هم یو بل رېل ګاډی له ایران نه روزنک تم‌ځای ته ورسېد چې په‌کې ۳۷ واګونونه ګاډر اوسپنه او ۹ واګونونه بوره شامله وه.

د هغه په خبره؛ په دغه بار کې خوراکي، ودانیز او سون توکي شامل دي. هغه وایي، د ایران د اوسپنې پټلۍ د مسوولینو د معلوماتو له مخې؛ دا مهال د ایران په خاوره کې سلګونه واګونونه نور هم افغانستان ته پر لاره دي او تمه کېږي، چې په عادي ډول به هېواد ته وارد شي.

هغه له سوداګرو غوښتي، چې د روانو حالاتو له امله د توکو بیې لوړې نه‌کړي او د بازار ثبات وساتي. دا په داسې حال کې ده، چې ایران څو ورځې وړاندې اعلان کړی و د روانې جګړې له امله به خپل صادرات په لنډمهالي ډول وځنډوي.

یاد سازمان د جمعې په ورځ (د کب ۱۵مه) په یوه خبرپاڼه کې ویلي، چې یادې راډيو په ښوونیزه برخه کې د ټولنې د روښانتیا لپاره کار کاوه. دوی لیکلي: «خوشحال راډیو په تېرو کلونو کې ثابته کړې، چې خپرونې یې یوازې تعلیمي بڼه لري او تل یې اسلامي او افغاني ارزښتونو ته په پوره درناوي سره د هېواد د بچیانو د ذهني روښانتیا لپاره کار کړی دی».

په غزني کې ځایي طالب چارواکو ویلي، چې د دغه راډیو خپرونې له «کلتوري او ټولنیزو ارزښتونو سره په ټکر کې» وې. امسو د خپلو معلوماتو له مخې لیکلي، د کلتوري او ټولنیزو ارزښتونو سره په ټکر کې داسې کوم مستند او قانوني دلیل نه‌شته چې د یادې رسنۍ د نشراتو د بندېدو لامل شي.

د افغانستان د رسنیو د ملاتړ سازمان له اړوندو ادارو او په ځانګړې توګه په غزني ولایت کې له ځايي طالب چارواکو غوښتي، چې دغه موضوع د تفاهم، خبرو اترو او روښانه وضاحت له لارې حل کړي.

هغه وویل، د امریکا د جګړې پرمهال هم ډېری کسان په جګړه کې ښکېل وو پرته له دې چې فکر وکړي د دغه جګړې لمن به یوه ورځ خپله دوی ته هم وغځېږي. کاکړ ټینګار وکړ، چې د ترهګرۍ په اړه د پاکستان سیاست پخوا هم ناسم و او اوس هم ناسم دی.

د هغه په وینا؛ پاکستان باید له خپلو ګاونډیو هېوادونو په ځانګړي ډول له افغانستان سره د دوستانه اړیکو پر بنسټ سیاست پر مخ یوسي. هغه زیاته کړې، چې پاکستان باید د جمهوري نظامونو ملاتړ وکړي او کله چې په یوه هېواد کې حکومت ړنګېږي؛ نو باید په چارو کې یې لاسوهنه ونه‌کړي.

د کاکړ په وینا؛ کله چې په ۲۰۲۱کال کې طالبان واک ته ورسېدل، دوی د پاکستان حکومت ته ویلي وو چې د جمهوري نظام له ړنګېدو خوشحالي څرګنده نه‌کړي او د جمهوریت ملاتړ وکړي. نوموړي د اوسني کړکېچ په اړه هم وویل، چې دواړه لوري باید د تاوتریخوالي د کمښت لپاره هڅه وکړي او د دوستانه فضا رامنځته کولو پر لور ګامونه واخلي.

د هغه په خبره؛ پاکستان ډېر ځله د خپلو ګټو تر څنګ د نورو هېوادونو د ګټو لپاره جګړې کړې دي. کاکړ ادعا وکړه، چې پاکستان غواړي د بګرام هوايي اډې د سپارلو لپاره امریکا ته زمینه برابره کړي.

هغه ټینګار وکړ، چې باید له تېر څخه درس واخیستل شي؛ ځکه د امریکا په ګټه جګړې د پاکستان روان وضعیت نور هم کړکېچن کړی دی. د هغه په وینا؛ د طالبانو او پاکستان ترمنځ د اوسنیو ستونزو اصلي لامل د پاکستان هغه ناسم سیاستونه دي، چې د بهرنیو ګټو پر بنسټ جوړ شوي دي. کاکړ خبرداری ورکړی، که دغه سیاستونه دوام وکړي؛ نو د جګړې لمنه به نوره هم پراخه شي او پاکستان به کله هم دایمي امن ونه ویني.

د دغې هوکړې له‌‌مخې، یاده کمېټه به د بامیان په مرکز، پنجاب او سیغان ولسوالیو کی ۱۱۱۰، د هرات په چشت شریف ولسوالۍ کې ۱۱۱۰ او د ننګرهار په چپرهار ولسوالۍ کې ۱۱۱۰ مستحقو کورنیو هرې یوې ته ۱۷۲ ډالره ورکړي.

د طالبانو له پېښو سره د مبارزې چمتووالي ادارې د پنجشنبې په ورځ (د کب ۱۴مه) د یوې خبرپاڼې په خپرولو سره ویلي، په دې کتنه کې نورالدین ترابي د وروستیو جګړو له امله بې ځایه شویو کورنیو ته په اشارې سره وویل: «موږ یادو بې‌ځایه شویو کورنیو ته په همغږۍ او د غوره خدماتو د رسولو په موخه په پلان کې لرو، چې اوچا راوغواړو څو یادو کورنیو ته خدمات پر وخت او ښه ډول ترسره شي».

ملګري ملتونه: په منځني ختیځ او سیمه کې د جګړو له امله له ۳۳۰ زره څخه ډېر کسان بې‌ځایه شوي | افغانستان انټرنشنل پښتو

دا په داسې حال کې ده، چې د ملګرو ملتونو د کډوالو ادارې ویلي،د ډیورند کرښې په اوږدو کې د طالبانو او پاکستان ترمنځ د اتو ورځو جګړو له امله په افغانستان کې شاوخوا ۱۱۵۰۰۰ کسان بې‌ځایه شوي دي.