ایرانی ډيپلوماټ: پر موږ د بریدونو پرمهال طالبانو راته وویل کاش تاسو سره مو مرسته کولی شوای
په کابل کې د ایران سفارت سرپرست عليرضا بېکدلي پر ایران د امریکا او اسراییل د بریدونو پر مهال د طالبانو او عامو افغانانو لهخوا له دوی سره د همکاریو او مرستو دهیلو څرګندولو امله مننه وکړه.
علي رضا بیکدلي په کابل کې له یوه خصوصي ټلویزیون سره په مرکه کې ویلي، چې پر ایران د امریکا او اسراییل د بریدونو پر مهال طالبانو او عامو افغانانو له ایران سره د همکارۍ هیله څرګنده کړې او نوموړي د طالبانو او افغانانو د یادې همدردۍ د څرګندولو له امله مننه کړې ده.
بیکدلي زیاته کړې: «زه د افغانستان له ملت څخه، د افغانستان د اسلامي امارت حکومت څخه او ټولو هغو کسانو څخه چې په دې ورځو کې چې د امریکا او اسراییل د تیري په مسله کې یې موږ ته مراجعه وکړه، موږ ته وویل، چې څنګه له تاسو سره مرسته او همکاري کولای شو. ای کاش وکولای شو، چې په دې برخه کې ستاسو ملاتړ وکړو. زه له دوی ټولو څخه مننه کوم».
نوموړي ویلي، چې ګڼو افغانانو د ایران د مذهبي رهبر د وژل کېدو په تړاو د غمشریکۍ په پروګرامونو ګډون وکړ او ایران به دا ټولې ښېګڼې هېڅکله هیرې نهکړي.
په کابل کې د ایران سفیر ویلي، چې ایرانیان او افغانان د یوه لرغوني تمدن پیاوړې څانګې دي او په وینا یې: «موږ او تاسو هغه کسان یو چې د یاد تمدن او بشري فرهنګ په رغښت کې به په ګډه نقش ولرو».
طالبانو له واک ته رسېدو وروسته یو پراخ کمپاین پیل کړی چې د افغانستان ځوانان د طالباني تفکر پر لور جذب کړي، خو دې هڅو سره له دې چې د هېواد ستونزې نه دي اوارې کړي بلکې وضعیت یې لا نور ترینګلی کړی دی.
په تېرو دریو کلونو کې د دیني مدرسو شمېر د تېرو شلو کلونو پرتله پنځه برابره زیات شوی، چې اوس یې شمېر نږدې ۷۰۰۰ ته رسېدلی او لا هم زیاتېږي. افغانان اړ دي چې خپل اولادونه ښوونځي ته ولېږي، آن که دا ښوونځی مدرسه هم وي.
د طالبانو د پوهنې وزارت د مدرسو او دارالحفاظونو مشر عبدالرزاق صدیق رسنیو ته ویلي و: «افغانستان یوه مذهبي ټولنه ده او هر کس باید لومړنۍ او د لوړې کچې دیني زدهکړې ولري. له همدې امله موږ د دیني مدرسو وده ضروري بولو».
خو دا فکر آن د طالبانو دننه هم پراخ ملاتړ نه لري. ځینې طالب چارواکي وایي چې افغانستان یوازې طالب او ملا ته اړتیا نه لري بلکې انجینرانو او ډاکټرانو ته هم اړتیا ده. دا وضعیت نړۍ ته یو انزوا طلبه او افراطي افغانستان معرفي کوي چې نه یوازې کولتوري ستونزې لري، بلکې سیمه او نړۍ ته قوي امنیتي ګواښ هم پېښولی شي.
که څه هم افراطي فکرونه پراخېږي، خو ټکنالوژي دا وړتیا لري چې له افراطیت سره مبارزه وکړي. انټرنټ او رسنۍ هغه څه دي چې په اوسني عصر کې ورسره ځوانان په بېلابېلو ډولونو نښلول شوي دي. د شمېرو له مخې، د افغانستان ۶۷ سلنه وګړي لږ تر لږه میاشت کې یو ځل ټلوېزیون ګوري، چې دا ۱۲ میلیونه ماشومان او ۱۴ میلیونه ځوانان رانغاړي.
نجیب پیکان زیاتوي، چې تر ټولو مهمه مسئله له دې ځوانانو سره د اړیکو جوړول دي: «افغان ځوانان په دوو برخو وېشل کېدای شي. لومړی، تحصیلکرده او ناراضه ځوانان دي چې په میدان یوازې پرېښودل شوي او د بدلون ځواک یې له لاسه ورکړی. دا هغه ځوانان دي، چې که څه هم ناهیلې دي، خو د ځان ژغورلو یوازینۍ لاره د آزادې نړۍ سره همکاري ګڼي.دویم، هغه ځوانان دي چې د طالبانو په اداره کې دي؛ هغوی افراطي شوي. هر کال نیم میلیون طالبان له مدرسو فارغېږي او د افراطیت پر لور ګام اخلي.»
د حالاتو د بدلون لپاره باید له دواړو ډلو سره کار وشي. تر ټولو مهمه لاره دا ده چې د رسنیو، خبرو اترو، کنفرانسونو او مشورو له لارې د ځوانانو ترمنځ پل جوړ شي، ترڅو هغوی انتقادي فکر ته وهڅول شي او خپل بحثونه له دین او آخرت څخه ور هاخوا هم وغځوي.
دا ځوانان کار غواړي، او د کار موندلو لپاره اړیکو ته اړتیا لري. له هغو هېوادونو درس اخیستل کېدای شي، چې د ځوانانو کچه پکې لوړه ده، او دغه ځوانان د سمې لارې پر لور هڅول کېدای شي.
